Y.Ö.No:15/2/2023) Cumhuriyet Meclisi İçtüzüğünün 85’inci maddesi gereğince Resmi Gazete’de yayımlamak suretiyle halkın bilgisine sunar, gerçek ve tüzel kişilerin, doğrudan doğruya Yasa Önerisinin içeriği ile ilgili olmak koşuluyla, görüş ve önerilerini, Önerinin Resmi Gazete’de yayımlanmasını izleyen yirmi gün içinde Meclis Başkanlığına yazılı olarak sunabileceklerini duyurur.
ÇOCUK ADALET YASA ÖNERİSİ
GENEL GEREKÇE
Çocuk Adalet Yasası’nın amacı ülkemizde 12 Mart 1996 yılında kabul olunan Birleşmiş Millet Çocuk Haklarına Dair Sözleşme kurallarına uygun davranma bilinciyle çocuk haklarını ve/veya çocukların insan haklarını en üst düzeyde tutarak suça sürüklenen çocukların topluma kazandırılmaları hedefiyle etkin ve adil bir adalet sisteminin oluşturulmasıdır. Bu amaçla işbu yasa ile suça sürüklenen çocuklara ilişkin çocuk mahkemeleri, çocuk eğitim evleri, çocuk birimleri ve çocuk cezaevlerine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
(21)
22
MADDE GEREKÇELERİ
Madde 1. Yasa'nın Kısa İsmi düzenlenmiştir.
Madde 2. Yasa'da yer alan tanımlar düzenlenmiştir.
Madde 3. Yasa'nın amacı düzenlenmiştir.
Madde 4. Yasa'nın Kapsamı düzenlenmiştir.
Madde 5. Çocuk Mahkemelerine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 6. Çocuk Mahkemeleri yargıcılarının atanmalarına ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 7. Çocuk Mahkemelerinin bölgesel yetkisi düzenlenmiştir.
Madde 8. Çocuk Mahkemesinin görev ve yetkileri düzenlenmiştir.
Madde 9. Çocuk Mahkemelerine ilişkin diğer kurallar düzenlenmiştir.
Madde 10. Mahkemenin Ebeveyn veya vasinin hazır bulunmasını isteme yetkisi düzenlenmiştir.
Madde 11. Suça Sürüklenmiş Çocuklara uygulanacak yöntemlere ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 12. Çocuk Rehabilite Evine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 13. Mahkemenin çocuğun bakım masraflarına katkı yapılmasını emretme yetkisi düzenlenmiştir.
Madde 14. Ebeveyn veya vasisine suça sürüklenen çocuk yerine para cezasını ödeme yetkisi düzenlenmiştir.
Madde 15. Çocuğun hangi yaşta olduğunun tespitine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 16. Hukuk Dairesi Çocuk Birimine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 17. Polis Örgütü Çocuk Birimine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 18. Çocuk Cezaevine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 19. Çocuğun nakline ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 20. Sabıka kaydına ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 21. Tüzük yapma yetkisine ilişkin kurallar düzenlenmiştir.
Madde 22. Yürürlükten kaldırma maddesi düzenlenmiştir.
Madde 23. Yürürlüğe giriş maddesi düzenlenmiştir.
23 ÇOCUK ADALET YASA ÖNERİSİ
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar:
| Kısa İsim | 1. | Bu Yasa, “Çocuk Adalet Yasası” olarak isimlendirilir. |
|---|---|---|
| BİRİNCİ KISIM Başlangıç Kuralları | ||
| Tefsir | 2. | Bu Yasada metni başka türlü gerektirmedikçe; “Çocuk”, onsekiz yaşını doldurmamış kişiyi anlatır. “Çocuk Rehabilite evi”, hükümlü olup olmadığına bakılmaksızın Mahkeme emri gereğince çocukların tutukluluk sürelerini tamamlayacağı kurumları anlatır; “Gözetim memuru”, Suç İşleyenlerin Gözetim Altında Bulundurulması Yasası kuralları uyarınca atanan bir gözetim memurunu anlatır; “Mahkeme”, Çocuk mahkemeleri ile çocuk ağır ceza mahkemelerini anlatır. “Suça sürüklenen çocuk”, Yasalarda suç olarak tanımlanan bir fiili işlediği iddiası ile hakkında soruşturma veya kovuşturma yapılan ya da işlediği fiilden dolayı hakkında güvenlik tedbirine karar verilen çocuğu anlatır. “Vasi”, bir çocuğa ilişkin veya bir çocuğun ilgili olduğu herhangi bir meseleye bakma yetkisine sahip olan çocuk mahkemesinin kanısınca, böyle bir çocuğun ilgili zamanda sorumlusu olan veya böyle bir çocuğu kontrolü altında bulunduran herhangi bir kişiyi içerir. “Kamu Ödevi”, çocuğun durumu göz önünde tutularak yargıç tarafından hükmedilen bir yaptırım türüdür. “Yargıç”, çocuk mahkemesi yargıcını anlatır. |
| Amaç | 3. | Bu Yasanın amacı, Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi kuralları çerçevesinde suça sürüklenen çocukların insan haklarının tam ve etkin bir şekilde korunması ve yasal güvence altına alınmasına ilişkin kuralları düzenlemektir. |
| Kapsam | 4. | Bu Yasa, suça sürüklenen çocuklar hakkında uygulanacak kurallar ve çocuk mahkemelerinin kuruluş, görev ve yetkileri, çocuk birimlerine ve çocuk rehabilite ve tutuk evine ilişkin kuralları kapsar. |
24
| İKİNCİ KİSİM Birinci Bölüm Çocuk Mahkemelerin Kuruluş, Görev ve Yetkisi | ||
|---|---|---|
| Çocuk Mahkemeleri | 5. | (1) Her yetki alanı için çocuk ile ilgili ceza davalarına bakacak tek yargıçlı Çocuk Mahkemeleri kurulur. (2) Çocuk Mahkemeleri bir Kaza Mahkemesi başkanı veya bir Kaza Mahkemesi kıdemli yargıcı veya bir Kaza Mahkemesi yargıcından oluşur. |
| Çocuk Mahkemesi Yargıçlarının Atanmaları | 6. | (1) Çocuk Mahkemeleri yargıcı 9/1976 sayılı Mahkemeler Yasasında yargıçların atanması için öngörülen kurallar çerçevesinde Yüksek Adliye Kurulu tarafından atanır. (2) Çocuk Mahkemesi yargıçları atanırken çocuk hakları, çocuk psikolojisi ve sosyal hizmet alanında eğitim almış olmaları göz önünde tutulur. |
| Çocuk Mahkemelerinin Bölgesel Yetkisi | 7. | Her Kazanın Çocuk Mahkemesi, yetki alanı içinde işlenen suçlar hakkında soruşturma ve/veya kovuşturma yürütülen çocuklarla ilgili yargılama yetkisine sahiptir. |
| Çocuk Mahkemelerinin Görev ve yetkileri | 8. | (1) Çocuk mahkemesi, ceza mahkemesinin görev alanına giren suçlar bakımından, suça sürüklenene çocuklar hakkında açılacak davalara bakar. (2) Çocuklar tarafından işlenen ve ağır ceza mahkemesinin görev alanına giren suçlarla ilgili davalara bakar. Çocuk Mahkemesinin ağır ceza mahkemesi olarak görev yaptığı durumlarda 9/1976 sayılı Mahkemeler Yasasının buna ilişkin kuralları uygulanır. |
| Çocuk Mahkemelerine İlişkin Diğer Kurallar | 9. | (1) Çocuğun , ebeveynlerinden en az birisi veya vasisi duruşmada hazır bulunabilir. (2) Çocuğun sorgusu veya çocuk hakkındaki diğer işlemler sırasında çocuğun yanında gözetim memuru ve/veya sosyal hizmetler dairesi görevlisi hazır bulunur. (3) Duruşmalarda hazır bulunan çocuk, yararı gerektirdiği takdirde duruşma salonundan çıkarılabileceği gibi sorgusu yapılmış çocuğun duruşmada hazır bulundurulmasına da gerek görülmeyebilir. (4) Yargılama maksatları bakımından çocuk, nakledilirken veya Mahkemeye alınmadan önce veya Mahkemeden çıktıktan sonra beklerken yetişkinlerle biraya getirilmez. (5) Çocuk Mahkemelerinde, Mahkeme üyeleri ile memurlarından ve davaya taraf olan avukatlarından ve dava ile doğrudan ilişkisi olan öteki kişilerden başka hiç kimse, Mahkemenin izni dışında hazır bulunamaz. (6) Herhangi bir gerçek veya tüzel kişi çocuk Mahkemesi huzurunda bulunan çocuğun tanınmasına yol açabilecek nitelikte olan isim, adres, |
25
| okul, fotoğraf veya kişisel bilgiyi yayımlayamaz. İşbu yasa kurallarına aykırı davranan herhangi bir gerçek ve/veya tüzel kişi asgari ücretin 5 katına kadar para cezasına veya 6 aya kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir. | ||
|---|---|---|
| Çocuk Mahkemesinde İzlenecek Yöntem | 9. | (1) Bir çocuğun, herhangi bir suçtan dolayı çocuk mahkemesinin huzuruna getirildiğinde, mahkeme, çocuğa itham edilmekte olduğu suçun esasını, basit bir dille, en erken bir zamanda izah etmekle görevlidir. (2) Bir çocuk, adam öldürme dışındaki herhangi bir suçtan dolayı Çocuk Mahkemesinin huzuruna getirildiğinde, dava seri yargılama usulü ile bu Çocuk Mahkemesinde sonuçlandırılır. (3) Mahkeme, itham edilmekte olduğu suçun esasını ve yasal haklarını ve sonuçlarını izah ettikten sonra, çocuğun anladığına ikna olduktan sonra çocuğa, suçu kabul edip etmediğini sorar. (4) Çocuk, suçu kabul etmezse, Mahkeme, tanıkların suçu destekleyici şahadetini dinler ve bu tanıkların her birinin esas şahadetlerinin tamamlanması üzerine, çocuğa, tanıklara herhangi bir soru sormak isteyip istemediği sorar. Çocuğa, soru sormak yerine, beyanda bulunmak isterse, beyanda bulunmasına izin verilir. Mahkeme, gerekli görülen soruları tanıklara sormakla görevlidir. Mahkeme, çocuğun beyanındaki herhangi bir şeyi izah etmesi için gerekli olabilecek soruları, çocuğa sorabilir. (5) Mahkeme, ilk bakışta çocuk aleyhine bir davanın ortaya konduğu kanısına varırsa, herhangi bir savunma tanıgının şahadeti dinlenir ve çocuğun bir beyanda bulunmasına veya yeminle şahadet vermesine izin verilir; ancak, yeminli şahadet verdiği takdirde, çocuk çapraz sorgulamaya tabi tutulabilir. (6) Çocuk suçu kabul ederse veya Mahkeme, suçun kanıtlandığından tatmin olursa, çocuğa, cezanın hafifletilmesi veya azaltılması veya başka bir konuda bir şey söylemek isteyip istemediği sorulur. Mahkeme, davanın, çocuğun azami yararına görülebilmesini olanaklı kılmak için, çocuğun genel karakteri, evinin çevresi, okul sicili ve sağlık tarihçesi ile ilgili olarak gerekli görebileceği bilgileri alır ve çocuğa bu bilgilerden ortaya çıkan soru sorar. Mahkeme, bu bilgileri almak amacıyla veya özel sağlık muayenesi ve müşahedesi için zaman zaman çocuğun yargılanmasını, onu keşfetle serbest bırakarak veya çocuk rehabilite ve tutuk evinde tutuklu bulundurarak erteleyebilir. (7) Çocuk suçu kabul ederse veya Mahkeme suçun kanıtlandığından tatmin olursa ve Mahkeme, ithamın kanıtlandığını ve çocuk aleyhine tutuklu bulundurulması emri verildiğini tutanaklara geçirir. Bu şekilde tutuklu bulundurulan çocuk huzuruna çıkarıldığı mahkeme, suçun işlendiğinin daha fazla kanıtlanması gerekmeden, çocuğun rehabilite evinde tutuklu bulundurulmasına bu şekilde emir veren mahkemenin verebileceği herhangi bir emri verebilir. |
26
| Mahkemenin Ebeveynveya vasinin hazır bulunmasını isteme yetkisi | 10. | Bir çocuk, herhangi bir suç işlemekle itham edildiğinde Mahkemenin uygun göreceği ebeveynlerinden en az biri veya vasisinin hazır bulunmasını isteyebilir ve bu amaçla gerekli görülecek emirleri verebilir. |
|---|---|---|
| Suça Sürüklenen Çocuklara Uygulanacak Yöntemler | 11. | (1) Herhangi bir suçla itham edilen çocuk, çocuk mahkemesinde yargılandığında çocuğun üstün yararı ilkesi temelinde yaşı, fiziksel, ruhsal sağlığı, maddi ve manevi durumuna göre bu yasa kuralları veya başka herhangi bir yasa kuralları uyarınca veya başka şekilde meseleyi karara bağlamasını olanaklı kılan aşağıdaki yöntemleri dikkate alarak karar verir; (a) Davayı reddeder; (b) davayı, Suç İşleyenlerin Gözetim Altında Bulundurulması Yasasının çeşitli kuralları uyarınca karara bağlar; (c) Suç sürüklenen çocuğu bir akrabasının veya başka uygun kişinin bakım ve gözetimi altına verir; (d) Suç işleyeni rehabilite veya tutuk evine gönderir; (e) Suç sürüklenen çocuğu, Yasanın çarptırılabileceğini öngördüğü bir para cezasını, zarar ziyani veya masrafı ödemesini emreder; (f) Kamu ödevi cezasına emreder. (g) Suça sürüklenen çocuğun akıl sağlığı yerinde olması ve 16 yaşını doldurması halinde, suç işleyeni o suç için Yasada öngörülen bir süreyle hapis cezasına çarptırır. (2) Mahkeme, bu madde uyarınca çalınmış eşyanın sahibine verilmesi veya iadesi amacıyla bir emir verdiğinde, Emir, mahkemenin, eşyanın sahibine geri verilmesine veya teslimine ve bu geri verme veya teslim üzerine ve onlarla ilgili olarak, para ödenmesine ilişkin bir emir verebilmesi amaçları bakımından, mahkumiyet gibi aynı etkiyi taşır. (3) (A) Yedi yaşından küçük bir kişi, herhangi bir fiil veya ihmalden cezai sorumluluk taşımaz. (B) Fiili işlediği sırada oniki yaşını doldurmamış olan çocukların cezai sorumluluğu yoktur. Bu kişilere uygulanacak güvenlik tedbirlerine ilişkin kurallar bu yasa altında çıkarılacak bir tüzükle belirlenir. (C) Fiili işlediği sırada oniki yaşını doldurmuş olup da onbeş yaşını doldurmamış olanların işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayamaması veya davranışlarını yönlendirme yeteneğinin yeterince gelişmemiş olması hâlinde ceza sorumluluğu yoktur. Ancak bu kişiler hakkında çocuklara özgü güvenlik tedbirlerine hükmounur. İşlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama ve bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneğinin varlığı hâlinde, bu kişiler hakkında suç, omur boyu hapis cezasını gerektirdiği takdirde onbeş yıla kadar hapis cezasına hükmounur (D) Fiili işlediği sırada onbeş yaşını doldurmuş olup da onsekiz yaşını doldurmamış olan kişiler hakkında suç, omur boyu hapis cezasını gerektirdiği takdirde onsekiz yıla kadar hapis cezasına hükmounur. |
27
| Çocuk Rehabilite Evine İlişkin Emirler | 12. | (1) Mahkeme, bir çocuğun çocuk rehabilite evine gönderilmesine emir verebilir. (2) Mahkeme, bir çocuğun çocuk rehabilite evine gönderilmesini emrettiğinde, emir, çocuğun emir tarihinden başlayarak dört yıldan daha uzun olmayan bir süre için eğitim evinde alıkonulması için ve söz konusu süre sona erdiğinde çocuk on beş yaşından küçükse, on beş yaşını doldurana kadar daha alıkonulması için yetki oluşturur. (2) Emir tarihinde çocuk on beş yaşını doldurmamışsa, emir tarihinden başlayarak dört yıldan uzun olmayan bir süre için; ve emir tarihinde on beş yaşını doldurmuşsa, on dokuz yaşını doldurana kadar yetki oluşturur. |
|---|---|---|
| Mahkemenin Çocuğun Bakım Masraflarına Katkı Yapılmasını Emretme Yetkisi | 13. | (1) Çocuğun giderleri devlet tarafından karşılanır. Ancak bir çocuğu rehabilite evine veya bir kurum veya kuruluşun emrine veya uygun bir kişinin bakım ve gözetimine verme emir veren Mahkeme, çocuğun bakımını yapmakla yükümlü olan ebeveyn veya başka kişinin, çocuğun bakım masraflarına böyle bir katkıda bulunma olanaklarına sahip olduğu kanısına varırsa, ebeveyn veya başka kişinin makul olarak katkıda bulunabileceğini gördüğü tutarda parayı, çocuğun alı konduğu sırada, bakım masraflarına katkıda bulunması için emir verebilir ve mahkeme, zaman zaman böyle bir emri değiştirebilir. (2) Böyle herhangi bir emir, rehabilite evi veya kurum veya kuruluştan sorumlu olan makamın veya ilgili çocuk kimin bakım ve gözetimine verilmişse, o kişinin şikayet veya istidası üzerine verilebilir ve emir, gerek çocuğun gözetim altına konması emri verildiği sırada, gerekse daha sonra verilebilir ve ebeveyn veya başka kişinin katkıda bulunduğu para, şikayet veya istidayı yapan makam, kurum veya kuruluşa veya kişiye ödenir ve çocuğun bakım masraflarının karşılanmasında kullanılır. (3) Böyle bir emir uyarınca ödenmesi gereken para, emirde adı geçen ebeveyn veya başka kişinin, eğitim evinde veya kurum veya kuruluştan sorumlu olan makama veya kişiye ödenmesi gerekli borcu sayılır ve bu miktar, emri veren mahkemede açılan bir hukuk davası ile istirdat edilmiş gibi işlem görür. Mahkeme hükümlerinin icrasına ilişkin yürürlükteki herhangi bir yasa kurallarına her bakımdan bağlı kalınması koşuluyla ve onlar uyarınca istirdat edilir. (4) Herhangi bir anne babaya veya başka kişiye, bu madde uyarınca bir çocuğun bakım masraflarına katkıda bulunması emredildiğinde, ebeveyn veya başka kişi, adresindeki herhangi bir değişikliği, emri veren Mahkemenin Mukayyidine bildirir ve makul bir özrü olmadan bunu yapmayı ihmal ederse, 1 asgari ücrete kadar para cezasına çarptırılabilir. (5) İsbu madde kapsamında alınan hükümler kamu alacağı kapsamında olup hükümlerin icrası ile ilgili olarak Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Yasası kuralları uygulanır. |
| Ebeveyn veya vasisine Suça Sürüklenen | 14. | (1) Bir çocuğun, para cezası veya zarar ziyan veya masraf ödeme ile cezalandırılabilen herhangi bir suçla Mahkemede itham edildiğinde, Mahkeme, meselenin en iyi şekilde hal yolunun, başka herhangi bir ceza ile |
28
| Çocuk Yerine Para Cezası Ödemeyi Emretme Yetkisi | birlikte olsun veya olmasın, para cezası, zarar ziyan veya masraf ödenmesini emretme olduğu kanısında ise, hükmettiği para cezası, zarar ziyan veya masrafların, herhangi bir meselede, çocuk yerine ebeveyn veya vasisi tarafından ödenmesini emreder. (2) Bir çocuk herhangi bir suç işlemekle itham edilmesi halinde, Mahkeme, ebeveyn veya vasisinin, çocuğun iyi hal sahibi olacağı yolunda teminat vermesini emredebilir. (3) Bu madde uyarınca herhangi bir emir, Mahkemede hazır bulunması istenilen, ancak hazır bulunmayı ihmal eden bir ebeveyn veya vasi aleyhine verilebilir; Ancak, bunun dışında, ebeveyn veya vasiye dinlenme fırsatı verilmeden böyle bir emir verilmez. (4) Ebeveyn veya vasi tarafından, bu madde uyarınca ödenmesi emredilen veya yukarıda öngörüldüğü şekilde bir teminata el konulması üzerine alınacak meblağ, emir, çocuğun itham edildiği suçtan, ebeveyn veya vasinin mahkumiyeti üzerine verilmiş gibi, anne baba veya vasiden istirdat edilebilir. (5) Aleyhine emir verilmiş olan bir ebeveyn veya vasi, Mahkemece mahkum edilmiş gibi ve emir, Yüksek Mahkemeye istinafları düzenleyen yürürlükteki herhangi bir yasa kuralları uyarınca bu madde gereğince verilen bir emir aleyhine Yüksek Mahkemeye istinaf edebilir. |
| Çocuğun Hangi Yaşta Olduğunun Varsayılması ve Kararlaştırılması | 15. Bir kişi, suçla itham edilsin veya edilmesin, tanıklık yapmak dışında, herhangi bir Mahkeme huzuruna getirildiğinde, Mahkeme, onun çocuk olduğunu görürse, o kişinin yaşı konusunda gerekli soruşturmayı yapar ve bu amaçla, meselenin dinlenmesinde ortaya çıkabilecek şahadeti dinler; ancak, Mahkemenin emir veya kararı, o kişinin yaşının Mahkemeye doğru olarak bildirilmediğinin daha sonra kanıtlanması sonucu geçerliliğini yitirmez ve Mahkeme huzuruna bu şekilde getirilen kişinin yaşı olduğu Mahkemece varsayılan veya beyan edilen yaş, bu Yasa amaçları bakımından o kişinin gerçek yaşı sayılır ve Mahkeme, bu şekilde önüne getirilen kişinin on sekiz yaşında veya daha büyük olduğu kanısına varırsa, o kişi, bu Yasa amaçları bakımından çocuk sayılmaz. |
| İkinci Bölüm Çocuk Birimleri | |
| Hukuk Dairesi Çocuk Birimi Oluşumu, görev ve yetkileri | 16. (1) Hukuk Dairesinde çocuk birimi oluşturulur. (2) 72/1991 sayılı Hukuk Dairesi kuralları uyarınca çocuk psikolojisi ve sosyal hizmet alanında eğitim almış olan yeterli sayıda savcı bu birimde görevlendirilir. (3) Hukuk Dairesi Çocuk Birimi aşağıda belirtilen görev ve/veya yetkileri yerine getirir; |
29
| (A) Suça sürüklenen çocuk hakkında ki kovuşturma işlemlerini yürütmek, (B) Suça sürüklenen çocuk hakkında dava açmak, izlemek, dava devralmak, devam ettirmek veya ettirmemek, (C) Suça sürüklenen çocuğunun kovuşturma işlemlerini yürütürken, ilgili kamu kurum ve kuruluşları işbirliği içinde çalışmak, (4) Bu Yasa ve diğer ilgili yasalardaki görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak. | ||
|---|---|---|
| Polis Örgütü Çocuk Biriminin Oluşumu, görev ve yetkileri | 17. | (1) Suça sürüklenen çocuklar hakkındaki soruşturma işlemlerini yürütmek amacıyla Polis Örgütü altında çocuk birimi oluşturur. (2) 51/1984 sayılı Polis Örgütü (Kuruluş, Görev ve Yetkileri) Yasası kuralları uyarınca tercihen çocuk hukuku alanında uzmanlaşmış, çocuk psikolojisi ve sosyal hizmet alanında eğitim almış olan yeterli sayıda polis memuru bu birimde görevlendirilir. (3) Polis Örgütü Çocuk Birimi aşağıda belirtilen görev ve/veya yetkileri yerine getirir; (A) Suça sürüklenen çocuklarla ilgili soruşturma ve diğer işlemler yürütmek, (B) Çocuğun ifadesinin alınması veya çocuk hakkındaki diğer işlemler sırasında, çocuğun yanında avukatı ve Sosyal Hizmetler Dairesi tarafından görevlendirilen bir kişi bulundurmak, (C) Polis Örgütü çocuk birimi, suça sürüklenen çocuklar hakkında işleme başlandığında durumu, çocuğun veli veya vasisine veya çocuğun bakımını üstlenen kimseye, baroya ve Sosyal Hizmetler Dairesine çocuk resmi bir kurumda kalıyorsa ayrıca kurum temsilcisine bildirmek. Ancak, çocuğu suça azmettirdiğinden veya istismar ettiğinden şüphelenilen yakınlarına bilgi verilmez. (4) Gözaltına alınan ve/veya tutuklanan ve/veya herhangi bir şekilde alıkonan çocuklar polis örgütü çocuk biriminde tutulur. |
| ÜÇÜNCÜ KISIM Çeşitli Hükümler | ||
| Çocuk Tutuk Evine İlişkin Kurallar | 18. | Hapse mahkum edilen veya tutuk evine gönderilen bir çocuğun ergin mahkumlarla ilişki kurmasına ve bir arada olmalarına izin verilmez. |
| Çocuğun Nakli | 19. | Çocuklara zincir , kelepçe ve benzeri aletler takılamaz. Ancak; zorunlu hallerde çocuğun kaçmasını, kendisinin veya başkalarının hayat veya beden bütünlükleri bakımından doğabilecek tehlikeleri önlemek için polis örgütü tarafından gerekli önlemler alınabilir. |
| --- | --- | --- |
| Sabıka Kaydının Verilen Karakter Belgesinde Gösterilmemesi | 20. | Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde on yıldan az hapislik cezasını gerektiren bir suçtan mahkum olan ve bir yıldan fazla olmayan hapis veya 10 asgari ücreti geçmeyen para cezasına çarptırılan veya mahkum olup da kefalet şartına tabi olarak serbest kalan çocuğun mahkumiyet tarihinden sonra, on sekiz yaşından önce, Ceza Yasası altında iki yıldan fazla hapislik cezası gerektiren herhangi bir suç işlememesi şartı ile sabıka kaydı Polis Genel Müdürlüğünce silinir.Bu madde kurallarına uygun olarak silinen sabıka kaydı, ilgili kişiye verilen sabıka kayıt belgesinde gösterilmez. |
| | | |
| | | DÖRDÜNCÜ KISIM SON KURALLAR |
| Tüzük Yapma Yetkisi | 21. | Bakanlar Kurulu, bu Yasayı uygulamak için aşağıdaki konularda tüzük yapılabilir: (1) Eğitim Evi Usul ve Esasları Tüzüğü, (2) Çocuk Cezaevi Usul ve Esasları Tüzüğü, (3) Hukuk Dairesi Çocuk Birimi Tüzüğü, (4) Polis Örgütü Çocuk Birimi Tüzüğü, (5)Güvenlik Tedbirleri Tüzüğü |
| Geçici Madde | 1. | (1) Ceza mahkemesi olarak görev yapan kaza mahkemesi huzurunda bulunan ve işbu yasa oluşturulan Çocuk Mahkemesinin görevine giren dava ve işler çocuk mahkemesine devredilir. |
| Geçici Madde | 2. | İsbu yasa altında öngörülen tutuk evleri kurulana kadar merkezi cezaevi altında çocuklar tutulur. |
| Yürürlükten Kaldırma | 22. | Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak, “Çocuk Suçlular Yasası” yürürlükten kaldırılır. |
| Yürürlüğe Giriş | 23. | Bu Yasa, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer. |
31
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi Başkan Vekili, Cumhuriyetçi Türk Partisi Grubuna Bağlı Bazı Milletvekilleri ile Bağımsız Girne Milletvekili Sayın Jale Refik Rogers ve Bağımsız Gazimağusa Milletvekili Sayın Ayşegül Baybars’ın birlikte sunmuş oldukları, İhtiyat Sandığı (Değişiklik) Yasa Önerisini (