Y.T.No:356/5/2026) Cumhuriyet Meclisi İçtüzüğünün 85’inci maddesi gereğince Resmi Gazete’de yayımlamak suretiyle halkın bilgisine sunar, gerçek ve tüzel kişilerin, doğrudan doğruya Yasa Tasarısının içeriği ile ilgili olmak koşuluyla, görüş ve önerilerini, Tasarının Resmi Gazete’de yayımlanmasını izleyen yirmi gün içinde Meclis Başkanlığına yazılı olarak sunabileceklerini duyurur.

KIBRIS TÜRK SOSYAL SİGORTALAR (DEĞİŞİKLİK) YASA TASARISI

GENEL GEREKÇESİ

Bu (Değişiklik) Yasa Tasarısı ile sigortalıların işe giriş ve işten ayrılma bildirgelerinin verilme süreleri, KKTC ile Sosyal Güvenlik anlaşması olmayan ülke vatandaşı sigortalıların evlenme ve analık yardımlarından yararlanma koşulları, sigortalılara verilecek analık geçici işgöremezlik ödenek miktarları ve sigortalıların sağlık hizmetlerinden yararlanma koşulları yeniden düzenlenmiş, sigortalıların primlerinin meslek kodlarına göre yatırılmasına, isteğe bağlı sigortalıların tercihe bağlı sağlık hakkından yararlanmasına olanak sağlanması yönünde yeni düzenlemeler yapılmış ve mevzuat bakımından Sosyal Güvenlik Yasası ile uyumlaştırılması amaçlanmıştır.

MADDE GEREKÇELERİ

Madde 1: Yasanın kısa ismi düzenlenmiştir.

Madde 2: Esas Yasanın 8’inci maddesine getirilen değişiklik ile işverenlerin 50 yaştan sonraki dönemleri için en fazla üç yıl geriye dönük kayıt olabilme mecburiyeti kaldırılmıştır.

Madde 3: Esas Yasanın 11’inci maddesine getirilen değişiklik ile işverenlerin yanında çalıştırdığı sigortalıların ve kendi nam ve hesabına bağımsız çalışanlarla işverenlerin işe başlamalarında ve sigortalılıklarının sona ermesinde Bakanlığa vermekle yükümlü oldukları bildirgelerin verilme süresi yeniden düzenlenmiştir. Ayrıca, sigortalıların kayıtları ile ilgili taleplerin 10 yıldan önceki dönemi kapsaması halinde Mahkemeye gitme kuralı eklenerek yeniden düzenlenmiştir.

Madde 4: Esas Yasanın 11A maddesi yeniden düzenlenerek resen kayıt ile ilgili olarak tebliğ konusu yeniden düzenlenmiştir.

Madde 5: Esas Yasanın 24’üncü maddesine getirilen değişiklik ile İş kazası veya meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün %50 veya daha fazlasını kaybederek sürekli işgöremezlik geliri almakta iken ölenlerin hak sahiplerine gelir bağlanması hususu Sosyal Güvenlik Yasası ile uyumlaştırılarak düzenlenmiş, ayrıca annesi vefat etmiş olup babasına gelir bağlanmayan çocuklara verilecek gelir miktarı %50’ye yükseltilmiştir.

Madde 6: Esas Yasanın 33’üncü maddesine getirilen değişiklik ile hastalık sigortasından sağlanan yardımlar Sosyal Güvenlik Yasası ile uyumlaştırılarak yeniden

33

düzenlenmiştir. Sigortalıların geçindirmekle yükümlülerinin de ağız protezleri dışındaki protez, araç ve gereçlerden faydalanması sağlanmıştır.

Madde 7: Esas Yasanın 34'üncü maddesine getirilen değişiklik ile Sağlık hizmetlerinin kapsamının neler olduğu daha açık şekilde yeniden düzenlenerek Sosyal Güvenlik Yasası ile uyumlaştırılması amaçlanmıştır.

Madde 8: Esas Yasanın 35'inci maddesine getirilen değişiklik ile sağlık yardımlarının yararlanma koşulları yeniden düzenlenmiştir.

Madde 9: Esas Yasanın 36'inci maddesine getirilen değişiklik ile sağlık yardımlarının süresi Sosyal Güvenlik Yasası ile uyumlaştırılarak yeniden düzenlenmiştir.

Madde 10: Esas Yasanın 37'inci maddesine getirilen değişiklik ile sağlık hizmetlerinden yararlanacak kişiler Sosyal Güvenlik Yasası ile uyumlaştırılarak yeniden düzenlenmiştir.

Madde 11: Esas Yasanın 38'inci maddesine getirilen değişiklik ile hastalık sebebiyle geçici iş göremezlik verilebilmesi için aranan 1 yıl şartı yerine geçici iş göremezliğin başladığı tarihten önceki 12 Takvim ayı şartı getirilerek Sosyal Güvenlik Yasası ile uyumlaştırılması amaçlanmıştır.

Madde 12: Esas Yasanın 41'inci maddesine getirilen değişiklik ile Sigortalılık niteliğini yitirenlerin sağlık yardımlarında yararlanma şartları yeniden düzenlenmiştir.

Madde 13: Esas Yasanın 113 maddesi ile uyumlaştırılması açısından Ana ve baba sigortalının geçindirmekle yükümlüsü kapsamından çıkartıldığından 43' ncü maddenin kaldırılması amaçlanmıştır.

Madde 14: Esas Yasanın 49'uncu maddesine getirilen değişiklik ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşı olmayan veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ile Sosyal Güvenlik anlaşması bulunan ülke vatandaşı olmayan sigortalı erkeğin sigortalı olmayan karısının analığı halinde, maktu yardımlardan yararlanmak için doğumun Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde yapılmış olması koşulu getirilmiştir..

Madde 15: Esas Yasanın 52'inci maddesine getirilen değişiklik ile Sigortalılık niteliğini yitirenlerin Analık sigortasından yararlanma şartları doğum tarihinden önceki 15 ay şartı yerine 12 ay şartı konarak Sosyal Güvenlik Yasası ile uyumlaştırılması amaçlanmıştır.

Madde 16: Esas Yasa'nın 63'üncü maddesine getirilen değişiklik ile Yaşlılık sigortası için gerekli yaşı doldurduktan sonra Kuruma yazılı istekte bulunan ve yaşlılık aylığına

34

hak kazanan kamu görevlisi veya kamu personeline, işten ayrılmalarını takip eden günden yaşlılık aylığı bağlanması hususu düzenlenmiştir.

Madde 17: Esas Yasanın 69'uncu maddesine getirilen değişiklik ile annesi vefat etmiş olup babasına ölüm aylığı bağlanmayan çocuklara bağlanacak ölüm aylığı oranı % 25'ten, % 50'ye yükseltilmiştir.

Madde 18: Esas Yasa'nın 72'inci getirilen değişiklik ile annesi vefat etmiş olup babası hak sahibi olmayan çocuklara yapılacak toptan ödeme oranı % 25'ten, % 50'ye yükseltilmiştir.

Madde 19: Esas Yasanın 73'incü maddesine getirilen değişiklik ile Evlenme yardımı yeniden düzenlenerek Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşı olmayan veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ile Sosyal Güvenlik anlaşması bulunan ülke vatandaşı olmayan sigortalıların evlenme yardımından yararlanması için evlilik akdinin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde yapılmış olması koşulu getirilmiştir.

Madde 20: Esas Yasanın 74'üncü maddesine getirilen değişiklik ile işsizlik sigortasından kapsamında olan sigortalıların yaş koşulları yeniden düzenlenerek Sosyal Güvenlik Yasası ile uyumlaştırılması amaçlanmıştır.

Madde 21: Esas Yasanın 87'inci maddesine getirilen değişiklik ile Esas Yasanın 82'inci maddesine getirilen değişiklik ile Bakanlar Kuruluna, gerekli görmesi halinde, hizmet akitli çalışanlar için İşverenleri tarafından beyan edilebilecek En alt Prime Esas Kazançların neler olacağını, meslek kodlarına göre tüzükle belirleyebilme yetkisinin verilmesi amaçlanmıştır.

Madde 22: Esas Yasanın 90'inci maddesine getirilen değişiklik ile gecikme zammı oranları ve Bakanlar Kurulunun gecikme zamlarını hangi oranda artırıp indirebileceği yeniden düzenlenmiştir.

Madde 23: Esas Yasanın 95'inci maddesine getirilen değişiklik ile isteğe bağlı sigortalı olma koşulu yeniden düzenlenmiş ve isteğe bağlı sigortalıların tercih etmeleri halinde hastalık sigortası primi yatırmak suretiyle bu yasada belirtilen sağlık hizmetlerinden yararlanabilmelerine olanak sağlanmıştır.

Madde 24: Esas Yasanın 97'inci maddesinin 1. Fıkrasına getirilen değişiklik ile kadın sigortalıya verilen analık geçici işgöremezlik ödeneğinin Yasanın 88'inci ve 96'ncı maddeleri uyarınca hesaplanacak günlük kazancın tamamının verilmesi hususu ile 2. Fıkrasına getirilen değişiklik ile geçici işgöremezlik ödeneğinin ödeme süreleri hususu yeniden düzenlenmiştir.

35

Madde 25: Esas Yasanın 114'üncü maddesine getirilen değişiklik ile Hastalık ve Analık sigortaları açısından Esas Yasanın 4. maddesinin (3) ve (4). fıkralarında sayılan sigortalıların bu haklarını hangi tarih itibariyle kaybettikleri yeniden düzenlenerek Sosyal Güvenlik Yasası ile uyumlaştırılması amaçlanmıştır.

Madde 26: Esas Yasanın 118B maddesine getirilen değişiklik ile askerlik borçlanmasına ilişkin aylık bağlama tarihi yeniden düzenlenmiştir.

Madde 27: Esas Yasanın 121'inci maddesine getirilen değişiklik ile Bakanlığın gerekli görmesi halinde sigortalılar tarafından verilecek her türlü belge veya bilgilerin internet, elektronik ve benzeri ortamlarda gönderilmesi veya primlerin elektronik ortamda ödenmesi hususu yeniden düzenlenmiştir.

Madde 28: Esas Yasa'nın 130'uncu maddesi yeniden düzenlenerek Sosyal Güvenlik Yasası ile uyumlaştırılması.

Madde 29: Esas Yasaya 131A maddesi eklenerek Sosyal Sigortalar Dairesi ve/veya Fonun mahsuplasına yapabilme konusu açıklık kazandırılmıştır.

Madde 30: Esas Yasanın 138'inci maddesine getirilen değişiklik ile Sosyal Sigortalar Dairesi ve/veya fonun Terekelerin İdare Yasası ve bu yasa altında çıkarılan herhangi bir tüzüğün, Fasıl 6 Hukuk Muhakemeleri Usulü Yasası ve bu yasa altında çıkarılan herhangi bir tüzüğün, Tapu Kadastro Dairesi (Harc ve Ücretler) Yasası ve bu yasa altında çıkarılan herhangi bir tüzüğün ön gördüğü harçlardan muaf tutulması amaçlanmıştır.

Madde 31: Esas Yasanın 141'inci maddesine getirilen değişiklik ile Sosyal Sigortalar İdare Meclisi üyelerinin kimler olacağına dair yeniden düzenleme getirilmiştir..

Madde 32: Esas Yasanın 144. Maddesine getirilen değişiklik ile İdare Meclisinin görev ve yetkileri yeniden düzenlenmiştir.

Madde 33: Esas Yasanın Geçici 5'inci maddesi kaldırılarak, Esas Yasanın Kamu Görevlileri Yasası ile uyumlu olabilmesi için amaçlanmıştır.

Madde 34: Yasa'nın yürürlüğe giriş tarihi düzenlenmiştir.

36

KIBRIS TÜRK SOSYAL SİGORTALAR (DEĞİŞİKLİK) YASA TASARISI

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar:

Kısa İsim	1. Bu Yasa, Kıbrıs Türk Sosyal Sigortalar (Değişiklik) Yasası olarak isimlendirilir ve aşağıda “Esas Yasa” olarak anılan Kıbrıs Türk Sosyal Sigortalar Yasası ile birlikte okunur.
16/1976
12/1979
9/1981
43/1982
26/1985
36/1988
14/1990
20/1991
45/1998
22/2001
32/2002
9/2003
18/2003
56/2003
12/2005
8/2006
62/2006
29/2007
16/2008
42/2008
79/2009
2/2010
2/2012
37/2015
29/2017
30/2017
11/2019
8/2020
24/2023

Esas Yasanın 8’inci 2. Esas Yasa, 8’inci madde kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 8’inci madde konmak suretiyle değiştirilir:

37

maddesinin değiştirilmesi

Sigortalılığın Başlangıcı ve Sigortalı olma Zorunluluğu

8. Bu Yasanın 4’üncü maddesinin (1)’inci ve (2)’nci fıkralarında belirtilenler, göreve ve işe alınmalarıyla; (3)’üncü ve (4)’üncü fıkralarında belirtilenler de herhangi bir işte çalışmaya başlamalarıyla, kendiliğinden “sigortalı” olurlar. Bu suretle sigortalı olmak hak ve yükümlünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.

Hizmet akitlerine veya toplu sözleşmelere, sosyal sigorta yardım ve yükümlülüklerini azaltmak veya başkasına devretmek yolunda kurallar konulamaz.

Bu Yasa kapsamına giren sigortalılar; ayrıca kendi yasa veya kurallarına göre işleyen ve bu Yasada belirtilen veya belirtilmeyen yardım veya benzeri hak ve yükümlülükler sağlayan diğer kamu veya kamusal nitelikte kurum, kuruluş ve statülere de tabidirler. Bu kurum, kuruluş ve statülerle ilişkileri, kendilerine özgü yasa veya kurallara göre yürütülür. Bu Yasa kapsamına alınmış olmak, anılan kurum, kuruluş ve statü uygulamaları dışında kalmaya veya bırakılmaya hak vermez.”

Esas Yasanın 11’inci maddesinin değiştirilmesi

3. Esas Yasa, 11’inci madde kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 11’inci madde konmak suretiyle değiştirilir:

Sigortalıların bildirilmesi ve bildirilmeyen sigortalılar için yapılacak işlem

11. (1) (a) İşveren, çalıştırdığı sigortalıların işe başlamalarını örneği Bakanlıkça hazırlanacak bildirgelerle en geç 15 gün içinde, işten ayrılmalarını ise örneği Bakanlıkça hazırlanacak bildirgelerle en geç 7 gün içinde Bakanlığı bildirmekle yükümlüdür.

6, 9/1981

(b) Kendi nam ve hesabına bağımsız çalışanlarla işverenler de işe başlamaları ile işi bırakmalarını, örneği Bakanlıkça hazırlanacak bildirgelerle en geç bir ay içinde Bakanlığı bildirmekle yükümlüdür.

38

(2) Yukarıdaki (1)'inci fıkrada belirtilen sigortalı bildirim belgeleri, süresi içinde verilmemiş veya bu durumu Bakanlık ve/veya Daire tarafından saptanamamış kişiler, daha sonra sigortalı olmak için başvurdukları takdirde, çalışan sürenin başvuru tarihinden önceki On (10) yıl içinde olması ve kanıtlayıcı belgelerin sunulması durumunda Bakanlık ve/veya Daire tarafından, bu sürenin On (10) yıldan daha önceki bir dönemde olması durumunda ise, yetkili Mahkemenin kararına göre işlem yapılır.

(3) Sigortalı çalıştırılmaya başlandığının süresi içinde Bakanlığa bildirilmemesi halinde bildirgenin sonradan verildiği veya sigortalı çalıştırıldığının Bakanlıkça saptandığı tarihten önce meydana gelen iş kazası, meslek hastalığı, hastalık ve analık hallerinde ilgililerin sigorta yardımları Bakanlıkça sağlanır.

Sigortalı çalıştırılmaya başlandığı Bakanlığa bildirilmiş veya bu husus Bakanlıkça saptanmış olmakla beraber, yeniden işe alınan sigortalılardan, süresi içinde Bakanlığa bildirilmeyenler için de, iş kazası, meslek hastalığı, hastalık ve analık hallerinde gerekli sigorta yardımları Bakanlıkça sağlanır.

Ancak, yukarıdaki paragraflarda belirtilen sigorta olayları için Bakanlıkça yapılan ve ileride yapılması gerekli bulunan her türlü masrafların tutarı ile, gelir bağlanırsa bu gelirlerin 23. maddede sözü geçen tarifeye göre hesap edilecek sermaye değerleri tutarı, 28. maddede yazılı sorumluluk halleri aranmaksızın, işverene ayrıca ödettirilir.

(4) Kendi nam ve hesabına bağımsız çalışanlarla işverenler, işe başlamaları ile işten ayrılmalarını süresi içinde Bakanlığa bildirmemeleri halinde, iş kazasına uğradıkları veya meslek hastalığına tutuldukları takdirde, iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortaları için öngörülen yardımlardan faydalanamazlar.

Ancak, bildirimin yapıldığı tarihten önceki iş kazası veya meslek hastalığı için bildirimin yapıldığı

39

tarihten itibaren 34. maddedeki sağlık yardımları ile 38. madde kuralları şartlarına tabi olarak geçici iş göremezlik ödeneklerinden faydalanırlar.

Esas Yasanın 11A maddesinin değiştirilmesi

4. Esas Yasa, 11A madde kaldırılmak ve yerine aşağıdaki 11A madde konmak suretiyle değiştirilir:

Resen Kayıt 11/2019

11A. Sosyal Sigortalar Dairesinde teftiş ve denetimlerle ilgili memurlar veya başka Kamu İdareleri memurlarınca yapılacak soruşturma, denetim ve incelemeler sonucunda veyahut bankalar veya diğer Kamu İdareleri tarafından düzenlenen belgelerden ve alınan yazılı bilgilerden, işyerinin faaliyette olduğu, işçi çalıştırdığı, kendisine veya işçilerine ait işe giriş çıkış bildirgesi, prime esas kazançları gösteren belgeler ile işyerine ait tescil ve faaliyete başlama ve son verme tarihi ile işyerinin devri ile ilgili bildirgeleri sunmadığı veya noksan sunduğu anlaşılanlara, kayıtlarının tespitler sonucu elde edilen bilgi veya belgelere göre Sosyal Sigortalar Dairesi Müdürü veya Sosyal Sigortalar Dairesi Müdürünün yetkili kılacağı personel tarafından resen düzenleneceği yazılı olarak teblig edilir. Sosyal Sigortalar Dairesinde kayıtlı adrese teblig yapıldığı halde ilgili kişi konu adreste bulunmuyor ise, ilgili kişiye tebligat yapılmış sayılır.

İlgili kişi, teblig tarihinden itibaren 30 (otuz) gün içerisinde bu karara karşı bilgi, belge ve maddi delillerle birlikte gerekçesini sunarak Sosyal Sigortalar İdare Meclisine yazılı olarak itiraz edebilir.

Sosyal Sigortalar İdare Meclisine 30 (otuz) gün içerisinde itiraz etmeyen veya Sosyal Sigortalar İdare Meclisine bilgi, belge ve maddi delillerle itiraz gerekçesini sunup, Sosyal Sigortalar İdare Meclisinin en geç 30 (otuz) gün içinde yaptığı değerlendirme sonucunda itirazı reddedilenlerin kayıtları, tespitler sonucu elde edilen yazılı bilgi veya belgelere göre Sosyal Sigortalar Dairesi Müdürü veya Sosyal Sigortalar Dairesi Müdürünün yetkili kılacağı personel tarafından resen düzenlenir.

40

Esas Yasanın 5. Esas Yasa, 24'üncü maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 24'ıcılı madde konmak suretiyle değiştirilir:

24. İş kazası veya meslek hastalığı sonucu ölümlerde veya İş kazası veya meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün %50 veya daha fazlasını kaybederek sürekli işgöremezlik geliri almakta iken ölenlerin hak sahiplerine aşağıdaki kurallar uygulanır:

“(1) Ölen sigortalının bu Yasanın 96’ıcı maddesi uyarınca tespit edilecek yıllık kazancının % 70 (yüzde yetmiş)’inin:

(A) (a) Dul karısına % 50 (yüzde elli)’si, gelir alan çocuğu bulunmayan dul karısına üçte ikisi;

(b) Sigortalı kadının ölümü tarihinde çalışamayacak durumda malul veya 60 (altmış) yaşını doldurmuş olan ve geçiminin sigortalı tarafından sağlandığı belgelenen kocasına %50 (yüzde elli)’si, gelir alan çocuğu bulunmayan aynı durumdaki kocaya üçte ikisi oranında gelir bağlanır.

(B) (a) Herhangi bir yasaya tabi olarak çalışmayan veya herhangi bir yasa altında aylık veya gelir almayan veya evli olmayan çocuklardan:

(i) 18 (on sekiz) yaşını, orta öğrenim yapması halinde 20 (yirmi) yaşını, yüksek öğrenim yapması halinde 27 (yirmi yedi) yaşını doldurmayan çocukların her birine %25 (yirmi beş)’i, Bakanlıkça uygun görülecek yetkili sağlık kuruluşlarının vereceği Sağlık Kurulu Raporu ile çalışamayacak durumda malul olduğu saptananlara evli olup olmadığına bakılmaksızın % 25 (yirmi beş)’i;

(ii) Yukarıdaki (i) alt bendinde belirtilen çocuklardan ana ve babaları arasında evlilik bağlantısı bulunmayan veya sigortalının ölümü tarihinde evlilik bağlantısı bulunmakla beraber, anaları

41

sonradan evlenenlerin her birine %50 (yüzde elli)'si;

(iii) Yukarıdaki (i) ve (ii) alt bentlerinde belirtilen Sigortalının ölümü ile anasız ve babasız kalan veya sonradan anasız ve babasız kalan çocuklara aylık veya gelir almama koşulu aranmaksızın %50 (yüzde elli)'si

(iv) Yukarıdaki (i) alt bendinde belirtilen çocuklardan, annesi vefat etmiş olup babasına gelir bağlanmayanların her birine %50 (yüzde elli)'si ;

oranında gelir bağlanır.

(b) Yukarıdaki (i), (ii), (iii) ve (iv) alt bentlerinde belirtilen koşulların herhangi birinin sonradan ortadan kalkması halinde, bağlanan gelir kesilir. Kesilme nedenlerinin ortadan kalkması halinde yukarıdaki (a) alt bendine göre gelir yeniden ödenmeye devam edilir.

(c) Evliliğin ölüm nedeniyle son bulması halinde, eşinden de aylık ve/veya gelir almaya hak kazanan çocuğa, sadece bu aylık ve/veya gelirlerden fazla olanı ödenir.

(2) Sürekli kısmı iş göremezlik geliri sermaye olarak ödenmiş bulunan sigortalının ölümü halinde hak sahiplerine, sigortalıya verilen sermaye nazara alınmaksızın, bu Yasa kurallarına göre gelir bağlanır.

(3) Sigortalının ilgili mevzuat uyarınca evlat edinilmiş, tanınmış veya nesebi düzeltilmiş yahut babalığı hükme bağlanmış çocuklarıyla, sigortalının ölümünden sonra doğan çocukları, bağlanacak gelirden yukarıda belirtilen esaslara göre yararlanırlar.

(4) Hak sahibi eş ve çocuklara bağlanacak gelirlerin toplamı sigortalının yıllık kazancının %70'ini geçemez. Bu sınırın aşılmaması için gerekirse hak sahibi kimselerin gelirlerinden orantılı olarak indirimler yapılır.

42

(5) Bu madde altında dulluk geliri alan kişiler hakkında aşağıdaki kurallar uygulanır:

(a) Dulluk geliri alan bir kişinin evlenmesi halinde geliri durdurulur.

(b) Dulluk geliri alan iki dulun evlenmesi halinde geliri düşük olanın geliri kesilirken yüksek olan gelir verilmeye devam edilir.

(c) Evliliğin ölüm haricinde son bulması halinde taraflara ilk eşlerinden elde ettikleri gelir hakları iade edilir.

(d) Evliliğin taraflardan birinin ölümü ile son bulması halinde sonraki eşten de gelir almaya hak kazanan eşe gelirlerden fazla olanı ödenir.

Esas Yasanın 33'üncü Maddesinin Değiştirilmesi

6. Esas Yasa, 33'üncü maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 33'üncü madde konmak suretiyle değiştirilir:

Sağlanan yardımlar 33. Sigortalının iş kazası ve meslek hastalığı dışında kalan hastalık halidir. Çocuk düşürme ve zorunlu çocuk aldırma da hastalık hali sayılır. Hastalık halinde aşağıda belirtilen yardımlar sağlanır:

(1) Sağlık hizmeti verilmesi;

Hastalık halinde sigortalıya yapılacak sağlık hizmetleri, sigortalının sağlığını koruma, çalışma gücünü yeniden kazandırma ve kendi ihtiyaçlarını görme yeteneğini artırma amacını güder.

(2) Geçici işgöremezlik ödeneği verilmesi;

(A) Hastalık sebebiyle geçici işgöremezliğe uğrayan sigortalılardan geçici işgöremezliğin başladığı tarihten önceki on iki takvim ayı içinde en az doksan gün hastalık sigortası primi ödemiş bulunanlara, geçici işgöremezliğin üçüncü gününden başlamak ve altı ayı geçmemek üzere, her gün için geçici işgöremezlik ödeneği verilir.

Ancak tedaviye devam edilirse malüllük halinin önlenebileceği veya önemli oranda azaltılabileceği Sağlık Kurulu raporu ile

43

belgelenmesi halinde, bu süre on sekiz aya kadar uzatılabilir.

(B) Hastalık halinde geçici işgöremezlik ödeneği verilebilmesi için, kamu veya özel sağlık hizmet sunucularından rapor alınmış olması koşuldur.

Esas Yasanın 34'üncü Maddesinin Değiştirilmesi

7. Esas Yasa, 34'üncü maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 34'üncü madde konmak suretiyle değiştirilir:

Sağlık Hizmetinin kapsamı

34. Hastalık halinde sigortalıya yapılacak sağlık yardımları, sigortalının:

(1) Bakanlıkça uygun görülecek sağlık kuruluşlarına veya hekimlere muayene ettirilmesi, hekimin göreceği lüzum üzerine teşhis için gerekli klinik ve labaratuvar muayenelerinin yapılması ve tedavinin sağlanması,

(2) Teşhis ve tedavi için gerekirse Bakanlığın uygun göreceği sağlık kuruluşlarına yatırılması,

(3) Gerekli hallerde muayene ve tedavi için ülkede başka bir yere gönderilmesi,

(4) Tedavi süresince ilaçların sağlanması.

Ancak bu Yasaya göre sürekli işgöremezlik geliri, malüllük ve yaşlılık aylığı alanlarla bunların geçindirmekle yükümlü olduğu kişiler ile dul ve yetimlik aylığı alanlar dışında Kamu Sağlık Kuruluşlarında ayakta yapılan tedavilerinin ilaç bedellerinin %20 sinin kendileri tarafından ödenmesi suretiyle karşılanması.

(5) İyileştirme amaçlı tıbbi sarf malzemeleri ile tedaviye yönelik ve estetik amaç taşımayan ortez, protez, araç ve gereçler, gözlük çerçeve ve camlarının sağlanması, takılması, onarılması ve yenilenmesi,

(6) İş kazaları ve meslek hastalıkları halinde, diğer protezler yanında ağız protez, araç ve gereçlerinin sağlanması,

(7) Bu Yasa kapsamında sigortalı sayılanların görevli olarak yurtdışında bulundukları sırada hastalanmaları

44

veya iş kazası geçirmeleri halinde, belgelendirmek ve Merkezi Sağlık Kurulu kararıyla onaylanmak koşuluyla sağlanan acil sağlık hizmetleri,

(8) Merkezi Sağlık Kurulu kararı ile olmak koşuluyla, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde tanı ve tedavisi yapılamayan hastalıkların yurtdışında yaptırılan tanı ve tedavi hizmetleri ile yurt dışına gönderilen hastaların bilet ve yol giderleri ve Merkezi Sağlık Kurulu raporunda belirtilmesi koşulu ile refakatcinin bilet ve yol giderlerinin karşılanması.

Esas Yasanın 35'inci Maddesinin Değiştirilmesi

8. Esas Yasa, 35'inci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 35'inci madde konmak suretiyle değiştirilir:

Sağlık Hizmetlerinden Yararlanma Koşulları

35. Sigortalıların ve geçindirmekle yükümlü olduğu kişilerin bu Yasanın 34'üncü maddesinin (1)'inci, (2)'nci, (3)'üncü, (4)'üncü, (5)'inci, (6)'nci ve (7)'nci fıkralarında öngörülen sağlık hizmetlerinden yararlanabilmeleri için sağlık hizmetine başvuru tarihinden önceki altı takvim ayı içinde en az altmış gün hastalık sigortası primi ödenmiş olması koşuldur. Bu Yasanın 34'üncü maddesinin (8)'inci fıkrasında öngörülen yurtdışı tedavi hizmetlerinden yararlanabilmeleri için ise başvuru tarihinden önceki on iki takvim ayı içinde en az 180 gün (yüz seksen gün) hastalık sigortası primi ödenmiş olması koşuldur.

Ancak iş kazaları ile meslek hastalıkları halinde ve bu Yasa altında sürekli işgöremezlik geliri, malüllük ve yaşlılık aylığı alanlarla bunların geçindirmekle yükümlü olduğu kişiler ile dul ve yetim aylığı alanlardan bu Yasanın 34'üncü maddesinin (1)'inci, (2)'nci, (3)'üncü, (4)'üncü, (5)'inci, (6)'nci ve (7)'nci ve (8)'inci fıkralarında öngörülen sağlık hizmetlerinden yararlanabilmeleri için yukarıda belirtilen prim ödeme koşulları aranmaz.

45

Esas Yasanın 36’ncı Maddesinin Değiştirilmesi

9. Esas Yasa, 36’ncı maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 36’ncı madde konmak suretiyle değiştirilir: Hastalık Geçici İşgöremezlik Ödeneği Almakta Olanların Sağlık Hizmetlerinden Yararlanma Süresi

10. Bu Yasa kapsamında hastalık nedeniyle geçici iş göremezlik ödeneği almakta olan sigortalılar ve geçindirmekle yükümlü olduğu kimseler için verilecek sağlık hizmetleri, sigortalının hekim raporunda iyileşip çalışabileceğinin belirtildiği tarihe kadar sürer. Ancak bu yardımlar, sigortalının tedavi altına alındığı tarihten başlayarak altı ayı geçemez.

Tedaviye devam edilirse malüllük halinin önlenebileceği veya önemli oranda azaltılabileceği Merkezi Sağlık Kurulu raporu ile anlaşılırsa bu süre on sekiz aya kadar uzatılabilir.

Esas Yasanın 37’ncı Maddesinin Değiştirilmesi

10. Esas Yasa, 37’ncı maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 37’ncı madde konmak suretiyle değiştirilir: Sağlık Hizmetlerinden Yararlanacak Kişiler

11. Bu Yasa altında sigortalı sayılanlar ile bu sigortalıların geçindirmekle yükümlü olduğu kişiler ve bu Yasaya göre sürekli işgöremezlik geliri, malüllük ve yaşlılık aylığı alanlarla bunların geçindirmekle yükümlü olduğu kişiler ile dul ve yetimlik aylığı alanlar 34. Maddede belirtilen sağlık hizmetlerinden yararlanırlar.

Esas Yasanın 38’ncı Maddesinin Değiştirilmesi

11. Esas Yasa, 38’inci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 38’inci madde konmak suretiyle değiştirilir: Geçici iş göremezlik ödeneği 9,26/1985

12. Hastalık sebebiyle geçici iş göremezliğe uğrayan sigortalılardan geçici iş göremezliğin başladığı tarihten önceki 12 Takvim ayı içinde en az 90 gün Hastalık Sigortası primi ödemiş bulunanlara, geçici iş göremezliğin üçüncü gününden başlamak ve 18 ayı geçmemek üzere, her gün için geçici iş göremezlik ödeneği verilir.

Ancak, hastalık halinde geçici iş göremezlik ödeneği verilebilmesi için, Bakanlıkça tayin ve tespit olunan hekim veya sağlık kurullarından dinlenme raporu alınmış olması şarttır.

Esas Yasanın 41’inci 12. Esas Yasa, 41’inci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 41’inci madde konmak suretiyle değiştirilir:

46

Maddesinin Değiştirilmesi Sigortalılık niteliğinin yitirilmesi 16,9/1981

41. Sigortalılık niteliğini yitiren sigortalılar da 35. Maddede belirtilen koşulları yerine getirmeleri halinde sağlık hizmetlerinden aynı şekilde yararlanırlar.

Ancak, bunlardan eş ve çocukların ayakta yapılan tedavilerinde verilen ilaç bedellerinin %20'sini sigortalı öder.

Esas Yasanın 43'üncü Maddesinin Kaldırılması

13. Esas Yasa, 43'üncü maddesi kaldırılmak suretiyle değiştirilir.

Esas Yasanın 49'uncu Maddesinin Değiştirilmesi

14. Esas Yasa, 49'uncu maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 49'uncu madde konmak suretiyle değiştirilir:

Analık maktu yardımlarından yararlanma şartları 17,9/1981

49. Gebelik, Doğum ve Emzirme maktu yardımlarından yararlanabilmek üzere :

(1) Sigortalı kadın için, doğumdan önceki son 12 takvim ayı içinde en az 120 gün Analık Sigortası primi ödenmiş olması,

(2) Sigortalı erkek için, doğumdan önceki son 12 takvim ayı içinde en az 120 gün Analık Sigortası primi ödenmiş olması ve sigortalının doğum yapan kadınla doğumdan önce evlenmiş bulunması,

(3) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşı olmayan veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ile Sosyal Güvenlik anlaşması bulunan ülke vatandaşı olmayan, bu yasaya tabi sigortalı erkeğin sigortalı olmayan karısının analığı halinde, maktu yardımlardan faydalanmak için doğumun Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde gerçekleşmesi,

Koşuldur.

Esas Yasanın 52'inci

15. Esas Yasa, 52'inci madde kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 52'inci madde konmak suretiyle değiştirilir:

47

maddesinin değiştirilmesi Sigortalılık niteliğinin yitirilmesi 18,9/1981 52. Bu yasanın 4. maddede belirtilen sigortalılık niteliğini yitirenler, sigortalılık niteliğini yitirdikleri tarihten başlamak üzere üç yüz iki gün içinde çocukları doğarsa, sigortalılık niteliğini yitirdikleri tarihten önceki on iki takvim ayı içinde en az yüz yirmi gün analık sigortası primi ödenmiş olması koşuluyla maktu yardımlardan yararlanırlar.

Esas Yasanın 63'üncü maddesinin değiştirilmesi 16. Esas Yasa, 63'üncü maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 63'üncü madde konmak suretiyle değiştirilir: Yaşlılık Aylığının Başlangıcı 29/2017 63. Yaşlılık sigortası için gerekli yaşı doldurduktan sonra yazılı istekte bulunan ve yaşlılık aylığına hak kazanan sigortalıya bu istek tarihinden başlanarak yaşlılık aylığı bağlanır.

Ancak, yukardaki şartları yerine getiren ve kamu iktisadi teşebbüsleri veya diğer kamu tüzel kişilerinde, özel yasa ile kurulan kamu kurum ve kuruluşlarında ve genel ve katma bütçeli veya bunlara bağlı döner sermayeli kurum ve kuruluşlarda, yerel kuruluşlarda (belediyelerde) ve Kıbrıs Türk Elektrik Kurumunda çalışan personele, işten ayrılmalarını takip eden günden yaşlılık aylığı bağlanır.

Yukarıdaki birinci paragrafa göre aylığının ödenmesine başlanacağı tespit edilen tarihte Hastalık Sigortasından geçici iş göremezlik ödeneği almakta olan sigortalının yaşlılık aylığı, geçici iş göremezlik ödeneği verilme süresinin sona erdiği tarihi takip eden günden başlar.

Eğer, bağlanacak yaşlılık aylığı sigortalının Hastalık Sigortasından almakta olduğu geçici iş göremezlik ödeneğinin aylık tutarından fazla ise aradaki fark, yukarıdaki paragraflardaki kurallara göre tespit edilecek tarihten başlanarak verilir.

Esas Yasanın 69'uncu Maddesinin Değiştirilmesi 17. Esas Yasa, 69'üncü maddesin (1) fıkrası kaldırılmak ve yerine aşağıdaki (1) fıkra konmak suretiyle değiştirilir: (1) Ölen sigortalının bu Yasanın 68'inci maddesi kuralları uyarınca tespit edilecek aylığının

48

(A) (a) Dul karısına %50 (yüzde elli)'si; aylık alan çocuğu bulunmayan dul karısına üçte ikisi,

Dul kadın kocasından en az 30 (otuz) yaş daha küçük ise veya kocası ile yaşlılık aylığı bağlandıktan sonra evlenmişse %25 (yüzde yirmibeş) oranında aylık bağlanır.

Ancak evlenme akdi ölüm tarihinden en az 10 (on) yıl önce yapılmış veya çocukları olmuş ise bu indirim yapılmaz. Bu kurallar, 1 Şubat 2012 tarihinden önce bu Yasaya göre dulluk aylığı bağlanmış olup, halen almakta olan dul kadınlar hakkında uygulanmaz.

(b) Sigortalı kadının ölümü tarihinde çalışamayacak durumda malul veya 60 (altmış) yaşını doldurmuş olan ve geçiminin sigortalı tarafından sağlandığı belgelenen kocasına %50 (yüzde elli)'si; aylık alan çocuğu bulunmayan aynı durumdaki kocaya üçte ikisi oranında aylık bağlanır.

(B) (a) Herhangi bir yasaya tabi olarak çalışmayan veya herhangi bir yasa altında aylık veya gelir almayan veya evli olmayan çocuklardan:

(i) 18 (on sekiz) yaşını, orta öğrenim yapması halinde 20 (yirmi) yaşını, yüksek öğrenim yapması halinde 27 (yirmi yedi) yaşını doldurmayan çocukların her birine %25 (yüzde yirmi beş)'i, Bakanlıkça uygun görülecek yetkili sağlık kuruluşlarının vereceği Sağlık Kurulu raporu ile çalışamayacak durumda malul olduğu saptananlara evli olup olmadığına bakılmaksızın %25 (yirmi beş)'i;

(ii) Yukarıdaki (i) alt bendinde belirtilen çocuklardan ana ve babaları arasında evlilik bağlantısı bulunmayan veya sigortalının ölümü tarihinde evlilik bağlantısı bulunmakla beraber, anaları sonradan evlenenlerin her birine %50 (yüzde elli)'si;

(iii) Yukarıdaki (i) ve (ii) alt bentlerinde belirtilen sigortalının ölümü anında anasız ve babasız kalan veya sonradan anasız ve babasız kalan çocuklara aylık veya gelir almama koşulu aranmaksızın %50 (yüzde elli)'si;

(iv) Yukarıdaki (i) alt bendinde belirtilen çocuklardan, annesi vefat etmiş olup babasına ölüm aylığı bağlanmayanların her birine %50 (yüzde elli)'si;

49

oranında aylık bağlanır.

(b) Yukarıdaki (i), (ii), (iii) ve (iv) bentlerinde belirtilen koşulların herhangi birinin sonradan ortadan kalkması halinde bağlanan aylık kesilir. Aylığın kesilme nedenlerinin ortadan kalkması halinde yukarıdaki (a) alt bendine göre aylık yeniden ödenmeye devam edilir.

(c) Evliliğin ölüm nedeniyle son bulması halinde, eşinden de aylık ve/veya gelir almaya hak kazanan çocuğa, sadece bu aylık ve/veya gelirlerden fazla olanı ödenir.

“Esas Yasa’nın 72’inci Maddesinin Değiştirilmesi

18. Esas Yasa, 72’inci maddesinin (1)’inci fıkrası kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni (1)’inci fıkra konmak suretiyle değiştirilir:

(1) Ölen sigortalının kendisinin, varsa işverenlerinin ödedikleri ve Devlet Bütçesinden karşılanan malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primleri toplamının ;

(a) Sigortalının dul karısına %50’si; toptan ödeme alacak durumda çocuğu bulunmayan dul karısına üçte ikisi,

(b) Sigortalı kadının ölümü tarihinde çalışamayacak durumda malûl veya 60 yaşını doldurmuş olan ve geçiminin sigortalı tarafından sağlandığı belgelenen kocasına %50’si: Toptan ödeme yapılan çocuğu bulunmayan aynı durumdaki kocaya üçte ikisi,

(c) Herhangi bir yasaya tabi olarak çalışmayan veya herhangi bir yasa altında aylık veya gelir almayan çocuklardan:

(i) 18 yaşını, orta öğrenim yapması halinde 20 yaşını, yüksek öğrenim yapması halinde 27 yaşını doldurmayan evlenmemiş erkek çocukların her birine %25’i; yaşları ne olursa olsun evlenmemiş kız çocukların her birine %25’i; Sağlık Kurulu kararı ile çalışamayacak durumda malul olduğu saptananlara %25’i,

(ii) Yukarıdaki (i) bendinde belirtilen ve sigortalının ölümü ile anasız ve babasız kalan veya ana ve babaları arasında evlilik bağlantısı bulunmayanların her birine %50’si,

(iii) Yukarıdaki (i) alt bendinde belirtilen çocuklardan, annesi vefat etmiş olup babası hak sahibi olmayan çocuklardan her birine %50 (yüzde elli)’si,

toptan ödeme şeklinde verilir.

“Esas Yasa’nın

19. Esas Yasa, 73’üncü maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 73’üncü madde konmak suretiyle değiştirilir:

50

73'üncü Evlenme 73. (1) Sigortalının evlenme yardımından yararlanabilmesi Maddesinin masraflarına için, en az iki yıllık sigortalı olup, yüz yirmi günü Değiştirilmesi evlilik tarihinden önceki on iki takvim ayı içinde olmak koşuluyla, toplam yedi yüz yirmi gün analık sigortası primi ödenmiş bulunması ve daha önceki bir evlilikten dolayı evlenme yardımı almamış olması koşuldur.

(2) Eşlerin her ikisinin de yardımı hak kazanması halinde, bu yardım eşlerden birine ödenir.

(3) Evlenme yardımı, evlenme akdinin yapıldığı tarihte geçerli olan aylık brüt asgari ücretin iki katıdır.

(4) Evlenen sigortalıya bu madde gereğince ödeme yapılabilmesi için, sigortalının, evlilik tarihini izleyen doksan gün içinde, evlenme belgesinin aslı ile birlikte Bakanlıkça belirlenen belgeleri doldurarak başvurması gerekmektedir.

(5) Bu madde kapsamında yapılacak yardımlar, analık sigortası kolundan karşılanır.

(6) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşı olmayan veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ile Sosyal Güvenlik anlaşması bulunan ülke vatandaşı olmayan sigortalıların Evlenme yardımından faydalanabilmesi için evlenme akidinin, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde yapılmış olması koşuldur.

“Esas Yasa’nın 74’üncü” 20. Esas Yasa, 74’üncü maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 74’üncü Madde konmak suretiyle değiştirilir:

Maddesinin Değiştirilmesi İssizlik 74. Bu Yasanın 4. maddesinin (1) ve (2). fıkralarında belirtilen Sigortası 16 ile 63 yaş arasındaki sigortalılara, bu bölümde belirtilen diğer Kapsamında vasıf ve şartları taşımak kaydıyla, işten ayrılmış olup çalışmaya Olanlar muktedir ve iş almaya hazır bulunduğu halde uygun bir iş bulma imkânsızlığı sebebiyle kazancının muvakkaten durduğu süre içinde, işsizlik Sigortası ödeneği sağlanır.

Esas Yasanın 87’inci 21 Esas Yasa, 87’inci maddesinin (2)’inci fıkrasından hemen sonra aşağıdaki Maddesinin Değiştirilmesi yeni (3)’üncü fıkra eklenmek suretiyle değiştirilir: (3) Bakanlar Kurulu, bu yasanın 4. Maddesinin 2. fıkrası kapsamında olup, hizmet akitli çalışanlar için işverenleri tarafından meslek kodlarına göre beyan edilebilecek en alt prime esas kazançları çıkaracağı bir tüzükte belirleyebilir.

51

Esas Yasanın 90'ıncı Maddesinin Değiştirilmesi

22. Esas Yasa, 90'ıncı maddesinin (2)'inci fıkrası kaldırılmak ve aşağıdaki yeni (2)'inci fıkra eklenmek suretiyle değiştirilir:

(2) (A) Bu Yasanın 4'üncü maddesinin (3)'üncü ve (4)'üncü fıkralarında gösterilen sigortalılar ve bu Yasanın 95'inci ile 95A maddeleri altında sigortalı olanlar, prim borçlarını ilgili ayı takip eden ayın yirmisine kadar (yirmisi dahil) Bakanlığa ödemek zorundadır.

Ancak tarım, orman veya hayvancılık kesimlerinde kendi nam ve hesabına bağımsız veya işveren olarak çalışanların kendilerine ait primlerin ödeme süreleri ile ödeme şekilleri, gerekli görülmesi halinde Bakanlıkça hazırlanıp Bakanlar Kurulunca onaylanacak ve Resmi Gazete'de yayımlanacak bir tüzükle saptanabilir.

(B) Prim, süresi içinde ve tam olarak ödenmezse, ödenmeyen kısmına sürenin bittiği tarihten başlayarak bir aylık süre için %4 (yüzde dört) ve bundan sonraki her ay için %3 (yüzde üç) gecikme zammı uygulanır. Ay kesirleri tam ay olarak hesaplanır. Gecikme zammı yalnız prim alacaklarına uygulanır.

Ancak Bakanlar Kurulu, yukarıda belirtilen gecikme zammı oranlarını, ilgili sigorta kollarının mali bünyeleri, hayat pahalılığının genel seyri, sosyal adalet ilkesi ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde failyette bulunan bankaların uyguladığı kredi faiz oranlarını da gözönünde bulundurarak, Sosyal Sigortalar İdare Meclisinin tavsiyesi ve Bakanlığın önerisi ile 2 (iki) katına kadar artırmaya veya % 50 (yüzde elli) oranında indirmeye yetkilidir.

(C) Dava veya dava neticesinde mahkeme hükmüne bağlı borçlar için icra kovuşturması açılmış olsa bile, primlerin ödenmemiş kısmı için gecikme zammı tahsil edilir.

"Esas Yasa'nın 95'nci Maddesinin Değiştirilmesi

23. Esas Yasa, 95'nci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 95'nci madde konmak suretiyle değiştirilir:

Malullük, Yaşlılık ve

95. Sigortalar aşağıda belirtilen koşullarla malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına isteğe bağlı olarak devam edebilir ve bu

52

Ölüm Sigortalarına İsteğe Bağlı Olarak Devam Etme Koşulları 29/2017

sigorta yardımlarından bu Yasanın ilgili maddelerine göre yararlanabilirler:

(1) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşı olup, halen emeklilik hakkı kazandıran herhangi bir yasa altında çalışmamak,

(2) İsteğe bağlı olarak sigortaya devam edeceğini Bakanlığa yazılı olarak bildirmek

(3) Daha önce kendisine bu Yasa kapsamında veya yabancı ülkelerle yapılan anlaşmalar uyarınca hizmet birleştirilmesinden dolayı aylık bağlanmamış olmak veya toptan ödeme yapılmamış olmak, ve

(4) İsteğe bağlı olarak sigortaya devam isteğinin kabul edildiğinin Bakanlıkça sigortalıya yazılı olarak bildirildiği tarihten sonra gelen ve Bakanlıkça belirlenecek taksit ayı başından başlayarak her yıl en az üç yüz gün sigorta primi ödemek.

Bu madde uyarınca ödenecek primler, sigortalının isteğe bağlı olarak sigortaya devam edeceğini Bakanlığa bildirdiği yazıda seçmiş olduğu gelir basamağı üzerinden malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına ait tüm primler kendilerine ait olmak üzere alınır.

Sigortalıların zorunlu ve isteğe bağlı olarak ödedikleri primler, bu primlere ait gün sayıları ve yıllık kazanç tutarları birleştirilir.

Sigortalının isteğe bağlı olarak sigortaya devam edeceğini Bakanlığa bildirdiği yazıda seçmiş olduğu gelir basamağı üzerinden malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına ait tüm primler kendilerine ait olmak üzere alınır.

Herhangi bir aya ait prim borcunu primi ödenmiş son aydan veya sigortalı olduğu tarihten itibaren en geç yedi ay içerisinde gecikme zammı ile birlikte ödemeyen sigortalıların isteğe bağlı sigortalılığı sona erer. Bu şekilde isteğe bağlı sigortalılığı sona eren sigortalılar, başvuru yapmak koşuluyla, başvuru tarihini izleyen ay başından başlayarak yeniden sigortalı olurlar.

İsteğe bağlı sigortalılıklarını sonlandıranlar veya devam ettirmeyenler, yaşlılık aylığından yararlanmak için gerekli yaşı

53

doldurmadıkça bu suretle ödedikleri primlerin iadesini isteyemezler.

Bu madde uyarınca isteğe bağlı olarak sigortaya müracaat edecek kişiler, seçmiş oldukları gelir basamağı üzerinden tercihe bağlı olarak hastalık sigortası primi ödemeyi talep etmeleri halinde, hastalık sigortası priminin tamamını ödemek suretiyle, kendileri ve geçindirmekle yükümlü oldukları kişiler için bu Yasada belirtilen sağlık hizmetlerinden yararlanırlar.

İsteğe Bağlı sigortada hastalık primi yatırmayı tercih edenler isteğe bağlı sigorta yatırdıkları müddetçe veya isteğe bağlı sigortalılığı sona erip yeniden müracaat etmeleri halinde bu tercihlerinden vazgeçemezler.

“Esas Yasa’nın 97’nci Maddesinin Değiştirilmesi

24. Esas Yasa, 97’nci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 97’nci madde konmak suretiyle değiştirilir:

Geçici iş görmezlik ödeneğinin hesaplanması	97. (1) İş kazası, meslek hastalığı, hastalık geçici iş göremezlik ödeneği, sigortalının bu Yasanın 88’inci ve 96’ncı maddeleri uyarınca hesaplanacak günlük kazancının üçte ikisidir. Ancak, sigortalı kadının analığı halinde verilecek geçici iş göremezlik ödeneği, sigortalının bu Yasanın 88’inci ve 96’ncı maddeleri uyarınca hesaplanacak günlük kazancının tamamıdır.
29,26/1985	(2) Sürekli iş göremezlik geliri almakta olan sigortalı aynı arıza veya meslek hastalığı dolayısıyla yeniden tedavi edilir ve yazılı istekte bulunursa, sürekli iş göremezlik gelirine esas tutulan kazanca göre hesaplanacak bir günlük geçici iş göremezlik ödeneği ile bir aylık sürekli iş göremezlik gelirinin otuzda biri arasındaki fark, kendisine her gün için geçici iş göremezlik ödeneği olarak verilir.
11/2019	(3) Geçici iş göremezlik ödeneğine hak kazanan sigortalılara işbu ödenekler en çok 2 haftalık sürelerle Bakanlıkça verilir. Geçici iş göremezlik ödeneğinin Bakanlıktan doğrudan doğruya alınmasında güçlük bulunursa, bu ödenek, Bakanlığın talimatı uyarınca, işveren tarafından Bakanlık hesabına sigortalıya verilir. Bakanlık, bu

54

Yasaya uygun olarak verilen ödenekleri belgelerine dayanarak işverene öder.”

“Esas Yasa’nın 114’üncü maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 114’üncü madde konmak suretiyle değiştirilir:

Sigortalılık niteliğinin ne zaman yitirilmiş sayılacağı

114. Esas Yasanın 4. maddesinin (1) ve (2) fıkralarında belirtilen sigortalılardan Hastalık ve Analık Sigortaları primi yükümlülük hali sona erenlerin sigortalılık nitelikleri, Hastalık ve Analık sigortalarının uygulanmasında, prim yükümlülüğünün sona erdiği günü takip eden on beşinci günden başlanarak yitirilmiş sayılır.

Ancak sigortalının ücretsiz izinli olması, greve iştirak etmesi veya işverenin lokavt yapması hallerinde sigortalılık niteliği bu sürelerin sona ermesini takip eden on beşinci günden başlanarak yitirilmiş sayılır.

Esas Yasanın 4. maddesinin (3) ve (4). fıkralarında sayılan sigortalıların bu sigortalılık süreleri ise, prim yükümlülüğünün sona erdiği tarihi takiben on beşinci gününden başlanarak yitirilmiş sayılır.

Esas Yasanın 118B maddesinin Değiştirilmesi

26. Esas Yasa, 118B maddesinin (5)’inci fıkrasından hemen sonra (6)’ıncı yeni fıkra eklenmek suretiyle değiştirilir.:

(6) Yukarıda belirtilen fıkralar kapsamında Maliye İşleriyle Görevli Bakanlık tarafından karşılanacak işveren ve Devlet hisssesi primlerinin ödenmesi koşuluyla, sigortalı veya hak sahibinin aylığı borçlanmayı ödediği tarihi takip eden ay başından itibaren bağlanır.

“Esas Yasa’nın 121’inci Maddesinin Değiştirilmesi

27. Esas Yasa, 121’inci maddesi kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni 121’inci madde konmak suretiyle değiştirilir:

Bilgi ve Belgelerin Bakanlığı Verilmesi, Hesap Kartlarının Yayınlanması ve Yapılacak İtiraz 13,29/2017

121. (1) Bakanlık, sigortalılara ait hesap kartı bilgilerini Bakanlığın Resmi web sitesinde güncel bir şekilde sunmakla yükümlüdür. Bakanlık, bu Yasa gereği verilecek her türlü belge veya bilgilerin internet, elektronik ve benzeri ortamlarda gönderilmesi veya primlerin ödenmesi hususunda, gerçek ve/veya tüzel kişileri, kendilerine göndereceği bildirim ile zorunlu tutmaya yetkilidir.

55

Sigortalıların müracaat etmesi ve Bakanlığın uygun görmesi halinde sigortalılar, Bakanlığa sunmakla yükümlü oldukları belge ve bilgileri internet, elektronik ve benzeri ortamlarda gönderebilirler. Ayrıca bu ortamlarda Bakanlıkta alınan bilgi veya belgeler adli ve idari merciler nezdinde geçerlidir.

Gerekli görülmesi halinde bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça hazırlanıp Bakanlar Kurulunca onaylanacak ve Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzükle belirlenebilir.

(2) Belge veya bilgileri internet, elektronik ve benzeri ortamda göndermekle zorunlu tutulan gerçek veya tüzel kişilerin, Bakanlığın bilgi işlem sistemlerinin herhangi bir nedenle hizmet dışı kalması sonucu belge veya bilgiyi, bu Yasada öngörülen sürenin son gününde Bakanlığa gönderememesi ve primleri de yasal süresi içinde ödeyememesi halinde, sorunların ortadan kalktığı tarihi takip eden üçüncü işgününün sonuna kadar belge veya bilgiyi gönderir ve primleri de aynı sürede Bakanlığa öder ise bu yükümlülükleri bu Yasada öngörülen sürede yerine getirmiş kabul edilir.

(3) Sigortalı hesap kartları ve içeriği hakkında Bakanlığa yapılacak itirazların yazılı olarak yapılması esastır. İtirazın, başvuru tarihinden önceki 10 (On) yıllık bir dönem için yapılması durumunda Bakanlık tarafından; 10 (On) yıldan daha önceki bir dönem için yapılması durumunda ise yetkili Mahkemenin kararına göre işlem yapılır.

Esas Yasanın 28. Esas Yasa, 130’uncu maddesi kaldırılmak yerine aşağıdaki yeni 130’uncu madde konmak suretiyle değiştirilir: 130’uncu Maddesinin Uyuşmazlıkların 130. Bu Yasanın uygulanmasından doğan uyuşmazlıklar, bunların intikal ettiği yetkili mahkemelerde, ivedilikle ve mahkemelerin de uygun görmesi halinde seri yargılama yöntemi ile görülür. Yeniden Çözüm Yeri Düzenlenmesi 52.9/1981

56

“Esas Yasaya Yeni 131A Madde Eklenmesi

29. Esas Yasa, 131 maddesinden hemen sonra aşağıdaki yeni 131A maddesi eklenmek suretiyle değiştirilir: Mahsuplaşma 131A. Sosyal Sigortalar Dairesinden alacak hakkı doğmuş olan sigortalıların, Daireye ödemekle yükümlü bulundukları prim borcu bulunması halinde, yazılı talepleri ve Dairenin uygun bulması kaydıyla mahsuplaşma işlemi yapılabilir.

Esas Yasanın 138’inci Maddesinin Değiştirilmesi

30. Esas Yasa, 138’inci maddesinin (9)’uncu fıkrasından hemen sonra sırasıyla aşağıdaki yeni (10)’uncu (11)’inci, (12)’inci fıkralar eklenmek suretiyle değiştirilir: (10) Fasıl 189 Sosyal Sigortalar Fonu ve Dairesi, Terekelerin İdare Yasası ve bu yasa altında çıkarılan herhangi bir tüzüğün öngördüğü mahkeme harcını ödemekten bağışıktır.

(11) Fasıl 6 Sosyal Sigortalar Fonu ve Dairesi, Fasıl 6 Hukuk Muhakemeleri Usulü Yasası ve bu yasa altında çıkarılan herhangi bir tüzüğün öngördüğü harcı ödemekten bağışıktır.

(12) Fasıl 219 Sosyal Sigortalar Fonu ve Dairesi, Tapu Kadastro Dairesi (Harc ve Ücretler) Yasası ve bu yasa altında çıkarılan herhangi bir tüzüğün öngördüğü harçları ödemekten bağışıktır.

“Esas Yasa’nın 141’inci Maddesinin Değiştirilmesi

31. Esas Yasa, 141’inci maddesi kaldırılmak ve yerine yeni 141’inci madde konmak suretiyle değiştirilir: İdare 141. (1) Sosyal Sigortalar İdare Meclisi aşağıda belirtilen üyelerden oluşur: (A) Çalışma ile görevli bakanlıkta bir temsilci; (B) Maliye ile görevli bakanlıkta bir temsilci (C) Sağlık İşleri ile görevli bakanlıkta bir temsilci; (C) Devlet Planlama örgütünden bir temsilci; (D) Kamu görevlilerinin örgütlü bulunduğu en çok sigortalı üyeye sahip sendikayı temsilen bir üye; (E) İşçilerin örgütlü bulunduğu en çok sigortalı üyeye sahip işçi sendikasını temsilen bir üye; (F) En çok işveren üyesi bulunan işveren sendikasından bir temsilci.

(2) Çalışma ile görevli Bakanlığın temsilcisi, idare Meclisinin başkanıdır.

57

(3) Sosyal Sigortalar İdare Meclisi Başkanı ve üyelerinin görev süreleri, iki yıldır. Üyeler, görev süresinin bitiminden sonra yeniden temsilci üye seçilebilirler. Sosyal Sigortalar Dairesinin en üst yetkilisi veya görevlendireceği bir yardımcısı Meclisin raportörü olur.

Esas Yasanın 144'üncü maddesinin değiştirilmesi

32. Esas Yasa, 144'üncü madde kaldırılmak ve yerine aşağıdaki 144 madde konmak suretiyle değiştirilir:

İdare Meclisinin Görev ve yetkileri

144 Sosyal Sigortalar idare Meclisinin görev ve yetkileri aşağıda belirtilmiştir:

(1) (A) İdare Meclisi Bakanlıkça hazırlanacak olan;

(a) Bu Yasa ile ilgili yasa, tüzük, yönetmelik, tarife, tasarılarını, (b) Fonun yılık iş programı ile gelir, gider, yatırım ve yapılan işler raporunu ve bilânçosunu, (c) Fona bu Yasanın 133'üncü maddesinin (2)'nci fıkrası uyarınca aktarılacak Bakanlık ödeneklerinin, ait olduğu personel kadrolarını ve idare masraflarını, (ç) Fonun giderler bölümleri içinde uygun gördüğü aktarmaları, ek veya olağanüstü ödenek gereklerini, (d) Bakanlık yerel kuruluşlarına ait örgütleşmede bu kuruluşların genişletilmesini veya değiştirilmesini, ve (e) Fonun taşınmaz mal edinmesine ve idaresine ait konuları

incelemek ve Bakanlığa önerilerde bulunmak.

58

(B) İdare Meclisi, Kamu İhale Yasası, kurallarına uygun olarak Fonun malullük, yaşlılık, ölüm aylığı, ödemeleri, maksatlarında kullanılmak üzere Bankalardan borçlanması, hususunda karar verme yetkisine haizdir.

İdare Meclisi, bu bente belirtilen kararını, Bakanlar Kurulunun onayı ile işleme koyar.

(2) Fondan sarf edilmek üzere, İdare Meclisince zaman zaman saptanacak miktardan fazla olan her ödeme ile sözleşmeleri,

(3) Bu yasanın uygulanmasında:

(a) Bakanlıkça yapılan işlemlere karşı sigortalıların veya işverenlerin müracaat ve itirazlarını,

(b) Fon için fayda görülen hallerde dava ve icra kovuşturmalarından feragat etmeyi ve alacakların düşürülmesini; Fonun leh veya aleyhindeki dava ve kovuşturmaları sulh ve tahkim yolu ile çözümlemeyi,

(4) Fonun malı bünyesi ve idaresi hakkında, diğer yasal olanaklara ve kararlara uygun surette yabancı uzman ve idareci çalıştırılmasını ve sözleşme projelerini,

(5) Bakanlık personelinin eğitimi amacıyla kurslar ve seminerler düzenlenmesini; bunlardan yurt içinde veya dışında öğrenim ve eğitim yapacakların seçilmesini ve mecburi hizmetlerini,

(6) Meclis Başkanı veya üyelerinin veya anılan Meclis raportörünün önerilerini,

(7) 90'ncı maddenin (3)'ncu fıkra kurallarına bakılmaksızın, bu Yasanın uygulanmasından doğan ve Sosyal Sigortalar Fonuna ödenmesi gereken prim ve gecikme zammı borçları bir hukuk davasına konu teşkil edebilir:

Böyle bir hukuk davasını sonuçlandırmak üzere avukatlık yapma ehliyetine sahip daire personeli veya icrai meslek yapan özel avukatların görevlendirilmesi önerilerini,

59

(8) Sosyal Sigortalar Dairesi Personeline emeklilik ve hayat pahalılığı amaçları bakımından dikkate alınmayacak şekilde, maaşlarına ilaveten, asli veya brüt maaşları üzerinden saptayacağı oranda ek ödenek verilme hususunu,,

İncelemek veya yeni önerilerde bulunmak suretiyle karara bağlamak,

Esas Yasanın Geçici 5'inci Maddesinin Kaldırılması

33. Esas Yasa, Geçici 5’nci maddesi kaldırılmak suretiyle değiştirilir.

Yürürlüğe Giriş

34. Bu Yasa, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer.