Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi Başkanı, Kuzey Kıbrıs Muhasebe ve Denetim Meslek (Değişiklik) Yasa Tasarısını (Y.T.No:337/5/2025) Cumhuriyet Meclisi İçtüzüğünün 85’inci maddesi gereğince Resmi Gazete’de yayımlamak suretiyle halkın bilgisine sunar, gerçek ve tüzel kişilerin, doğrudan doğruya Yasa Tasarısının içeriği ile ilgili olmak koşuluyla, görüş ve önerilerini, Tasarının Resmi Gazete’de yayımlanmasını izleyen yirmi gün içinde Meclis Başkanlığına yazılı olarak sunabileceklerini duyurur.
KUZEY KIBRIS MUHASEBE VE DENETİM MESLEK (DEĞİŞİKLİK) YASA TASARISININ
GENEL GEREKÇESİ
Kuzey Kıbrıs Muhasebe ve Denetim Meslek Yasası günün koşulları ve Avrupa Birliği mevzuat uyum çalışmaları kapsamında ele alınıp işbu meslek ile ilgili direktifler göz önünde bulundurularak hazırlanıp 01.08.2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Yasa’nın uygulanmaya başlaması ile Yasa’da düzeltilmesi ve eklenmesi elzem olarak görülen hususlar tespit edilmiştir.
Şöyle ki;
Bu doğrultuda, mevcut düzenlemede yetkili muhasip ve denetçilerin meslek icra etmelerini kısıtlayan kamu yararı işletme sınıfına giren işletme tanımının düzenlenmesi, 41/2019 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Yasası kapsamında Kurulun gelir ve giderlerinin yani bütçesinin de buna uygun olarak düzenlenmesi, bu hususa bağlı olarak üye kayıt ücretinin ve yıllık üyelik aidatının Kurul yerine Gelir ve Vergi Dairesi veznesine yatırılması, sekretarya, mal ve hizmet alımı gibi hususlarda Devlet desteği alması hususları düzenlenmiştir. Yetkili muhasip ve denetçilerin Yasa gereklerini yerine getirdikten sonra ilgili yıl için mesleğini icra etmek istememesi halinde yetki belgesini ilgili yıl ile sınırlı olarak dondurmaya ve dondurma işlemini yaptıktan sonra ilgili yıl dolmadan tekrar faaliyete başlamasına imkan tanınması, Enstitü Yönetim Kurulu üyelerinin mesleki tecrübeye sahip kişilerden seçilmesi amacıyla on (10) yıl mesleki tecrübe şartının getirilmesi, yetkili muhasip ve denetçilerin mesleklerini mevzuata uygun olarak icra etmesi ve mesleki disiplini sağlamak amacıyla etkin ve caydırıcı cezalar düzenlenmesi, Yasa’da yer alması ihtiyacı hasıl olan yetki belgesinin geçersiz sayılması ve muhasebe mesleğini icra edememe durumunun koşulları düzenlenmiştir. Ayrıca Enstitü ve Kurulun oluşumu ile ilgili Esas Yasa’da belirlenen sürelerin yetersiz kalması sebebiyle bahse konu sürelerin Kuzey Kıbrıs Muhasebe ve Denetim Meslek (Değişiklik) Yasası’nın yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla üçer (3’er) yıl uzatılması ihtiyacı doğmuştur.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dışında başka bir ülkede yetkili muhasip denetleme belgesine sahip olan kişilerin, ülkemizde meslek icra etmek istemesine ilişkin olarak; Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dışında muhasebe ve denetim yetkisine sahip olan ve en az 3 yıl fiili meslek icra etmiş kişilerin ikinci kez aynı mahiyetteki Yetkili Muhasip – Denetçilere yönelik mesleki yeterlilik sınavlarına girmelerine gerek olmadığı düşüncesiyle mesleki yeterlilik sınavlarından muaf tutulması ile ilgili esas Yasa’nın 9’uncu maddesinin (3)’üncü fıkrasında düzenleme yapılmıştır. Bahse konu düzenlemenin temel amacı, yurt dışında “Chartered Accountant”, “Certified Public Accountant”, “Yeminli Mali Müşavir” gibi uluslararası düzeyde tanınan ve yüksek standartlarla belgelendirilmiş unvanlara sahip olan kişilerin ülkemizde meslek icrasına erişimini kolaylaştırmak, bu kişilerin tekrar sınava tabi tutulmaksızın Kurul değerlendirmesiyle mesleğe