Y.T.No:281/4/2025) Cumhuriyet Meclisi İçtüzüğünün 85’inci maddesi gereğince Resmi Gazete’de yayımlamak suretiyle halkın bilgisine sunar, gerçek ve tüzel kişilerin, doğrudan doğruya Yasa Tasarısının içeriği ile ilgili olmak koşuluyla, görüş ve önerilerini, Tasarının Resmi Gazete’de yayımlanmasını izleyen yirmi gün içinde Meclis Başkanlığına yazılı olarak sunabileceklerini duyurur.
(59)
60
ÖZEL BAKIM MERKEZLERİ İLE ÖZEL HUZUREVLERİ YASA TASARISININ GENEL GEREKÇESİ
Toplumda yaşlı nüfusun artmasıyla beraber yürürlükte bulunan 71/1989 sayılı Huzurevleri Yasası ve 32/2006 sayılı Özel Huzurevleri Yasası ihtiyaç duyulan düzenlenmelerin gerçekleştirilmesinde yetersiz hale gelmiştir. Ayrıca, ilgili Yasalarda günümüzde kurum bakımına ihtiyacı olan kişiler ve yaşlı nüfus ile ilgili olan hizmetlerden evde bakım, bakım merkezi ve aktif yaşlanma merkezlerinin ele alınmadığı; bakım merkezi ve huzurevi ayırımı yapılmıştır.
Yaşlı veya bakıma ihtiyacı olan kişilerin bakımına ilişkin resmi kurumlar aracılığıyla verilen hizmetlerde temel ayırım noktası yaşlının bir başkasının yardımına ihtiyaç duyma derecesidir. Buna göre huzurevleri, sağlıklı yaşlıları huzurlu bir ortamda korumak ve onlara bakmak, sosyal, fiziksel ve moral ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla gerçek kişiler veya özel hukuk tüzel kişileri tarafından kurulan ve yirmi dört saat yatılı hizmet veren en az yirmi kişi kapasiteli sosyal hizmet kuruluşunu anlatır. Bakım merkezleri de özel bakıma ihtiyaç duyan kişilerin bakım ve korunmalarını sağlamak amacıyla huzurevleri bünyesinde veya doğrudan bu amaca yönelik olarak açılmış olan, yirmi dört saat yatılı hizmet veren en az yirmi kişi kapasiteli sosyal hizmet kuruluşunu anlatır. Bakım merkezleri ise bakıma ihtiyacı olan kişilerin kaldığı yerleri anlatır.
Ülkemizde bakım merkezlerinin açılması ve denetlenmesiyle ilgili yasal bir düzenlemenin olmaması bakım merkezlerinin herhangi bir işyeri olarak açılmasına neden olmaktadır. Açılan bakım merkezleri ile ilgili kurucuda aranan özellikler, kuruluşa kabul koşulları, personelin nitelik, görev, yetki ve sorumlulukları, binanın fiziksel özellikleri, hizmet ve işleyiş gibi konularda herhangi bir standardın olmayışı büyük zorluklara yol açmaktadır.
Ülkemizde bakıma ihtiyacı olan kişi ve yaşlıların bakımına ilişkin hizmetler kamu ve özel sektör tarafından yürütülmektedir. Şu anda toplamda iki kamu ve dört özel olmak üzere altı bakım merkezi bulunmakta ve sadece iki yüz otuz civarında kişiye hizmet verilmektedir. Bu açıdan, kurum bakımına ihtiyacı olan kişilerin yanı sıra, yaşlı nüfusu yaklaşık elli bin olan bir toplumda kurum bakımı hizmetlerinin yetersizliği dikkat çekicidir. Oysa, bakım hizmetleri ve yaşlı refahı alanındaki hizmetlere hem yerli hem de yabancı yatırımcıların büyük ilgi duyduğu fakat yasal bir dayanağın olmamasından dolayı, yeni bakım merkezlerinin açılamadığı buna karşı son yıllarda 2 bakım merkezinin kapandığı bilinmektedir.
Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri Yasa Tasarısının amacı özel bakım merkezleri ve özel huzurevlerinin açılmasında izlenecek yol, çalışacak personelin nitelik, görev ve sorumlulukları, binanın fiziksel özellikleri, kuruluşun hizmet ve işleyişine ilişkin kuralları düzenlemektir.
Bu Yasa Tasarısı Türkiye ve Avrupa Birliği üye ülkelerinin huzurevleri ve bakım merkezlerini düzenleyen yasalar dikkate alınarak hazırlanmıştır. İlgili düzenleme kurum bakımına ilişkin bir standart oluşturmanızın yanında, hizmet alan kişilerin ihmal ve istismarının önlenmesine ilişkin koruyucu bir role sahiptir.
61
Kısaca, bu Yasa Tasarısı, kurum bakımına ilişkin ihtiyaç duyulan yasal dayanağı sunarak bu kurumlardan hizmet alan kişilerin insan onuruna yaraşır bir şekilde bakılmasını sağlayacak standartların oluşturulmasını düzenlemektedir. Bu nedenle Yasa Tasarısının ivedilikle görüşülmesi son derece önemlidir.
MADDE GEREKÇELERİ
Madde 1. Yasanın kısa ismi düzenlenmektedir.
Madde 2. Yasada yer alan terimlerin tefsirini düzenlenmiştir.
Madde 3. Yasanın amacı düzenlenmektedir.
Madde 4. Yasanın kapsamı düzenlenmiştir.
Madde 5. Özel Bakım Merkezleri ve/veya Özel Huzurevleri açılmasına ilişkin başvuru ve izinlendirme kurallar düzenlenmiştir.
Madde 6. Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri açmak, işletmek için başvuruda bulunan gerçek veya tüzel kişilerde aranacak nitelikler ve koşullar düzenlenmiştir.
Madde 7. Özel Bakım Merkezleri ive/veya Özel Huzurevleri hizmet binalarında aranan koşullar düzenlenmiştir.
Madde 8. Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinden hizmet alacak kişilerin bakımlarına ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 9. Özel Bakım Merkezleri ive/veya Özel Huzurevleri yönetim ve personele ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 10. Özel Bakım Merkezleri ve/veya Özel Huzurevleri kabul koşulları düzenlenmiştir.
