Çocuk İzlem Merkezi yasa önerisi

Y.Ö.No:20/2/2023) Cumhuriyet Meclisi İçtüzüğünün 85’inci maddesi gereğince Resmi Gazete’de yayımlamak suretiyle halkın bilgisine sunar, gerçek ve tüzel kişilerin, doğrudan doğruya Yasa Önerisinin içeriği ile ilgili olmak koşuluyla, görüş ve önerilerini, Önerinin Resmi Gazete’de yayımlanmasını izleyen yirmi gün içinde Meclis Başkanlığına yazılı olarak sunabileceklerini duyurur.

ÇOCUK İZLEM MERKEZİ YASA ôNER1S1

GENEL GEREKÇE

Geleceğimizin teminatı olan çocuklarımızın her türlü tehlikeden korunarak bedensel ve ruhsal açıdan sağlıklı, eğitimli ve topluma yararlı bireyler olarak sosyal hayatta yerlerini almaları temel hedeflerden biridir. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Cumhuriyet Meclisince kabuJ edilen 6/ 1996 Sayılı "Çocuk Haklarına Dair Sözleşme (Onay) Yasası" ve 59/2011 Sayılı "Avrupa Konseyi Çocukların Cinsel Sömürü ve tstismara Karşı Korunması Sözleşmesi (Onay) Yasası'nın" öngördüğü ilkelerin iç mevzuatımıza yansıtılması ile çağdaş ve gerekli bir yapı

kurulmuş olacaktır.

Cinsel, fiziksel ve duygusal istismar ile ihmale uğramış çocukların; farklı görevleri ve sorumlulukları bulunan kamu kurumları tarafından kendi görev ve yetki alanları çerçevesinde ayn ayn değerlendirilmeleri, aynca bu işlemler için farklı kamu kurumlarına nakledilerek dolaştınl.maları, çocuk yaklaşımı konusunda uzman olmayan veya bu konuda hassasiyet taşımayan görevWere yaşadığı istismarı defalarca tekrar etmek zorunda kalınası, travmanın tekran ve derinleşmesi sonucunu doğurduğu, mağdurun ve istismarın çocuk açısından gizliliğinin yeterince sağlanamadığı tespitleri ışığında;

Mağdur çocuğa bilinçli ve etkin müdahale edilmesini sağlamak amacıyla Avrııpa Konseyi Çocukların Cinsel Sömürü ve !stismara Karşı Korunması Sözleşmesinin öngördüğü üzere ilgili tüm kurumların işbirliği içinde çalışacağı mekanizmayı kurmak ve işleyişini gizlilik esaslan içerisinde düzenleyerek, mağdurun bu süreci en az zararla atlatmasını sağlamak amacıyla Çocuk izlem Merkezi kurulması hedeflenmiştir.

Hazırlanan ve ek'te sunulan bu Yasa Önerisi, yukarıda belirtilen gerekçeler çerçevesinde, çocuk istismarının önlenmesi ve istismara uğrayan çocuklara bilinçli ve etkin. bir şekilde müdahale edilmesi, öncelikli olarak cinsel istismara uğramış çocukların ikincil örselenmesini asgariye indirilmesi, adli ve obbi işlemlerin bu alanda eğitimli kişilerde□ oluşan bir merkezde ve tek seferde gerçekleştirilmesini temin etmek üzere Sağlık Bakanlığına bağlı hastaneler ve kurumlar bünyesinde Çocuk İzlem Merkezinin kurulınası ve bu merkezin işleyişinin Sosyal Hizmetler ile görevli Bakanlık tarafında□ koordine edilmesi ile ilgili tüm kuralla• içermektedir.

Yukarıda sayılan, sakıncalı durumların giderilmesi ve belirlenen hedeflere ulaşılması amacıyla Çocuk tzlem Merkezi Yasa Önerisi hazırlanmıştır. 59

Madde 1. Onerinin 1. Maddesi ile Yasanın kısa ismi düzenlenmiştir.

Madde 2. Önerinin 2. Maddesi ile Yasanın tefsir kısmı düzenlenmiştir.

Madde 3. Önerinin 3. Maddesi Ue Yasanın amacı düzenlenmiştir. Madde 4. Önerinin 4. Maddesi ile Çocuk İzlem Merkezi Üst Kurulunun oluşumu

düzenlenmiştir.

Madde 5. Önerinin 5. Maddesi ile Çocuk İzlem Merkezi Üst Kurulunun işleyişi

düzenlenmiştir.

Madde 6. Önerinin 6. Maddesi ile Çocuk İzlem Merkezi Üst Kurulunun görev ve yetkileri

düzenlenmiştir.

!Madde 7. Önerinin 7. Maddesi ile Çocuk İzlem Merkezinin oluşumu düzenlenmiştir.

Madde 8. Önerinin 8. Maddesi ile Merkez İdare Sorumlusunun görev ve yetkileri

düzenlenmiştir.

!Madde 9. Önerinin 9. Maddesi ile Merkezin Çalışma Esasları ve Görevleri düzenlenmiştir.

Madde 10. Önerinin 10. Maddesi ile Merkezde görev yapan personelin sorumlulukları ve ıuyınası gereken kurallar düzenlenmiştir.

Madde 11. Önerinin 1ı. Maddesi ile Değerlendirme Komisyonunun oluşumu

kiüzenlenmiştir.

Madde 12. Önerinin 12. Maddesi ile Değerlendirme Komisyonunun çalışma esasları

kiüzenlenmiştir.

Madde 13. Önerinin 13. Maddesi ile Değerlendirme Raporunun Hazırlanması

düzenlenmiştir.

Madde 14. Onerinin 14. Maddesi ile Izlem Panına ilişkin kural düzenlenmiştir.

Madde 15. Önerinin 15,.Maddesi ile Bildirim Zorunluluğuna İlişkin Kurallar Madde 16. düzenlenmiştir.

Önerinin 16. Maddesi ile Yasal Süreç düzenlenmiştir. 60

Madde 17. Önerinin. 17. Maddesi ile Merkezde Veri Tabanı Oluşturulmasına ilişkin

ırural düzenlenmiştir.

Madde 18. Önerinin 18. Maddesi ile Koruma Başvurusu düzenlenmiştir.

Madde 19. Önerinin 19. Maddesi ile ile Koruma Altına Alınan Çocukların Sağlık Kontrollerinin Merkezde Yapılmasına ilişkin Kural düzenlenmiştir.

Madde 20. Önerinin 20. Maddesi ile Mali Hükümler düzenlenmiştir.

!Madde 21. Önerinin 21. Madde ile Tüzük Yapma Yetkisi düzenlenmiştir.

Madde 22. bnerinin 22. Maddesi ile Yürütme Yetkisi düzenlenmiştir

Madde 23. önerinin 23. Maddesi ile Yürürlüğe Giriş düzenlenmiştir. 61

ÇOCUK İZLEM MERKEZİ YASA ÖNERİSİ

Kuzey Kıbns Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi asındaki Yasayı yapar:

Kısa İsim 1. Bu Yasa Çocuk İzlem Merkezi Yasası olarak isimlenctirilir.

Tefsir BİRİNCİ KISIM Genel Kurallar

,

2. BuYasada, metin başkatürlü gerektiı:medikçe

"Adli Görüşmeci", Medreze getirilen çocukla adli görüşme yapan, görüşme sırasında

aldığı bilgileri çocuğun gelişimini, psikolojik öz.elliklerini ve yaşadığı travınaom

çoculdaki etkilerini dikkate alarak değerleodimıe ve çocuğun bu süreçteki. örseleom.esini

mümkün olan en üst düzeyde önleyebilme becerisine sahip adli göıüşme konusunda

düzeoleneıı en az 256 saatlik eğitim programlamıı. başarı ile tamamlayan ve bunu

belgelendiren kişiyi anlam:.

''Bakan", Sosyal Hizmetler ile görevli Bakanı anlatır.

"Bakaolık'', Sosyal Hizmetler ile görevli Bakanlığı anlam:.

"Cinsel İstismar", 16 yaşını tımamlamarrnş veya 16 yaşını tamamlamış olmalda birliktel8

yaşmıikınal dmemiş olan çoo.ıklarakmşı. cin.sel davranışlafizikse1 tmm kıınılıımım aolaırr.

"Ç.ocuk.", Bu yasa rnak:satlao h:ıkımmdao daha erken yaşta ergin olsa bile 18 yaşını

doldnnnamış kişiyi anlatır.

"Duygusal istismar", Çocukların gereksinim duydukları ilgi, sevgi ve bakımdan

mahrum bırakılarak psikolojik hasara uğratılmasını ifade eder.

''Değedeı:ıdİrme Komisyonu", Bu Yasanın 1l 'inci maddesi bırallan çerçevesinde

oluşturulan Vaka Değerlendi:ımeKomisyonınıu aolatrr.

"Değerlendirme Raporu", Değerlendirme Komisyonu üyelerinin val.Gılar hakkında

bazırlad:ıklao komisyonraporı.mı.ıanlatır.

"Fıziksel İstismar'', Çocuğun mı:cbir sebep veya fiziksel açıdan zarar gönnesi ve bedensel

bütiiıılüğüııünbozıılınasmı ifade eder.

"İhmal", Çocuğa bakmakla yükümlü kişilerin bilerek ve isteyerek çocuğı.m gelişimi

için gerekli ihtiyaçlan k.arşılaı:naınaını veya buibtiyaçlandikkate almamasını ıınla!ır.

"İzlem Plam", Merkez bilgi.sine ibmal, istismarfıstismar şüphesi ile gelen, görüşmeye

tabi tutulan 18 yaş altındaki her birey içirı 6 -12 aylık süreyi kapsayan koruma ve

rehabilitasyon süreçlerini içeren plam ifade eder. "Meıkez", Bu Yasa'nın 7'nci. madde kural.lan çerç.evesinde o1uştı.ınılan Çocuk lzlem

Merkezi'ni aolatır. ,

"Psiki.ya1rist", Çocukve &genPsiki:yatristini anlam:.

"Polis", Çocuk polisliği eğitimi almış rütbeli veya rütbesiz polis örgütü meı:ısubuııu

ifudeeder. "Üst Kurul", Bu Yasa'nm 4'i.incü maddesi uyarınca oluşturulan Çocuk İzlem Merkezi Üst

Kurulu'nu ııı:ılatır.

''Vakadan Sorumlu Sosyal Hizmet Memınu", Merkezin bilgi.sine gelen her vaka için

veya kendisinin bilgisine gelen veya kendi.sinin tespit ettiği vakalar içİn yetkili olan ve bu

Yasada belirtilen görevleri yerine getiren, vakamn ceza yargı.lamasmakonu olması halinde

de aile ve mağdura yargılama süreci ile ilgili destek ve bilgi veren, onları mahkeme

sürecine hazırla:""" lı-ic::ivi anlatrr. 62

Amaç 3. Bu Yasanın amacı, mağdur çocuğa bilinçli ve etkin müdahale edilmesini

Çocuk İzlem sağlamak amaayla mağdur ~ nıb. ve beden sıığlığım koruyacak ilgili tüın Merkezi Üst Kurulu kınuınJ.ann işbirliği. içinde çalışacağı mekanizmayı k.ııı:mak ve işleyişini

Çocuk İzlem gizlilik esaslan içerisinde diiz.enleyerek ma.,i'idunın bu süreci µğkolojik olarak en az Merkezi Üst Kurulunun zararla atlmmı=ısmı

İşleyişi İKİNCİ KISIM ÇocukİzlemMerlreıi ÜstKurulu'naİlişkinKı.ırallar Çocuk.izlem Merkezi Üst 4. Çocuk İzlem Merkezi'nin bu Yasanın 3'üncü maddesindeki amaçlarını Kınulım Görev gerçekleştirebilmesi için aşağıdaki kurum temsilcilerinden oluşan Çocuk 1zıem ve Yetkileri Merkezi Üst Kurulu olustunılur: (1) Sosyal1:iizmetlerilegörevliRakanhğm Müsteşm (Başkan) (2) Sağlık işleriile görevli .Bakanlığın 1v1wışaıı(Ü)e) (3) Eğİ!İmişleriile görevliBakanlığın Mii.5teyın (Üye) (4) BarolarBirliği tarafından görevlendirilen birAvukat(Üye) (5) Polis GenelMüdürüveya görevlencliımesi halindeGenel MüdürYarrln:ncılanndan

biri(Üye) (6) Sosyal.HizmetlerDaireMooiirü(Üye) (7) Klbns Tüık TabiplerHi:diği Başkam veyayönetimkuruluüyesi(Üye)

s. (1) ÜstKurul tilin üyelerin katılımı ile toplanır ve kararlımnda oyçokluğuaranır. Oy

çoklı.ığıı sağlanamadığı <lurumlardaBaşkanın ayın edicioyu vardır.

(2) Üst Kurul Başkam'mn yokl~oı.ı veya görevini

yapamayacak dı.mıında olması hal.iı:ıde, sağlık işleri ile görevli Bakanlığın

Müsteşarı vekalet eder.

(3) Üst Kurul, Merkezin işleyişi ile ilgili olarak her ay Başbakanlığa ve ilgili Bakanlıklara faaliyet raporu sunar.

6. ÜstKımıh.m.görevve yetkileri şımlardır:

(1) Merkez tarafından yapılan çalışmaları denetler ve önerileri değerlendirerek karara bağlar ve kararlımn hayata geçirilmesi için ilgili

kurum ve kuruluslarla koon:lims)Umısa&r.

(2) Bu Yasa amaçlan bakımından ilgili kını.mı ve kınuluş1ar arac;mdai.sbirlw v e ~ - - u saınar.

(3) Bu Yasanın ve çocuklarla ilgili mevzuatın uygulanıp

uygulanmadığını izler ve gerekli görmesi halinde mevzuatı uygulayan

kurumvekımılusla ®IÜS ve bilgi oavlasır.

(4) Bu Yasa amaçlaı:mm gerçekleşmesi bakımmnan gerekli

gördükleri mevzuatın hazırlanması veya geliştiı:i1mesi yönüııde ilgili bakanhJ<lara

öneri sı.mar.

(S) Merkezin bütçe taslağını hazırlayarak, önerileri ve

gerekçeleriyle birlikte Bakanlı~ sunar.

(6) Merlrezde görev yapan, y.ıı:ıımı öngörülen veya kooııyla ilgisi olduğu karan verilen personele çoculc istisman ve çocukbaklanna yönelik

hizmetiçi eğitimler diizenlemıesi konı:ısın:xla planlaroalary,ıpırveveo1ecek eğitimin

asl!aii stmdartlaı:mı belirler.

(7) Çocuk isti.sınan ve çocuk haklan gı"bi ana konularda 63

~ci ~yel:ler ~~anpJ~ yönelik planlar yapar ve U):'.gulanmasıyla ilgili

gerekli koordinasyonu sıınlar.

(8) Merkez.de görev alacak olan personelin. mesleki

geçmişini, güvenlik tabkik:afım ve bağlı bulund%öu kadrosunu dikkıne almak

suretiyle mf'ikezde ~hşmasma ilgili kurum veya kuruluşla birlikte karar verir.

(9) Üst Kurul ihtiyaç duyması halinde kamu kurum ve kuruluşlan, meslek örgütleri,

S--- ,. . birliklerivesivil toplum ömütütemsilcilerini tonJ:mtıJmm::ı davet edebilir. (10) Kı.nı.ıltm işlemlerini Bakanlık yürütür.

ÜÇÜNCÜ KISIM Çocuk !zlem Medcezi'ne llişkinKıırallar

Çocuklzlem 7. (1) Çocuklarla ilgili aşağıdaki bentlerde belirtilen şüphe dınumlannda işlem Merkezi ve yapmak üzere Çocuk İzlem Merkezi oluşturulur.

Oluşumu (A) Cinsel istismar şüpheleri

(B) Fiziksel istismar şüpheleri

(C) Duygusal istismar şüpheleri (Ç) İhmal şüpheleri

(2) Merkez fiziki. olarak Yataklı Tedavi Kun:ımları Dairesi'ne bağlı Lefkoşa Devlet Hastanesi bünyesinde belirlenecek yerde o!uştıınılur.

(3) Merkez aşağıdaki kişilerden oluşur: (A) Vakadan sorumlu sosyal b.izınet memuru olarak görev yapacak Bakan.lı.k. tarafından görevlendirilen sosyal hizmet memımı veya Sağlık işleriyle görevli Bakanlık taranndan görevlendirilecek Tıbbi/Psikiyatrik Sosyal Hizmet Memuru. (B) Sağlık işleri ile görevli Bakanlık tarafından görevlendirilen Uzman Klinik Psikolog. (C) Sağlık işleri ile görevli Bakanlık tarafından görevlendirilen Hemşire. (Ç)Sağlık işleri ile görevli Bakanlık tarafından görevlendirilen ve bu Yasa'nın 8'inci maddesindeki esaslar çerçevesinde görev yapacak Hastane Amiri. (D)Polis Genel Müdürlüğü tarafından görevlendirilen kamera kullanımı ve cekimi konusımda bilııili polis mensubtt

(4) (A) Merkezde yapılacak görevler icapcı (on call) çalışma ı.ısulüyie yerine getirilir.

(B) Merkezde icapçı ( oncall ) usulüyle görevlendirilen personelin görev nöbetleri görevlendirildikleri kurum tarafından haftalık veya aylık olarak düzenlenir. Personel icapçı (oncall) oldukları süre boyunca kolaylıkla ulaşabilecekleri bir yerde bulunmak ve çağnldtkları zamanda hu çağrıya en erken zamanda ve en geç 2 saat içerisinde icabet etmek zorundadırlar .

(C) İcapcı (On Call) olarak görev yapan personele aşağıdaki kıstaslar

çerçevesinde icapçı (On-Call) tahsisatı verilir:

(a) oımal çalışma günlerinde ve idari tatil günlerinde,

icapçı (On-Call) görevini yerine getiren personele icapçı

(On-Call) süresinin bire O. 15 tutan kadar,

(b) Hafta sonu tatilleri ile diğer resmi tatil günleri, icapçı

(On-Call) görevini yerine getiren kamu sağlık çalışanına 64

ise bire 0.3 tutan kadar,

İcımcı (On-Cali) tahsisan verilir. (Ç) İcapçı (On-Cali) tahsisatı, ek çalışma ve nöbet ödeneği ve

vardiya veya düzensiz mesai ödeneği. ile birlikte bütünlendirilerek hesaplanır ve aylık brüt ~ tutarını geçemez, emeklilik amaçları bakımından dikkate alınmaz ve vergiye tabidir.

Merkez Idare 8. (1) Merkez İdare Sorumlusu bu yasanın 7'nci maddesinin (3)'üncü fi.krasının Sorumlusu ile Görev ve (ç) bendi uyarınca görevlendirilen personeli anlatır. Yetkileri (2) Meı:kezİdare Sorumlusuı:ıı.ın ıınrev ve vetkileri cımı~ Merkezin (A) Merkezin her türlü gereksinimini zarrıaı:ııuda saptamak: ve bu Çalışma gereksiııimiıı sağlanmasmda h1n1n işlemleri yıq:mak. sann alına, Esaslan ve dökümve' . ' kavıtlan işlemlerini vanmak, Görevleri (B) Merkezde oluşan veya diğer kamu kurum ve kı.ınıbış)aıındao Merkezde Görev Yapan ~ecekistatistiki bilf!ileri derlemek.

(C) Medrez.in her türlü aygır, eşya ve bina ooamıu gibi tekoı1c işlerinin

zam~a sağlamak,

(Ç) Meıkez bütçesini Üst Kurul Başkaı:ıı'mn yönergesi çeıçevesinde

-,

(D) Mevcut görevlendirmeler dışında. başka bir kurumun

personelinin hizmetine ve bilgisine ihtiyaç duyulduğunu üst

kurula bildirmek

(E) Üst Kımıl Başkanı tarafindan buyasa kı:ıpsammda kendisine verilen

e:örevieri yerine e:etimıek,

(F) Amirleri tarafından verilecek mevkiine uygun diğer görevleri

yerine

(G) Yukımda celirtilen idari, 1eknik ve mali işleri Üst Kıınıl Başkaoı'oa

kınsı roruı:nlu olarakyürOlı:nek:.

9. (1) Çocuk, sivil plakalı araç ve sivil kıyafetli çocuk polisi 1arafindan Meıkeze

getirilir.