Ü(K-I)196-2023
2023 YILI TARIMSAL DESTEKLERİN BELİRLENMESİ
(Önerge No:207/2023)
(T.D.K.B.)
Bakanlar Kurulu, tarımsal üretimde çevreye duyarlı üretimi yaygınlaştırmak, gıda ve yem güvenliğini sağlayarak, verim ve kaliteyi yükseltmek amacı ile küçük-orta ölçekli aile işletmelerini hedef alan, sektörde yaşanan veya yaşanması muhtemel problemlere çözüm üretmek, kayıtların güncel tutulmasını sağlamak ve rekabet edebilir bir sektör oluşturulması amacıyla Tarım Destekleme bütçe sınırları dikkate alınarak, 2023 yılı için tarımsal desteklerin, ekte maddeler halinde belirlenmiş destek miktar ve yöntemlerine göre verilmesine karar verdi.
17.2.2023
138
1. Doğrudan Gelir Desteği Ödemeleri
A. Hayvansal Üretim Destekleri.
- Büyükbaş ve Küçükbaş hayvan yetiştiriciliği yapan ve Hayvan Kayıt Sistemine kayıtlı yetiştiricilere çiğ süt desteği olarak 1 Ocak 2023 tarihinden itibaren SÜTEK'e teslim ettikleri her litre çiğ süt için aşağıdaki tabloda belirtildiği gibi çiğ süt destekleme ödemesi yapılır.
| Çiğ Süt Nevi | Doğrudan Gelir Desteği Primi (TL/Litre) | |
|---|---|---|
| İnek Sütü | Soğuk | 1,80 |
| Soğutulmuş | 1,80 | |
| Açık | 0,30 | |
| Koyun Sütü | Soğuk | 2,50 |
| Soğutulmuş | 2,50 | |
| Açık | 2,20 | |
| Keçi Sütü | Soğuk | 2,30 |
| Soğutulmuş | 2,30 | |
| Açık | 2,10 |
Buna göre çiğ süt primi inek sütü kategorisinde 1-1000 Litre gün için tabloda belirtilen rakamlarda destek alabileceklerdir. 1001 litre gün üzerinde süt veren üreticiler 1000 litre gün'e kadar olan destekten yararlanabileceklerdir.
Çiğ süt fiyatları, SÜTEK Yönetim Kurulu tarafından belirlenmeye devam edilecektir. Belirlenen taban fiyata "Çiğ Süt Destek Primleri" ilave edilerek üretici ödeme rakamı belirlenecektir. Yine imalatçıya satış fiyatları taban fiyata SÜTEK işletme masrafları olan "SÜTEK Primi" ilave edilerek belirlenecektir.
- Küçükbaş (koyun, keçi) hayvan yetiştiriciliği yapan Aralık 2022 ve Haziran 2023 beyan tarihleri itibarıyla Hayvan Kayıt Sistemine kayıtlı ve tanımlanmış, on iki ayı geçmiş anaç küçükbaşa sahip olan yetiştiricilere aşağıda belirtilen birim miktarlarda destekleme ödemesi yapılır.
| Kategori | Destek Miktarı (TL/ Baş) | |
|---|---|---|
| Anaç Küçükbaş (Baş) | ||
| (A) | 1-351 | 600 |
| (B) | 351-750 | 480 |
| (C) | 751-1000 | 380 |
(a) -2022 Aralık ve 2023 Haziran beyanları dikkate alınarak yukarıdaki tabloda belirtilen destek miktarları 2 taksit halinde ödenir. (b) Hayvan Hastalıkları Eradikasyon Projesi kapsamında kan alımına engel olan, zorluk çıkaran ve pozitif bulunan hayvanların kurallara göre teslim etmeyen üreticilerin küçükbaş ve büyükbaş hayvancılık destekleri ödenmesinden men edilir.
-
Arıcılık Kayıt Sistemine kayıtlı olma şartı ile arıcılara, KKTC Arıcılık Kooperatifi üzerinden kovan başına 120-TL destekleme ödemesi yapılır.
-
Yukarıdaki 3'üncü madde uyarınca destek alan ve KKTC Arıcılık Kooperatifi'ne bal satan üreticilere KKTC Arıcılık Kooperatifi üzerinden kilogram başına 8-TL destekleme ödemesi yapılır.
139
-
Balıkçılığı özendirmek, girişimciliği artırmak ve sosyal güvenlik sistemine dahil etmek amacıyla, 1975 Balıkçı Gemileri (Tescil, Satış, Devir ve İpotek) Yasası kapsamına giren küçük balıkçı gemileri sicili kayıtlı gemi sahibi mesleki balıkçılara, Bakanlık tarafından yıllık %50 oranını geçmeyecek bir sosyal sigorta prim desteği ödemesi yapılır.
-
Balon Balıklarının balıkçılık malzemelerine verdiği zarara karşılık yıl içerisinde düzenlenecek sportif yarışmalar dahil avcılığı yapılan Balon Balıkların (Torquigener flavimaculosus (sarı benekli balon balığı) hariç) Hayvancılık Dairesine teslim eden izinli balıkçılara 12-TL/adet destekleme ödemesi yapılır. Bir balıkçı maksimum 3,000 adet balon balığı için destek alabilir.
B. Bitkisel Üretimin Destekleri.
-
Dane üretimine yönelik Tahıl alanlarına (Arpa, Buğday, Yulaf, Tirtikale, Çavdar, vb.) ve Nadas alanlarına Genel Tarım Sigortası Fonu kapsamına giren beyanlar ve yapılan kontroller sonucu ödenmesi uygun olan alanlar dikkate alınarak 4.000 dönüşme kadar olan alanlar için 200-TL/dönüm destekleme ödenmesi yapılır.
-
Kaliteli kaba yem üretimine yönelik hububat (Hasıllık, silaj, sano) ve baklagil (adi fiğ, mürdümük v.b) alanlarına Genel Tarım Sigortası Fonu kapsamına giren beyanlar ve yapılan kontroller sonucu ödenmesi uygun olan alanlar dikkate alınarak 260-TL/dönüm destekleme ödenmesi yapılır. Ancak %70 ve üzeri kuraklığa giren bölgelerde bu kapsama giren ödemeler 200-TL olarak uygulanır.
-
Sürdürülebilirlik ilkesi çerçevesinde kaliteye, teknoloji kullanımına ve çevre koruma önceliklerine göre bitkisel üretim faaliyetinde sertifikalı tohumluk kullanımının yaygınlaştırılması amacıyla ülkeye ithali gerçekleştirilen Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı'nın onaylayacağı sertifikalı tahıl ve baklagil tohumlukları için kilogram başına 2.-TL olarak hesaplanması ve ithalatı gerçekleştirilen firmaya ödenmesi.
-
Üretim sezonunda veya çok yıllık olarak üretilen sulu yem bitkisi ekimi yapan çiftçilere aşağıda belirtilen birim miktarlarda alan bazında destekleme ödemesi yapılır.
| 1 | Tek Yıllık (mısır, lolium, karamba, sudan otu gibi) | 360 -TL/dönüm |
|---|---|---|
| 2 | Çok Yıllık (yonca gibi) | 440 -TL/dönüm |
- Konvansiyonel narenciye ekim alanlarına yönelik olarak üreticilere aşağıda belirtilen birim miktarlarda destekleme ödemesi yapılır. Desteklenecek alanlar 5 dönüm ve üzerinde olması halinde hepsi 1300-TL/dönüm ödenecek. Plantasyonda minimum 40 ağaç olması
| 1 | 1-5 dönüm arası | 1040-TL/dönüm |
|---|---|---|
| 2 | 5 dönüm ve üzeri | 1300-TL/dönüm |
| 3 | Üretim faaliyetlerinin birleştirilmesi en az 100 Dönüm (Sulama, budama, gübreleme, toprak işleme v.b) | 1500.TL/dönüm |
| 4 | Üretim faaliyetlerinin koop olarak birleştirilmesi en az 150 Dönüm (Sulama, budama, gübreleme, toprak işleme v.b) | 1700.TL/dönüm |
-
Çok yıllık meyve ağaçları (Erik, zerdali, kayısı, bağ, zeytin, ceviz, badem, harup, nar, tropik meyveler (vb) dönüm başına 600 TL destekleme ödemesi yapılır. Plantasyonda minimum ağaç: (zeytin, badem, harup 12 ağaç, meyve ağaçları 25 ağaç)
-
Üretim sezonunda üretilen patatesin desteklenmesine yönelik dönüm başına 600.-TL destekleme ödemesi yapılır.
8.Sebze alanlarının desteklenmesine yönelik dönüm başına 520-TL destekleme ödemesi yapılır.
9.Örtü altı yetiştiriciliğinin geliştirilmesi amacıyla aktif olarak üretim yapılan sera alanlarına yönelik aşağıda belirtilen birim miktarlarda destekleme ödemesi yapılır.
| 1 | İklim kontrollü sera alanlarına | 6.000-TL/dönüm |
|---|---|---|
| 2 | Modern sera alanlarına | 3.400-TL/dönüm |
| 3 | Yukarıdakiler dışında kalan alanlara | 3.000-TL/dönüm |
| 4 | Alçak Tünel | 600-TL/dönüm |
10.Seralarda doğal polinasyonu sağlamak amacıyla bombus arısı kullanan yetiştiricilere koloni başına 1.600.-TL'si ödeme yapılır.
11.Bu kararın (B. Bitkisel Üretim) maddesi altında öngörülen desteklere ek olarak organik tarım ve iyi tarım uygulamaları sertifikasına başvuran ve işlemleri başlayan geçiş dönemi sertifikası dahil organik tarım ve iyi tarım uygulamaları sertifikasına sahip üreticilere sertifika başına 2.500-TL destekleme ödemesi yapılır.
12.Organik tarım ve iyi tarım uygulamaları yapan ve üretim sezonunda üretilerek satışı yapılan ürünler için çiftçilere yukarıdaki maddelerde öngörülen desteklere ek olarak aşağıda belirtilen birim miktarlarda destekleme ödemesi yapılır.
| 1. Organik Tarım Destekleri | ||
|---|---|---|
| (a) | Meyve Ağaçları | 600-TL/ dönüm |
| (b) | Sebze, Patates | 1.200-TL/ dönüm |
| (c) | Tarla bitkileri | 80 -TL/dönüm |
| (d) | Anaç sığır | 600 - TL/adet |
| (e) | Anaç koyun, keçi | 60-TL/adet |
| (f) | Arılı kovan | 80-TL/kovan |
| (g) | Örtü altı | 2500-TL/dönüm |
| 1. İyi Tarım Uygulamaları Destekleri (Globalgap v.b) | ||
| (a) | Meyve | 400-TL/dönüm |
| (b) | Sebze, Patates | 500-TL/ dönüm |
| (c) | Örtü altı | 1.000-TL/dönüm |
141
- Narenciye sektöründe piyasanın talep ettiği ürün yelpazesini oluşturmak ve buna bağlı ihracatta rekabet gücünü artırarak sürdürülebilir bir pazar oluşturmak amacıyla tür ve çeşit değişikliği yapan üreticilere aşağıda belirtilen birim miktarlarda destekleme ödemesi yapılır.
Uygulamalarda Mandora bahçeleri hariç tutulacaktır.
| (A) | Gençleştirme Budaması: | ||
|---|---|---|---|
| (a) | %100 sadece gençleştirme budaması | 100.- TL/ağaç | |
| (b) | %100 uygulama ve aralara yeni dikim | 200.- TL/ağaç | |
| (B) | Narenciye bahçelerinin aşılama ile çeşit değiştirme. | ||
| (a) | %100 sadece çeşit değiştirme | 100.-TL/ağaç | |
| (b) | %100 uygulama ve aralara yeni dikimi | 200.- TL/ağaç | |
| (C) | Narenciye bahçelerinin yerine yeni bahçe tesisi | ||
| (a) | Diğer meyve çeşitleri | 200 TL/ağaç | |
| (b) | Mandora dışındaki diğer Narenciye çeşitleri | 200 TL/ağaç |
14. Akaryakıt Desteği
Bakanlar Kurulunun 2021-2022 yılı bitkisel üretim sezonu kayıtları esas alınarak ve 2022 yılında kayıtlı ve izinli Balıkçı tekneleri için Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı tarafından belirlenen ve aşağıda dökümü verilen kıstaslarda akaryakıt desteği verilmesi, ayrıca bu destek ödemelerinde indirimli akaryakıtın litre başına 6.-TL olarak hesaplanması.
1.2021-2022 kayıtlarına göre;
- Kuru Tarına 12 Litre/Dönüm
- Nadas Alanlarına 5 Litre/Dönüm
- Sulu Yeni Bitkisine 45 Litre/Dönüm
- Narenciye, Bağ, Meyve Ağaçlarına 20 Litre/Dönüm
- Zeytin, Badem, Harup 10 Litre/Dönüm
- Sebze ve Sera alanlarına 100 Litre/Dönüm olarak ödenmesi
2.2022 İlkbahar ve Sonbahar kayıtlarına göre;
- Patates alanlarına her dönem için 125 Litre/Dönüm
3.2022 yılı kayıtlarına göre;
- Kayıtlı ve izinli tekne için Balıkçılara (9 ay x 334 Litre) 3.006 Litre/Tekne
142
C. Uygulamaya İlişkin Kurallar
-
KKTC vatandaşı olmayan, ilgili üretici birliğine üye olmayan ve ikinci iş yasağı kapsamına giren gerçek veya tüzel kişiler bu Karar kapsamındaki desteklemelerden yararlanamaz.
-
Bu Karar kapsamında yapılacak destekleme ödemelerinin denetimini sağlayacak tedbirleri almaya Bakanlık veya Bakanlık tarafından bu amaçla görevlendirilen kamu kurum ve kuruluşları yetkilidir. Bu amaçla yapılacak çalışmalarda gerektiğinde diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kooperatifler, ilgili oda ve birliklerin hizmetlerinden yararlanılabilir.
-
Bu karar kapsamında haksız yere yapılan teşvik primi ödemeleri, ödeme tarihinden itibaren Değiştirilmiş şekilde 48/1977 sayılı "Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Yasası" uyarınca gecikme zamanı oranları dikkate alınarak hesaplanan kanuni faizi ile birlikte geri alınır. Haksız ödemenin yapılmasında ödemeyi sağlayan, belge veya belgeleri düzenleyen gerçek ve tüzel kişiler, geri alınacak tutarların tahsilinde müştereken sorumlu tutulurlar.
-
Bu kararda belirlenen teşvik primi ödemelerinden, idari hata sonucu düzenlenen belgelerle yapılan ödemeler hariç, haksız yere yararlandığı tespit edilen gerçek veya tüzel kişiler beş yıl süreyle hiçbir destekleme programından yararlandırılmazlar.
-
Bu Kararın uygulanmasına ilişkin ayrıntılı kurallar gerekmesi halinde kararın yürürlüğe girmesini müteakip Bakanlıkça hazırlanan Genelgelerle yönetilir.
-
Bu karar kapsamında yapılacak destekleme ödemeleri için gerekli ödeneğin 2023 Mali Yılı Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı Bütçesinde öngörülen Analitik Bütçe Kodu 11-01-04-1-1-2-05-4-6-01 "Doğrudan Gelir Desteği Ödemeleri" kaleminden karşılanır.
1. Diğer Teşebbüsler Ödemeleri
A. Süt ve Süt Mamülleri İhracat Teşvik Destekleri
1-1 Şubat 2023 tarihinden itibaren (15 Şubat 2023 tarihi de dahil) Süt ve Süt Ürünleri İhracatına uygulanacak ihracat teşvik desteklerinin aşağıdaki tabloda görüldüğü gibi olması.
143
| S.No. | İhraç Ürünü ve İhracat Yapılacak Ülke | Destek Miktarı (TL/Kg) |
|---|---|---|
| 1 | Türkiye Cumhuriyetine yapılacak Hellim ihracatına | 2 |
| 2 | Üçüncü Ülkelere yapılacak Hellim ihracatına | 2 |
| 3 | Türkiye Cumhuriyetine yapılacak teleme ihracatı | 2 |
| 4 | Türkiye Cumhuriyetine yapılacak Kaşar peyniri, Eritme Peyniri, Arap Tipi Peynir, Mozerella Peyniri, Delikli Peynir, Edam Peyniri, Gouda Peyniri, Kahvaltılık Peynir ve Tost Peyniri ihracatına | 2 |
| 5 | Üçüncü Ülkelere yapılacak Kaşar peyniri, Eritme Peyniri, Arap Tipi Peynir, Mozerella Peyniri, Delikli Peynir, Edam Peyniri, Gouda Peyniri, Kahvaltılık Peynir ve Tost Peyniri ihracatına | 2 |
| 6 | Türkiye Cumhuriyetine ve Üçüncü Ülkelere yapılacak UHT süt ihracatı (her litre için) | 0,3 |
14 Şubat 2023 - 14 Mayıs 2023 (her iki tarih dahil) Üçüncü ülkelere yapılan ihracatlara (yukarıdaki tabloda 2. ve 5. Maddelerde belirtilen ürünler için) 5 TL/Kg destek ödenir.
2-2023 yılı içerisinde Askeri Birliklerimize süt mamülleri satan işletmelere verilecek destekler aşağıdaki tablodaki gibi olacak ve Askeri Birliği yapılan satışı belgeleyen evrakların Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanlığına teslim edilmesini müteakip, ilgili firmaya ödenecektir.
| Sıra No. | İhraç Ürünü ve İhracat Yapılacak Ülke | Destek Miktarı TL/Kg |
|---|---|---|
| 1 | Askeri Birliklere yapılan kaşar peyniri satışı | 3 |
| 2 | Askeri Birliklere yapılan beyaz peynir satışı | 2 |
| 3 | Askeri Birliklere yapılan yoğurt satışı | 0,50 |
B. Narenciye İhracat Teşvik Destekleri.
- 2022-2023 Narenciye sezomunda Limon, Greyfurt, Mandora (King) ve diğer mandalina çeşitleri ile Yafa (Şamuti) Washigton ve Valencia tüti portokal ürünlerinin ihracatını gerçekleştirecek ihracatçılara ton başına aşağıda belirtilen miktarlarda teşvik primi ödenmesi.
- Kıbrıs Meyve Sebze (Cypfuvex) İşletmecilik Ltd'nin veya bir özel firmanın yapacağı Narenciye Konsantresi ihracatı için ton başına 7,350 TL ihracat teşvibi ödenmesi.
- Narenciye İhracat Teşvik ödemelerine ilişkin işlemlerin önerge ekinde yer alan "KKTC Narenciye İhracat Teşvik ödemelerine İlişkin Uygulanan Usul ve Esaslara" uygun olarak, Ticaret Dairesi tarafından yürütülmesi ve uygulama esnasında doğabilecek sorunların giderilmesinde Ticaret Dairesi Müdürlüğü'nün yetkili kılınması.
- Fatura ibraz edilmesi koşuluyla, Kıbrıs Meyve Sebze (Cypfuvex) İşletmecilik Ltd tarafından iç piyasaya satılacak her türlü narenciye konsantresi için kilogram başına 6 TL teşvik primi ödenmesi.
144
| NARENCİYE İHRACAT TEŞVİK | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| TC İhracaat | AB ve 3. Ülkeler İhracaat | |||||
| Bahçeden Çıkış | Karton Kutu/ Plastik Kasa Paketlenmiş | Karton Kutu / Plastik Kasa Paketlenmiş | ||||
| Türü | Dökme Teşvik TL | P. Kasa Teşvik TL | 1. Sınıf Teşvik TL | 2. Sınıf Teşvik TL | 1. Sınıf Teşvik TL | 2. Sınıf Teşvik TL |
| LİMON | 0 | 120 | 300 | 225 | 300 | 225 |
| GREYFRUT | 0 | 120 | 300 | 225 | 300 | 225 |
| YAFA | 0 | 120 | 300 | 225 | 300 | 225 |
| MANDALINA | 0 | 120 | 300 | 225 | 300 | 225 |
| WASHINGTON | 0 | 120 | 300 | 225 | 300 | 225 |
| VALENCİA | 100 | 200 | 300 | 225 | 300 | 225 |
Bu Kararın uygulanmasına ilişkin ayrıntılı kurallar gerekmesi halinde kararın yürürlüğe girmesini müteakip Bakanlıkça hazırlanan Genelgelerle yönetilir.
Bu kararın "Diğer Teşebbüsler Ödemeleri" başlığı altında yapılacak ödemeler 2023 Mali Yılı Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı Bütçesinde öngörülen Analitik Bütçe Kodu 11-01-04-2-1-2-05-1-1-90 "Diğer Teşebbüsler Ödemeleri" kaleminden karşılanır.
2022-2023
K.K.T.C. Narenciye İhracat Teşvik Ödemesine İlişkin Uygulama Usul ve Esasları
- K.K.T.C. 'de kayıtlı İhracatçıların, A.B. III. Ülkeler ve T.C.' ye yapacakları Narenciye İhracatında Bakanlar Kurulu kararı ile belirlenen Narenciye İhracat Teşvik Ödemelerinde uygulanacak usul ve esasları kapsar.
- Bu usul ve esasların uygulanması ve uygulamada doğabilecek sorunların giderilmesinde Ticaret Dairesi Müdürlüğü yetkilidir.
- Firmalar gerçekleştirmiş oldukları ihracatlar için ilgili başvurularını, ibrazı zorunlu belgelerle birlikte Ticaret Dairesi Müdürlüğüne yapacaklardır.
- İhracatçı Firmalar, Ticaret Dairesi'nin isteyeceği ek bilgi ve belgeleri vermekle yükümlüdür.
- İhracat Teşvik Ödeme Başvurularında Gerekli Belgeler ve İzlenecek Yol; a) Gümrük beyannamesi (Mükellef nüshası) b) İhracat Tescil Beyannamesi (Aslı) c) Menşe Şahadetnamesi (Aslı) d) Tartı Belgesi (Aslı) e) Tarım Sağlık Sertifikası (Aslı) f) Satış Faturası (Aslı) g) Konşimento (Aslı) h) Taahhütname (Ticaret Dairesi'ne hitaben düzenlenmiş ve Firma yetkilisi tarafından imzalanmış.) i) Yukarıdaki tüm belgelerde Gümrük çıkış mühürleri aranacaktır.
145
j) Türkiye üzerinden yapılan ihracatlar için,
- T.C. Fatura belgesi
- T.C. Menşe belgesi
- T.C. Tarım belgesi
- Import ve Export evrakları
- T.C. de Millileşmeyen ve transit olarak yapılan ihracatlar için ise T.C. de düzenlenmiş mühürlü Transit Belgeleri istenir.
- A) Narenciye İhracatı Teşvik Ödemesi Kapsamı olan İhracatlar;
a) Türkiye'ye yapılan ihracatı, b) Üçüncü Ülkelere yapılan ihracatı, c) KKTC dahilindeki veya Türkiye'deki Serbest Bölgelerden, T.C, AB veya III. Ülkelere yapılan ihracatı.