kabul edilmesini sağlamak ve böylece ülkemizdeki meslek kapasitesini nitelikli insan gücüyle güçlendirilmesine katkı koymaktır. Yurt dışında bu unvanlara sahip olmak, çok aşamalı, uygulamalı ve etik kurallar içeren zorlu sınav süreçlerinden geçmeyi gerektirmekte olup; söz konusu meslek mensuplarının mesleki bilgi düzeyleri, yeterlilikleri ve mesleki donanımları halihazırda yüksek düzeydedir. Dolayısıyla, bu kişileri 51/2024 sayılı Kuzey Kıbrıs Muhasebe ve Denetim Meslek Yasası kapsamında yeniden sınava tabi tutmak ayni sınavın tekerrürü olacaktır. 51/2024 sayılı Kuzey Kıbrıs Muhasebe ve Denetim Meslek Yasası’nın 9’uncu maddesi, Kurul’a mesleki yeterlilik sınavı muafiyeti için başvuruda bulunan kişilerin mesleki belgelerini, faaliyet geçmişlerini ve denkliklerini değerlendirme yetkisi vermektedir. Bu kapsamda, Kurul’un takdir ve inceleme yetkisi korunmakta olup sadece yeniden sınava tabi olmak koşulunun kaldırılması hedeflenmektedir. Bu düzenleme ile yurt dışında meslek icra eden ve yüksek yeterlilik belgesi alan profesyonellerin tekrar ülkeye dönerek ekonomiye ve mesleğe de katkı sağlamalarını teşvik edecek, beyin göçünü azaltacaktır. Bu kapsamda ülkemizde yetişmiş nitelikli profesyonellerin meslek sistemine yeniden kazandırılması, kamu yararı ve özellikle de düzenledikleri gerçeği yansıtan mali tablolar ile kamu maliyesinin idame ettirilmesine büyük katkı sağlamaları açısından öncelikli bir ihtiyaçtır. Ayrıca bu düzenleme Uluslararası Mesleki Tanıma İlkelerine, kamu idaresinin mali verimliliğine ve Avrupa Birliği ve IFAC (International Federation of Accountants) çerçevesinde uygulanan karşılıklılık esasına (reciprocity principle) da uygundur.
Bu bağlamda yukarıda bahsedilen hususlar doğrultusunda Kuzey Kıbrıs Muhasebe ve Denetim Meslek (Değişiklik) Yasa Tasarısı hazırlanmıştır.
MADDE GEREKÇELERİ
Madde 1 Yasa'nın kısa ismi düzenlenmiştir.
Madde 2 Esas Yasa'nın 2'nci maddesi, Kamu Yararını İlgilendiren Kuruluşlar tefsirinin (H) bendi kaldırılmak suretiyle yeniden düzenlenmiştir.
Madde 3 Esas Yasa'nın 5'inci maddesinde yer alan Muhasebe ve Denetim Kurulunun üyelerinin görev ödeneklerine ilişkin kurallar yeniden düzenlenmiştir.
Madde 4 Esas Yasa'nın 7'nci maddesinde yer alan Kurulun görev ve yetkileri ile mesleki yeterlilik sınavına ilişkin kurallar yeniden düzenlenmiştir.
Madde 5 Esas Yasa'nın 9'uncu maddesinde yer alan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dışındaki herhangi bir ülkede Yetkili Muhasip - Denetçi olarak çalışma yetkisine sahip ve en az üç (3) yıl meslek icra etmiş kişiler ile ilgili kural yeniden düzenlenmiştir.
Madde 6 Esas Yasa'nın 12'nci maddesinde yer alan mesleki yeterlilik sınavı, muhasebe ve denetim mesleğini icra etmeyecek olan yetki belgesi sahiplerinin mesleğini dondurması ile dondurma işlemi, yetki belgesi harcının ve sınav harcinin miktarının belirlenmesine ilişkin kurallar yeniden düzenlenmiştir.
Madde 7 Esas Yasa'nın 20'nci maddesinde yer alan Yetkili Muhasipler ve Yetkili Denetçiler'in Enstitü üye kayıt harcinin Gelir ve Vergi Dairesi gelirler veznesine aktarılmasına ilişkin kurallar yeniden düzenlenmiştir.
Madde 8 Esas Yasa'nın 26'ncı maddesinde yer alan Yetkili Muhasipler ve Yetkili Denetçiler Enstitüsü Yönetim Kurulunun olağan genel kurul toplantısındaki oluşumu, seçimi, seçilebilecek üyelerin nitelikleri ve seçilme süresine ilişkin kurallar yeniden düzenlenmiştir.
Madde 9 Esas Yasa'nın 33'üncü maddesinde yer alan Yetkili Muhasipler ve Yetkili Denetçilere uygulanacak olan Disiplin Cezalarının ağırlaştırılmasına ilişkin kural düzenlenmiştir.
Madde 10 Esas Yasa'nın 40'ıncı maddesinde yer alan Yetkili Denetçilerin denetimlerini yürütürken denetledikleri işletmelerden bağımsız ve tarafsız hareket etmelerine ilişkin kurallar yeniden düzenlenmiştir.
Madde 11 Esas Yasa'nın 51'inci maddesinde yer alan Kurulun gelirleri, giderleri ve denetimine ilişkin kurallar yeniden düzenlenmiştir.
Madde 12 Esas Yasa'ya 51A maddesi eklenmek suretiyle, Yetkili Muhasipler ile Yetkili Muhasip ve Denetçilerin yetki belgesinin geçersiz sayılması ve muhasebe mesleğini icra edememe durumu düzenlenmiştir.
Madde 13 Esas Yasa'nın 52'nci maddesinin (1)'inci fıkrası, mesleki faaliyetine ilişkin dondurma işlemi yapan kişilerin mesleği icra etmesi ifadesi eklenmek suretiyle yeniden düzenlenmiştir.
Madde 14 Esas Yasa'nın Geçici 1'inci maddesinde yer alan bu Yasa'nın yürürlüğe girdiği tarihten önce yetki sahibi olanların durumu ve muhasebe mesleği icra esaslarına ilişkin kural yeniden düzenlenmiştir.
Madde 15 Esas Yasa'nın Geçici 3'üncü maddesinde yer alan Enstitü Genel Kurulu ve Organlarının oluşturulmasına ilişkin kural yeniden düzenlenmiştir.
Madde 16 Esas Yasa'nın Geçici 5'inci maddesinde yer alan bu Yasa'nın yürürlüğe girdiği tarihten önce tescil edilmiş olan birlik ve derneklerin durumuna ilişkin süre yeniden düzenlenmiştir.
Madde 17 Esas Yasa'nın Geçici 6'ncı maddesinde mesleki faaliyette bulunmayan kişi ifadesinin üç (3) yıl süre ile aranmamasına ilişkin kural düzenlenmiştir.
Madde 18 Esas Yasa'nın Geçici 8'inci maddesinde yer alan Kurulun ilk oluşumu ve üyelerin atanma süresine ilişkin kural yeniden düzenlenmiştir.
Madde 19 Esas Yasa'ya yeni Geçici 9'uncu madde eklenmek suretiyle Yasa uyarınca oluşturulacak olan Enstitü Yönetim Kurulu ve Disiplin Kuruluna atanacak olan üyelerde Yetkili Muhasip ünvanı aranmamasına ilişkin kural düzenlenmiştir.
Madde 20 Yasa'nın yürürlüğe giriş tarihi düzenlenmiştir.
KUZEY KIBRIS MUHASEBE VE DENETİM MESLEK (DEĞİŞİKLİK) YASA TASARISI
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasa'yı yapar:
Kısa İsim 51/2024
- Bu Yasa, Kuzey Kıbrıs Muhasebe ve Denetim Meslek (Değişiklik) Yasası olarak isimlendirilir ve aşağıda "Esas Yasa" olarak anılan Kuzey Kıbrıs Muhasebe ve Denetim Meslek Yasası ile birlikte okunur.
Esas Yasa'nın 2'nci Maddesinin Değiştirilmesi
- Esas Yasa, 2'nci maddede yer alan "Kamu Yararını İlgilendiren Kuruluşlar" tefsirinin (H) bendi kaldırılmak ve sonra gelen mevcut (I) bendi (H) bendi olarak yeniden düzenlenmek suretiyle değiştirilir.
Esas Yasa'nın 5'inci Maddesinin Değiştirilmesi
- Esas Yasa, 5'inci maddesinin (8)'inci fıkrası kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni (8)'inci fıkra konmak suretiyle değiştirilir:
“(8) Kurul Başkan ve Üyelerine, Bakanlar Kurulu kararı ile saptanacak tutarda aylık olarak Hakkı Huzur Tahsisatı verilir.”
Esas Yasa'nın 7'nci Maddesinin Değiştirilmesi
- (1) Esas Yasa, 7'nci maddesinin (2)'nci fıkrası kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni (2)'nci fıkra konmak suretiyle değiştirilir:
“(2) Bu Yasa'da belirtilen sınavların bu Yasa'nın 10'uncu maddesinin (3)'üncü fıkrası uyarınca çıkarılan tüzük ile belirlenen ve yılda en az bir kez olmak üzere Kurul tarafından yapılacak Mesleki Yeterlilik sınavları ile ilgili esas, usul, kıstas, koşul ve muafiyetler çerçevesinde düzenlenmesini sağlamak ve sonuçlarını onaylamak;”
(2) Esas Yasa, 7'nci maddesinin (10)'uncu fıkrası kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni (10)'uncu fıkra konmak suretiyle değiştirilir:
“(10) Enstitü üyelerinin görevlerine ilişkin konularda Enstitü Yönetim Kuruluna danışmanlık hizmeti vermek ve bilgi sunmak;”
(3) Esas Yasa, 7’nci maddesinin (18)’inci fıkrası kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni (18)’inci fıkra konmak suretiyle değiştirilir:
“(18) Bu Yasa’nın öngördüğü sınav ücreti ile bu Yasa ile belirlenmiş olan Yetki Belgesi Harcının Ödenmesini sağlamak ve ödeme ile ilgili gerekli yazışmaları yapmak.”
(4) Esas Yasa, 7’nci maddesinin (20)’nci ve (21)’inci fıkraları kaldırılmak ve mevcut (22)’nci, (23)’üncü ve (24)’üncü fıkralar sırasıyla (20)’nci, (21)’inci ve (22)’nci fıkra olarak yeniden sayılandırılmak suretiyle değiştirilir.
Esas Yasa’nın 5. Esas Yasa, 9’uncu maddesinin (3)’üncü fıkrası kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni (3)’üncü fıkra konmak suretiyle değiştirilir:
9’uncu Maddesinin Değiştirilmesi
“(3) Kurul, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dışındaki bir ülkede Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMM), Yeminli Mali Müşavir (YMM), Associate Charter Accountant (ACA), Associate Charter Certified Accountant (ACCA) veya muadili nitelikte bir mesleki belgeye sahip olan ve en az 3 (üç) yıl meslek icra etmiş bir kişinin, Kuzey Kıbrıs Muhasebe ve Denetim Meslek Yasası’nın 8’inci maddesinin (2)’nci fıkrasının (A) ve (C) bentlerinde belirtilen koşulları taşıması halinde Yetkili Muhasip - Denetçi olarak tanınmasına karar verir.”
Esas Yasa’nın 6. Esas Yasa, 12’nci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 12’nci madde konmak suretiyle değiştirilir:
12’nci Maddesinin Değiştirilmesi
‘Yetki 12. (1) Yetkili Muhasiplerin ve Yetkili Muhasip-Denetçilerin yapılacak sınavlara başvuru koşulu olarak ödenecek Mesleki Yeterlilik Sınav Ücreti yılın başında yürürlükte bulunan aylık brüt asgari ücretin yarısını aşmayacak, dörtte birinden
az olmayacak miktarda sınav konularının sayısı ve içeriği dikkate alınarak Bakanlar Kurulu tarafından belirlenir.
(2) Bu Yasa kuralları uyarınca hak kazanarak mesleğe yeni başlayacaklardan, mesleki kayıt işlemleri sırasında olmak üzere, yapılacak sınav tarihine müteakip ayın en geç son gününde ödenmesi koşulu ile Muhasiplik Yetki Belgesi için yılın başında yürürlükte bulunan aylık brüt asgari ücret kadar, Muhasip - Denetçi Yetki Belgesi için yılın başında yürürlükte bulunan aylık brüt asgari ücretin bir buçuk katı kadar Yetki Belgesi harcı Gelir ve Vergi Dairesinin gelirler veznesine yatırılır.
(3) (A) Yetkili Muhasiplerin ve Yetkili Muhasip - Denetçilerin Yetki Belgesi yenileme harcı, her yıl ilgili yılın başında belirlenecek bir aylık brüt asgari ücret miktarında olmak üzere Şubat ayının son gününe kadar Gelir ve Vergi Dairesinin gelirler veznesine yatırılır.
(B) Yetki Belgesi yenileme harcı ödemekle yükümlü meslek mensuplarından, bu Yasa kapsamında yer alan firmalara bağımlı çalışan olup, başkası nam ve hesabına iş gören, bahse konu firmalarda direktör veya hissedar olmayan meslek mensupları, bu fıkranın (A) bendinde belirlenen harcın dörtte biri oranında miktarı Yetki Belgesi yenileme harcı olarak Gelir ve Vergi Dairesinin gelirler veznesine yatırır.
(C) Yukarıdaki (A) ve (B) bentlerinde düzenlenen harç miktarlarının en geç ilgili yılın Şubat ayının son gününe kadar ödenmemesi halinde Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Yasası uyarınca tahsil edilirler.
48/1977 28/1985 31/1988 31/1991 23/1997
54/1999 35/2005 59/2010 13/2017
(Ç) Yetki Belgesi harcının ödendiği aynı yıl içinde mesleğe yeni başlayanlardan Yetki Belgesi yenileme harcı alınmaz.
(4) Kaybolan, zayi olan veya geçerli başka bir nedene bağlı olarak yeniden verilecek Yetki Belgesi için, yukarıdaki (2)'nci fıkrada belirlenen harcın dörtte biri tutarında harç miktarı alınır.
(5) (A) Bu Yasa kurallarına uygun olarak Muhasebe ve Denetim mesleğini icra etmeyecek olan yetki belgesi sahipleri, ilgili yılın başında yürürlükte bulunan aylık brüt asgari ücretin onda biri tutarında harç miktarını Gelir ve Vergi Dairesi gelirler veznesine yatırır ve dondurma talebini gerekçesiyle birlikte yazılı olarak Kurula bildirir.
(B) Yukarıda anılan kişiler, Muhasebe ve Denetim mesleği ile ilgili faaliyete başlama taleplerinin olması halinde, yukarıdaki (3)'üncü fıkrada belirtilen yenileme harcını Gelir ve Vergi Dairesinin gelirler veznesine yatırırlar ve Bakanlığı bildirimde bulunurlar.
48/1977 28/1985 31/1988 31/1991 23/1997 54/1999 35/2005 59/2010 13/2017
Ancak mesleki faaliyetini donduran bir yetki belgesi sahibi, belgenin dondurulduğu takvim yılı içinde yeniden faaliyete geçmek istemesi halinde, o yıla ait ödemekle yükümlü olduğu yıllık aidatı Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Yasası uyarınca faaliyete geçtiği tarih itibarıyla, gecikme faiziyle birlikte öder.
(C) Yukarıdaki (A) bendi uyarınca faaliyetini dondurmak üzere ödenen harç miktarı, yukarıdaki (B) bendi
uyarınca yapılacak ödeme yerine geçmez ve/veya mahsup edilemez.
(Ç) Muhasebe ve Denetim mesleği icrasından tamamen vazgeçilmesi halinde Bakanlığa yazılı başvuru yapılarak Yetki Belgesi teslim edilir.
(6) Bakanlar Kurulu, yukarıdaki (2)'nci, (3)'üncü, (4)'üncü ve (5)'inci fıkralarda belirtilen tutarları her yıl üç (3) katına kadar artırmaya yetkilidir.''
Esas Yasa'nın 7. Esas Yasa, 20'nci maddesinin (1)'inci fıkrası kaldırılmak ve yerine 20'nci Maddesinin Değiştirilmesi aşağıdaki yeni (1)'inci fıkra konmak suretiyle değiştirilir:
''(1) Enstitüye üyelik kayıt ücreti ve yıllık üyelik aidatı Enstitü Yönetim Kurulunun önerisi ve Kurulun onayı üzerine her yıl Enstitü tarafından saptanır. Saptanacak üyelik kayıt ücreti miktarı yürürlükteki aylık brüt asgari ücreti aşamaz, yıllık üyelik aidatı ise yürürlükteki aylık brüt asgari ücretten az olamaz. Üye kayıt ücretinin üçte biri (1/3) ve yıllık üyelik aidatının yarısı alındığı ayı takip eden ayın sonuna kadar Gelir ve Vergi Dairesi gelirler veznesine yatırılır.''
Esas Yasa'nın 8. Esas Yasa, 26'ncı maddesinin (1)'inci fıkrası kaldırılmak ve yerine 26'ncı Maddesinin Değiştirilmesi aşağıdaki yeni (1)'inci fıkra konmak suretiyle değiştirilir:
''(1) Yönetim Kurulu, Genel Kurul toplantılarında en az on (10) yıl mesleki tecrübeye sahip üyeler arasından gizli oy, açık tasnif ile iki (2) yıllık süre için seçilen ve en çok oyu alan yedi (7) asli ve yedi (7) yedek üyeden oluşur. Seçilecek olan üyelerden dört (4) asli ve dört (4) yedek üye Yetkili Muhasip - Denetçiler arasından, üç (3) asli ve üç (3) yedek üye ise Yetkili Muhasipler arasından ayrı ayrı oylama yapılmak suretiyle seçilir.
Ancak oyların eşit olması halinde, ilgili adaylar arasında kura çekilmek suretiyle kazanan saptanır.”
Esas Yasa’nın 33’üncü maddesini kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 33’üncü madde konmak suretiyle değiştirilir:
“Disiplin Cezaları 33. Bu Yasanın 32’nci maddesi uyarınca Disiplin Kuruluna sevk edilen üyenin disiplin suçunun sabit görülmesi halinde, sabit görülen her fiil için aşağıda belirtilen cezai yaptırımlar uygulanır;
(1) Uyarma cezası; üyeye mesleğinin icrasında daha dikkatli davranması gerektiği yazı ile bildirilir ve yürürlükte bulunan aylık brüt asgari ücret tutarında idari para cezası uygulanır.
(2) Kınama cezası; üye görevinde ve davranışında kusurlu sayıldığı yazı ile bildirilir ve yürürlükte bulunan aylık brüt asgari ücretin dört (4) katı tutarında idari para cezası uygulanır. Beş (5) yıl içerisinde, iki (2) kez uyarma cezası alan üyeye üçüncü kez suç işlemesi halinde kınama cezası verilir. Kınama cezası alan üyenin bir (1) yıl süreyle görev ifa etmesi aklıya alınır.
(3) On (10) yıl içerisinde iki (2) kez kınama cezası alan veya bu Yasanın 8’inci maddesinin (2)’nci fıkrasının (C) bendinde belirtilen niteliği kaybeden üyenin, yetki belgesi bu Yasanın 32’nci maddesinin (3)’üncü fıkrasına dayanılarak askıya alınması veya iptal edilmesi maksadıyla Kurula sevk edilir.
(4) Yukarıdaki (1)’inci ve (2)’nci fıkraları düzenlenen idari para cezaları, tebliğinden itibaren en geç on beş (15) gün içerisinde Gelir ve Vergi Dairesinin Gelirler Vezynesine yatırılır.
48/1977 28/1985 31/1988 31/1991 23/1997 54/1999 35/2005 59/2010
13/2017
İlgili süre içinde ödenmemesi halinde Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Yasası uyarınca tahsil edilir."
Esas Yasa'nın 40'ıncı Maddesinin Değiştirilmesi
- Esas Yasa, 40'ıncı maddesinin (1)'inci fıkrasının (B) bendi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni (B) bendi konmak suretiyle değiştirilir:
"(B) Yetkili Muhasip - Denetçiler ve Yetkili Muhasebe ve Denetim Firmaları ile denetlenen işletme arasında doğrudan finansal, ticari ve istihdam konularında herhangi bir menfaat ilişkisinin mevcut olması durumunda, Yetkili Muhasip - Denetçiler ve Yetkili Muhasebe ve Denetim Firmaları denetledikleri işletmelerin denetimini yürütemezler."
Esas Yasa'nın 51'inci Maddesinin Değiştirilmesi
- Esas Yasa, 51'inci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 51'inci madde konmak suretiyle değiştirilir:
"Kurulun Gelirleri, Giderleri ve Denetimi
- (1) Kurulun gelirleri: Kurulun aşağıda belirtilen gelirleri Devlet Bütçesine gelir olarak kaydedilir.
(A) Bu Yasa'nın 12'nci maddesinin (1)'inci, (2)'nci, (4)'üncü ve (5)'inci fıkralarında düzenlenen harç ve ücret gelirleri;
(B) Bu Yasa'nın 20'nci maddesi uyarınca Enstitü tarafından alınan üyelik aidatının 1/3 (üçte biri) ve üye kayıt ücretinin yarısı;
(C) Bu Yasada kendisine verilen görevleri yerine getirmesi için Kurulun vereceği tüm hizmetlerden elde edilecek gelirler.
(2) Kurulun giderleri: Bu Yasa ve diğer yasalarla kendisine verilen görevleri yerine getirmek için Devlet Bütçesinden karşılanır.
(3) Kurulun gelir ve giderleri Sayıştay denetimine tabidir."
Esas Yasa'ya Yeni 51A Maddesinin Eklenmesi
- Esas Yasa, 51'inci maddeden hemen sonra aşağıdaki yeni 51A maddesi eklenmek suretiyle değiştirilir:
"Yetki Belgesinin Geçersiz Sayılması ve Muhasebe ve Denetim Mesleğini İcra Edememe Durumu
51A. Aşağıdaki hallerde Yetki Belgesi geçerliliğini kaybeder ve muhasebe ve denetim mesleği icra edilemez;
(1) Ölüm,
(2) Yetki Belgesi sahibinin belgesini kendi isteğiyle iade etmesi,
(3) Yetkili Muhasip - Denetçilerin bu Yasa kurallarına uygun olarak faaliyetini dondurduktan sonra muhasebe ile ilgili herhangi bir işlem yaptığını tespit edilip mahkemece mahkum edilmiş olması,
(4) Görevi ile ilgili bir suçtan mahkum edilmiş olması,
(5) Mesleki herhangi bir suçtan dolayı idari veya disiplin yargılaması sonucu mesleğini icra etmekten men edilmiş olmak veya 2 (iki) yıldan fazla hapis cezasına çarptırılmış olmak veya affa uğramış olsalar dahi Devlete karşı işlenen suçlardan; rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtekarlık, irtikap, hileli iflas suçlarından; Ceza Yasası'nın Dördüncü Kısminin, Üçüncü Bölümünde yer alan "Cinsel Nitelikli Suçlar" başlıklı suçlardan ve 1972 Uyuşturucu Maddeler Yasası'nda yer alan herhangi bir suçtan dolayı hüküm giymiş olmak.
Ancak 18 (on sekiz) yaşından önce uyuşturucu maddeler ile ilgili
Fasıl 154 3/1962 43/1963 15/1972 20/1974 31/1975 6/1983 22/1989 64/1989 11/1997 20/2004 41/2007 20/2014
bir suçtan mahkum olanlar bu kuralın dışındadır.
Kaçakçılık suçları, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devlet sırlarını açığa vurma, vergi kaçakçılığı veya vergi kaçakçılığına teşebbüs suçlarından dolayı veya, Suç Gelirlerinin Aklanmasının, Terörizmin Finansmanının ve Kitle İmha Silahlarının Yaygınlaşmasının Finansmanının Önlenmesi Yasası uyarınca hüküm giymiş olmak.
(6) Bu Yasa'nın yürürlüğe girdiği tarihten önce Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde Yetkili Muhasip ve Murakıp Belgesi sahibi olanların, bu Yasa'nın 12'nci maddesinin (2)'nci fıkrasında belirtilen Yetki Belgesi harcını bir defaya mahsus olmak üzere Gelir ve Vergi Dairesi gelirler veznesine ödememesi ve kayıt işlemlerini yaptırmak için belirlenen sürede Kurula başvurmaması halinde,
(7) Bu Yasa'nın 12'nci maddesinin (3)'üncü fıkrası uyarınca Yetki Belgesi yenileme harcının ard arda iki (2) yıl ödenmemesi durumunda,
(8) Yetki Belgesinin Kurul tarafından iptal edilmesi durumunda"
4/1972 16/1977 54/1977 36/1982 37/1989 38/1991 42/2004
Esas Yasa'nın 13. Esas Yasa, 52'nci maddesinin (1)'inci fıkrası kaldırılmak ve yerine 52'nci Maddesinin Değiştirilmesi aşağıdaki yeni (1)'inci fıkra konmak suretiyle değiştirilir:
"(1) Yetki belgesi olmadan ve/veya meslek faaliyetine ilişkin dondurma işlemi yapmış kişilerin mesleği icra etmeleri durumunda bir suç işlemi olurlar ve mahkumiyetleri halinde yetkili mahkemece yürürlükteki aylık brüt asgari ücretin yirmi (20) katına kadar para cezasına çarptırılabilirler."
Yetki belgesinin olması ve faaliyeti dondurma işlemi yaptığı halde mesleği icra etmelerinin tespit edilmesi halinde Muhasebe ve Denetim Yetki Belgesi ile işlem yapma hakkını kaybeder.”
Esas Yasa’nın Geçici 1’inci Maddesinin Değiştirilmesi
- Esas Yasa, Geçici 1’inci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni Geçici 1’inci madde konmak suretiyle değiştirilir:
“Geçici Madde 1 Bu Yasa’nın Yürürlüğe Girdiği Tarihten Önce Yetki Sahibi Olanların Durumu ve Muhasebe Mesleği İcra Esasları
- (1) Bu Yasa’nın yürürlüğe girdiği tarihten önce Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde Denetim Yetki Belgesi sahibi olanlar bu Yasa’nın yürürlüğe girdiği tarihi izleyen müteakip ayın son gününe kadar, sahip olduğu mesleki yetkisine uygun, bu Yasa’nın 12’nci maddesinin (2)’nci fıkrasında belirtilen Yetki Belgesi harcını bir defaya mahsus olmak üzere Gelir ve Vergi Dairesi gelirler veznesine ödemek ve buna ilişkin tahsilat makbuzunu Enstitüye teslim ederek kayıt işlemlerini yaptırmak zorundadırlar.
(2) Bu Yasa’nın yürürlüğe girdiği tarihten önce Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde Yetkili Muhasip ve Murakıp Belgesi sahibi olanlar Kurul ve Enstitü kurulduktan sonra en geç bir (1) yıl içinde bu Yasa gereklerini yerine getirmekle yükümlüdür. Yetkili Muhasip ve Murakıp Belgesi olup bu Yasa gereklerini bu fıkrada belirtilen tarihe kadar yerine getirmeyenlerin görevine Bakanlar Kurulu tarafından son verilir.”
Esas Yasa’nın Geçici 3’üncü Maddesinin Değiştirilmesi
24/1982 11/1985
- Esas Yasa, Geçici 3’üncü maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni Geçici 3’üncü madde konmak suretiyle değiştirilir:
“Geçici Madde 3 Enstitünün Genel
Bakanlık, bu Yasa’nın yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak en geç üç (3) yıl içinde Enstitü Genel Kurulunun oluşturulması ve yetkili organlarının seçimi amacıyla, Gelir
67/1987 Kurulunun ve Organlarının Oluşturulması
69/1993 21/1995 1/1997 4/1998 16/1998 3/1999 14/2001 41/2002 58/2003 73/2003 13/2005 34/2005 56/2006 15/2007 53/2007 67/2007 3/2010 39/2010 45/2010 33/2011 53/2011 50/2014 14/2019 34/2024
Vergisi Yasası'nın 60'ıncı maddesi uyarınca Bakanlıkça, Muhasip ve Muhasip - Denetçi yetkisi verilmiş olan kişilere ve firmalara, en az bir (1) hafta önceden yazılı duyuru yaparak veya elektronik posta göndererek ve ayrıca günlük yayın yapan en az iki (2) yerel gazeteye ilan vererek yer, saat ve günü ile gündemini bildirerek, Genel Kurulun ilk toplantısı için çağrı yapar. Toplantı yeter sayısı Muhasip ve Muhasip - Denetçi yetkisi olan kişilerin ve firmaların toplamının yarıdan bir fazlasıdır. Toplantı yeter sayısına ulaşılamaması halinde ise toplantı yarım saat ertelenir ve yeter sayı aranmaksızın, mevcut sayı ile toplantı açılır. Kararlar toplantıya katılanların yarıdan bir fazlasının oyu ile alınır. Bu toplantıda Enstitünün yetkili organlarının seçimi yapılır.
Esas Yasa'nın Geçici 5'inci Maddesinin Değiştirilmesi
- Esas Yasa, Geçici 5'inci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni Geçici 5'inci madde konmak suretiyle değiştirilir:
"Geçici Madde 5 Bu Yasanın Yürürlüğe Girdiği Tarihten Önce Tescil Edilmiş Olan Birlik ve Derneklerin Durumu 23/2016 37/2017 28/2018
Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce Dernekler Yasası uyarınca tescil edilmiş olan “Kuzey Kıbrıs Bağımsız Hesap Uzmanları Birliği” ve “Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Chartered, Certified” ve “Yeminli Mali Müşavirler Derneği” bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak en geç üç (3) yıl içinde tescil için yetki aldığı mevzuat uyarınca gerekli kapanış işlemlerini tamamlayarak mal varlıklarını Enstitüye devrederler.
Esas Yasa'nın Geçici 6'ncı Maddesinin Değiştirilmesi
- Esas Yasa, Geçici 6'ncı maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni Geçici 6'ncı madde konmak suretiyle değiştirilir:
"Geçici 6. Bu Yasa'nın Tefsirinde geçen Madde 6 Mesleki Faaliyette Bulunmayan Kişi İfadesinin üç üç (3) Yıl Süre İle Aranmaması
"Muhasebe ve Denetimle İlgili Mesleki Faaliyette Bulunmayan Kişi" ifadesi, yine bu Yasa'nın yürürlüğe girdiği tarihte bu sıfatta bir kişi mevcut olmaması nedeniyle üç (3) yıl süre ile aranmaz."
Esas Yasa'nın Geçici 8'inci Maddesinin Değiştirilmesi
- Esas Yasa, Geçici 8'inci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni Geçici 8'inci madde konmak suretiyle değiştirilir:
"Geçici 8. Kurulun oluşumu ve üyelerinin Madde 8 Kurulun İlk Oluşumu ve Üyelerin Atanma Süresi
"Kurulun okuyumu ve üyelerinin atanması bu Yasa'nın yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak en geç üç (3) yıl içerisinde ilgili kurumlar tarafından gerçekleştirilir."
Esas Yasa'ya Yeni Geçici 9'uncu Maddenin Eklenmesi
- Esas Yasa, Geçici 8'inci maddesinden hemen sonra aşağıdaki yeni Geçici 9'uncu madde eklenmek suretiyle değiştirilir:
"Geçici 9. Bu Yasa uyarınca oluşturulacak olan Madde 9 Enstitü Yönetim Kurulu ve Disiplin Kuruluna Atanacak Olan Üyelerde Yetkili Muhasip Ünvanı Aranmaması
"Enstitü Yönetim Kurulu ve Disiplin Kuruluna atanacak olan üyelerde, Yetkili Muhasip ünvanı Kurul tarafından verilene kadar bu Yasa'nın 26'ncı maddesinin (1)'inci fikrası ve 30'uncu maddesinin (1)'inci fikrasında belirtilen Yetkili Muhasip ünvanı aranmaz."
Yürürlüğe Giriş
- Bu Yasa, Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer.