Sayı: 324

K.K.T.C. TAŞINMAZ ESKİ ESERLER VE ANITLAR YÜKSEK KURULU

TOPLANTI TARİHİ : 08.05.2023 TOPLANTI NO : 695 TOPLANTI YERİ : Başbakan Yardımcılığı, Turizm, Kültür, Gençlik ve Çevre Bakanlığı KARAR NO : 23/39

11.07.2019 tarihli 623 nolu Anıtlar Yüksek Kurulu toplantısında 19/71 Kara no ile onaylanmış ve 24.07.2019 tarihli Resmi Gazete'nin Ek III'ünde yayımlanarak yürürlüğe giren Tatlısu Afrodision-Karaburun Arkeolojik Sit Alanı İlanı ve Derecelendirmesi 2.(ikinci) ve nihai listeleme kararının asli şekil sakatlığı nedeniyle iptal edilmesi ve yeniden ekte yer alan sit alanı ve derecelendirme çalışmalarına ilişkin komisyon raporunun Tatlısu Afrodision-Karaburun Arkeolojik Sit Alanı olarak ilan edilmesi, Kurul'ca karara bağlanmıştır.

TATLISU AFRODİSİON – KARABURUN ARKEOLOJİK SİT ALANININ İKİNCİ KEZ İLANI VE DERECELENDİRME ÇALIŞMALARINA İLİŞKİN KOMİSYON RAPORU:

Gazimağusa İlçesine bağlı Tatlısu Köyünde Doç.Dr. Müge Şevketoğlu başkanlığında Tatlısu-Çiftlikdüzü Mevkiinde yürütülen arkeolojik kurtarma kazıları ve yüzey araştırma çalışmalarına jeofizik ve su altı araştırmaları ile devam edilerek 2007 yılında Tatlısu Çiftlikdüzü Arkeolojik Sit Alanı olarak ilan edilen bölgenin doğu ve batı kıyı şeridi boyunca arkeolojik verilere rastlanmış olması nedeniyle sit alanına alınmasını talep etmiştir.

Tatlısu – Çiftlikdüzü Mevki’nde arkeolojik özelliklere sahip Akeramik Neolitik Dönem yerleşim yeri ile Helenistik-Roma Dönemi kaya mezarları ve Neolitik Dönem seramikli evreye ait buluntu içeren alan 21 Haziran 2007 tarihli, 406 no’lu toplantı, 07/15 no’lu Anıtlar Yüksek Kurulu kararı çerçevesinde Arkeolojik Sit Alanı olarak ilan edilmiştir.

Doç.Dr. Müge Şevketoğlu tarafından yürütülen arkeolojik kazı, yüzey araştırma, jeofizik çalışması ve sualtı araştırmaları sonucunda mevcut sit alanının doğu ve batı kıyı şeridi boyunca antik mezarlar, yerleşim yeri, şarap işliği yanı sıra ezgi taşları, çakmaktaşları, obsidyen, çapa gibi arkeolojik verilere rastladıklarından sit alanının genişletilmesi gündeme gelmiştir.

26 Ekim 2018 tarihli ve 610 Numaralı Anıtlar Yüksek Kurulu toplantısında Tatlısu Afrodision - Karaburun Arkeolojik Sit Alanı olarak ilan edilmiştir. Bu karar 8 Kasım 2018 tarihli ve 167 sayılı Resmi Gazetede yayınlanmıştır.

731

TATLISU AFRODİSİON KARABURUN ARKEOLOJİK SİT ALANININ İKİNCİ KEZ İLANI

Tatlısu Afrodision Karaburun Arkeolojik Sit Alanı kararının 60/94 Sayılı Eski Eserler Yasası'nın 7.maddesinin 5.fıkrasının B ve C bendleri uyarınca ikinci kez onaylanması Kurul'ca karara bağlanmıştır.

TATLISU AFRODİSİON – KARABURUN ARKEOLOJİK SİT ALANININ II. KEZ İLANI VE DERECELENDİRME ÇALIŞMALARININ YASAL DAYANAĞI:

Tatlısu'da Arkeolojik Sit Alanı ilan edilmesi hedeflenen alandaki derecelendirme çalışmaları 60/94 sayılı Eski Eserler Yasasının 4. Maddesindeki “derecelendirme” tefsirine ve aynı yasanın 9. Maddesinin (1.) inci fıkrasının (A) bendinde Eski Eserler ve Müzeler Dairesi Müdürlüğünün derecelendirme yapma yetkisine dayanılarak EK-1'de verilmiş Pafta No. :S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3 ve S31-A-10-C-3+S31-B-06-D-3’de sınırları çizilip taranan parsellerin kırmızı ile renklendirilen alanın I. Derece, olarak derecelendirilmesi ve Tatlısu Afrodision Karaburun Arkeolojik Sit Alanı kararının 60/94 Sayılı Eski Eserler Yasası'nın 7.maddesinin 5.fıkrasının B ve C bendleri uyarınca ikinci kez onaylanması Kurul'ca karara bağlanmıştır.

TATLISU AFRODİSİON – KARABURUN ARKEOLOJİK SİT ALANI DERECELENDİRME BÖLGESİ, BU BÖLGEDEKİ ESKİ ESERLER VE GELİŞME – GELİŞTİRME İLKELERİ:

Anıtlar Yüksek Kurulu Tatlısu Afrodision-Karaburun Arkeolojik Sit Alanının bir bütün olarak korunması amacı ile Tatlısu Afrodisyon-Karaburun Sit Alanının aşağıdaki derecelendirme esaslarını içeren 3.1 maddesinde belirtilerek tek dereceli bölgeye ayrılmak suretiyle geliştirilmesini (inşai ve fiziki müdahalesini) ilke olarak kabul etmiştir.

732

I. DERECE İLE SINIFLANDIRILAN BÖLGELER:

Tapu haritasında kırmızı ile renklendirilen bu bölgede, 60/94 sayılı Eski Eserler Yasası'nda "Arkeolojik nitelikli eski eser" ile "taşınmaz eski eserler" (Arkeolojik tarihi kent ve köy kalıntılarını ve/veya bunların yayıldıkları alan), nekropol ve taş ocağı tefsirine giren ve birinci derecede korunmaları gerekli arkeolojik eski eserler bulunmaktadır.

I. DERECE İLE SINIFLANDIRILAN BÖLGEDEKİ ESKİ ESERLER:

Bu bölgelerde arkeolojik kazıları yapılmış veya yapılmamış mezar kalıntıları, taş ocakları ve tarımsal işlikler ayrıca taşınır eski eserler bulunmaktadır. Derecelendirme yapılırken haritalarda kırmızı renkte belirlenmiş korumaya değer eski eserler, I. Derece olarak belirlenmiştir. Bu alandaki eski eserlerden arkeolojik kazılarla tamamen veya kısmen açığa çıkarılanlar aşağıdaki gibidir.

KAYA MEZARLARI

Tatlısu Afrodision - Karaburun Arkeolojik Sit Alanı ilan edilmesi düşünülen alanda dairemiz arkeologları ve Doç. Dr. Müge Şevketoğlu tarafından yapılan yüzey araştırması ve inceleme sırasında çok sayıda arkeolojik bulguya rastlanması sonrasında bölge ile ilgili yapılan arşiv taramasında Arkeolojik Sit Alanı ilan edilmesi için çalışma başlattığımız Tatlısu Köyü sınırları içerisinde yer alan Afrodision ve Karaburun mevkilerindeki arazilerde bulunan antik kaya mezarları tespit edilmiştir. Harita üzerine tek tek koordinatları alınıp işlenen kaya mezarları Demir Çağa tarihlermektedir. Ancak ilgi kaya mezarlarının tümünün açılmış olduğu tespit edilmiştir.

Afrodision Mevki'nde bulunan Mezarların giriş kısımları (dromos) genellikle dar ve uzun, bazılarının 2 veya 3 adet gömü odasının yanı sıra yanlara açılan nişleri (cepli dromos) ile Demir Çağı'nın farklı tarihsel dönemlerini göstermektedir. (Pafta No: S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3, Ada Blok:198 Parsel:83 ve 1).

Afrodision yerleşim yerinin doğusunda Karaburun Mevkiinde Hadjisavvas'ın 1991 tarihinde Tatlısu'nun yaklaşık 3 kilometre kuzeyinde deniz kenarında tespit ettiği

733

Arkaik Döneme tarihlenen ve yaklaşık 7000 metrekareyi kapsayan mezarlık alanı (Eski Pafta/Harita: VI/45.W1, Parsel: 112, 113, 114) (yeni Pafta No:S31-A-10-C-3+S31-B-06-D-3, Ada Blok:243, Parsel: 124 ve 203)

TARIMSAL İSLİK

Afrodision yerleşim yerinin yaklaşık 500 metre kuzey doğusunda kıyıya çok yakın bir mesafede tespit edilmiştir. Erozyon sonucunda Polima (şıranın biriktirildiği depo) yok olmuştur. Ana kaya yüzeyini yontarak oluşturulan kare planlı bu tipolojideki yapıların iç kısımları sıvanmıştır. Üzümün yıkanıp temizlendikten sonra ezilmek için konulan bir tür tekne görevi yapmaktadır. Bu tip işliklerin üst örtüleri yoktur, bunun sebebi ise üzümler basılıp şırası polimalara aktıktan sonra fermantasyon (mayalanma) süresince belirli zamanlarda güneş görmesi gerektiğiindendir. Bu yüzden sadece polimalar üzeri ahşap veya güneşi geçirmeyen örtülerle kapatılıp gün içerisinde açılıp tekrardan fermantasyon süreci tamamlanana kadar uygulanmaktaydı. Boyut olarak bölgesel ihtiyacı karşılama amacıyla yapıldığı anlaşılmaktadır.(Pafta No:S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3, Ada Blok:243 Parsel:74)

YERLEŞİM YERLERİ

Tatlısı Köyünün yaklaşık 3 kilometre kuzey batısında denize doğru uzanan ve bu burunun güneyinde yer alan yerleşim ilk olarak Hogarth tarafından ziyaret edilmiştir. (Hogarth 1889, sayfa:98-99) Eski haritalar üzerinde bu bölge Liastrika(Pafta/Harita: VI/44.E, Parsel: 28) olarak da geçmektedir. Hogarth burada yazıtların bulunduğunu söylemektedir. Yerleşimin kuzeybatısında at nalı şeklinde bir liman yer almaktadır. Yerleşim üzerinde dört tane tatlı su pınarın bulunduğunu ve ortasından Neraies deresinin geçtiğini yazmaktadır. Hogarth bu yerleşimi klasik yazarlar tarafından bahsedilen Aphrodision olarak yorumlamaktadır. Strabon (14.6.3,C683) ve Ptolemy (5.13.4) coğrafya ile ilgili eserlerinde bu yerleşimden sadece ad olarak bahsetmektedir. Yerleşimim ilk ne zaman kurulduğu bilinmemekle beraber Helenistik dönemden Erken Bizans Dönemine kadar önemli bir yerleşim olduğu bilinmektedir. 1960'larda keşfedilen bir yazıt M.S.2. yüzyılda burada Hera'ya tapınıldığını kanıtlamıştır (Nicolaou 1964:199-201). Yerleşim ilk Arap akınlarından sonra (M.S: 647) terk edilmiştir. Burnun olduğu bölgede yüzeyde oldukça yoğun seramik bulunmaktadır. Seramik yoğunluğu azalarak güneye doğru yayılmaktadır. Yerleşim

734

yerinin burundan en azından 500 metre güneye doğru yayıldığı söylenebilir. (Pafta: S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3, Ada Blok:241, parsel: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 18, 19

Doç. Dr. Müge Şevketoğlu tarafından 2017 yılında Tatlısu-Çiftlikdüzü kıyı şeridi boyunca yapmış olduğu yüzey araştırma ve jeofizik yardımıyla Karaburun Mevkiinde Seramiksiz Neolitik Yerleşim yeri saptanmıştır. Yüzey araştırması sırasında obsidyen, balta, çakmak taşı, ezme taşları arazi yüzeyinde bulunmuştur. İlgi yerleşim alanının batısında dere yatağı yer almaktadır. Pafta No: S31-A-10-C-3+S31-B-06-D-3 Ada Blok: 243 ve 257, Parsel: 202, 201, 200, 199, 198 Bölgede yer alan Aghios Thedoros Şapelinin kuzeyinde yaklaşık 40-50 metre mesafede bir yerleşim duvarına ait olabilecek mimari kalıntılar gözlenmiştir. Pafta No: S31-A-10-C-3+S31-B-06-D-3, Ada Blok: 243, Parsel: 130 ve 131

TAS OCAĞI

Tatlısu – Çiftlikdüzü ile Karaburun mevkii arasında yer alan Aghios Theodoros Şapelinin yaklaşık 100-150 metre güney batısında kıraç alanda tespit edilen taş kesim alanı yer almaktadır. Taş kesimine uygun jeolojik yapıya sahip alanda tespit edilen kaya mezarları da mevcuttur. Hem Tatlısu-Çiftlikdüzü hem de Karaburun yerleşim alanlarının ortasında yer alması antik dönemde taş ihtiyacının bu alandan karşılandığı düşünülmektedir.

SU ALTI BULUNTULARI

Doç. Dr. Müge Şevketoğlu’nun başkanlığında yürütülen Akanthou Kurtarma kazıları çerçevesinde 02.05.2018 ile 16.05.2018 tarihleri arasında balıkçı barınağı (Afrodision) ile Karaburun arasında gerçekleştirilen su altı kültürel mirasını tespit ve kayıt altına alma çalışmaları 6 kişilik bir su altı araştırma ekibi ile gerçekleştirilmiştir.

Yapılan çalışmada Harnup ambarının batı duvarının 55 metre kuzeyinde kıyıdan yaklaşık 12 metre uzaklıkta 19. Yüzyıla ait harnup ambarının iskelesinin temel kalıntıları ve 50 metrekarelik alana yayılmış iskeleye ait çeşitli demir ve varil parçalarına rastlanmıştır. (Harita üzerinde koordinatları alınarak işaretlenerek belirtilmiştir.)

735

Balıkçı Barınağı: Harnup ambarının batısında yer alan Afrodision yerleşim yerinin yanında yer alan Balıkçı barınağı içerisinde yeşil astarlı Amorf Bizans seramiği ve ticari Amfora kulplarının da içerisinde bulunduğu çeşitli objeler, mermer kalıntılar ve kapak görevi görebilecek işlenmiş taş buluntular tespit edilip kayıt altına alınmıştır. (Pafta No: S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3, Ada Blok: 198, Parsel: 2 ve 8)

Sahil kenarında ise öğütme taşı ve taş çapa buluntularına rastlanmıştır. (Pafta No: S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3, Ada Blok: 241, parsel: 1, 3, 15)

Karaburun: Karaburun mevkiindeki koy içerisinde gerçekleştirilen çalışmalarda yoğun seramik buluntu kayalar ile kaynaşmış olarak tespit edilirken buna ek olarak 1 adet çapa ile boyun ve gövdesi iyi korunmuş Kios amforası (M.Ö.4.yy) tespit edilip kayıt altına alınmıştır.

Sonuç olarak; Doç. Dr. Müge Şevketoğlu’nu 02.05.2018-16.05.2018 tarihleri arasında Kıbrıs’ın Su Altındaki Kültürel Mirasını tespit etmek amacı ile Tatlısu’da üç ayrı noktada gerçekleştirdikleri çalışmalar sonrasında bölgenin su altında M.Ö.4.yy.’dan-M.S.19.yy’a kadar uzanan geniş bir aralığa sahip kültürel mirasa sahip olduğu anlaşılmaktadır. Özellikle Roma Döneminde kıyı şeridinin aktif olarak kullanıldığı seramik buluntular tarafından desteklenmektedir. Öte yandan 19. Yüzyılda adanın önemli gelir kaynaklarından olan harnup’un depolanıp ihracının yapıldığı ambar komplekslerinin su altında kalan iskele bölümünün tespiti ada etrafında varlığı bilinen ambar kompleksleri için önemli bir buluntu niteliği taşımaktadır.

ANA KAYAYA YONTULMUŞ ÇUKURLAR

Karaburun yerleşim alanının kıyıya yakın alanda tespit edilen toplam 28 adet çukurlar yer almaktadır. Ana kaya üzerinde tespit edilen ilgi çukurların yüzeyde görünenlerin koordinatları alınıp harita üzerine işlenmiştir. Bahse konu çukurların kullanım amaçlarının ne olduğu tam olarak bilinmemektedir. İleride Karaburun yerleşim alanında yapılacak olan sistematik kazılar ile ne amaçla kullanıldıkları tespit edilecektir. (Pafta No: S31-A-10-C-3+S31-B-06-D-3, Ada Blok: 243, Parsel: 203)

736

JEOFİZİK YÖNTEMİ İLE BELİRLENEN YAPI İZLERİ

Doç. Dr. Müge Şevketoğlu’nun Tatlısu-Çiftlikdüzü kazı alanında gerçekleştirmiş olduğu Jeofizik (Magnetometry) yöntemi ve arkeolojik yüzey araştırma ile yapılan taramada yapı kalıntılarının mevcut Tatlısu-Çiftlikdüzü Sit Alanının dışına doğru devam ettiği tespit edilmiştir. (EK: 2 Report on Excavation s at the pre-Ceramic Neolithic Settlement Site of: Akanthou – Arkosyko/Tatlısu-Çiftlikdüzü, Cyprus 2017 Müge Şevketoğlu 2.2.1 Geophysical Survey Tatlısu). Pafta No: S31-A-10-C-3+S31-B-06-D-3, Ada Blok: 243, Parsel: 11, 12, 22, 23, 24, 25, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47, 48, 49, 50, 51, 52, 53, 58, 59, 74

TATLISU AFRODISIONI (LIASTRIKA) – KARABURUN (MAVRO SKALA) ARKEOLOJİK SİT ALANI YENİ VE ESKİ PAFTA PARSEL NUMARALARI
ESKİ PAFTA/HARİTA	ESKİ PARSEL	YENİ PAFTA	ADA/BLOK	YENİ PARSEL
VI/44.E2	22(ksmen)	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	198	83 (ksmen)
VI/44.E2	23	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	198	1
VI/44.E2	23/1	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	198	2
VI/44.E2	24 Harap Ambarı	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	198	3
VI/44.E2	25/2	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	198	4
VI/44.E2	25/1 Pınar	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	198	5
VI/44.E2	26+25/3	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	198	6
VI/44.E2	26+25/3	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	198	7
VI/44.E2	25	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	198	8
VI/44.E2	28 Mihail Arhangelos Kilisesi	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	198	9
VI/44.E2	27	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	198	10
VI/44.E2	47/1	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	198	20
LIASTRIKA MEVKİİ
VI/44.E2	3	S31-A-10-C-4+S31-A-10-C-3	241	1

737

VI/44.E2	2	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	2
VI/44.E2	1	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	3
VI/44.E2	5	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	4
VI/44.E2	21	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	5
VI/44.E2	4	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	6
VI/44.E2	20/3	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	10
VI/44.E2	20/2	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	11
VI/44.E2	20/1	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	12
VI/44.E2	7	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	13
VI/44.E2	6	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	14
VI/44.E2	8	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	15
VI/44.E2	9	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	16
VI/44.E2	10	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	18
VI/44.E2	11	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	19
VI/44.E2	19	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	241	17
VI/44.E2	18	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	242	1
VI/44.E2	12	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	11
VI/44.E2	284/1	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	12
VI/45.W2	284/2	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	22
VI/45.W2	283	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	23
VI/45.W2	282	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	24
ÇİFTÜKDÜZÜ( LAINION) MEVKİİ
VI/45.W2	287	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	25
VI/45.W2	290	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	37
VI/45.W2	281/3	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	38
VI/45.W2	281/1	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	39
VI/45.W2	281/2	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	40
VI/45.W2	183	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	41
VI/45.W2	182	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	42
VI/45.W2	280	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	43
VI/45.W2	184	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	44
VI/45.W2	276	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	45
VI/45.W2	279	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	46
VI/45.W2	278	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	47
VI/45.W2	291	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	48

738

VI/45.W2	277	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	49
VI/45.W2	274	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	50
VI/45.W2	273	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	51
VI/45.W2	292	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	52
VI/45.W2	375/1	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	53
VI/45.W2.	294	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	58
VI/45.W2	293	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	59
VI/45.W2	181 (kumen)	531-A-10-C-4+531-A-10-C-3	243	74(kumen)
VI/45.W1&W2	115 (kumen)	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	103(kumen)
VI/45.W1&W2	169/2	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	97
VI/45.W1&W2	169/3	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	96
VI/45.W1&W2	114	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	122
VI/45.W1&W2	113(kumen)	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	123
VI/45.W1&W2	112/2	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	124
VI/45.W1&W2	112/1	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	125
VI/45.W1&W2	112/3	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	126
VI/45.W1&W2	65	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	127
VI/45.W1&W2	64	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	128
VI/45.W1&W2	63 Aylos Theodorus Kilfussl	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	129
VI/45.W1&W2	62	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	130
VI/45.W1&W2	62/1	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	131
ERENLER BURNU MEVKİİ
VI/45.W1&W2	11	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	190
KARABURUN (MAVRO SKALA) MEVKİİ
VI/45.E1	10	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	203
VI/45.E1	12	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	202
VI/45.E1	13	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	201
VI/45.E1	14	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	200
VI/45.E1	53	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	199
VI/45.E1	54/1	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	243	198
VI/45.E1	8	531-A-10-C-3+531-B-06-D-3	257	1

739

I.(BİRİNCİ) DERECEYLE SINIFLANDIRILAN BÖLGENİN KULLANIM BİCİMİ VE ÖNGÖRÜLEN GELİŞME-GELİŞTİRME İLKELERİ:

Bu bölgedeki eski eserlerin büyük bir kısmının toprak altında bulunduğu ve açıkta olanların ise yapıldıkları dönemin düzeyini yansıtması itibariyle, eğitim, kültür, turizm ve dolayısıyla ülke kalkınmasına katkı sağladıkları dikkate alınarak bu bölgede sadece eski eserlerin bilimsel yöntemlerle korunup geliştirilmesi ile ilgili iş ve işlemlerin yapılması uygun görülmektedir. Şöyle ki:

a. Bilimsel nitelikte arkeolojik kazı ve temizlik çalışmalarının yapılması.

b. Açıkta bulunan veya ileride açığa çıkabilecek eski eserlerin 60/94 sayılı Eski Eserler Yasasına uygun olarak korunması, bakım, onarım, restorasyon, çevre düzenlemelerine, yeşillendirme, tanıtım, ziyaret ile ziyaretçilere yönelik alt ve üst yapı hizmetlerinin verilmesi ve benzeri hizmetlerin yapılması.

c. Bu bölgelerde, yukarıda sıralanan hizmetler verilirken, arkeolojik bilimsel çalışmalar dışında derin hafriyata gidilmemesi ve eski eserlerin korunmasına öncelik verilmesi koşuldur.

Çevre Düzenlemesine Yönelik Gelişmeler:

Dolaşım alanları ve yeşillendirmeyi kapsayacak şekilde çevre düzenlemesine yönelik gelişmeler yapılabilir. Ancak bu tür gelişme ile ilgili iş ve işlemlerde derin hafriyata gidilmemesi ve eski eserlerin korunmasına öncelik verilmesi koşuldur.

Alt Yapıya Yönelik Gelişmeler:

Eski eserlere ulaşımı sağlamak için yol, ziyaretçiler için su, elektrik, haberleşme ve benzeri hizmetlerle ilgili iş ve işlemler yapılabilir. Bu hizmetler verilirken arkeolojik çalışmalar dışında hafriyata gidilmemesi ve eski eserlerin korunmasına öncelik verilmesi koşuldur.

740

Üst Yapıya Yönelik Gelişmeler:

Bu bölgelerde koruma ve ziyaretçilere yönelik olarak bekçi kulübesi, müze (kafeterya ve satış üniteleri dahil), bilet gişesi, arkeolojik kazı evi, eski eserlerin yer ile yönlerini belirleyici levhalar, tuvalet, eski eserleri koruma amaçlı telleme, ziyaretçiler için oto park ve benzeri hizmetler verilebilecektir. Ancak bu hizmetler verilirken, arkeolojik çalışmalar dışında derin hafriyata gidilmemesi ve eski eserlerin korunmasına öncelik verilmesi koşuldur.

MEVCUT DURUMA BAĞLI OLARAK UYGULANACAK İLKELER:

Mevcutlarla ilgili olarak bulundukları bölgenin derecelendirme ilkeleri, mevcut olan bina ve/veya kullanım biçimi dikkate alınarak, münferit karar verilecektir.

YÜRÜRLÜKTEKİ MEVZUAT VE SİT ALANI DERECELENDİRME KARARLARININ İLİŞKİSİ:

Tatlısu Afrodision – Karaburun Arkeolojik Sit Alanındaki Derecelendirme kararı ve İlkeleri, herhangi bir yasa ve/veya mevzuatta aksi kural bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, esas alınır.