Sayı : 647

2047

ÜRÜN GÜVENLİĞİ YASASI

(42/2014 Sayılı Yasa)

Madde 28, 30, 33 ve 38 Altında Tüzük

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu, Ürün Güvenliği Yasası'nın 28'inci maddesinin (4)'üncü fıkrası, 30'uncu maddesinin (9)'uncu fıkrası, 33'üncü ve 38'inci maddesinin kendisine verdiği yetkiye dayanarak Bakanlıkça hazırlanan aşağıdaki Tüzüğü yapar.

Kısa İsim

1. Bu Tüzük, Ürün Güvenliğinde İthalat Denetimi, Piyasa Denetimi ve Bilgi Ağı Tüzüğü olarak isimlendirilir.

BİRİNCİ KISIM

Genel Kurallar

Tefsir

2. Bu Tüzükte metin başka türlü gerektirmedikçe; “Bakanlık”, ticaret işleri ile görevli Bakanlığı anlatır. “Bilgi Ağı İrtibat Noktası”, Bakanlığı anlatır. “Bilgi Toplumu Hizmet Sağlayıcısı” hizmet alıcısı ile fiziksel olarak aynı yerde bulunmayan, hizmeti elektronik iletişim araçları ile gerçekleştiren, hizmeti alıcısının bireysel talebi doğrultusunda sağlayan, hizmeti genellikle bir ücret karşılığında sunan gerçek ve tüzel kişiyi anlatır. “İlgili Bakanlıklar”, Yetkili otoritelerin bağlı oldukları Bakanlıkları ayrıca Gümrük ve Rüsumat Dairesinin bağlı olduğu Bakanlığı anlatır. “Ciddi Risk”, Etkileri kısa vadede ortaya çıkmayanlar da dahil olmak üzere, Yetkili Otoritenin ivedilikle müdahalesini gerektiren herhangi bir riski anlatır. “Çevrimiçi arayüz”, ekonomik operatör tarafından veya ekonomik operatör adına işletilen ve tüketicinin ürüne erişimini sağlayan bir web sitesi, web sitesinin parçası veya bir uygulama da dahil olmak üzere herhangi bir yazılımı anlatır. “Dağıtıcı”, Bir ürünün tedarik zincirinde yer alan ve faaliyetleri bu ürünün güvenliğine ilişkin özelliklerini etkilemeyen gerçek veya tüzel kişiyi anlatır. “Duyusal inceleme”, Ürünün herhangi bir test ve/veya muayene işlemine tabi tutulmasından önce, denetmenin duyularını veya basit ve yaygın olarak kullanımda olan ölçme araçlarını kullanarak yapılan incelemeyi anlatır. “Düzeltici faaliyet”, Bir ürünün ilgili teknik düzenlemeye aykırılığının veya güvensizliğinin veya uygunsuzluğun verilen süre içinde üretici tarafından giderilmesi faaliyetini anlatır. “Ekonomik operatör”, Üretici, yetkili temsilci, ithalatçı, dağıtıcı, -sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısı veya ürünün ilgili teknik düzenlemesi uyarınca imalatı, piyasaya arzı veya piyasada bulundurulması ve hizmete sunulmasından sorumlu olan diğer kişiyi anlatır.

2048

"Geri Çağırma", Üretici veya dağıtıcı tarafından daha önceden tüketicilere sunulmuş olan bir tehlikeli ürünün iade edilmesini temin etmeye yönelik herhangi bir önlemi anlatır.

"Geri Çekme", Tüketici için tehlikeli olan herhangi bir ürünün dağıtımını, sergilenmesini ve piyasaya arzını engellemeye yönelik herhangi bir önlemi anlatır.

"Sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısı", Ürünün mülkiyetine sahip olmaksızın, posta ve taşımacılık hizmetleri kapsamları dışında, depolama, paketleme, adresleme ve sevkiyat hizmetlerinden en az ikisini gerçekleştiren kişiyi anlatır.

"İthalatçı", İthal edilen mallarla ilgili olarak ithal edildikleri andan başlamak üzere, gümrük kontrolünden tesliminin yapıldığı ana kadar, bu mallarla ilgili herhangi bir mal sahibini anlatır.

"Numune alma etiketi", Test ve/veya muayene için alınan numunelere iliştirilen veya yapıştırılan numuneye ait bilgileri, tarafların isim, unvan ve imzalarını taşıyan belgeyi anlatır.

"Piyasa Gözetimi ve Denetimi", Yetkili Otoritenin, piyasaya arz edilen, piyasada bulunan veya hizmete sunulan ürünlerin, bu Yasanın ilgili kurallarınca, ilgili teknik düzenlemesine ve/veya güvenlik gereklerine uygun olduğunu, zorunlu uygunluk işaretlerini taşıdığını, gerekli tüm uygunluk değerlendirmesi prosedürlerini tamamladığını, beraberinde gerekli teknik dosya ve belgeleri bulundurduğunu ve gerektiği durumlarda uygunluğun sağlanması için düzeltici işlemlere tabi tutulmuş olduğunu teyit, temin ve kontrol etmek üzere almış olduğu her türlü önlemi, takip ettiği prosedürleri ve yürüttüğü her türlü faaliyetleri anlatır.

"Piyasada Bulunma", bir ürünün piyasaya arz edildiği andan nihai kullanıcıya veya tüketiciye devrine veya hizmete sunulduğu ana kadar devam eden süreci anlatır.

"Piyasaya Arz", montajı da dahil olmak üzere imalat süreci sona ermiş, tüketime veya kullanıma hazır veya gerekiyorsa kurulumunun tamamlanması ile birlikte kullanıma hazır olacak bir ürünün tedarik veya kullanım amacıyla bedelli veya bedelsiz olarak ilk defa piyasada yer alması için yapılan faaliyeti anlatır.

"Risk", bir tehlikenin zarara yol açma olasılığı ile bu zararın şiddet derecesinin birleşimi anlatır.

"Risk teşkil eden ürün", ilgili ürün güvenliği mevzuatı kapsamında korunan kişilerin genel sağlık ve güvenliği, iş yerinde sağlık ve güvenlik, tüketici korunması, çevrenin korunması, kamu güvenliği ve diğer kamu menfaatleri üzerinde, ürünün amaçlanan kullanım amacına veya ürünün normal veya makul olarak öngörülebilir kullanım koşulları, kullanım süresi, uygulanabildiği ölçüde, hizmete sunulması, kurulumu ve bakım gerekleri dahil olmak üzere çerçevesinde makul ve kabul edilebilir seviyeyi aşacak ölçüde olumsuz etkide bulunma potansiyeline sahip ürünü anlatır.

"Son kullanıcı", bir ürünün herhangi bir ticaret, iş, zanaat veya meslek dışındaki tüketici olarak veya endüstriyel veya mesleki faaliyetleri sırasında profesyonel bir son kullanıcı olarak kendisinin kullanımına sunulduğu, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde ikamet eden veya yerleşik olan herhangi bir gerçek veya tüzel kişiyi anlatır.

2049

"Şahit numune", test, muayene ve/veya belgelendirme kuruluşuna gönderilmek üzere alınan numunenin zayi olması veya test sonuçlarına yönelik herhangi bir itiraz olması durumunda başvurulmak üzere alınan numuneyi anlatır.

"Tüketici", bir mal veya hizmeti ticari veya mesleki amaçlar dışında özel amaçlarla satın alarak nihai olarak kullanan veya tüketen gerçek veya tüzel kişiyi anlatır.

"Teknik Düzenleme", bir ürünün, ilgili idari kurallar da dahil olmak üzere, özellikleri, işleme ve üretim yöntemleri, bunlarla ilgili terminoloji, sembol, ambalajlama, işaretleme, etiketleme ve uygunluk değerlendirmesi işlemleri hususlarından biri veya birkaçını belirten, uyulması zorunlu her türlü mevzuatı ve düzenleyici işlemi anlatır.

"Uygunsuzluk", bu Tüzük kapsamındaki herhangi bir gerekliliğe uyulmamasını anlatır.

"Üretici", eğer Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde kurulmuş ise, bir ürünün üreticisi ve ürüne ismini, ticari markasını veya başka belirgin bir işaretini koymak sureti ile kendisini üretici olarak sunan herhangi bir kişiyi veya ürünü ıslah eden kişiyi; üreticinin temsilcisi veya üreticisi Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde kurulmuş değilse veya kurulmuş olan bir temsilcisi yoksa, ürünün ithalatçısını veya faaliyetleri bir ürünün güvenlik özelliklerini etkileyebilecek olması halinde ise arz zincirindeki diğer profesyonelleri anlatır.

"Ürün", bir hizmetin verilmesi esnasında kullanılan ürünler de dahil olmak üzere, tüketicilerin kullanımı için amaçlanan veya makul ölçülerde öngörülen şartlarda, onlar için düşünülmemiş olsa bile, muhtemelen tüketiciler tarafından kullanılabilecek olan yeni, kullanılmış veya ıslah edilmiş olmasından bağımsız olarak, bir ticari faaliyet sırasında tüketicilere sunulan veya onlar tarafından elde edilebilen, herhangi bir ürünü anlatır.

Ancak, gıda, yem, canlı hayvan, canlı bitkiler ile insan orijinli canlı ürünleri kapsamaz.

"Ürün Denetleyicileri", piyasa gözetim ve denetimini gerçekleştiren Yasanın 32'inci maddesine göre yetkili otorite tarafından görevlendirilen personeli anlatır.

"Yetkili Otorite", Yasanın 28'inci maddesinin (5)'inci fıkrası uyarınca alınan karara uygun olarak görev alanlarına göre; Ticaret Dairesini, Sanayi Dairesini, Çalışma Dairesini, Yataklı Tedavi Kurumları Dairesini, İlaç ve Eczacılık Dairesini, Temel Sağlık Hizmetleri Dairesini, Limanlar Dairesini, Planlama ve İnşaat Dairesini, Çevre Dairesini, Bilgi Teknolojileri Haberleşme Kurumunu, enerji işleri ile görevli Bakanlığı, Polis Genel Müdürlüğü ile Patlayıcı Maddeler Müfettişliğini anlatır.

"Yetkili Temsilci", üreticinin bu Yasanın ilgili kurallarında ve/veya ilgili teknik düzenlemesinde belirtilen sorumlulukları ve prosedürleri kendi adına tamamen veya kısmen yerine getirmek üzere yazılı olarak yetkilendirdiği gerçek veya tüzel kişiyi anlatır.

"Yasa", Ürün Güvenliği Yasasını anlatır.

42/2014

2050

Amaç

3. Bu Tüzük, Yasa kapsamında olan ürünlerin güvenli bir şekilde piyasaya sunulmasını sağlamak amacıyla piyasa gözetimi ve denetimine ilişkin usul ve esasları, ciddi risk teşkil eden ürünler için kılavuz kuralların belirlenmesini, ithalat denetimini, piyasa gözetimi ve denetimi konusunda görevlendirilen Yetkili Otoriteler arasında bir bilgi ağının oluşturulmasını amaçlar.

Kapsam

4. Bu Tüzük, Yasa kapsamındaki ürünlerin güvenli olarak piyasaya sunulmasını sağlamak amacıyla piyasa gözetimi ve denetimine ilişkin usul ve esasları, ciddi risk teşkil eden ürünler için kılavuz kuralları, ithalat denetimi ile piyasa gözetimi ve denetimi konusunda görevlendirilen Yetkili Otoriteler arasında bir bilgi ağının oluşturulmasını kapsar.

Bu Tüzük, piyasa gözetim ve denetimi ile ciddi risk teşkil eden ürünler için kılavuz kurallar konusunda çerçeve kuralları belirler ve ilgili Bakanlıkların yetkili oldukları ürün gruplarının yürürlükteki tüzükleriyle birlikte uygulanır ayrıca piyasa gözetimi ve denetimini yürüten yetkili otoritelerin alacağı daha özel önlemleri etkilemez.

İKİNCİ KISIM

Piyasaya Arz veya Piyasada Bulunma

Piyasaya Arz ve Piyasada Bulunma

5. (1) Yasa kapsamındaki bir ürün, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde yerleşik bulunan bir ekonomik operatörün bulunması durumunda piyasaya arz edilebilir.

(2) Üretici, yetkili temsilci, ithalatçı, dağıtıcı, ifa sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısı Yasada gösterilen sorumlulukları çerçevesinde ürünü piyasaya arz ederler.

(3) Ekonomik operatörlerin sorumluluklarına halel gelmeksizin ekonomik operatörün adı, tescilli ticari adı veya tescilli ticari markası ve posta adresi de dahil olmak üzere iletişim bilgileri ürünün üzerinde veya ambalajında, kolisinde veya beraberindeki belgede yer alır.

(4) İnternet üzerinden veya diğer mesafeli satış yöntemleriyle satışa sunulan ürünler, teklifin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetindeki son kullanıcıları hedef alması durumunda piyasada bulundurulmuş sayılır.

(5) Ekonomik operatörler ve bilgi toplumu hizmet sağlayıcıları Yasadaki kurallar uyarınca, piyasa gözetimi ve denetimi otoritelerinin talebi üzerine ve belirli durumlarda, bir ürünün sunduğu risklerin ortadan kaldırılmasına veya bu mümkün değilse azaltılmasına yönelik her türlü tedbirin alınmasını kolaylaştırmak için piyasa gözetimi ve denetimi otoriteleri ile işbirliği yapar.

2051

ÜÇÜNCÜ KISIM

Yetkili Otoritelerin Faaliyetleri ve Strateji

Yetkili Otoritelerin Faaliyetleri

6. (1) Yetkili otorite, üstlendiği uygunsuzluğa ilişkin soruşturmanın bir parçası olarak yürütülen ortak faaliyetlerden elde edilen her türlü bilgiyi kullanabilir.

(2) Yetkili otoriteler, aşağıdaki hususları sağlamak amacıyla faaliyetlerini yürütür:

(A) Yasa kapsamındaki mevzuata tabi olan ürünlerle ilgili olarak çevrimiçi ve çevrimdışı kullanıma sunulan ürünlerin yetki alanı dahilindeki etkin piyasa gözetimi ve denetimi;

(B) Ekonomik operatörler tarafından ilgili teknik düzenlemesine ve bu Yasa ve bu Tüzüğe uygun orantılı düzeltici faaliyetin yapılmasını;

(C) Ekonomik operatörün düzeltici faaliyeti yapmadığı durumlarda uygun ve orantılı önlemlerin alınmasını;

(3) Yetkili otoriteler yetkilerini kullanırken ve görevlerini bağımsız, tarafsız ve önyargısız bir şekilde yerine getirir.

(4) Yetkili otoriteler, yukarıdaki fıkralarda belirtilen faaliyetlerinin bir parçası olarak, belge kontrolleri ve uygun olduğu hallerde fiziksel kontroller ve laboratuvar kontrolleri yoluyla, yeterli ölçekte ürünlerin özelliklerine ilişkin uygun kontrolleri gerçekleştirir. Etkin piyasa gözetimini sağlamak için kaynaklarını ve eylemlerini piyasa gözetimi stratejisini de dikkate alarak kullanır ve buna göre yeterli örnekler alır.

(5) Yetkili otoriteler, hangi kontrollerin, hangi tür ürünlerde ve hangi ölçekte gerçekleştirileceğine karar verirken aşağıdaki faktörleri dikkate alırlar:

(A) Ürünlerle ilgili olası tehlikeler ve uygunsuzluklar ve mümkünse bunların piyasada ortaya çıkışı;

(B) Ekonomik operatörün kontrolü altındaki faaliyet ve işlemler;

(C) Ekonomik operatörün geçmiş uygunsuzluk kayıtları;

(C) Diğer yetkililerden, ekonomik operatörlerden, medyadan ve diğer kaynaklardan alınan ve uygunsuzluk gösterebilecek tüketici şikayetleri ve diğer bilgiler;

(D) Avrupa Birliği'nin veya Türkiye Cumhuriyetinin yayınlamış olduğu veriler;

(E) Gümrük ve Rüsumat Dairesi tarafından gerçekleştirilen risk analizleri.

(6) Piyasa Gözetimi ve Denetimi Kurulu, Yasa'nın 28(5) maddesi uyarınca Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenen otoritelerin çalışma ve işbirliği koşulları, görev alanları ile bu kuruluşlar arasındaki işbirliğine ilişkin kuralların uygulanmasını sağlar.

Ulusla Piyasa Gözetimi Stratejisi ve İstatistiki

7. (1) Bakanlık koordinatörlüğünde, tüm yetkili otoritelerin katılımı ile en az dört yılda bir, kapsamlı bir ulusal Piyasa Gözetim Stratejisi hazırlanır ve Bakanlar Kurulunun onayına sunulur.

(2) Ulusal piyasa gözetimi stratejisi aşağıdaki unsurları içerir:

2052

Bilgiler

(A) uygunsuzluğu etkileyebilecek pazar eğilimleri dikkate alınarak, güvenli olmayan ürünlerin ortaya çıkışına ilişkin mevcut bilgiler, ürün kategorilerine göre oranlar ve gelişen teknolojilerle ilgili olası tehdit ve riskler;

(B) Bu Tüzüğün 6’ncı maddesinde sayılan kontroller,

(C) Öncelik olarak belirlenen alanlar,

(C) Önemli düzeyde uygunsuzluğa sahip ürün kategorileri için öngörülen minimum kontrol seviyeleri de dahil olmak üzere, öncelik olarak belirlenen alanlarda uygunsuzluğu azaltmak için planlanan yaptırım faaliyetleri.

(3) Bir önceki takvim yılı boyunca Yasaya tabi ürünlerle ilgili olarak yetkili otoriteler tarafından gerçekleştirilen piyasa gözetim ve denetim kontrollerini kapsayan ayrıntılı istatistiksel veriler ve ürün güvenliği açısından bu tür ürünlere yönelik yapılan kontroller ve uygulanan yaptırımların sayısı, Bakanlık tarafından oluşturulan bilgi ağı sistemi aracılığı ile tutulur.

DÖRDÜNCÜ KISIM

Piyasa Gözetimi ve Denetiminde Genel Esaslar

Piyasa Gözetimi ve Denetiminde Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 32/2014 12/2006 27/2014

8. Piyasa gözetimi ve denetimi, ölçülük ilkesine uygun olarak, tedbirlerin konusu ve amacı, niteliği ve genel fiili durumuyla ilgili olduğu ölçüde verimli ve etkili bir şekilde kullanılır ayrıca güvenli olmayan ürün durumundan kaynaklanan potansiyel zarar dikkate alınır. Yetkili otoriteler, ulusal hukukun yanı sıra ifade özgürlüğü ve medyanın özgürlüğü ilkelerine ve Özel Hayatın ve Hayatın Gizli Alanının Korunması Yasası ve Bilgi Edinme Yasası kurallarını gözetirler.

Piyasa Gözetimi ve Denetimi Faaliyetleri

9. (1) Piyasa gözetim ve denetim faaliyetleri Yasa kurallarına bağlı olarak gerçekleştirilir ve aşağıdaki bilgiler de gerektiğinde istenir:

(A) Ürünün yürürlükteki mevzuata uygunluğunu değerlendirmek amacıyla erişimin gerekli olduğu ölçüde yazılıma erişim de dahil olmak üzere, ürünün uyumluluk ve teknik yönlerine ilişkin ilgili belgeleri, teknik dokümanları, verileri veya bilgileri sağlamalarını talep etme yetkisi bu tür belgelerin, teknik şartnamelerin, verilerin veya bilgilerin saklandığı ortam veya saklandığı yer ne olursa olsun, her şekil ve formatta mevzuatın uyumlaştırılması ve bunların kopyalarının alınması veya edinilmesini de içerir.

(B) Ekonomik operatörlerin tedarik zinciri, dağıtım ağının detayları, piyasadaki ürün miktarları ve ilgili olduğu yerde söz konusu ürünle aynı teknik özelliklere sahip diğer ürün modelleri hakkında ilgili bilgileri sağlamaları talep edilebilir.

(C) Söz konusu bilgilerin soruşturma konusuyla ilgili olması durumunda, ekonomik operatörlerden internet

2053

sitelerinin sahibinin belirlenmesi amacıyla gerekli bilgileri sağlamalarını talep etme yetkisi vardır. Bu amaçla:

(a) Kapak kimliği de dahil olmak üzere ürün numunelerini alma, bu numuneleri inceleme ve uygunsuzluğu tespit etmek ve kanıt elde etmek amacıyla bunlara ters mühendislik uygulama

(b) İlgili ürünlere atıfta bulunan içeriğin çevrimiçi bir arayüzden kaldırılmasını talep etmek veya çevrimiçi bir arayüze eriştiklerinde son kullanıcılara açıkça bir uyarı gösterilmesini talep etmek; veya

(c) Ciddi bir riski ortadan kaldırmak için başka etkili araçların mevcut olmadığı durumlarda bir talebin yerine getirilmemesi durumunda, bilgi toplumu hizmet sağlayıcılarının, ilgili üçüncü taraftan bu tür önlemleri uygulamasını talep etmek de dahil olmak üzere, çevrimiçi arayüze erişim kısıtlamasını talep etmek.

(2) Yetkili otorite ürünle ilgili Yasadaki tedbirleri, kararları veya talimatları almadan veya vermeden önce, ilgili ekonomik operatöre, on iş günü içinde dinlenme fırsatı verir. Tedbirin, kararın veya emrin acilliği nedeniyle, sağlık veya güvenlik gereklilikleri veya kamu sağlığı ve güvenliği ile ilgili diğer gerekçeler nedeniyle tedbir, karar veya talimatın ekonomik operatöre dinlenme fırsatı verilmeden alınması veya verilmesi halinde, ekonomik operatöre mümkün olan en kısa sürede bu fırsat verilir ve söz konusu tedbir, karar veya talimat yetkili otorite tarafından derhal gözden geçirilir.

BEŞİNCİ KISIM

Bilgi Ağı

Bilgi Ağının Oluşturulması

10. (1) Piyasa Gözetim ve Denetim Kurulu, piyasa gözetimi, denetimi ve ithalat denetimi konusunda görevlendirilen Yetkili Otoriteler arasında bir bilgi ağı oluşturur. Bilgi ağı irtibat noktası Bakanlık.

(2) Oluşturulan bilgi ağı, risk değerlendirmesi, tehlikeli ürünler, test metotları ve sonuçları, son bilimsel gelişmeler ve kontrol faaliyetleri ile ilgili diğer hususlar hakkında bilgi değişimini, ortak gözetim, denetim ve test projelerinin oluşturulması ve ifasını, iyi uygulamaların ve uzmanlık bilgilerinin değişimi ile eğitim faaliyetlerinde işbirliğini, tehlikeli ürünlerin izlenmesi, piyasaya arzının ve hizmete sunulmasının engellenmesi ve tüketici veya kullanıcıdan geri çekilmesi ile ilgili ülke genelinde geliştirilmiş işbirliğini sağlamak amacıyla oluşturulur.

2054

(3) Yetkili otoriteler, bir ekonomik operatör tarafından alınan ve piyasa gözetimi otoritesine iletilen her türlü gönüllü önlemi de derhal bilgi ağına bildirir.

(4) Yukarıdaki fıkralara uygun olarak sağlanan bilgiler, mevcut tüm ayrıntıları, özellikle ürünün tanımlanması için gerekli verileri, ürünün menşeini ve tedarik zincirini, ürünle ilgili riski, niteliğini ve alınan ulusal tedbirin süresi ve ekonomik operatörler tarafından alınan her türlü gönüllü tedbiri içerir.

(5) Bilgi ağına erişebilecek ve/veya veri girişi yapabilecek personel, bağlı olduğu ilgili Bakanlık, Daire veya Kurum tarafından yazılı olarak yetkilendirilir.

ALTINCI KISIM

İthalat Denetimleri ve Gümrük

İthalat İşlemleri 12/1983 46/1990 22/1996

11. (1) Dış Ticaret (Düzenleme ve Denetim) Yasası ve yürürlükteki gümrük mevzuatı uyarınca ithalat işlemleri gerçekleştirilir.

(2) Elektronik ortamda müracaatın sistemsel olarak mümkün olması halinde ithalatta aranan belgeler sistem üzerinden sunulabilir.

Gümrük Kontrolü ve Gümrük ile İletişim

12. (1) Gümrük ve Rüsumat Dairesi, gümrük kontrolleri sırasında aşağıdaki hususların tespit etmesi halinde, bir ürünün ülkeye girişini askıya alır:

(A) Ürüne, ilgili olduğu teknik düzenlemesinin gerektirdiği belgeler eşlik etmiyorsa veya bu tür belgelerin gerçekliği, doğruluğu veya eksikliği konusunda makul bir şüphe varsa;

(B) Ürün, kendisi için uygulanan Yasa, tüzük ve teknik düzenlemeye uygun olarak işaretlenmemiş veya etiketlenmemişse;

(C) Ürün, yanlış veya yanıltıcı bir şekilde iliştirilmiş olan bir CE işaretini veya kendisine uygulanan teknik düzenlemenin gerektirdiği başka bir işareti taşıyorsa;

(D) Ürünün kendisi için geçerli olan teknik düzenlemesine veya Yasaya uymadığına veya sağlık, güvenlik, çevre veya herhangi bir kamu yararı açısından ciddi bir risk oluşturduğuna inanılmasına neden olan bir durumun bulunması halinde;

2055

12/1983 46/1990 22/1996

(E) Dış Ticaret (Düzenleme ve Denetim) Yasası ve bu Yasa altında çıkarılan Tüzük kuralları uyarınca ithali yasak olması veya ithalinin uygun bulunmaması halinde.

(2) Gümrük ve Rüsumat Dairesi, yukarıdaki (1)'nci fıkra uyarınca askıya alınma durumunu derhal yetkili otoriteye bildirir ve bilgi ağına gerekli verileri girer.

(3) Yetkili otorite, bir ürünün Yasaya veya bağlı olduğu teknik düzenlemesine uymadığına veya ciddi bir risk oluşturduğuna inanmak için makul gerekçeleri olması durumunda, Gümrük ve Rüsumat Dairesinden ürünün piyasaya arz edilmemesini talep eder.

(4) Bir ürünün ülkeye girişinin yukarıdaki (3)'üncü fıkra uyarınca durdurulması halinde, bu ürün, piyasaya arz edilmeye ilişkin tüm koşulların ve formalitelerin yerine getirilmesi ve aşağıdaki şartlardan birinin sağlanması halinde ülkeye girişine izin verilir:

(A) Askıya alma tarihinden itibaren dört iş günü içerisinde, yetkili otoriteler tarafından, askıya alma işleminin sürdürülmesi yönünde bir talepte bulunulmazsa;

(B) Yetkili otoriteler tarafından ülkeye girişi yönünde onay bildirilmişse.

Ancak ülkeye giriş, ilgili mevzuata uygunluğun kanıtı olarak kabul edilemez.

(5) Dış Ticaret (Düzenleme ve Denetim) Yasası kuralları uyarınca alınan kararlar saklı kalmak üzere, Yetkili otorite, bir ürünün ciddi bir risk teşkil ettiği sonucuna varması halinde, ürünün piyasaya arz edilmesine engel olacak tedbirleri alır ve Gümrük ve Rüsumat Dairesinden ürünün ülkeye girmesine izin verilmemesini talep eder. Ayrıca bu makamlardan gümrük bilgi işlem sistemi ve bilgi ağına uygun olduğu hallerde ürünle birlikte verilen ticari faturaya ve beraberindeki diğer ilgili belgelere aşağıdaki bildirimi eklemelerini talep eder:

"Tehlikeli ürün" ülkeye girişine izin verilmedi.

(6) Yetkili otorite, bir ürünün Yasa ve ilgili teknik düzenlemesine uymaması nedeniyle piyasaya arz edilemeyeceği sonucuna varması halinde, ürünün piyasaya arzını yasaklayacak tedbirleri alır ve Gümrük ve Rüsumat Dairesinden ürünün ülkeye girişine izin verilmemesini talep eder. Ayrıca bu makamlardan gümrük bilgi işlem sistemine, bilgi ağına ve uygun olduğu hallerde ürünle birlikte verilen ticari faturaya ve beraberindeki diğer ilgili belgelere aşağıdaki bildirimi eklemelerini talep eder:

"Ürün uygun değil" - ülkeye girişine izin verilmedi.

(7) Ülkeye girişine izin verilmeyen ürünler, Yasa ve ilgili oldukları diğer Yasa kuralları uyarınca imha işlemleri de dahil uyun prosedürlere tabi tutulurlar.

(8) Bu maddedeki bildirimler ve talepler bilgi ağı sistem ile gümrük idareleri tarafından kullanılan sistemler arasındaki elektronik ara

2056

yüzlerin kullanılması da dahil olmak üzere, Yasa ve bu Tüzüğün 10’uncu maddesinde oluşturulan bilgi ve iletişim sistemi aracılığıyla gerçekleştirilebilir.

(9) Gümrük kontrolünde yetkili otorite tarafından numune alımı kararı alınması halinde bu işlemler bu Yasanın 17 ve 18’nci madde kurallarına göre gerçekleştirilir. İlgili teknik düzenlemeye aykırı veya güvensiz olan ürünler için, Yasa ve bu Tüzük kurallarında öngörülen tüm işlem, önlem ve yaptırımlar, üretici olarak tefsir edilen ithalatçıya uygulanır.

YEDİNCİ KISIM

Piyasa Gözetimi ve Denetimi Usulü

Genel Kurallar 13. (1) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde yayımlanmış olan teknik düzenlemelere uygun ürünlerin güvenli olduğu kabul edilir. Teknik düzenlemenin bulunmadığı hallerde Yasanın 7’nci maddesinin (2)’nci fıkrasında aranan koşullara uygunluk aranır.

(2) Yetkili otoriteler, sorumlu oldukları ürünlerle ilgili piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetlerini Yasa kurallarına uygun olarak görevlendirdikleri ürün denetleyicileri aracılığı ile yürütürler. Bakanlık, alınacak önlem ve uygulanacak yaptırımlar konusunda orantılıklık ilkesine uygun olarak hareket eder; alınacak tedbirlerin, önlenmesi amaçlanan tehlikenin boyutu, niteliği ve gerçekleşme olasılığı ile orantılı olmasını sağlar.

(3) Bakanlık, sorumlu olduğu ürünlerin piyasa gözetimi ve denetimini, yıllık denetim planının yanı sıra re’sen veya ihbar veya şikâyet üzerine yapar.

(4) Ürünün teknik düzenlemeye aykırılığı veya güvensizliği konusunda yapılan her türlü ihbar, şikâyet, ürün sebebiyle meydana gelen kazalar ve ürün hakkında elde edilen diğer bilgiler piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetlerinde kullanılır. Satış veya kiralama amacıyla yazılı basın, radyo, televizyon, internet ve benzeri iletişim araçlarında reklam ve ilanları yer alan ürünler de piyasaya arz edilmiş kabul edilir.

(5) Piyasa gözetimi ve denetimi, ürünlerin bedelli veya bedelsiz olarak piyasaya arz edildiği, satıldığı ve dağıtıldığı her yerde, depo, işyeri, nakil araçları ve gerektiğinde üretim tesislerinde, işlendikleri, ambalajlandıkları, montaj veya dolum yapıldıkları yerlerde yapılır.

(6) Denetim sonucunda ortaya çıkan aykırılıklarda sorumluluk, dağıtıcının teknik düzenlemelerde yer alan yükümlülükleri saklı kalmak üzere, üreticiye aittir. Dağıtıcının iş yerinde yapılan denetimde, üreticinin veya ithalatçının unvanı ve adresi tespit edilir. Üreticinin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dışında olması halinde yetkili temsilci ve/veya ithalatçı muhatap alınır ve bunlar da üretici ile aynı sorumluluğu taşır.

(7) Ürün Güvenliği Üst Kurulu, denetimlerin koordinasyonunu ve etkin bir şekilde gerçekleşmesini sağlar. Ürün Güvenliği Üst

2057

Kurulu bu doğrultuda gerekli önlemleri almak ve uygulamaları koordine etmekle görevlidir. Piyasa Gözetimi ve Denetimi Kurulu, Ürün Güvenliği Üst Kurulunun koordinasyonunda numune alımı da dahil olmak üzere bölge bazında veya dönemlik denetime tabi olacak ürün, risk ve benzeri verileri içeren sektörel denetim planları hazırlar, uygular ve bu programları periyodik olarak günceller.

Piyasa Gözetimi ve Denetiminin Yapılması

14. (1) Teknik düzenleme hükümleri ve bu Tüzüğün 13’üncü maddesinin (3)’üncü ve (4)’üncü fıkra kuralları saklı kalmak kaydıyla, piyasa gözetimi ve denetimi, ürünlere, bu ürünlerin muhtemel kullanıcılarına ilişkin yapılan risk analizi sonucunda belirlenen yukarıdaki 13’üncü madde kuralları uyarınca hazırlanan yıllık denetim planı uyarınca yürütülür.

(2) Re’sen veya ihbar/şikayet üzerine yapılacak denetimlerde, şikayete konu ürün hakkında daha önce denetim yapılıp yapılmadığı veya teste gönderilip gönderilmediği gibi hususların ön incelemesi tamamlandıktan sonra denetimlere başlanır.

(3) Denetimlerin en az iki ürün denetleyicisi tarafından yürütülmesi esastır. İhtiyaç halinde denetime, daha fazla sayıda ürün denetleyicisi katılabilir.

Denetimin Şekli

15. (1) Piyasa gözetimi ve denetimi, durumun gereklerine göre, aşağıdaki hususlardan bir veya birkaçını kapsayacak şekilde yapılır:

(A) Teknik düzenlemenin öngördüğü işaretler ve/veya belgeler üzerinden inceleme,

(B) İlgili teknik düzenlemenin bulunmadığı hallerde, bu Tüzüğün 13’üncü maddesinin (1)’inci fıkrası uyarınca yapılan inceleme,

(C) Duyusal inceleme,

(C) Test ve/veya muayene.

(2) Piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetleri sırasında ürünün uygunluk değerlendirme işlemlerinde yer almayan test, muayene veya belgelendirme kuruluşlarının imkanlarından da yararlanılabilir. Uygunluk değerlendirmesini yapan kuruluş haricinde ürünün test ve/veya muayenesini yapacak kuruluş yoksa ürün denetleyicilerinin gözetimi ve denetiminde, bu kuruluşta veya üreticinin laboratuvarında veya bir başka üreticinin laboratuvarında ürünün test ve/veya muayenesi yaptırılır.

Ancak, test ve/veya muayene sonucuna göre karar verme yetkisi yetkili otoriteye aittir.

Tutanak ve Kayıt İşlemleri

16. (1) Piyasa gözetimi ve denetimi sırasında düzenlenecek tutanağın şekil ve içeriği yetkili otorite tarafından belirlenir.

2058

(2) Yetkili otorite, denetim faaliyetlerine ilişkin her türlü bilgi ve belgelerin piyasa gözetimi ve denetimine ilişkin verilerinin oluşturulan bilgi ağına elektronik ortamda aktarılmasını sağlar.

(3) Piyasa gözetimi ve denetimi sırasında kullanılan tutanaklar, sistemin uygunluğuna göre elektronik ortamda hazırlanıp elektronik imza ile imzalanabilir veya yazılı tutulabilir.

Numune Alma

17. (1) Ürün denetleyicisi, gerekli gördüğü takdirde, her türlü test ve/veya muayeneyi yaptırmak üzere denetlenen ürünlerden numune alır. Ürünün yapısına ve özelliğine göre, test ve/veya muayenelerin gerektirdiği ölçüyü aşmamak üzere, numune alınması fiilen mümkün olmayan haller hariç, üretici veya dağıtıcıdan bedeli ödenerek biri şahit numune olmak üzere en fazla üç takım numune alınır.

(2) Numune alınması halinde, denetim esnasında tutanağın ilgili bölümü doldurulur. Numuneler özelliklerine göre mühürleri bozulmadan açılamayacak şekilde, ürün denetleyicisi tarafından üretici, ithalatçı veya dağıtıcı ile birlikte hazırlanır ve üzerlerine tarafların isim, unvan ve imzaları ile numuneye ilişkin bilgileri taşıyan numune alma etiketi konulur.

(3) Alınan numunelerin bir takımı ile tutanağın bir nüshası üreticiye, ithalatçıya veya dağıtıcıya teslim edilir. Şahit numune yetkili otorite tarafından muhafaza edilir. Alınan numunelerin başka yere taşınması veya korunması zor veya sakıncalı ise durum tutanağa yazılarak numuneler saklanmak üzere yediemin sıfatıyla üretici, ithalatçı veya dağıtıcıya bırakılır. Test ve/veya muayene yapılması için alınan numunenin bir takımı ile tutanağın bir nüshası, yetkili otoritece belirlenen test, muayene ve/veya belgelendirme kuruluşuna gönderilir. Test, muayene ve/veya belgelendirme kuruluşu tetkikleri en kısa zamanda yapar, sonucunu bir raporla tespit eder ve bu raporu birer nüsha halinde yetkili otoriteye sunar. Bu raporlar ayrıca elektronik posta ile yetkili otoriteye iletilir.

(4) Numune almanın mümkün olmadığı veya taşınamayan ürünler için test ve/veya muayene işlemleri, ürün denetleyicisi gözetiminde, ürünün bulunduğu yerde, üretici veya dağıtıcının katılımı ile yetkili otorite tarafından belirlenen test, muayene veya belgelendirme kuruluşuna yaptırılır. Üretici veya dağıtıcının bulunmaması, test ve/veya muayene işlemlerinin gerçekleştirilmesine engel teşkil etmez.

(5) Ürünlerin, uzaktan iletişim araçları kullanılarak piyasaya arz edildiği sistemlerde yürütülen piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetleri sırasında numune alınabilir.

Ancak bu durumda, numunenin ürün denetleyicisi tarafından alınması, tutanağın karşı tarafla birlikte hazırlanıp imzalanması, numunenin numune torbasına konularak mühürlenmesi ve üzerine numune alma etiketi konulması koşulları aranmaz.

2059

Test ve/veya Muayene Sonucunda Yapılacak İşlemler

18. (1) Test, muayene ve taşıma masrafları öncelikle yetkili otorite tarafından karşılanır.

Ancak Piyasa gözetimi ve denetiminde ürünün teknik düzenlemesine uygun ve/veya güvenli olmadığının tespit edilmesi halinde; test, numune alma ve muayeneye ilişkin giderler üretici tarafından karşılanır. Bu giderlerin tahsilinde, Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Yasası kuralları uygulanır.

(2) Test ve/veya muayene sonucunda, numunenin uygun çıkması halinde;

(A) Numunenin niteliğini kaybetmemiş durumunda, yetkili otorite tarafından, üretici veya dağıtıcıya bildirimin yapıldığı tarihten itibaren numunelerin geri alınması veya aldırılması için otuz gün süre verir. Bu süre içinde alınmayan numuneler, hazineye intikal ettirilir. Bu durumda üretici veya dağıtıcı numune bedelini talep edemez.

(B) Numunenin niteliğini kaybetmesi durumunda, bu husus yetkili otorite tarafından üretici veya dağıtıcıya bildirilir. Numune bedeli, yetkili otorite tarafından numunenin alındığı firmaya ödenir. Şahit numuneyle ilgili yukarıdaki (A) bendindeki usule göre işlem yapılır.

(3) Test ve/veya muayene sonucunda numunenin güvensiz çıkması durumunda;

(A) Testi yaptırılan numune, niteliğine göre uygun koşullarda ve uygun bir süreyle test kuruluşunda muhafaza edilir ve numunelerin teslim alınması için üreticiye veya dağıtıcıya bildirimde bulunulur. Bildirimi takiben otuz gün içinde üretici tarafından alınmayan numuneler, yetkili otorite tarafından “Numune Bertaraf Tutanağı” düzenlenerek bertaraf edilir veya ettirilir. Üreticinin teslim aldığı güvensiz numuneler hakkında aşağıdaki madde kurallarına göre imha veya diğer yöntemler uygulanır.

(B) Güvensizlik nedeniyle uygulanacak idari yaptırım kararının kesinleşmesinden sonra şahit numuneye, (A) bendindeki usule göre işlem yapılır.

DOKUZUNCU KISIM

Aykırılık Halinde Alınacak Önlemler ve Uygulanacak Yaptırımlar

Teknik Düzenlemeye Aykırılık

19. (1) İlgili teknik düzenlemeye uygun olmadığı tespit edilen ürünler,

(A) İnsan sağlığına, can ve mal güvenliğine, hayvan, bitki yaşamına ve sağlığına ve çevreye bir tehdit oluşturmaması koşuluyla düzeltilebilir teknik düzenlemeye aykırılıkların giderilmesi amacıyla, düzeltici faaliyet planını on beş gün içinde sunması için üreticiye bildirim yapılır. Bu süre içinde başvuru yapmayan üreticinin düzeltme faaliyetinde bulunmayacağı kabul edilir.

2060

(B) Yukarıdaki (A) bendi uyarınca, ürünün teknik düzenlemeye aykırılığını gidermek için düzeltici faaliyet planı sunmayan veya düzeltici faaliyet planı sunan ancak verilen süre sonunda uygunsuzluğu gidermeyen üreticiye yetkili otorite tarafından ürünün piyasada bulunması halinde Yasanın 40’nci maddesine göre idari para cezası uygulanır ve Yasa ve bu Tüzük kurallarına göre toplatılma veya geri çekmeye ilişkin tedbirler uygulanır veya ürünün piyasaya arz edilmemesi için gerekli tedbirler alınır.

(C) Üretici tarafından sunulan düzeltici faaliyet planı, gerektiğinde değişiklik yapılarak yetkili otorite tarafından onaylanır ve üreticiye tebliğ edildiği tarihten itibaren geçerli olmak üzere teknik düzenlemeye aykırılığını niteliği, ürünün özelliği ve piyasadaki yaygınlığı değerlendirilerek bir ayı geçmemek üzere düzeltme süresi verilir.

(Ç) Denetim sonucunda teknik düzenlemeye aykırılığını giderilmesi için süre verilmiş olan bir ürüne aynı aykırılık için tekrar süre verilmez.

Ancak verilen süre sonunda aykırılığını mucbir sebeplerin varlığı nedeniyle giderilemediğinin kanıtlanması halinde iki ayı geçmemek üzere ek süre verilir.

(D) Teknik düzenlemeye aykırılık nedeniyle verilen sürelerin takibi ile düzeltme faaliyetinin gereklерinin yerine getirilip getirilmediğinin kontrolü yetkili otorite tarafından yapılır. Düzeltme işlemleri sonucunda teknik düzenlemeye uygun hale getirildiği kanıtlanan ürünler piyasaya arz edilebilir veya tekrar piyasaya arz edilebilir.

(2) Uygunluk işaretinin veya uygunluk değerlendirme işlemleri sonucunda verilen belgelerin gerçeği yansıtmadığının, tahrif veya taklit edildiğinin tespit edilmesi halinde Polis Genel Müdürlüğü’ne şikayette bulunulur. Ancak, Yasada suç sayılan hallerde, Yasada öngörülen idari para cezası uygulanır.

(3) Uygunluk işaretinin ve belgelerinin ilgili teknik düzenlemenin öngördüğü ebat, görünürlük, silinmezlik, konulacak yer ve benzeri özellikler bakımından uygun olmadığını tespit edilmesi halinde, yukarıdaki (1)’inci fıkra kuralları uygulanır.

Güvensizlik 20. (1) Teknik düzenlemesine uygun olmayan ve güvensizlik şüphesine yol açan ürünler ile ilgili teknik düzenlemeye uygunluğu belgelenmiş olmakla birlikte duyusal inceleme sonucunda güvensizlik şüphesi uyandıran ürünler için tutanağın ilgili bölümü doldurulur ve test ve/veya muayeneye başvurulur.

(2) İlgili teknik düzenlemeye uygunluğu belgelenmiş olsa dahi güvensizlik belirtisi taşıyan ürünler için tutanağın ilgili bölümü doldurulur ve bu ürünlerin piyasaya arzı geçici olarak durdurulur. Piyasaya arzın geçici durdurulması kararı, ürün denetleyicisinin önerisi üzerine yetkili otorite tarafından verilir. Kontrol sonucunda güvenli olduğu anlaşılan ürünler hakkındaki

2061

geçici durdurma kararı kendiliğinden kalkar. Güvenli olmayan ürünler hakkında alınan piyasaya arzın geçici durdurulması kararı idari yaptırım kararı alınıncaya kadar geçerlidir.

(3) Yukarıdaki (1)'inci ve (2)'nci fıkralarda belirtilen işlemler sonucunda, duyusal inceleme veya test ve/veya muayene yoluyla güvenli olmadığı tespit edilen ürünler için yetkili otorite tarafından;

(A) Ürünün piyasaya arzının yasaklanması, (B) Piyasada bulunan ürünlerin toplatılması, (C) Ürünün üretici tarafından güvenli hale getirilemediği veya güvenli hale getirilmesinin mümkün olmadığı durumlarda bertaraf edilmesi,

(4) kararlağından uygun olanlar orantılıklık ilkesi gözetilerek verilir. Yukarıdaki (1)'inci ve (2)'nci fıkralarda belirtilen işlemler sonucunda duyusal inceleme veya test ve/veya muayene yoluyla güvenli olmadığı tespit edilen ürünler için üretici hakkında yetkili otorite tarafından Yasada belirtilen idari para cezası uygulanır.

(5) Güvensiz olduğu tespit edilen ürünler ile ilgili savunma alınabilmesi için üretici ve/veya dağıtıcıya tebligat yapılır. Üretici ve/veya dağıtıcıya, savunma hakkını kullanabilmesi için tebligatın kendisine ulaşmasından itibaren on günlük süre tanınır.

(6) İnsan sağlığı ve güvenliğinin veya mevzuatla korunan diğer bir kamu yararının tehlikede olduğu acil hallerde bu sürenin dolması beklenmeyebilir. Tebligat yapılmadan bir karar alınması halinde, üretici ve/veya dağıtıcıya savunma hakkını kullanabilmesi için sonradan süre tanınabilir.

(7) Üretici, güvenli olmadığı tespit edilen ürünün kendisi tarafından piyasaya arz edilmediğini veya ürünün güvenli olmaması halinin ilgili teknik düzenlemeye uygunluktan kaynaklandığını ispatladığı takdirde sorumluluktan kurtulur.

(8) Yukarıdaki (3) 'üncü fıkrada alınması öngörülen veya alınan önlemler, üretici ve/veya dağıtıcının yapacağı savunma ve sağlayacağı bilgi ve belgeler dikkate alınarak değerlendirilir. Yaptırım uygulanmasına ilişkin yetkili otorite tarafından hazırlanan tebligatta bu kararın dayandığı gerekçeler ile karara karşı başvurulabilecek yasal yollar gösterilmek zorundadır.

(9) Hakkında yukarıdaki (3)'üncü fıkrada düzenlenen önlemler uygulanan üretici, ürünün güvenli hale getirilmesi mümkün ise bunu ispat eden belgeler ve hazırladığı düzeltici faaliyet planı ile birlikte, kararın kendisine tebliğinden itibaren on beş gün içinde yetkili otoriteye başvurur. Bu süre içinde başvurmaması halinde, düzeltme faaliyetinde bulunmayacağı kabul edilir. Yetkili otorite, üretici tarafından sunulan düzeltici faaliyet planında gerektiğiinde değişiklik yaparak onaylar. Yetkili otorite tarafından, güvensizliğin niteliği, ürünün özelliği ve piyasadaki yaygınlığı değerlendirilerek üreticiye bir ayı geçmemek üzere düzeltme süresi verilir. Düzeltme süresi, faaliyet planının onayına ilişkin yazının üreticiye tebliğinden itibaren başlar.

2062

(10) Güvensizliğin giderilmesi için süre verilmiş olan bir ürüne aynı aykırılık için tekrar süre verilmez.

Ancak verilen süre sonunda aykırılığın mücbir sebeplerin varlığı nedeniyle giderilemediğinin kanıtlanması halinde iki ayı geçmemek üzere ek süre verilebilir.

(11) Düzeltme süresi sonunda yapılan işlemler yetkili otorite tarafından değerlendirilir. Yetkili otorite, gerekli görülmesi halinde, düzeltmeye tabi tutulan ürünün tarafsız bir test ve/veya muayene kuruluşu tarafından test ve/veya muayenesini isteyebilir. Düzeltme işlemleri sonucunda güvenli olduğu kanıtlanan ürünler piyasaya arz edilebilir veya tekrar piyasaya arz edilebilir.

(12) Güvenli hale getirilemeyen veya güvenli hale getirilmesi imkânsız olan ürünler, üreticinin belirleyeceği yerde ve yöntemle ürün denetleyicisi gözetiminde bertaraf edilir. Yetkili otorite tarafından, bertaraf edilen ürün miktarını, ürünün ne şekilde bertaraf edildiğini, bertaraf yerini, tarihini ve tarafların ad ve soyadlarını içeren Ürün Bertaraf Tutanağı düzenlenir.

(13) Bu madde, teknik düzenlemesi bulunmayan ve güvenli olmadığı tespit edilen ürünlere de uygulanır.

Denetimde İşbirliği

21. İlgili Bakanlıklar ve Yetkili otoriteler arasında Yasa tarafından oluşturulan Ürün Güvenli Üst Kurulu ve Piyasa Gözetimi ve Denetimi Kurulu vasıtasıyla işbirliği oluşturulur. Yetkili otoriteler tarafından Bilgi Ağına gerekli ve yeterli bilgilerin girişi sağlanır.

Üreticinin Yükümlülükleri

22. (1) Üreticinin Yasada sayılan yükümlülüklerini tamamlayıcı olarak yükümlülükleri şunlardır:

(A) Ürün denetleyicisinin talep etmesi halinde tüm bilgi ve belgeleri denetmene sunmak, üretim yerlerinin ve depolarının adreslerini vermek ve bu yerlerde gerekli tespitleri yapmasını sağlamak.

(B) Ürün denetleyicisinin görevinin gereği gibi yürütülmesi için denetleyiciye görevi süresince uygun bir çalışma yeri sağlamak; uygun yer bulunmadığında veya denetime uygun koşullar oluşturulmadığında, denetleyicinin isteği üzerine ürüne ait tüm dosya ve belgeleri denetleyiciye çalışma yerine getirerek kendisine teslim etmek.

(C) İlgili teknik düzenlemede belirtilen tüm belgeleri; bu belgeler kapsamındaki son ürünün yurt içinde üretiliyor ise üretildiği, ithal ise ithal edildiği tarihten itibaren ilgili teknik düzenlemede belirtilen süreyle, bu sürenin belirtilmemesi halinde on yıl boyunca muhafaza etmek ve istenilmesi halinde denetleyiciye ibraz etmek.

(Ç) Piyasaya arzın geçici veya sürekli yasaklanması, piyasada bulunan ürünlerin toplatılması, ürünlerin kısmen veya tamamen imha edilmesi kararı verilmesi durumunda, stoklarında ve piyasada bulunan ürünlerin markası,

2063

modeli, seri veya parti numarası, sayısı ve dağıtıldığı yerlere dair bilgi ve belgeleri vermek.

(D) Piyasaya arzın geçici olarak durdurulması halinde tüm satış ve dağıtım noktalarını bilgilendirmek ve sonucundan yetkili otoriteye bilgi vermek.

(E) Kendi faaliyetleri ile sınırlı olmak üzere; ürünün öngörülen kullanım süresi içinde, yeterli uyarı olmaksızın fark edilemeyecek nitelikteki riskleri hakkında tüketicilere gerekli bilgiyi sağlamak, özelliklerini belirtecek şekilde ürünü işaretlemek; gerektiğinde piyasaya arz edilmiş ürünlerden numuneler alarak test etmek, şikâyetleri soruşturmak ve yapılan denetim sonuçlarından dağıtıcıları haberdar etmek, riskleri önlemek amacı ile ürünlerin toplatılması ve bertaraf edilmesi da dahil olmak üzere gerekli önlemleri almak.

(F) Güvensiz olduğu tespit edilen ve hakkında idari yaptırım uygulanan ürünlere ilişkin bu Tüzüğün 19 ve 20’nci maddede belirtilen yükümlülükleri, yerine getirmek ve yerine getirildiğini belgelemek.

(G) Test ve/veya muayene sonucunda güvensiz olduğu anlaşılan numunelere ilişkin yetkili otorite tarafından ödenen test ve/veya muayene giderleri ile taşıma masraflarını karşılamak.

(G) Güvensiz olduğu tespit edilen numunenin, üretici dışındaki bir firmadan alınması ve söz konusu firmanın tutanak ile birlikte başvurması durumunda, numune bedelini söz konusu firmaya ödemek.

48/1977 28/1985 31/1988 31/1991 23/1997 54/1999 35/2005 59/2010 13/2017

(2) Üreticilerin güvensiz ürünlere ilişkin kamuoyuna bildirim, ilan, toplatma ve bertaraf gibi yasal yükümlülüklerini yerine getirmemesi durumunda, bu yükümlülükler yetkili otorite tarafından yerine getirilir. Bu kapsamda yetkili otorite tarafından yapılacak masraflar, üretici tarafından karşılanır. Bu masraflar hakkında, Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Yasası kuralları uygulanır.

Güvensiz Ürünlere İlişkin İlan

23. (1) Güvensiz ürünlere ilişkin alınan önlemler ve ürünün içerdiği riskler hakkındaki bilgiler etkili olacak şekilde duyurulur. Üretici tarafından yapılan duyuru veya duyuru şekli uygun bulunmaz veya yetersiz görülürse;

(A) Üretici; güvensiz ürünlere ilişkin hazırlanacak ilan metninin, ulusal düzeyde yayın yapan iki televizyon kanalında 07.00 - 22.00 saatleri arasında 30 saniyeden az olmamak üzere yazılı ve sesli şekilde bir gün yayınlanmasını ve ulusal düzeyde dağıtımı yapılan iki gazetede sayfanın en az dörtte biri büyüklüğünde bir gün ilan edilmesini, kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren on gün içinde sağlar.

2064

(B) Risk altındaki kişilerin belirli bir yerleşim yerinde toplanması ve yerel yayın yapan gazete ile televizyon kanalları vasıtasıyla bilgilendirilmesinin mümkün olduğu durumlarda, bu duyuru yerel basın ve yayın organları yoluyla yapılır. Risk altındaki kişilerin tamamına ulaşılabildiği durumlarda ise bu kişiler doğrudan bilgilendirilir.

(C) Yetkili otorite, güvensiz ürünlere ilişkin hazırlanacak veya yapılacak ilanlarda güvensiz üründe tespit edilen riskin derecesine göre ilanın şekli, zamanı, süresi ve ilanın yapılacağı televizyon ve gazetelere ilişkin ek hususlar belirleyebilir.

(Ç) Üretici, güvensiz ürünlere ilişkin aldığı önlemler ve yaptığı duyurulara dair bilgi ve belgeleri yetkili otoriteye sunar. Ayrıca yetkili otorite, risk altındaki tüketicilere duyurulması amacıyla güvensiz ürünlere ilişkin bilgileri uygun görülen mecralarda yayınlar.

(2) Güvensiz ürünlere ilişkin ilanlar açık ve net olmak zorundadır. İlanla ilgisiz veya ilanın amacını ortadan kaldıran ifadelere yer verilemez.

(3) Güvensiz ürünlere ilişkin ilanlarda aşağıdaki bilgilerin bulunması zorunludur:

(A) Üreticinin adı, unvanı ve adresi.

(B) Ürünün adı, markası, modeli, cinsi, fotoğrafı, seri ya da lot numarası veya ürünü net şekilde tanıtan bilgi.

(C) Ürünün geri çağrılma nedeni, güvensiz olduğu ve alınan önlemler hakkında bilgi.

(Ç) Ürünün iade edileceği yerler veya üründeki sorunun giderilmesini teminen gönderilebileceği adresler hakkında bilgi.

(D) Ürünün taşıdığı risk, riskten sakınmak veya sorunu gidermek için önerilen yöntemler hakkında bilgi.

(4) Yetkili otorite, duyurunun bu maddede yer alan esaslara uygun ve risk altındaki kişilerin haberdar edilmesini sağlayacak şekilde yayınlanıp yayınlanmadığını denetler ve eksiklik tespit edilmesi halinde duyurunun tekrarını sağlar.

Dağıtıcının Yükümlülükleri

24. (1) Dağıtıcı, sahip olduğu bilgiler çerçevesinde, güvenli olmadığını bildiği ürünleri piyasaya arz edemez. Dağıtıcı, faaliyetleri çerçevesinde, ürünlerin taşıdığı riskler ve bu risklerden korunmak için alınması gereken önlemler hakkında ilgilere bilgi verir.

(2) Piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetleri sonucunda aykırılıkları belirlenen ürünlere ilişkin olarak üreticinin tespit edilemediği durumlarda, üreticinin veya ürünü tedarik ettiği kişinin kimliğini talep edildiği tarihten itibaren on iş günü içinde bildirmeyen dağıtıcı, üretici olarak kabul edilir.

(3) Dağıtıcılar, teknik düzenlemelerle kendilerine getirilen yükümlülükleri yerine getirmek zorundadır.

2065

Geri Çağırma

25. Üreticiler, güvensiz ürünlerinin piyasada yer aldığını kendilerinin tespit etmesi halinde, bu ürünleri gönüllü geri çağırabilir ve gerekli tedbirleri alır. Ancak, üretici piyasada gerçekleştirdiği her türlü geri çağırma ve aldığı tedbirlere ilişkin tüm bilgi ve belgeleri yetkili otoriteye iletmekle yükümlüdür. Üreticiler gönüllü geri çağırmalarda risk altındaki kişilerin bilgilendirilmesini sağlamak amacıyla, gerekli bilgileri elektronik ortamda yayımlanmak üzere yetkili otoriteye bildirir. Ayrıca, bu bilgiler üreticinin internet sitesinde de yayımlanır.

Ürünlerin İzlenebilirliği

26. (1) Üreticiler, ürünlerin üzerinde seri, model, parti numarası veya başka bir şekilde ürünlerinin tespit edilmesini sağlayacak bilgilere yer vermek zorundadır. (2) Üreticiler, toplatma, imha veya düzeltici faaliyetin uygulanması gerektiğiinde parti, seri, lot bazında kayıt oluşturmak ve istenildiğinde bu kayıtları yetkili otoriteye sunmak zorundadır. (3) Üreticiler gerekli bilgileri, ürünün büyüklüğünün veya doğasının buna izin vermediği durumlarda ürünün ambalajında veya yanında verilen bir belge ile sağlamak zorundadır. (4) Üreticiler, genel olarak Yasanın 24’üncü maddesine uygun olarak ürünlerin izlenebilirliğini sağlamak için gerekli önlemleri almak zorundadır.

ONUNCU KISIM

Çeşitli ve Son Kurallar

Denetimde Bilgilerin Açıklanması

27. Yasanın 42’nci madde kurallarına uygun olarak, Piyasa gözetimi ve denetimi faaliyeti sırasında yapılan yazışmalar, ihbar ve şikâyetler ile denetimlerde temin edilen ve ticari sır niteliğindeki veya fikri ve sınai mülkiyet hakkına ilişkin bilgiler gizli tutulur. Ancak, mevzuatın ve insan sağlığı ve güvenliğinin gerektirdiği hallerde yapılan duyurular bu kapsamda sayılmaz.

Ceza Kuralları

28. Bu Tüzük kurallarına aykırı hareket edenler hakkında Yasanın 40’ncı maddesindeki ilgili kurallar uygulanır.

Yürütme Yetkisi

29. Bu Tüzük, yetkili otorite ve Bakanlık tarafından yürütülür.

Yürürlüğe Giriş

30. Bu Tüzük, Resmi Gazetede yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer.

2066