Madde 11. Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinde bulunanların vefatı halinde uygulanacak kurallar ile cenaze işlemlerine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 12. Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri denetimine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 13. Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri denetleme kurulunun oluşumuna ve görevlerine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 14. Sosyal Hizmet Dairesinin Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerini denetleme yetkisine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 15. Temel Sağlık Hizmetleri Dairesinin Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerini denetleme yetkisine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
62
Madde 16. Belediyelerin, Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerini denetleme yetkisine ilişkin kurallar düzenlenmektedir.
Madde 17. Yataklı Tedavi Kurumları Dairesi'nin, Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerini denetleme yetkisine ilişkin kurallar düzenlenmektedir.
Madde 18. Denetleme neticelerine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 19. Denetleme Kurulunun toplanmasına ve karar almasına ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 20. İzleme Kurulunun toplanmasına ve görevlerine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 21. İdari Para cezası kesme yetkisine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 22. İdari Para cezalarının ödenmesine ilişkin kurallar düzenlenmiştir
Madde 23. İdari para cezası ve hapis cezası gerektiren eylem ve davranışlar ile bunlara uygulanacak cezalar düzenlenmiştir.
Madde 24. Reklam yasağına ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 25. Özel Bakım merkezi ve/veya Özel Huzurevleri binalarının kullanımına ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 26. Özel Bakım Merkezi ve/veya Özel Huzerevlerindeki dosya, evrak ve defterlerin muhafazasına ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 27. Özel Bakım merkezi ve/veya Özel Huzerevinden hizmet alanların ve personelin sağlık kontrollerine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Geçici Madde 1. Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihte faaliyette olan Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerine ilişkin kurallar düzenlenmektedir.
Madde 28. Yürürlülükten kaldırma yetkisi düzenlenmiştir.
Madde 29. Yasayı yürütme yetkisi düzenlenmiştir.
Madde 30. Yasanın yürürlüğe giriş tarihi düzenlenmiştir.
63
ÖZEL BAKIM MERKEZLERİ İLE ÖZEL HUZUREVLERİ YASA TASARISI
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar.
Kısa İsim
- Bu Yasa, Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri Yasası olarak isimlendirilmiştir.
BİRİNCİ KISIM Genel Kurallar
Tefsir
- Bu Yasada metin başka türlü gerektirmedikçe;
“Bakan”, Sosyal Hizmetler Dairesinin bağlı olduğu Bakanı anlatır.
“Bakanlık”, Sosyal Hizmetler Dairesinin bağlı olduğu bakanlığı anlatır.
“Daire”, Sosyal Hizmetler Dairesini anlatır.
“Dezavantajlı Birey”, Yürürlükteki Mevzuata uygun olarak sosyal yardım alan kişileri ve/veya engelli yasası kapsamında engelli maaşı alanlardan taşınır ve taşınmaz mal varlığı ve gelir açısından dezavantajlı olduğu Daire tarafından saptanan kişileri ve/veya aylık geliri yürürlükteki aylık asgari ücretin altında olan ve taşınır ve taşınmaz mal varlığı ve gelir açısından dezavantajlı olduğu Daire tarafından saptanan kişileri ve/veya hiç bir yerden geliri olmayıp bakım ihtiyacı bulunan Daire tarafından yapılan sosyal inceleme ile belirlenen kişileri anlatır.
“İdari Para Cezası”, Sosyal Hizmetler Dairesi tarafından yetkilendirilmiş sosyal hizmet memurlarlarının bu Yasanın 17’nci maddesinde belirtilen suçlar için kesilecek para cezalarını anlatır.
“Özel Huzurevi”, Hayatını tek başına idame ettirmekte zorlanan yaşlıları haftanın yedi gün yirmi dört saat bakmak, huzurlu bir ortamda korumak, sosyal ve psikolojik ihtiyaçlarını karşılamak için kurulmuş sosyal hizmet kuruluşunu anlatır.
“Özel Bakım Gereksinimi Olan Bireyler”, Akıl ve ruh sağlığı yerinde olmadığı halde huzurevi veya bakım merkezinde kalmasının diğer kişiler için sakıncalı bir durum yaratmayacağına ilişkin raporu bulunan ve/veya Bulaşıcı ve/veya sürekli bakım gerektiren bir hastalığı bulunmayan ve/veya hastalığı var ise Yataklı Tedavi Dairesi Sağlık Kurulunun toplu yaşam yerinde bakılmasında bir sakınca olmadığına dair doktor raporu bulunan, yaşlılığa bağlı demans, alzheimer gibi, ağır felçli, yatağa bağımlı veya özel bakım gerektiren diğer hallerde başkasının desteğine ihtiyaç duyan bireyi anlatır.
“Özel Bakım Merkezi”, Özel bakım gereksinimi olan ve bakıma ihtiyaç duyan bireylerin bakımını üstlenen gerçek ve tüzel kişilerce açılan bakım merkezlerini anlatır.
“Sosyal Yönden Dezavantaj”, Kişinin sosyal ilişkilerini düzenleyeceği bir ortam içinde bulunmaması, yardımlaşabileceği veya kendine bakabileceği bir yakınının bulunmaması ve/veya yakını olsa bile bu yakınının kendisine bakabilecek olanaklardan yoksun olması halini anlatır.
“Yaşlı”, elli yaş ve üzeri yaşlarda olan kişileri anlatır.
64
Amaç 3. Bu Yasanın amacı, ülkemizde faaliyet gösteren gerçek ve tüzel kişilere ait Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri merkezlerinin ve özel huzurevlerinin açılış işlemlerine, hizmet standartlarına, işletilmesine, denetimine, devrine kapatılmasına ve personel işlemlerine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam 4. Bu Yasa, gerçek ve tüzel kişilerce işletilen tüm Özel Bakım Merkezleri ve/veya Özel Huzurevleri kapsar.
İKİNCİ KISIM
Kuruluş ve İşlemler
Özel Bakım Merkezi ve/veya Özel Huzurevi Açılmasına İlişkin Başvuru ve İzinlendirme
- (1) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri, gerçek veya tüzel kişiler tarafından kurulup işletilebilir. Özel veya tüzel kişilerce kurulanlar tümüyle bu yasa kurallarına bağlıdır.
(2) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri açmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler Daireden temin edecekleri Ek-1’de yer alan başvuru formu ile Daireye başvurur.
(3) Gerçek veya tüzel kişiler, sadece özel bakım merkezi ve/veya sadece özel huzurevi açabileceği gibi, bu yasaya bağlı olarak her iki kapsamdaki kişilere hizmet verebilecek bakım merkezi ile huzurevini aynı tesis içerisinde ancak fiziksel teması engelleyecek ayrı bölümler şeklinde açabilir ve çalıştırabilir.
(4) Başvuruda bulunan gerçek ve/veya tüzel kişiler bu Yasanın 6’ncı maddesinde belirtilen nitelikleri taşıdığını kanıtlayıcı belgeler ile işletilecek binanın projesini ve bu Yasanın 7’inci maddesindeki şartlarla uygunluğunu göstermek amacıyla istenecek belgeleri Daireye sunar.
(5) Daire yapılan bu başvuruları değerlendirirken, özel bakım merkezi ve/veya özel huzurevi olarak işletilecek yer ve binanın bu Yasada öngörülen nitelik ve koşulları taşıyıp taşımadığını yerinde incelemek suretiyle değerlendirir. Başvurunun uygun bulunması halinde başvuru sahibine özel bakım merkezi ve/veya özel huzurevi açma “ön izni” verilir. Ön izin alan başvuru sahibi, tescil alabilmek için üç ay içinde hazırlıklarını tamamlar.
(6) Ön izin almış ve verilen üç aylık sürenin sonunda gerekli tüm işlemleri tamamlayan gerçek veya tüzel kişiye, Daire tarafından “Tescil Belgesi” verilir. İşletilecek bina için de başvuruya uygun olarak “Özel Huzurevi Tescil Belgesi” veya “Özel Bakım Merkezi Tescil Belgesi” veya “Özel Bakım Merkezi ve Huzurevi Tescil Belgesi” verilir. Bu izinler iş yerinin girişine asılmak zorundadır.
(7) Bir özel bakım merkezi ve/veya özel huzurevinin Dairenin izni olmaksızın bir tüzel kişiden başka bir tüzel kişiye devredilmesi halinde, özel bakım merkezi ve/veya özel huzurevi açma tescil belgesi kendiliğinden geçersiz hale gelir.
65
(8) Özel bakım merkezi ve/veya özel huzurevi tescilinin geçersiz hale geldiği durumlarda işletmenin yeni bir tescil belgesi alması gerekmektedir.
Özel Bakım Merkezi ve/veya Özel Huzurevi Açmak ve İşletmek İçin Başvuruda Bulunan Gerçek veya Tüzel Kişilerde Aranacak Nitelik ve Koşullar
- Özel Bakım Merkezi ve/veya Özel Huzurevi açabilmek ve işletebilmek için Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşları ve/veya yabancı uyruklu gerçek ve tüzel kişiler için aranan nitelikler ve koşullar şunlardır:
(1) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşı olmak veya Şirketler Yasası ile Yabancıların Çalışma İzinleri Yasası ve Yabancıların Çalışma İzinleri Tüzüğü tahtında hissedar olacak şekilde iş kurma izni onayı alan gerçek ve/veya tüzel kişiler özel huzurevi ve/veya özel bakım merkezi işletebilir.
(2) En az lise diplomasına sahibi olmak.
(3) Yirmi beş yaşını doldurmuş olmak.
(4) Polis Genel Müdürlüğünden karakter belgesi almış olmak. Affa uğramış olsalar dahi hapis cezasına çarptırılmamış olmak veya kasten adam öldürme, adam öldürmeye teşebbüs, veya uyuşturucu madde imal etme, ithal etme, tasarrufunda bulundurma, kullanma veya alıp satma, ırza geçme veya ırza geçmeye teşebbüs veya benzeri yüz kızartıcı suçlardan, dolandırıcılık, hileli iflas, veya rüşvet almak veya vermek, veya hırsızlık, kumar ve/veya şans oyunları ve/veya uyuşturucu madde ve alkol suçlarından biriyle mahkum olmamış olmak.
(5) Daha önce özel bakım merkezi ve/veya özel huzurevi kurucusu veya çalıştırıcısı iken ilgili yasalara aykırı faaliyetleri nedeniyle tesisi kapatılmamış olmak.
(6) Devlet Hastahanesinden akıl ve ruh sağlığının yerinde olduğunu, bulaşıcı bir hastalığının olmadığını gösteren Sağlık Kurulu Raporu almak.
(7) Pay sahiplerinin gönüllü tasfiyesi hariç, tasfiye edilmiş bir şirketin hissedarı olmamak.
(8) Kamu görevinden yasaklı olmamak.
(9) Tüzel kişiler yönetim kurullarının başkanları tarafından temsil edilirler ve temsilcilerinde gerçek kişiler için gerekli olan koşullar aranır.
(10) Yabancı uyruklu kişiler için daimi ikamet ettiği ülkenin karakter belgesini almış olmak.
Özel Bakım Merkezi ve/veya Özel Huzurevi Hizmet Binasında Aranan Koşullar
- (1) Her Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri arsa ve bina koşulları ile olanaklarına uygun olarak;
(A) Kapısı ve güvenlik kulübesi olan, sınırları duvarlarla çevrili bir bahçesi,
(B) Bina girişinde danışma, bekleme odası, telefon santralı ve genel tuvalet,
(C) Müdür, müdür yardımcısı, sosyal servis, mülakat, muhasebe ve büro hizmetleri odası ve nöbet odası ile meslek elemanı odaları, doktor, hemşire ve muayene odaları
(D) Yemek salonu, kafeterya, uğraşı odaları, kütüphane, revir, karantina odası ve benzeri ortak kullanım alanları,
66
(E) Yatak odaları, dinlenme salonları, oturma odaları, genel tuvalet ve lavabo, çamaşır ve temizlik odaları, hemşire, meslek elemanı ve personel odaları fazla eşya odası ve benzeri özel yaşam alanları,
(F) Mutfak, çamaşırhane, teknik atölyeler, ambar ve depolar, fizik tedavi birimi, garaj, ölen kişilerin emanetlerinin saklanacağı yer, çok amaçlı oda ve salonlar ile yangın merdiveni bulunur.
(G) Özel Bakım Merkezleri ve/veya Özel Huzurevlerinde kapasite tespiti yapılırken her yatak odasında her yaşlıya 6 metre kare genişlik ve 18 metre küp hava düşecek şekilde hesaplama yapılır.
(2) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri, bölüm ve birimleri ev ve aile ortamı anlayışı içerisinde düzenlenir.
(3) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri fiziki olanaklar, gereksinimler ve kapasite göz önünde bulundurularak, huzurevi ile bakım birimleri ayrı kat veya bölümler halinde düzenlenir. Kadın, erkek ve evli çift ikamet üniteleri oluşturulur.
(4) Özel bakım merkezi ve özel huzurevi olarak açılacak veya işletilecek yer ve binaya ilişkin yukarıda belirtilen koşullara ilaveten Bakanlıkça hazırlanıp Bakanlar Kurulunca onaylanacak ve Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe girecek bir tüzükle belirlenir.
Özel Bakım Gereksinimi Olan Bireylerin Bakımı
- (1) Özel bakım gereksinimi olan bireylerin bakımları, bakım merkezlerinde onlar için ayrılan özel bakım bölümlerinde sağlanır.
(2) Özel bakım gerektiren bireyler, kuruluşun hem huzurevi hem de bakım merkezi niteliğinde izinlendirilmiş olması halinde, diğer bölümdekilerden ayrı olarak bağımsız bölümlerde veya onlar için ayrılan tamamen ayrı binalarda bulundurulurlar.
(3) Özel bakım bölümü için aranan koşullar ve verilecek hizmetler Bakanlıkça hazırlanıp Bakanlar Kurulunca onaylanacak ve Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girecek bir tüzükle düzenlenir.
(4) Hizmet alan kişilerin engelleri ve/veya sağlık sorunları nedeniyle kendilerine, birbirlerine veya personele zarar vermemesi için her türlü güvenlik önlemi bakım merkezi yönetimi tarafından alınır ve bu önlemler Daire tarafından denetlenir.
Özel Bakım Merkezi ve/veya Özel Huzurevi Yönetimi ve Personeline İlişkin Kurallar
- Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri iç hizmetleri açısından aşağıdaki personeli tam zamanlı veya yarı zamanlı olarak bulundurmak zorundadır.
(1) Yönetici:
(A) Kuruluşun idari, mali ve teknik tüm işlerinin amacına uygun olarak yürütülmesinden, hizmet alan kişilerin en iyi şekilde bakımı ve korunması ile fiziksel, sosyal ve psikolojik ihtiyaçlarının karşılanmasından birinci derece sorumludur.
(B) Yöneticinin, üniversitelerin sağlık idaresi ve sosyal hizmet ile ilgili bölümlerin herhangi birinden en az lisans diplomasına sahip olması gerekir.
(C) Bakım merkezi ve/veya huzurevi yöneticisi tam zamanlı olarak çalışır ve çalışma saatleri içinde başka bir işte çalışamaz.
67
(D) Bakım merkezi ve huzurevinin sahibi ile yöneticisi aynı kişi olamaz ve bir kişi birden fazla kuruluşun yöneticisi olamaz.
(2) Tıp Doktor:
(A) Kuruluşun sağlık hizmetlerini, Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinde hizmet alan kişilerin sağlık kontrolü ve tıbbi tedavilerini yapmaktan sorumludur. Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri kapasitesine göre yeterli sayıda doktor istihdam edilir veya hizmet alımı yapılır.
(B) Doktorun herhangi bir üniversitenin tıp fakültesi diplomasına sahip olup Kıbrıs Türk Tabipler Birliği’ne üye olması zorunludur.
(C) Elliden az kişinin bulunduğu bakım merkezlerinde yarı zamanlı doktor çalıştırılması, elli ve üzeri yatak kapasitesine sahip bakım merkezlerinde, yönetici doktor değilse, tam zamanlı doktor çalıştırılması zorunludur.
(3) Sosyal Hizmet Uzmanı:
(A) Sosyal Hizmet uzmanının herhangi bir Üniversitenin sosyal hizmet alanında eğitim veren bölümlerinden herhangi birinden en az 4 yıllık lisans diplomasına sahip olması gerekir.
(B) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinden hizmet almak için başvuran kişinin sosyal incelemesini yapmak, kuruluşa uyumunu sağlamak, sorunlarının çözümüne, yakınları ve toplumla ilişkilerini sürdürmelerine yardımcı olmak ve hizmet alan kişinin ilgi alanlarına göre boş zamanlarını değerlendirici etkinlikler düzenlemekten sorumludur.
(C) Hizmet alan kişilerin, psiko-sosyal durumlarını izlemek, kişisel, grup ve toplumla çalışma yöntemlerini kullanarak sorunlarının çözümüne yardımcı olmak, gerekli raporları düzenlemek.
(Ç) Hizmet alan kişilerin yakın çevreleri ile olan sosyal ilişkilerini düzenlemek, geliştirilmesine yardımcı olmak, gerektiğinde yakınları ile mesleki çalışma yapmak.
(D) Sosyal, kültürel etkinlikler düzenlemek ve düzenlenen bu etkinliklere katılımı sağlamak, kuruluşun çevreye ve topluma tanıtılmasında diğer tam zamanlı çalışacak meslek elemanları ile birlikte çalışma yapmak.
(4) Psikolog:
(A) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinde Hizmet alan kişilerin psikolojik incelemesini yapmak, bakım merkezi ve huzurevine uyumunu sağlamak, sorunlarını gerektiğinde yakınları ile ilişkiler kurarak çözümlerine yardımcı olmak, boş zamanlarını değerlendirici etkinliklere katkıda bulunmaktan sorumludur.
(B) Psikolog Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinden hizmet alan kişi sayısına göre istihdam edilir veya hizmet alımı yapılabilir.
(C) Kapasitesi elliye kadar olan kuruluşlarda bir psikolog tam veya yarı zamanlı olarak çalıştırılır. Sorumlu müdürün psikolog olması durumunda elli yatak kapasitesine kadar ayrıca psikolog çalıştırılmayabilir.
68
(5) Hemşire:
(A) Hemşirelik lisans düzelinde eğitim almış olmak ve Hemşireler ve Ebeler Birliği'ne üye olmak,
(B) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinden hizmet alan kişileri muayeneye hazırlamak, doktorun belirlediği tıbbi tedaviyi uygulamak ve takip etmek, ilaçlarını düzenli almalarını sağlamak, hayati bulgularını düzenli takip edip kayıt tutmak, hastalar için oluşturulacak ilaç takip defterini doktor ile birlikte düzenleyerek bakım planı yapmak ve uygulanmasını sağlayarak denetimlerde hazır bulundurmak,
(C) Acil durumlarda mesleğinin gerektirdiği ilkyardımı yapmak, bulaşıcı hastalık durumlarında gerekli önlemleri almak ve alınmasını sağlamak, hastaneye sevk edilen hastalara gerektiğinde eşlik etmek, taburculuk durumunda gereğini yapmak,
(Ç) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinin genel hijyen koşullarına uygun olması yönünde çalışmaları yapmak, revir ve tecrit odası ile ilgili işleri yürütmek, hizmet alan kişilerin yatak, çamaşır ve vücut temizliği ile düzeninden sorumludur.
(D) Özel bakım merkezi ve özel huzurevinden hizmet alan kişi sayısına göre yeterli sayıda hemşire istihdam edilir. Bakım merkezlerinde her on yatak için her vardiyada çalışacak en az bir hemşire bulunması zorunludur.
(E) Hemşirelerden sorumlu bir mesul hemşire olması ve bütün hemşirelerin ve bakım elemanlarının çalışmalarını denetlemesi zorunludur.
(6) Diyetisyen:
(A) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinden hizmet alan kişilerin hastalığına, antropometrik ölçümlerine, labaratuvar bulgularına ve tedavisine uygun olarak besin öğesi gereksinimlerini belirler, diyet tedavilerini ve beslenme eğitimi hizmetlerini planlar, uygular ve izler, gerekli önlemleri alır.
(B) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinde Hizmet alan kişi sayısına ve tercihe göre tam zamanlı ya da yarı zamanlı istihdam edilir veya hizmet alımı yapılır.
(C) Diyetisyen, hazırlamış olduğu haftalık diyet listelerini müdürlüğe düzenli olarak bildirmek zorundadır.
(7) Fizyoterapist:
(A) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinde hizmet alanlara elektroterapi (diadinamik, elektrik stimulasyonu), mekanoterapi (lomber ve servikal traksiyon), yüzeysel ısı tedavisi, derin ısı tedavisi, su banyoları, parafin banyoları, egzersizler, masaj tedavileri uygular, kişileri rehabilite eder,
(B) Herhangi bir üniversitenin fizyoterapi alanında lisans diplomasına sahip olması şartdır. Bakımevlerinde yirmi yatak kapasitesine kadar yarı zamanlı ya da belirli gün ve saatlerde, yirmi ve daha fazla yatak kapasitesi olan özel bakımevlerinde her yirmi yatak için bir tam zamanlı fizyoterapsit çalıştırılması zorunludur.
69
(8) Bakım Elemanı:
(A) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinden hizmet alan kişilerin fiziksel bakımı ile ilgili her türlü hizmetlerini sunmak, gerek duyulması halinde hemşire gözetiminde beslenmelerine yardımcı olmak,
(B) Hizmet alan kişilerin odasının ve/veya bölümünün ve eşyalarının düzenlenmesine yardımcı olmak ve düzenini sağlamak;
(C) Sosyal ve fiziksel ihtiyaçlarının karşılanmasında yardımcı olmak, birlikte oldukları süre içinde karşılaştıkları önemli olayları ve hastalanan kişileri doktor ve/veya hemşireye bildirmek/haber vermek, hazırlanan plan ve programlar doğrultusunda diğer görev ve hizmetleri yerine getirmekten sorumludur.
(C) Bakım elemanı temizlik ve diğer işlerde çalıştırılamaz.
(D) Bakım elemanları mesul hemşireye veya vardiyasındaki kıdemli hemşireye karşı sorumludur.
(E) Özel huzurevlerinde vardiyalarında görevlendirilmek üzere her onbeş kişi için bir bakım elemanı, özel bakım üniteleri ile bakım merkezlerinde ise her beş kişi için bir bakım elemanı çalıştırılır.
(F) Bakım elemanı olabilmek için, üniversitelerin ilgili bölümlerinden en az önlisans diploması sahip olmak öncelik sayılacaktır. En az üç yıllık bir ortaokul diplomasına ve müfredatı Milli Eğitim Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığı tarafından onaylanmış bir yaşlı/hasta bakım kursu sertifikasına sahip olmak zorunludur.
(9) Temizlik Elemanı:
(A) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri temizliğinden ve hijyeninden sorumludur, ayrıca kirli çamaşırların toplanıp yıkanmasından ve kurutulup dolaplara kaldırılmasından sorumludur.
(B) Temizlikçi sayısı binanın büyüklüğüne, oda sayısına ve bakılan kişi sayısına bağlı olarak istihdam edilir veya hizmet alımı yapabilir.
(C) Temizlikçiler bakım elemanı veya mutfak elemanı olarak görevlendirilemez.
(10) Aşçı:
(A) Yemeklerin Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinde Hizmet alan kişilere uygun nitelikte yemeklerinin, sağlık koşullarına uygun olarak pişirilmesinden ve servis edilmesinden diyetisyene karşı sorumludur.
(B) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinin yemek satın alması durumunda, yemek servisi ile ilgili personel görevlendirilir.
(C) Aşçı, temizlik elemanı veya bakım elemanı olarak görevlendirilemez.
(C) Aşçı çalıştırmayacak olanlar, hizmet alanların sağlık durumlarına göre diyetisyen kontrolünde dışardan yemek hizmeti satın alır.
(11) Diğer görevliler: Bakım merkezi ve huzurevinde vardiyanlı güvenlik memurunun çalıştırılması koşulu ile ihtiyaca göre büro elemanı, bahçivan, şöför ve bunun gibi ihtiyaç elemanları elemanı çalıştırılabilir.
Özel Bakım Merkezi ve/veya Özel Huzurevlerine Kabul
- (1) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinde kalmak isteyen her kişinin ruh ve bedensel sağlık durumunu gösteren sağlık raporu istenir.
(2) Aşağıdaki kişiler, Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri kabul edilemez:
70
Koşulları
(A) Alkol veya uyuşturucu madde bağımlıları, (B) Mahkeme tarafından korunma ve tedavi altına alınma kararı verilen akıl hastaları, (C) Tam teşekküllü hastanede tıbbi bakıma muhtaç olanlar. (D) Toplu yaşamı tehdit edecek şekilde bulaşıcı hastalığı olanlar.
(3) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerine kabulde din, dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce ve benzeri hiçbir ayrım yapılamaz ve varsa geçmişteki mahkumiyetleri gözönünde bulundurulamaz.
(4) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerine kabul edilen her birey için sorumlularca sosyal inceleme raporu ve sağlık raporu düzenlenir ve raporlar kişinin kimlik kartı fotokopileri ve yukarıda öngörülen Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinden hizmet alan kişilere ait özel dosyalarda muhafaza edilir.
(5) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerine kabul edilen ve huzurevlerinden hizmet alan her bireylerin kişisel bilgileri her ay güncel olarak Sosyal Hizmetler Daire Müdürlüğüne bildirilecektir.
(6) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri sahibi ve/veya işletmecisi sorumluluğu altındaki hiçbir bireye borç yükleyecek bir belge tanzim edemez ve borçlandıramaz. Mahkeme kararı olmaksızın bu kişilerin mal varlığından pay talep edemez.
Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinden Hizmet Alan Kişilerin Vefatı Halinde Yapılacak İşler
- (1) Özel Bakım Merkezi ve Özel Huzurevinde kalmaktayken vefat eden bireyin vefatı ile ailelerine durum bildirilir ve ölüm belgesi tanzimi ile cenaze töreni yapmak isterlerse cenaze kendilerine teslim edilir.
(2) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri ücretsiz hizmet alan ve yakını bulunmayanların veya yakınlarının cenazeyi kaldıracak durumda olmamaları halinde, cenaze defin işlemleri için (bağlı bulundukları) belediyelere teslim edilir.
(3) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri Ücretli hizmet alan ancak yakını bulunmayanların cenazeleri Özel bakım merkezi ve özel huzurevi tarafından kaldırılır ve/veya cenaze masrafları (bağlı bulundukları) belediye tarafından karşılanır.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Özel Bakım Merkezi ile Özel Huzurevi Denetimi ve İzlenmesi
Özel Bakım Merkezlerinin ve Özel Huzurevlerinin Denetimi
- Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde faaliyet gösteren Özel Bakım Merkezleri ve/veya Özel Huzurevlerinin denetimi aşağıda belirtilenler tarafından yapılır.
(1) Denetleme Kurulu (2) Sosyal Hizmetler Dairesi (3) Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi (4) Belediyeler Birliği (5) Yataklı Tedavi Kurumları Dairesi
71
Denetleme Kurulu'nun Oluşumu ve Görevleri
- Daire bünyesinde aşağıda belirtilen başkan ve üyelerden oluşacak bir Denetleme Kurulu oluşturulur.
Denetleme Kurulu aşağıdaki üyelerden oluşur:
(1) Sosyal Hizmetler Dairesi (Müdür veya müdürün görevlendireceği bir Sosyal hizmet memuru) (Başkan) (2) Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi’nden bir temsilci (üye) (3) Yataklı Tedavi Kurumları Dairesi’nden bir temsilci (üye) (4) Bağlı olduğu bölgenin belediyesinden bir temsilci (üye)
Sosyal Hizmetler Dairesinin Özel Bakım Merkezleri ile Huzurevlerini Denetleme Yetkisi
- Sosyal Hizmetler Dairesi Tarafından Denetim:
(1) Daire Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerini bu Yasada düzenlenen bina ve personel kriterlerine, izinlendirme koşulları ve verilen hizmetler açısından en az üç ayda bir denetler. (2) Yukarıda (1)’inci fıkrada belirtilenlerin yanı sıra şikayet gelmesi halinde veya Daire Müdürü’nün uygun göreceği zamanlarda ek denetimler yapılabilir. (3) Denetim sırasında ilgili özel bakım merkezi ve/veya özel huzurevi sahiplerine veya sorumluları her türlü bilgiyi, belgeyi, kaydı ve dosyayı görevliye göstermek ve kolaylık sağlamakla yükümlüdür. (4) Sosyal Hizmet Memurları yaptıkları denetimlerle ilgili rapor hazırlayıp Bölge Amirine sunar. Bölge Amirlerince raporlar Sosyal Hizmetler Dairesi Müdürlüğüne iletir. Bu raporların birer sureti Bakanlığı ve bu Yasanın 20’inci maddesi uyarınca oluşturulan İzleme Kuruluna sunar.
Temel Sağlık Hizmetleri Dairesinin Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerini Denetleme Yetkisi
- Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi tarafından Denetim:
(1) Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi, Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerini en az üç ayda bir, hizmet alan kişilerin sağlık ve tedavi durumlarına dair, sağlık koşullarını ve herhangi bir bulaşıcı hastalık bulunup bulunmadığına dair denetler. (2) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerini herhangi bir salgın durumunun veya bulaşıcı sıhhi olumsuzluğun saptanması halinde, bu yerlerde Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi tarafından görevlendirilen sihhiye müfettişlerince ilaçlanmaları ve söz konusu olumsuz durumun acilen giderilmesi sağlanır. (3) Denetim sonucunda hazırlanacak rapor, Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi Müdürü’ne sunulur ve Raporun bir sureti Denetleme Kurulu’na sunulur.
Belediyelerin Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerini Denetleme Yetkisi
- Belediyeler tarafından denetim:
Belediyeler, Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerini en az üç ayda bir Belediyeler Yasası kapsamında kendi yetki alanına giren görevleri ile ilgili denetler ve denetim sonucunda hazırlayacağı raporu Belediyeler Birliği’ne gönderir ve Raporun bir sureti Denetleme Kuruluna sunulur.
51/1995 33/2001 2/2003 9/2006 40/2007
72
14/2008 2/2009 3/2013 33/2014 53/2015 21/2017 3/2018 2/2023
Yatakli Tedavi Kurumları Dairesi Tarafından Denetim
- Yatakli Tedavi Kurumları Tarafından Denetim:
(1) Yatakli Tedavi Kurumları Dairesi'nin tıp doktoru ve hemşire tarafından Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinden hizmet alan kişilerin bedensel sağlık durumu ve bakımlarına ilişkin olup en az üç ayda bir denetim yapar ve Denetim neticesinde rapor hazırlanıp Yatakli Tedavi Kurumları Dairesi Müdürü'ne sunar. Bu nraporun bir sureti de Denetleme Kurulu'na sunulur.
(2) Yapılan denetimlerde kişilerin sağlık durumunda ihmal veya başka bir nedenle çözülemeyen sağlık sorunlarının saptanması halinde Yatakli Tedavi Kurumları Dairesi tarafından hasta kişi hastaneye sevk edilerek tedavisi yapılır ve hastalığa neden olan olumsuz durumun giderilmesi için gerekli önlemlerin alınmasını sağlar.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Denetimlere İlişkin Kurallar
Denetim Sonuçları
- Yukarıdaki 14'üncü, 15'inci, 16'inci ve 17'inci maddelerde düzenlenen denetimler neticesinde;
(1) Yapılan denetimlerde, tedavi olması gereken fakat ekonomik ve sosyal yönden dezavantajlı olan kişilerin sağlık merkezleri ve devlet hastanelerinden ücretsiz tıbbi sağlık hizmeti alabilmeleri için gerekli imkanlar sağlanır. Yatarak tedavi olması gereken kişilerin refakatçileri bulunmaması halinde Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri ilgili kişinin tedavi ve bakımının sağlanması için gereğini yapmakla yükümlüdür.
(2) Yapılan denetimlerde bu Yasaya ve izin koşullarına aykırılık, ihmal ve istismar, çevreye verdiği rahatsızlık, çevre kirliliği, ve benzeri nedenlerle olumsuz bir durumun saptanması halinde, tespit edilen aykırılık ve rahatsızlıklar ilgililere Daire tarafından yazılı olarak bildirilir ve giderilmesi için on beş günlük bir süre verilir. Bu süre içerisinde sorunun giderilememesi halinde Daire tarafından ilgililere on beş gün daha ek bir süre daha verilir.
(3) Yukarıdaki 2'inci fıkra uyarınca iki kez yapılan yazılı uyarıya karşın belirtilen süre içerisinde aksaklıkları gidermeyen Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinin sahibi ve/veya yöneticisi hakkında bu yasanın 23'üncü maddelerinde öngörülen cezalar uygulanır. Ayrıca denetim raporunda saptanan ve kendilerine bildirilen aykırı durumun giderilmemesi halinde Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinde, Daire tarafından üç ay süre ile geçici olarak kapatılabilir.
73
Denetleme Kurulunun Toplanması
(4) Geçici kapatma süresinin sonunda aksaklıkların giderilmiş olması halinde Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinin tekrar açılmasına izin verilebilir.
(5) Yükümlülüklerini yerine getirmeyen veya yükümlülüklerini yerine getirmiş olmasına karşın aynı aykırı durumun tekrarlanması halinde ilgili özel bakım merkezi ve özel huzurevi Daire tarafından sürekli kapatılır ve kaydı silinir.
(6) Geçici veya sürekli kapatılan özel bakım merkezleri ve özel huzurevlerinde kalmakta olan kişiler Denetleme Kurulu’nun kararıyla taburcu edilirler veya Denetleme Kurulu’nun vereceği kararla uygun yerlere aktarılırlar.
İzleme Kurulu’nun Oluşumu, Görev ve Yetkileri
-
Denetleme Kurulu: En az altı ayda bir kez ve ihtiyaç hâlinde Daire müdürünün talebi üzerine en az üç temsilcinin katılımı ile toplanır. Toplantıda kararlar katılanların salt çoğunluğunun oyu ile alınır. Oy eşitliği hâlinde, başkanın katıldığı taraf oy çokluğunu sağlamış sayılır. Kurulun yazışmaları ve toplantı tutanakları Bakanlık tarafından görevlendirilecek bir raportör tarafından yürütülür.
-
(1) Bakanlık bünyesinde aşağıdaki Başkan ve Üyelerden bir İzleme Kurulu oluşturulur.
(A) Bakanlık Müsteşarı (Başkan) (B) Sosyal Hizmetler Dairesi (Müdür) (üye) (C) Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi (Müdür) (üye) (C) Yataklı Tedavi Kurumları Dairesi (Müdür) (üye) (D) Kıbrıs Türk Belediyeler Birliği’nden bir temsilci (üye) (E) Kuruluş amacı yaşlı haklarını korumak olan, en çok üyeye sahip sivil toplum örgütü temsilcisi (üye)
(2) İzleme Kurulu’nun görevleri şunlardır:
(A) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ndeki yaşlı nüfusu, bakım merkezleri ve huzurevi hizmetine ihtiyaç duyan kişi sayısının saptanması ve bu ihtiyaca cevap verecek mevcut kapasitenin saptanması ve değerlendirilmesi (B) Bakım hizmetlerine ilişkin çözüm odaklı sosyal politikalar üretmek (C) Sosyal Hizmetler Dairesi, Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi, Yataklı Tedavi Kurumları Dairesi ve bağlı bulunduğu Belediyelerden gelen denetim raporlarını değerlendirip Bakanlığa önerilerde bulunmak
(3) İzleme Kurulu en az altı ayda bir kez toplanır. İhtiyaç hâlinde Daire Müdürünün talebi üzerine en az üç temsilcinin katılımı ile toplanır. Toplantıda kararlar katılanların salt çoğunluğunun oyu ile alınır. Oyların eşitliği hâlinde, başkanın katıldığı taraf oy çokluğunu sağlamış sayılır. Kurulun yazışmaları ve toplantı tutanakları Bakanlık tarafından görevlendirilecek bir raportör tarafından yürütülür.
74
BEŞİNCİ KISIM
Suç ve Cezalar ile İlgili Kurallar
İdari Para Cezası Kesme Yetkisi
- Bu Yasada öngörülen idari para cezaları Sosyal Hizmetler Dairesi Müdürü’nün yetkili kılacağı sosyal hizmet memurları tarafından yazılır.
İdari Para Cezalarının Ödenmesi
- (1) Bu yasanın 23’üncü maddesinde belirtilen suçlara ilişkin öngörülen idari para cezaları ilgili yetkili memur tarafından yazılı olarak tebliğ edilir. İdari para cezasından önce Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinin sahibine ve/veya yöneticisine ihmal, kusur, eksiklik veya hatalı uygulamayı düzeltmesi için otuz günü aşmayan bir süre içeren ihbar verilebilir. Eğer verilen sürede düzeltmez veya ihbarı yerine getirmezse ceza ihbarnamesi tebliğ edilir.
(2) İdari para cezaları, tebliğ edildiği günden başlayarak onbeş gün içerisinde bu Yasa kapsamında Gelir ve Vergi Dairesi Gelirler Vezynesine makbuz karşılığında ödenir. Ödeme yükümlülüğünün başlama tarihi tebliğin yapıldığı gündür. Onbeş gün içerisinde öndemeyen sabit para cezaları bir kat artırılır. Artırılmış sabit para cezaları onbeş gün içinde yine ödenmezse dosya tanzim edilerek yasal işlem başlatılır.
Suçlar ve İdari Para Ceza Miktarı ile Mahkumiyet Halinde Uygulanacak Cezalar
- (1) İdari para cezası veya hapis cezası gerektiren eylem ve davranışlar şunlardır:
(A) Bu Yasa ve bu Yasaya bağlı Tüzüklerde kurallarına aykırı şekilde verilen bakım hizmeti verenler,
(B) Yapılan denetimlerde tespit edilen aksaklıkların verilen süreler içinde giderilmemesi,
(C) Korumaları altındaki kişilerin sağlık ve temizlik açısından, finansal açıdan, sosyal ve psikolojik yönden ihmale, istismara veya şiddete maruzkalması,
(C) Genel ahlak kurallarına aykırı hareket edilmesi,
(D) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinin maddi kaynaklarının ve aylık gelirlerin hizmet alanların bakımı ve menfaati için değil başka amaçlarla kullanılması,
(E) Amaç dışı faaliyete bulunulması,
(F) Bu Yasada öngörülen izinleri almadan Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinin açılması, işletilmesi veya yönetilmesi,
(2) Yukarıda 1. fıkrada öngörüldüğü şekilde yargıya intikal eden suçlarda uygulanacak cezalar şunlardır:
(A) Yukarıdaki (1)’inci fıkranın (A), (B) ve (E) bendleri kapsamındaki durumlarda suç işleyen gerçek veya tüzel kişilerin mahkumiyetleri halinde asgari ücretin iki katı tutarı para cezasına veya bir aya kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir.
(B) Yukarıdaki (1)’inci fıkranın (C), (C) ve (D) bendleri kapsamındaki durumlardasıç işleyen gerçek veya tüzel kişilerin mahkumiyeti halinde asgari ücretin beş katı tutarı para cezasına veya üç aya kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir.
75
(C) Yukarıdaki (1)'inci fıkranın (F) bendleri kapsamı durumlarda suç işleyen gerçek veya tüzel kişilerin mahkumiyeti halinde 5 asgari ücret tutarı para cezasına veya iki aya kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir.
(C) Bu Yasanın 24'üncü maddesinde öngörülen reklam yasağına ilişkin kurallara uymayanlar suç işlemiş sayılırlar ve mahkumiyetleri halinde üç asgari ücret tutarı para cezasına veya iki aya kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir.
ALTINCI KISIM
Çeşitli Kurallar
Reklam Yapılmasının Kısıtlanması
- Özel bakım merkezi ve/veya özel huzurevinden hizmet alan bireyler hiçbir surette teşhir edilecek şekilde basın, yayın veya herhangi bir şekilde reklam aracı yapılamaz.
Özel Bakım Merkezi ve/veya Özel Huzurevi Binalarının Kullanımı
- Hizmet alan kişiler için ayrılan oda ve bölümler iş yeri sahibi, yönetim ve sorumluları ile personel kendi amaçları için kullanamaz ve mesken edemez. Özel bakım merkezi ve özel huzurevi kuruluş amacı dışında başka bir amaçla kullanılamaz.
Özel Bakım Merkezi ve Özel Huzurevinde Bulundurulması Gereken Evrak, Defter ve Dosyalar
- Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevlerinde aşağıda öngörülen evrak defter ve dosyaların bulundurulması zorundadır. Evrak, defter ve dosyalar dijital olarak da düzenlenebilir. Dijital olarak düzenlenen evrak, defter ve dosyalar en az üç ayda bir yedeklenerek saklanmalıdır.
(1) Personelin özlük ve sağlık dosyaları. Yabancı uyruklu çalışanlar için pasaport ve çalışma izinlerini gösteren belgeler.
(2) Hizmet alanlara ait genel bilgi ve sağlık durumunu gösteren, Sağlık Bakanlığı’nın belirlediği belgelerin bulunduğu dosya.
(3) Sosyal Hizmetler Dairesince onaylanmış denetim defteri.
(4) Hizmet alan kişilerin ilaç takip defteri.
(5) Genel muhasebe kayıtları.
Personel ve Hizmet Alanların Sağlık Kontrolleri
- (1) Huzurevi ve bakım merkezlerinde çalışan personel ve hizmet alan kişilerin gerekli sağlık muayene ve kontrolleri periyodik olarak yılda bir kez yapılır ve sonuçları dosyalarda muhafaza edilir. Bulaşıcı hastalığı bulunan personel ve/veya kişilerin tedavileri yapılıp iyileşene kadar diğer kişilerden izole edilirler.
(2) Akıl ve ruh sağlığı yerinde olmayan kişilerin rutin olarak yılda en az iki kez olmak üzere, veya ihtiyaca bağlı olarak psikiyatri uzmanı tarafından veya bir sağlık kuruluşundan psikiyatrik takip, tıbbi kontrol ve tedavilerinin yapılması, ilaçların düzenlenmesi ve tıbbi sonuçlarla ilgili raporların hastaların dosyalarında muhafaza edilmesi gerekir.
(3) Ağır fiziksel ve ruhsal hastalığı bulunan kişilerin en az ayda bir defa ilgili branştan uzman doktor tarafından veya bir sağlık kuruluşunda muayenesinin yaptırılması takip, kontrol ve tedavilerinin yapılması ve sonuçların dosyalarda muhafaza edilmesi sağlanır.
76
(4) Kurum halen barındırdığı her on kişiye ilave olarak Sosyal Hizmetler Dairesince sosyal dezavantajlı olan veya bakacak kimsesinin olmadığı tespit edilen kişilerden birini de ücretsiz olarak kurumda bakılma olanağı sağlar.
YEDİNCİ KISIM
Geçici ve Son Kurallar
Geçici Madde Bu Yasanın Yürürlüğe Girdiği Tarihten Önce Açılmış ve Halen Faaliyette Bulunan Özel Bakım Merkezleri ve Özel Huzurevlerinin Durumu
- (1) Bu Yasa kuralları, bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihte faaliyette bulunan tüm Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri ile hangi isim altında faaliyet gösteriyor olursa olsun yatılı bakım hizmetleri yürüten tüm kuruluşları kapsar.
(2) Özel Bakım Merkezleri ile Özel Huzurevleri Yasasının yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak iki yıl içerisinde bu Yasaya uygun hale gelmek ve gerekli izni almak zorundadırlar. Ancak halen kullanılan binanın uygun duruma getirilmesi için Daire tarafından daha uzun süreye ihtiyaç duyulacağı kanısına varılması halinde iki yıllık süre üç yıla kadar uzatılabilir.
Yürürlükten Kaldırma 32/2006
- Bu yasa Resmi Gazetede yayımlandığı tarihten itibaren Özel Huzurevleri Yasası bu yasa uyarınca yapılan işlemlere halel gelmeksizin yürürlükten kaldırılır.
Yürütme Yetkisi
- Bu Yasa, Sosyal Hizmetler Dairesi'nin bağlı olduğu Bakanlık tarafından yürütülür.
Yürürlüğe giriş
- Bu Yasa Resmi Gazetede yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer.