Y.T.No:145/2/2023) Cumhuriyet Meclisi İçtüzüğünün 85’inci maddesi gereğince Resmi Gazete’de yayımlamak suretiyle halkın bilgisine sunar, gerçek ve tüzel kişilerin, doğrudan doğruya Yasa Tasarısının içeriği ile ilgili olmak koşuluyla, görüş ve önerilerini, Tasarının Resmi Gazete’de yayımlanmasını izleyen yirmi gün içinde Meclis Başkanlığına yazılı olarak sunabileceklerini duyurur.

490

PARA VE KAMBİYO (DEĞİŞİKLİK) YASA TASARISI

GENEL GEREKÇE

Para ve Kambiyo Yasası'nda Döviz Büroları ile ilgili ana kuralları belirleyen hususların güncelliğini yitirmesi nedeniyle ve Döviz Bürolarının yasal yükümlülüklerini zamanında yerine getirememeleri nedeniyle idari para cezası verilmesinin uygun olacağı cihetle Para ve Kambiyo Yasası'nda bir değişikliğe gidilmesi için bu Yasa Tasarısı düzenlenmiştir.

MADDE GEREKÇELERİ

Madde 1. Tasarının Kısa İsmi düzenlenmiştir.

Madde 2. Tasarının 2’nci maddesinde, tefsir kısmı yeniden düzenlenmiştir.

Madde 3. Tasarının 3’üncü maddesinde, Döviz Bürolarının kuruluşlarına ve faaliyetlerine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.

Madde 4. Tasarının 4’üncü maddesinde, idari para cezalarındaki yetkiye ve uygulanacak yönteme ilişkin kurallar ile idari para cezalarına ilişkin kurallar düzenlenmiştir.

Madde 5. Tasarının 5’inci maddesinde, suç ve cezalara ilişkin kurallar düzenlenmiştir.

Madde 6. Tasarının 6’ncı maddesinde, Para, Kambiyo ve İnşaf Sandığı İşleri Dairesi’nin bağlı bulunduğu Bakanlık düzenlenmiştir.

Geçici Madde Geçici madde kuralları düzenlenmiştir.

Madde 7. Yasanın yürürlüğe giriş tarihini düzenlemektedir.

491

PARA VE KAMBİYO (DEĞİŞİKLİK) YASA TASARISI

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar:

Kısa İsim 38/1997	1.	Bu Yasa, Para ve Kambiyo (Değişiklik) Yasası olarak isimlendirilir ve aşağıda “Esas Yasa” olarak anılan Para ve Kambiyo Yasası ile birlikte okunur.
Esas Yasanın 3’üncü Maddesinin Değiştirilmesi	2.	(1) Esas Yasa, 3’üncü maddesinde yer alan “Bakanlık” ve “Bankalar” tefsirleri kaldırılmak ve yerlerine aşağıdaki yeni “Bakanlık” ve “Banka” tefsirleri konmak suretiyle değiştirilir: “Bakanlık”, Para, Kambiyo ve İnkışaf Sandığı İşleri Dairesi’nin bağlı bulunduğu Bakanlığı anlatır.” “Banka”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bankacılık Yasası altında faaliyet gösteren Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde kurulu mevduat bankaları, katılım bankaları, kalkınma ve yatırım bankaları ile yurt dışında kurulu olup, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde şube açmak suretiyle faaliyet gösteren şube bankalarını anlatır.”
	62/2017 22/2020	(2) Esas Yasa, 3’üncü maddesinde yer alan “Banka” tefsirinden hemen sonra aşağıdaki yeni “Daire” tefsiri eklenmek suretiyle değiştirilir: “Daire”, Para, Kambiyo ve İnkışaf Sandığı İşleri Dairesi’ni anlatır.
		(3) Esas Yasa, 3’üncü maddesinde yer alan “Efektif” tefsirinden hemen sonra aşağıdaki yeni “Finansal Kuruluş” tefsiri eklenmek suretiyle değiştirilir: “Finansal Kuruluş”, Bankaları, Sigorta ve Reasürans Şirketlerini, Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketlerini, Döviz Büroları ile bir Yasa altında kurulmuş ve finans alanında faaliyet gösteren diğer kurum ve kuruluşları, ayrıca Sermaye Piyasası Kuruluşlarını ve bunun gibi Yasa ve/veya Kanunlarla kurulmuş olup sermaye piyasası alanında faaliyet gösteren kuruluşları anlatır.
		(4) Esas Yasa, 3’üncü maddesinde yer alan “Muhabirler” tefsirinden hemen sonra aşağıdaki yeni “Özkaynak” tefsiri eklenmek suretiyle değiştirilir: “Özkaynak”, Ödenmiş sermaye, sermaye yedekleri, kâr yedekleri, dönem net kârı, geçmiş yıllar kârı ve belirlenecek diğer kalemler toplamından varsa dönem net zararı, geçmiş yıllar zararı ve belirlenecek diğer kalemlerin düşülmesi suretiyle elde edilen tutarı anlatır.”
Esas Yasanın 9’uncu Maddesinin Değiştirilmesi	3.	Esas Yasa, 9’uncu maddesinin kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 9’uncu madde konmak suretiyle değiştirilir:
	“Döviz Bürolarının Kuruluşu ve Faaliyetlerine İlişkin Kurallar	9. (1) Döviz Büroları ve kurucularında aranan şartlar şunlardır: (A) Kurulacak Döviz Bürosu hissedarlarının;

492

Fasıl 154 3/1962 43/1963 15/1972 20/1974 31/1975 6/1983 22/1989 64/1989 11/1997 20/2004 41/2007 20/2014 45/2014 26/2018 14/2020 31/2009 57/2011 1/2012 38/2015 4/1972 16/1977 54/1977 36/1982 37/1989 38/1991 42/2004 4/2008 73/2009

(a) Affa uğramış ve/veya sabık kaydı silinmiş olsa bile herhangi bir yasa kuralına aykırılık nedeniyle bir yıldan fazla hapis cezasına ve/veya para cezasına çarptırılmış olmaması, (b) Affa uğramış ve/veya sabık kaydı silinmiş olsa bile Ceza Yasası veya diğer yasalar uyarınca Devletin egemenlik, güvenlik ve saygınlığına, Anayasal düzene karşı işlenen suçlar, taammüden katillik, taammüden katilliğe teşebbüs, adam öldürme, adam öldürmeye teşebbüs etme, cinsel saldırı, cinsel taciz, cinsel tecavüz ve bu suçlara teşebbüs etme, zimmet, ihtilas, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtekarlık, menfaat temini için sahte, gerçek dış veya hukuka aykırı evrak düzenleme, imzalama, tasdik etme veya verme, görevi kötüye kullanma, hileli iflas, kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, vergi kaçırma suçlarından, bu suçlara istirakten suçlu bulunmaması, itibari iade edilmemiş müflis, hilekarlık gerekçesiyle şirket yönetmekten men edilmiş olmaması, Şans Oyunları Yasası, Uyuşturucu Maddeler Yasası, Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Yasası ile finansal kuruluşlara ilişkin mevzuat kurallarına aykırılıktan mahkum edilmiş olmaması, (c) Konkordato ilan etmiş veya müflis ilan edilmiş olmaması, ve (4) İşin gerektirdiği mali güç, itibar ve yeterliğe sahip olması, koşuldur. (d) İşin gerektirdiği mali güç, itibar ve yeterliğe sahip olma ölçüsünün değerlendirilmesinde, hissedarların; (i) Reel, finansal ve taşınmaz varlıkları, (ii) Borçları ve yükümlülükleri, (iii) Çalışma süresinde ortaya çıkması muhtemel zararları finanse edebilme kapasitesi, (iv) Vergi ve Sosyal Güvenlik borcu bulunup bulunmadığı, (v) Son beş yıl içerisinde kullandığı krediler ve finansman kaynakları dolayısıyla yasal takibe alınıp alınmadığı, (vi) Mali güç ve itibari tespit etmeye yönelik olarak Bakanlığın uygun göreceği diğer hususları, dikkate alınır.

493

(B) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dışındaki ülkelerin yurttaşı olan ve/veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dışındaki ülkelerde ikamet eden gerçek kişiler için yukarıdaki (A) bendinde yer alan koşulların değerlendirilmesinde Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde uygulanan mevzuat yanında ilgili ülkelerin mevzuatı da kıyasen dikkate alınır. Kendi ülkelerinde döviz bürosu kurucusu olma vasfına haiz olmayanların başvuruları dikkate alınmaz.

(C) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dışındaki ülkelerin yurttaşı olan ve/veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dışındaki ülkelerde ikamet eden ve/veya etmiş gerçek kişilerin, ilgili ülkenin mali bilgi edinme ve muadili herhangi bir uluslararası otorite tarafından yayımlanan kara para aklama ve terörizmin finansmanı konulu listelerinde yer almaması şarttır.

(Ç) Döviz Bürolarının,

(a) Şirketler Yasası uyarınca limited şirket olarak kurulması,

(b) Adında ve/veya varsa ticari ünvanında döviz alım satımı yaptığını gösteren “Döviz” veya “Döviz Bürosu” veya “Change” veya “Exchange” ibarelerinden en az birinin yer alması,

(c) Ana sözleşme ve tüzüklerinin bu Yasa kurallarına uygun olması,

(ζ) Planlanan mali yapı ve organizasyonun öngörülen faaliyetlerle uyumlu olması,

(d) Bakanlıkta ön izin almak suretiyle şirket tescilinden sonra faaliyete geçilebilmesi için lisans almaları,

(e) Münhasıran döviz alım ve satım ile iştigal etmek amacıyla kurulması, koşuldur.

(D) Döviz Bürolarına lisanslarına ilişkin bir belge verilir. Döviz Büroları yetkilendirildikleri faaliyet dışında başkaca bir işle iştigal edemezler ve/veya iştigal ettikleri izlenimi uyandıracak herhangi bir faaliyette bulunamazlar. Döviz Büroları faaliyetlerini, yapılan düzenlemelere uygun yürütmek zorundadır.

(E) (a) Döviz Bürolarının asgari nakden ödenmiş sermayeleri her türlü muvazaadan ari olarak € 100,000.- (Yüz bin EURO) muadili Türk Lirası’ndan az olamaz. Açacakları her bir şube için ödenmiş sermayelerine € 75,000.- (Yetmişbeş bin EURO) muadili Türk Lirası eklemek zorundadırlar.

Döviz Büroları, her yılın 31 Aralık tarihi itibariyle merkez ve şubeleri için gerekli ödenmiş toplam sermayelerinin, nakden ödenmiş sermaye miktarlarının karşılığı toplam Türk Lirası miktarının altına düşmesi halinde, en geç müteakip yılın Nisan ayı

Fasıl 113 28/1974 7/1977 30/1983 28/1987 65/1989 56/1991 42/1997 29/2003 35/2007

494

sonuna kadar eksilen tutarı nakit olarak tamamlamak zorundadırlar.

(b) Döviz Bürolarının, özkaynakları nakden ödenmiş sermayelerinden az olamaz. Döviz Büroları, özkaynaklarının her yılın 31 Aralık tarihi itibariyle nakden ödenmiş sermayelerinin altına düşmesi halinde, eksilen tutarı nakit olarak en geç müteakip yılın Nisan ayı sonuna kadar tamamlamak zorundadır.

(c) 31 Aralık tarihinde hesaplanacak olan sermayenin EURO karşılığı Türk Lirası için, KKTC Merkez Bankası efektif satış kuru dikkate alınacaktır.

(ç) Bakanlar Kurulu, asgari ödenmiş sermaye miktarını beş katına kadar artırmaya yetkilidir.

(F) (a) Döviz Bürolarının kuruluştaki lisans ücreti ile yıllık olarak ödeyecekleri ve açacakları her bir Şube için ödeyecekleri yıllık lisans ücreti € 3,000.- (Üç bin EURO) muadili Türk Lirası'dır. Yıllık lisans ücretlerinin her yılın en geç Ocak ayı sonuna kadar Gelir ve Vergi Dairesi şubelerine yatırılmış olunduğu Bakanlığa belgelenerek Lisans Belgesinin yenilenmesi şarttır.

(b) Bakanlar Kurulu, lisans ücretlerini beş katına kadar artırmaya yetkilidir.

(G) Döviz Bürolarının;

(a) Yurt içinde veya dışında şube açmak istemesi halinde Bakanlığın iznine başvurmaları zorunludur. Döviz Büroları her ne ad altında olursa olsun şube dışında teşkilatlanmaya gidemez, ıştirak edinemez, temsilcilik açamaz ve acentelik veremez.

(b) Yapacakları hisse devirlerinde, Bakanlıktan izin almaları zorunludur. Bakanlıktan izin alınmadan yapılan pay devirleri geçersizdir. Pay devir izinleri, Bakanlık tarafından verilen izin tarihinden itibaren üç aylık bir süre için geçerlidir.

(c) Bu Yasa kurallarının uygulaması ile ilgili olarak Bakanlıkça istenecek her türlü bilgi ve belgeleri talep edildiği anda vermeleri zorunludur.

(ç) Faaliyetleri ile ilgili her türlü belgelerin asıllarını veya aslına uygun olduklarına dair şüpheye yer vermeyecek kopyalarını veya suretlerini ve gerçekleştirilen işlemlere ilişkin kayıtlarını, en az on iki yıl süreyle güvenli ve istenildiği an erişime olanak sağlayıp ibraz edilebilecek şekilde kayıtlı adresinde saklamaları zorunludur.

(d) İşlemlerini kayıt dışı bırakamaz ve gerçek mahiyetlerine uygun düşmeyen bir şekilde muhasebeleştiremez. Bakanlık tarafından belirlenen muhasebe standartları ile hesap planına uymak ve tüm işlemlerin muhasebe

495

kayıtlarını gerçek niteliklerine uygun, zamanında, eksiksiz ve doğru bir şekilde tutmakla yükümlüdür.

(e) Müşteri ile yapılan döviz alım satımına ilişkin işlemlere ait belgenin bir suretini müşterilerine vermeleri, Bakanlık tarafından belirtilen hizmet kurallarına uymaları, kendilerine yönelik yapılacak şikayetleri değerlendirmeleri ve şikayet başvurusunun taraflarına ulaşmasından itibaren, otuz gün içinde yazılı olarak cevaplandırmaları zorunludur.

(f) Yetkili Muhasip/Murakipları tarafından onaylanmış ve yönetim kurulu tarafından imzalanmış yıllık bilanço, kâr ve zarar hesapları ile bu hesaplara ek diğer mali tabloların ıslak imzalı orijinallerini, takip eden yılın Mayıs ayı sonuna kadar Bakanlığa sunmaları zorunludur.

(g) Faaliyetlerine yönelik olarak her türlü iletişim araçları ile yapacakları yayın, ilan, duyuru ve reklamlarda objektif olmaları esastır. Döviz Büroları, gerçek dışı, yanlış, yanıltıcı veya abartılmış bilgilere dayalı yayın, ilan, duyuru ve reklamlar hazırlayamaz ve kamuoyu ile paylaşamaz.

(Ğ) Bu Yasa ile ilgili gözetim ve denetim faaliyetleri Bakanlık tarafından yürütülür.

(H) Bakanlık, Döviz Bürolarından, Döviz Bürolarının hissedarlarından, bağımsız denetim kuruluşlarından, kamu kurum ve kuruluşlarından ve diğer gerçek veya tüzel kişilerden bu Yasa kurallarının uygulanması ile ilgili olarak gerekli göreceği her türlü bilgi ve belgeyi istemeye ve/veya incelemeye yetkilidir.

(2) Döviz Bürolarının lisansı aşağıdaki hallerde Bakanlığın kararıyla kaldırılır.

(A) Lisans verildiği tarihten itibaren üç ay içerisinde faaliyete başlamaması,

(B) Faaliyetlerine kesintisiz olarak bir yıl süre ile ara vermesi,

(C) Bakanlığın onayı ile başka bir şirketle birleşmesi ve/veya başka bir şirkete devri ve/veya gönüllü olarak faaliyetlerine son vermesi,

(Ç) Kurucularda aranan şartların kaybedilmesi,

(D) Yıllık lisans ücretini süresi içinde ödememesi,

(E) Gözetim ve denetim faaliyetleri sonucunda;

(a) Özkaynağının bu maddenin (1)'inci fıkrasının (E) bendinde öngörülen asgari sermayenin altına düşmesi,

(b) Bakanlık tarafından istenen raporlamaları yapmaması, eksik, gecikmeli veya hatalı yapması, faaliyeti veya mali bünyesi hakkında Bakanlığı yanıltmak veya yanlış yönlendirmek maksadıyla eksik ve/veya hatalı bilgi ve belge sunulduğuna kanaat getirilmesi, Bakanlığa

496

Esa Yasaya Yeni 15'inci ve 16'nci Maddelerin Eklenmesi

"İdari Para Cezalarında Yetki ve Uygulanacak Yöntem

hatalı, eksik veya yanıltıcı bilgi vermesi veya gözetim ve denetimi engelleyici herhangi bir hususun bulunması,

(c) Bakanlığın iznine tabi işlemleri izin almadan gerçekleştirmesi, (c) Bu Yasa ve ilgili diğer mevzuatlara ve/veya Bakanlık tarafından alınan kararlara aykırı işlemlerinin bulunması, (d) Lisans verilen faaliyet dışında başkaca bir işle işitgal etmeleri ve/veya işitgal ettikleri izlenimi uyandıracak herhangi bir faaliyette bulunması, hallerinden herhangi birinin tespit edilmesi ve Bakanlığın altı ayı aşmamak üzere belirlediği süre içerisinde gerekli gördüğü tedbirlerin alınması ve uygulanması ile aykırılıkların giderilmesini şirket yönetim kurulundan istemesine rağmen alınması istenen tedbirlerin verilen süre içerisinde alınmaması veya alınan tedbirlere rağmen sorunların giderilememesi veya benzer sorunların tekrar etmesi veya tedbir alınması durumunda dahi sonuç alınamayacağına kanaat getirilmesi.

(3) Lisansı iptal edilen Döviz Bürolarının faaliyetlerini derhal durdurması ve lisansın iptal edildiği tarihten itibaren üç ay içinde genel kurullarını toplayarak, şirket konusu ve unvanını değiştirmek veya tasfiye işlemlerini başlatmak üzere karar almaları zorunludur. (4) Bu Yasa ve ilgili diğer mevzuat ile açıkça yetkilendirilenler dışında, hiçbir gerçek veya tüzel kişi ana sözleşme ve tüzüğünde Döviz Bürolarının faaliyet alanına yönelik kural bulunduramaz, adında veya ticari ünvanında döviz alım satımı yaptığı izlenimi veren “Döviz” veya “Döviz Bürosu” veya “Change” veya “Exchange” ibarelerini kullanamaz. Bu yönde ilan, reklam, tabela düzenleyemez ve işlem yapamaz. (5) Döviz Bürolarının kuruluşlarına, çalışma ve faaliyet esaslarına, yükümlülüklerine, gözetim ve denetimlerine ilişkin usul ve esaslar, Bakanlık tarafından hazırlanıp Bakanlar Kurulunca onaylanacak ve Resmi Gazetede yayımlanacak Tüzük ile belirlenir.

Esas Yasaya, 14’üncü maddesinden hemen sonra aşağıdaki yeni 15’inci ve 16’ncı maddeler eklenmek ve sonra gelen mevcut 15’inci, 16’ncı, 17’nci ve 18’inci maddeler sırasıyla 17’nci, 18’inci, 19’uncu ve 20’nci madde olarak yeniden sayılandırılmak suretiyle değiştirilir:

15. (1) Bu Yasada yer alan idari para cezaları, Daire tarafından verilir ve ilgili gerçek veya tüzel kişilere yazılı olarak tebliğ edilir. (2) Bu Yasaya bir aykırılık olması halinde, Daire tarafından gerçek veya tüzel kişilere yazılı uyarı verilir. (3) Yazılı uyarı sonrası aynı konuda Yasaya aykırılığın devam ettiğinin tesbiti halinde Daire tarafından idari para cezası verilir. (4) İdari para cezası aldıktan sonra aynı konuda Yasaya aykırılığın tesbiti halinde iki katı idari para cezası verilir.

497

İdari Para Cezaları	16. (1) Bu Yasanın;
	(A) 9’uncu maddesinin (1)’inci fikrasının (E) bendi,
	(B) 9’uncu maddesinin (1)’inci fikrasının (F) bendi,
	(C) 9’uncu maddesinin (1)’inci fikrasının (G) bendinin (b) alt bendi,
	(Ç) 9’uncu maddesinin (1)’inci fikrasının (G) bendinin (e) alt bendi,
	(D) 9’uncu maddesinin (1)’inci fikrasının (G) bendinin (f) alt bendi,
	(E) 9’uncu maddesinin (1)’inci fikrasının (G) bendinin (g) alt bendi,
	kurallarına aykırı hareket eden gerçek veya tüzel kişilere, Daire tarafından aylık brüt asgari ücretin on katına kadar idari para cezası verilir.
	(2) Bu Yasada belirtilen yönteme uygun olarak verilen idari para cezalarının tebliğ tarihinden itibaren Gelir ve Vergi Dairesi Gelirler Veznelerine bir ay içerisinde ödenmesi zorunludur. Süresi içerisinde ödenmeyen idari para cezaları kamu alacağı olup, Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Yasası kuralları uyarınca tahsil olunur.
	(3) Bu madde kurallarına uygun olarak verilen idari para cezaları için ilgili gerçek veya tüzel kişilerin yargı yoluna başvurma hakları saklıdır.
	(4) Bu maddede düzenlenen kurallar uyarınca idari para cezası verilmiş olması, bu Yasa veya başka bir yasada suç olarak tanımlanmış bir aykırılıktan oluşan cezai sorumluluğu ortadan kaldırmaz.

Esas Yasanın 15’inci Maddesinin Değiştirilmesi

“Suç ve Cezalar

Esas Yasa, 15’inci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 17’nci madde konmak suretiyle değiştirilir:

17. (1) Bu Yasa kurallarına aykırı olarak bu Yasada belirtilen Lisansa bağlı faaliyetleri yürüten ve/veya bu faaliyetleri yürüttüğüne dair izlenim yaratan ve/veya izinsiz şube, iştirak, temsilcilik ve/veya benzeri organizasyon yapıları açmak suretiyle faaliyette bulunan gerçek veya tüzel kişiler ile tüzel kişilerin direktörleri ve hukuka aykırı işleme talimat veren yöneticileri ile sorumlu yöneticileri bir suç işlemi olurlar ve mahkumiyetleri halinde, aylık brüt asgari ücretin yüz katına kadar para cezasına veya on yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

(2) Bu Yasanın 6’ncı maddesinin, 7’nci maddesinin, 9’uncu maddesinin (1)’inci fikrasının (Ç) bendinin, 9’uncu maddesinin (4)’üncü fikrasının, 13’üncü maddesinin ve 14’üncü maddesinin kurallarına aykırı hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüzel kişilerin direktörleri ve sorumlu yöneticileri ve/veya fiilen katkısı olan gerçek kişiler bir suç işlemi olurlar ve mahkumiyetleri halinde, aylık brüt asgari ücretin ikiyüz katına kadar para cezasına veya on yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

(3) Bu Yasanın belgelerin saklanması yükümlülüğüne aykırılık halinde, bu konuda görevi gereği sorumluluğu

498

bulunan gerçek veya tüzel kişiler ile tüzel kişilerin direktörleri ve sorumlu yöneticileri ve/veya fiilen katkısı olan gerçek kişiler bir suç işlemiş olurlar ve mahkûmiyetleri halinde, aylık brüt asgari ücretin elli katına kadar para cezasına veya on yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

(4) Bu Yasaya aykırı olarak finansal sisteme olan güveniz edeleyebilecek veya şöhretine veya servetine zarar verebilecek bir hususa kasten sebep olan veya bu yolla yalan haber yayan gerçek kişiler ile tüzel kişilerin direktörleri ve sorumlu yöneticileri ve/veya fiilen katkısı olan gerçek kişiler bir suç işlemiş olurlar ve mahkûmiyetleri halinde, aylık brüt asgari ücretin elli katına kadar para cezasına veya on yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

(5) Bu Yasaya aykırı olarak denetim amacıyla istenen bilgi ve belgeleri vermeyen veya denetim görevinin yerine getirilmesine engel olan gerçek kişiler ile tüzel kişilerin direktörleri ve sorumlu yöneticileri ve/veya fiilen katkısı olan gerçek kişiler bir suç işlemiş olurlar ve mahkûmiyetleri halinde, aylık brüt asgari ücretin elli katına kadar para cezasına veya on yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

(6) Bu Yasaya aykırı olarak işlemlerin kayıt dışı bırakılmasında, gerçek niteliklerine uygun düşmeyen bir şekilde muhasebeleştirilmesinde görevi gereği sorumluluğu bulunan gerçek kişiler ile tüzel kişilerin direktörleri ve sorumlu yöneticileri ve/veya fiilen katkısı olan gerçek kişiler bir suç işlemiş olurlar ve mahkûmiyetleri halinde, aylık brüt asgari ücretin elli katına kadar para cezasına veya on yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

(7) Kamu kurum ve kuruluşlarına, ilgili diğer mercilere ve denetim görevlilerine verilen veya yayımlanan belgelerdeki gerçeğe aykırı beyanlarda görevi gereği sorumluluğu bulunan gerçek kişiler ile tüzel kişilerin direktörleri ve sorumlu yöneticileri ve/veya fiilen katkısı olan gerçek kişiler bir suç işlemiş olurlar ve mahkûmiyetleri halinde, aylık brüt asgari ücretin altmış katına kadar para cezasına veya on yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

(8) Görevi nedeniyle koruma ve gözetmekle yükümlü olduğu para veya para yerine geçen evrak veya senetleri veya diğer malları, dolandırmak niyetiyle veya yetkisiz olarak, kendisinin veya başkasının tasarrufuna geçiren gerçek kişiler ile tüzel kişilerin direktörleri ve sorumlu yöneticileri ve/veya fiilen katkısı olan gerçek kişiler bir suç işlemiş olurlar ve mahkûmiyetleri halinde, aylık brüt asgari ücretin yüz katına kadar para cezasına veya on yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

(9) Bu Yasa ve/veya bu Yasa altında çıkarılan mevzuat kurallarına ve/veya Bakanlık kararlarına aykırı karar ve işlemlerle menfaat temin eden gerçek kişiler ile tüzel kişilerin direktörleri ve sorumlu yöneticileri ve/veya fiilen katkısı olan gerçek kişiler bir suç işlemiş olurlar ve mahkûmiyetleri halinde, aylık brüt asgari ücretin yüz

499

katına kadar para cezasına veya on yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

(10) Haklarında bu Yasa gereğince idari para cezası verilmesine rağmen kasten yükümlülüklerini yerine getirmeyen ve/veya getirmemeye devam eden gerçek kişiler ile tüzel kişilerin direktörleri ve sorumlu yöneticileri ve/veya fiilen katkısı olan gerçek kişiler bir suç işlemiş olurlar ve mahkûmiyetleri halinde, aylık brüt asgari ücretin seksen katına kadar para cezasına veya on yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.”

Esas Yasanın 17’nci Maddesinin Değiştirilmesi

Esas Yasa, 17’nci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 18’inci madde konmak suretiyle değiştirilir:

“Yürütme Yetkisi”

18. Bu Yasayı, Para, Kambiyo ve İnkışaf Sandığı İşleri Dairesinin bağlı bulunduğu Bakanlık yürütür.

Geçici Madde Mevcut Döviz Bürolarının Durumu

(1) Bu (Değişiklik) Yasası’nın yürürlüğe girdiği tarihte faaliyette bulunan mevcut Döviz Büroları, Esas Yasa’nın 9’uncu maddesindeki koşullara uygun işlemlerine ve faaliyetlerine devam ederler.

(2) Esas Yasanın 9’uncu maddesinin (1)’inci fıkrasının (E) bendinde öngörülen sermaye miktarının altında ödenmiş sermayeleri bulunan Döviz Büroları, eksik kalan tutarı için her yılın Nisan ayı sonuna kadar 1/3’ünden az olmamak koşuluyla, bu (Değişiklik) Yasasının yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 3 (üç) yıl içerisinde nakden ödemek suretiyle öngörülen asgari ödenmiş sermaye tutarına çıkarmakla yükümlüdürler. Bu yükümlülüğü yerine getirmeyen Döviz Bürolarının lisansları Bakanlık tarafından iptal edilir.

Yürürlüğe Giriş

Bu Yasa, Resmi Gazetede yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer.

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi Başkanı, Uluslararası İşletme Şirketleri Yasa Tasarısı (Y.T.No:144/2/2023) Cumhuriyet Meclisi İçtüzüğünün 85’inci maddesi gereğince Resmi Gazete’de yayımlamak suretiyle halkın bilgisine sunar, gerçek ve tüzel kişilerin, doğrudan doğruya Yasa Tasarısının içeriği ile ilgili olmak koşuluyla, görüş ve önerilerini, Tasarının Resmi Gazete’de yayımlanmasını izleyen yirmi gün içinde Meclis Başkanlığına yazılı olarak sunabileceklerini duyurur.

500

ULUSLARARASI İŞLETME ŞİRKETLERİ YASA TASARISI

GENEL GEREKÇESİ

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde, hizmetler sektörüne doğrudan, genel ekonomiye ise dolaylı olarak katkı sağlamak; uluslararası işletme şirketlerinin faaliyetleri ile sürdürülebilir bir ekonomi içinde, iktisadi katma değer, istihdam, gelir ve kaynak yaratmak amacıyla uluslararası işletme şirketlerinin kuruluş şartlarını, faaliyet alanlarını, uluslararası işletme şirketlerinin uyması gereken kuralları ve denetimle ilgili esasları düzenleyen “Uluslararası İşletme Şirketleri Yasa Tasarısı” hazırlanmıştır.

MADDE GEREKÇELERİ

• Madde 1. Yasanın kısa ismini düzenlemektedir.
• Madde 2. Yasanın tefsir maddesini düzenlemektedir.
• Madde 3. Yasanın amacını düzenlemektedir.
• Madde 4. Yasanın kapsamını düzenlemektedir.
• Madde 5. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde uluslararası işletme şirketi olarak faaliyet göstermek isteyen kişilerin başvurularını düzenlemektedir.
• Madde 6. Yasa altında kurulacak olan uluslararası işletme şirketlerinin ödenmiş sermaye koşulunu düzenlemektedir.
• Madde 7. Uluslararası işletme şirketi başvurularında ön izin ve tescil kurallarını düzenlemektedir.
• Madde 8. Faaliyet izini ve faaliyete başlama koşullarını düzenlemektedir.
• Madde 9. Uluslararası işletme şirketlerinin faaliyet alanlarına ilişkin kısıtlamaları düzenlemektedir.
• Madde 10. Uluslararası işletme şirketlerinin finansman yasağını düzenlemektedir.
• Madde 11. Muhasebe ve kayıt işlemlerinde kullanılacak para birimini düzenlemektedir.
• Madde 12. Uluslararası işletme şirketlerinin transfer serbestisini düzenlemektedir.

501

Madde 13. Uluslararası işletme şirketlerinin ofis açma ve istihdam şartını düzenlemektedir.

Madde 14. Uluslararası işletme şirketinin faaliyet harcını düzenlemektedir.

Madde 15. Uluslararası işletme şirketinin, herhangi bir ortaklığa katılmasında, şube ve temsilci büroları açmasında, sermaye artırımı, tasfiye, birleşme, iştirak ve faaliyet alanı değişiklikleri yapmasında Bakanlığın olumlu görüşünün alınacağını düzenlemektedir.

Madde 16. Denetlenmiş hesapların Gelir ve Vergi Dairesine sunulması zorunluluğunu düzenlemektedir.

Madde 17. Uluslararası işletme şirketlerinin denetimini düzenlemektedir.

Madde 18. Faaliyet iptali ve yaptırımları düzenlemektedir.

Madde 19. Yasadaki suç ve cezaları düzenlemektedir.

Geçici Maddel 1. Mevcut Uluslararası işletme şirketleri için kriterlere uyumu düzenlemektedir.

Madde 20. Yürürlükten kaldırma maddesini düzenlemektedir.

Madde 21. Yasanın yürütme yetkisini düzenlemektedir.

Madde 22. Yasanın yürürlük tarihini düzenlemektedir.

502

ULUSLARARASI İŞLETME ŞİRKETLERİ YASA TASARISI

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar:

Kısa İsim

1. Bu Yasa, Uluslararası İşletme Şirketleri Yasası olarak isimlendirilir.

BİRİNCİ KISIM Genel Kurallar

Tefsir 2. Bu Yasada metin başka türlü gerektirmedikçe; “Bakanlar Kurulu”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulunu anlatır. “Bakanlık”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde Ekonomi İşleriyle Görevli Bakanlığı anlatır.

62/2017 “Banka”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bankacılık Yasası altında izin alarak faaliyet gösteren bankaları anlatır. “Daire”, Resmi Kabz Memurluğu ve Mukayyitlik Dairesini anlatır.

38/2005 “Uluslararası İşletme Şirketi”, bu Yasa kuralları çerçevesinde kurulan veya bu Yasa ile yürürlükten kaldırılan uluslararası işletme şirketleri Yasasına göre kurulmuş ve bu Yasa hükümlerini yerine getirmiş bir şirketi anlatır. “Yabancı Gerçek Kişi”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti yurttaşı olmayan ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti yurttaşı olup başvuru tarihinden önceki son 5 yılda, her yıl için Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde 90 günden fazla bulunmayan kişileri anlatır. “Yabancı Tüzel Kişi” Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde kayıtlı olmayan ve hisselerinin en az %51’i (yüzde elli biri) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde ikamet etmeyen kişilere ait olan tüzel kişiliği anlatır.

Amaç 3. Bu Yasanın amacı, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde, hizmetler sektörüne doğrudan, genel ekonomiye ise dolaylı olarak katkı sağlamak; uluslararası işletme şirketlerinin faaliyetleri ile sürdürülebilir bir ekonomi içinde, iktisadi katma değer, istihdam, gelir ve kaynak yaratmaktadır.

Kapsam 4. Bu Yasa, uluslararası işletme şirketlerinin kuruluş şartlarını, faaliyet alanlarını, uluslararası işletme şirketlerinin uyması gereken kuralları ve denetimle ilgili esasları kapsar.

İKİNCİ KISIM Kuruluş Şartları

Başvuru ve Başvuru Harcı 5. (1) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde uluslararası işletme şirketi olarak faaliyet göstermek isteyen kişiler, bu Yasa kurallarına uygun uluslararası işletme şirketi faaliyet izni almak zorundadırlar. Aşağıda sayılan kişiler, izin başvurusunda bulunabilirler. (A) Yabancı gerçek kişiler, (B) Yabancı tüzel kişiler,

503

(C) Yurt dışında yerleşik Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşları.

(2) Uluslararası işletme şirketi başvurularında, 500€ (Beş Yüz Euro) başvuru harcı alınır. Bu harç hiç bir koşulda geriye iade edilmez. Bu miktar, Bakanlar Kurulu tarafından yüzde elli (%50) oranında artırılabilir veya azaltılabilir.

(3) Yukarıdaki fıkralar uyarınca başvuru, Dairenin mevcut sistemine uygun olarak elektronik ortamda veya elden Daireye yapılır. Başvurular, ön izin değerlendirmesi için Bakanlığa gönderilir.

(4) Başvuru koşulları ve başvuru için gerekli belgelerin içeriği Bakanlıkça hazırlanıp, Bakanlar Kurulunca onaylanacak ve Resmi Gazete’de yayımlanacak bir Tüzükle belirlenir.

Sermaye

6. Bu Yasa altında kurulacak olan uluslararası işletme şirketlerinin ödenmiş sermayesi 25,000 € (Yirmi beş bin Euro)’nun altında olamaz. Bu miktar, Bakanlık tarafından dört katına kadar artırılabilir.

Ön İzin ve Tescil

7. (1) Bakanlık, uluslararası işletme şirketi başvurularını inceler ve en geç bir ay içerisinde değerlendirir. Uygun gördüklerine ön izin verir.

(2) Gerekli ön iznin alınmasını müteakip, başvuruda bulunanın, iki ay içerisinde Daireye şirket tescil işlemleri için müracaat etmesi ve istenen evrakları tamamlaması zorunludur. Aksi takdirde ön izin geçersiz olur.

(3) Dairede, uluslararası işletme şirketleri için ayrı bir sicil tutulur ve tescil işlemleri, Şirketler Yasası kuralları uyarınca yapılır.

Fasıl 113 28/1974 7/1977 30/1983 28/1987 65/1989 56/1991 42/1997 29/2003

Faaliyet İzni ve Faaliyete Başlama Koşulu

8. (1) Yukarıdaki 8’nci madde uyarınca tescil işlemlerini tamamlamış olan şirket, faaliyet izni almak için en geç bir ay içerisinde, birer adet ana sözleşme, tüzük, açılış bilançosu ve bir set onay belgesinden oluşan evraklarını tamamlar ve faaliyet izni başvurusunu. Dairenin mevcut sistemine uygun olarak elektronik ortamda veya elden Daireye yapar. Daire başvuru, Bakanlığa gönderilir. Bakanlık tarafından en geç bir ay içerisinde değerlendirilir ve faaliyet izni uygun bulunan şirkete uluslararası işletme şirketi faaliyet izni verilir.

(2) Uluslararası işletme şirketleri, Bakanlıkta faaliyet izni aldıktan sonra en geç iki ay içerisinde tüm gerekli personel bilgileri ile birlikte ana sözleşmede belirtilen hizmetlere başlamak zorundadır. Aksi halde, faaliyet izinleri iptal edilir ve faaliyette bulunamazlar.

ÜÇÜNCÜ KISIM Faaliyet Alanları ve Diğer Çalışma Esasları

504

Faaliyet Alanları 9. (1) Uluslararası işletme şirketleri, ana sözleşmelerinde öngörülen her türlü faaliyetlerini tamamen yurt dışına yönelik olarak yürütürler ve gelirlerini yurt dışından sağlarlar. (2) Uluslararası işletme şirketleri, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde yürürlükte olan Yasalar tarafından; (A) Yasaklanmış faaliyetleri, (B) Özel izne ve/veya lisansa tabi olan işlemleri, yapamazlar.

Finansman Yasağı 10. (1) Uluslararası işletme şirketleri yatırım projelerinin finansman ihtiyacı için Devletten veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşlarından kredi talep edemezler. (2) Uluslararası işletme şirketleri, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dahilinde hiçbir Banka, uluslararası işletme şirketi ve/veya Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri İle Tefeciliğin Önlenmesine İlişkin Yasa kapsamına giren şirketlerden ve/veya gerçek ve/veya tüzel kişilerden finansal kaynak sağlayamazlar.

43/2020

Muhasebe Kayıt İşlemlerinde Para Cinsi 11. (1) Uluslararası işletme şirketi, faaliyetlerini ve muhasebe kayıtlarını, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde tedavülde bulunan Türk Lirası ve/veya Merkez Bankası tarafından alım ve satım kurları belirlenen konvertible para birimleri ile yürütmek zorundadır. (2) Bu Yasa gereği bulunması gereken asgari sermaye miktarı ile bu Yasaya göre ödenecek her türlü vergi, resim ve harç Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti resmi birimlerine Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde tedavülde bulunan Türk Lirası dışında kalan ve Merkez Bankası tarafından alım ve satım kurları belirlenen konvertible para birimleri ile ödenir.

Transfer Serbestisi 12. Uluslararası işletme şirketi, yurt dışından sağladığı ve transfer ettiği para ve karını yurt dışına transfer edebilir; giderlerini karşılayabilmek için Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde faaliyet gösteren bankalara şirket adına hesap açabilir ve harcamalarını bu hesaplardan karşılayabilir.

Ofis Açılması ve İstihdam 13. (1) Uluslararası işletme şirketi, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içerisinde özel bir konutun veya başka bir ofisin parçası olmayan bir ofis açmak zorundadır. Açılan ofisin, uygun iletişim araçları ile donatılmış olması koşuldur. Ofiste tam zamanlı personel bulundurulması ve kamu çalışma saatlerine uyumun gözetilmesi esastır. (2) Uluslararası işletme şirketi, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde ikamet eden en az bir KKTC yurttaşı personel istihdam etmek zorundadırlar.

Ancak birden fazla personel istihdamı durumunda istihdam edilen yabancı uyruklu personel sayısı, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti yurttaşı olarak istihdam edilen personel sayısının üç katını aşamaz.

505

Fasıl 113 28/1974 7/1977 30/1983 28/1987 65/1989 56/1991 42/1997 29/2003

27/1977 13/1980 24/2015 50/2017

(a) Uluslararası işletme şirketi, yabancı uyruklu vatandaşları yönetici pozisyonlarına atayabilmek için aşağıdaki kriterlere uymak zorundadır. Yönetici pozisyonuna atanacak yabancı uyruklu kişi: (A) En az yirmi dört yaşında olmalı. (B) İşin niteliğine uygun bir üniversitenin lisans diplomasına sahip olmalı. (C) Maaşı, aylık asgari ücretin iki katının altında olmamalı.

(4) Uluslararası işletme şirketi tüm defter ve sair kayıtlarını Şirketler Yasası ve Vergi Usul Yasası kurallarına uygun olarak tutar ve muhafaza eder.

Faaliyet Harcı

14. (1) Bu Yasaya bağlı olarak faaliyet izni alan ve faaliyet gösteren uluslararası işletme şirketi, 5,000 € (Beş Bin Euro) faaliyet izni harcını Gelir ve Vergi Dairesine ödemek ve ödendiğine dair tevsik edici belgesini, en geç on beş gün içerisinde Bakanlığa sunmak zorundadır. (2) Yukarıdaki (1)'inci fıkradaki harçlar, tescil tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde daha sonraki yıllarda ise her takvim yılının en geç Ocak ayı sonuna kadar Gelir ve Vergi Dairesi veznelerine yatırılır. (3) Uluslararası işletme şirketi, şirket tescilinde, sermaye artırımında ve hisse devirlerinde, sermaye harcinin yarısını Devlete harç olarak öder. Ancak bu oran Bakanlar Kurulu kararı ile %0.5 (Binde beş) oranına kadar çıkarılabilir. (4) Faaliyet izni harcını süresi içinde yatırmayan uluslararası işletme şirketinin faaliyet izni iptal edilir.

Değişiklikler

15. Uluslararası işletme şirketinin, herhangi bir ortaklığa katılması, şube ve temsilci buroları açmasında, sermaye artırımı, tasfiye, birleşme, ıştirak ve faaliyet alanı değişiklikleri yapmasında Bakanlığın olumlu görüşü alınır.

Denetlenmiş Hesapların Bakanlığa ve Gelir ve Vergi Dairesine Sunulması

16. Uluslararası işletme şirketi, hesaplarını, her hesap dönemini izleyen en geç dört ay içerisinde Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde kayıtlı ve denetleme yetkisi olan muhasip tarafından denetlenmiş olarak Bakanlığa ve Gelir ve Vergi Dairesine Türkçe olarak sunmak zorundadır.

506

DÖRDÜNCÜ KISIM

Çeşitli Kurallar

Denetim 17. Uluslararası işletme şirketlerinin yaptıkları işlemlerine ilişkin aşağıdaki gözetim ve denetim faaliyetleri Bakanlık tarafın yürütülür: (1) Bu Yasa, ilgili diğer mevzuat kurallarına uygunluk, (2) Bakanlık tarafından alınan kararların uluslararası işletme şirketleri tarafından uygulanması, (3) Uluslararası işletme şirketlerinin mali bünyesini etkileyen unsurlar ve maruz kaldıkları riskler.

BEŞİNCİ KISIM Faaliyet İptali ve Yaptırımlar İle Suç ve Cezalar

Faaliyet İptali ve Yaptırımlar 48/1977 28/1985 31/1988 31/1991 23/1997 54/1999 18. (1) Bu Yasa uyarınca ödenmesi gereken harç ve vergileri zamanında ödemediği tespit edilen uluslararası işletme şirketlerinin, gerçekleşen mükellefiyetlerine Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Yasası kuralları uygulanır ve Bakanlık tarafından yazılı olarak faaliyet ruhsatları iptal edilip faaliyetlerine son verilir. Bu mükellefiyetler tahakkuk tarihlerinden itibaren bir yıl içinde ödenmediği takdirde Şirketler Yasası kuralları çerçevesinde mahkeme emriyle tasfiye sebebi teşkil eder.

Fasıl 113 28/1974 7/1977 30/1983 28/1987 65/1989 56/1991 42/1997 29/2003 (2) Faaliyetlerine son verilen söz konusu uluslararası işletme şirketlerine her türlü yazılı tebligat, Şirketler Mukayyitliğinde kayıtlı adreslerine elektronik posta yolu ile veya tutanak tututarak elden bırakılmak sureti ile yapılır.

Suç ve Cezalar 19. (1) Bu Yasanın 9'uncu maddesinin (2)'nci fıkrasında bahsedilen ve başka Yasalarla yasaklanmış faaliyetleri ve/veya özel izne ve/veya lisansa bağlı işlemleri yapan kişi ve/veya şirketin yasaya aykırı işleme talimat veren yetkilileri, ilgili Yasalarda düzenlenen ceza kurallarına tabi olurlar.

Ancak başka Yasalarda bu fiil ve eylemler için ceza maddesi öngörülmemişse Yasanın 9'uncu maddesinin (2)'nci fıkrasına aykırı faaliyette bulunan kişi ve/veya şirketin hukuka aykırı işleme talimat veren yöneticileri bir suç işlemiş olur ve mahkumiyetleri halinde aylık asgari ücreti on katına kadar para cezasına veya iki yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

507

(2) Bu Yasanın 9'uncu maddesinin (1)'inci fıkrası, 10'uncu maddesi, 11'inci maddesi, 13'üncü maddesi ve 16'nci maddesi kurallarına aykırı hareket eden uluslararası işletme şirketi bir suç işlemi olur ve mahkumiyeti halinde aylık asgari ücretin yirmi katına kadar para cezasına ve/veya şirketin hukuka aykırı işleme talimat veren yetkilileri bir suç işlemi olur ve mahkumiyetleri halinde aylık asgari ücretin on katına kadar para cezasına veya iki yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

(3) (A) Uluslararası işletme şirketlerinin Yasaya aykırı yapılan eylem ve fiilleri, başka Yasalara göre de cezayı gerektirdiği takdirde, haklarında ilgili Yasalar altında işlem yapılmasına engel değildir.

(B) Ceza Yasasının göre suç sayılan fiil ve eylemlerde ceza Yasası kuralları saklıdır.

Fasıl 154 3/1962 43/1963 15/1972 20/1974 31/1975 6/1983 22/1989 64/1989 11/1997 20/2004 41/2007 20/2014 45/2014

ALTINCI KISIM

Geçici Kurallar

Geçici Madde 1. Kriterlere Uyum

(1) Aşağıda belirtilen kriterlere uyumun sağlanması için faaliyette olan Uluslararası İşletme Şirketlerine altı ay süre verilir:

(A) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içerisinde ofis açması ve personel istihdamı, (B) Adres onay belgelerin Resmi Kabz Memurluğu ve Mukayyitlik Dairesinden alınması ve Bakanlığa teslim edilmesi, (C) Şirket hisselerinin adına görülmesini istemeyen hisse sahipliğini emanetçilere devreden hissedarların hisselerini elden çıkarması veya hisseleri kendi üzerine alması sonrası hissedar onay belgesinin alınması ve Bakanlığa teslim edilmesi, (C) Ana sözleşme ve tüzüklerin Yasa hükümlerine uygun hale gelmesi için tekrardan Mukayyitlikten tescil edilmesi.

(2) Yukarıdaki (1)'inci fıkradaki bendlerde sayılanlar dahil, bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce faaliyet izni almış olan uluslararası işletme şirketleri, bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içerisinde, durumlarını, bu Yasaya uygun hale getirmekle yükümlüdürler. Bu yükümlülüğü yerine getirmeyen uluslararası işletme şirketlerinin faaliyet izinleri Bakanlık tarafından kaldırılır.

508

YEDİNCİ KISIM

Son Kurallar

Yürürlükten Kaldırma 38/2005 27/2007 48/2011

20. Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak Uluslararası İşletme Şirketleri Yasası, Yasa altında yapılan işlemlere halel gelmeksizin yürürlükten kaldırılır. Ancak bu Yasa uyarınca öngörülen tüzükler yapılıncaya kadar, yürürlükten kaldırılan Uluslararası İşletme Şirketleri Yasası tahtında yapılan tüzüklerin bu Yasaya aykırı olmayan kuralları yürürlükte kalmaya devam eder.

Yürütme Yetkisi

21. Bu Yasa, Bakanlık tarafından yürütülür.

Yürürlüğe Giriş

22. Bu Yasa, 1.1.2024 tarihinde başlayarak yürürlüğe girer.