BÖLÜM 50
REKLAMLARIN TEŞHİRİ
MADDE DİZİNİ
1. Kısa İsim.
2. Yorum
3. Yasanın Uygulanması
4. Reklam Tahtalarının Dikilmesinin ve Reklamların Teşhirinin Denetimi
5. Reklam Tahtalarının Belirlenmiş Yerlere Dikilebilmesi
6. İş v.s İle İlgili Reklamlar.
7. Belediye Meclislerinin Tüzükler Yapma ve Ücretler Koyma Yetkileri
8. Bakanlar Kurulunun Tüzük Yapma Yetkisi
9. Reklamların Denetiminin Görünüm ve Kamu Güvenliği Yararına Yapılması
10. Dilekçelerin İncelenmesi.
11. Dilekçelerin Reddi.
12. Resmi Bildirilerin Bağışık Tutulması.
13. Yolları ve Binaları Düzenleme Yasası Kurallarının Uygulanmaması
14. Suç Ve Cezalar.
15. Koruma.
REKLAM TEŞHİRİNİN DENETİMİ İÇİN EK VE DAHA
ETKİLİ KURAL ÖNGÖREN YASA
33/57 (30 Kasım, 1957)
Kısa İsim
1. Bu Yasa Reklamların Teşhiri (Denetim) Yasası olarak isimlendirilir.
Yorum
2. Bu Yasada metin başka türlü gerektirmedikçe-
“Arazi” binaları ve su altında bulunan araziyi de kapsar:
“Meclis” bir Belediyenin Belediye Meclisini anlatır;
“Reklam” ışıklandırılmış olsun veya olmasın reklam niteliğini taşıyan veya tamamen veya kısmen reklam, ilan veya yön gösterme amaçları için kullanılan (tamamen anıtsal amaçlar için kullanılanlar hariç) herhangi bir sözcüğü, harfi, modeli, işareti, afişi, tahtayı, duyuruyu, ilanı, yaftayı, posteri, aygıtı veya örneği veya temsil niteliği olan herhangi bir şeyi kapsar ve yukarıda öngörülen kurallar saklı kalmak koşuluyla, reklamların teşhiri için kullanılan veya kullanılmak üzere uyarlanan, sabit veya taşınabilen, herhangi bir reklam tahtasını veya benzeri bir yapıyı da kapsar ve reklam teşhirine yapılan atıflar ona göre yorumlanır.
“reklam tahtası” üzerinde reklam teşhir etmek amacıyla dikilen herhangi bir tahtayı, panoyu veya yapıyı anlatır.
Yasanın Uygulanması
3. Bu yasa Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içerisindeki arazi üzerinde teşhir edilen tüm reklamlara uygulanır, ancak-
(1) (a) bir camide veya bir kilise veya kilisecikte (chapel) yapılan herhangi bir ayin veya ayinler (cenaze ayinlerine ilişkin olanlar dahil) ile ilgili olan;
(b) ilgili zamanda yürürlükte olan herhangi bir Yasa uyarınca Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde veya herhangi bir bölgesinde yapılan veya yapılacak olan bir seçimle ilgili olan;
(c) etrafı çevrilmiş bir arazi içinde teşhir edilen ve teşhir edildiği etrafı çevrilmiş yer dışındaki bir araziden, veya teşhir edildiği bu gibi bir arazinin, kamuya ait bir geçit veya giriş hakkına bağlı olan herhangi bir kısmından kolaylıkla görülemeyen;
(d) Bir bina içinde teşhir edilen ve bina dışındaki bir yerden kolaylıkla görülemeyen;
(e) Bir dükkanın zemin katındaki vitrini içerisinde teşhir edilen;
(f) Bir taşıt aracının üzerinde veya içinde teşhir edilen;
(g) Esas itibarıyla reklamların veya bir reklam tahtasının veya benzeri bir yapının teşhir edilmesi için kullanılan binalar dışındaki bir binaya yapılmış ve o binanın parçasını oluşturan;
(h) İlgili zamanda yürürlükte olan başka herhangi bir Yasa veya amme enstrümanı kuralları uyarınca teşhir edilen
reklamlara uygulanmaz.
(2) Bu madde amaçları bakımından-
“etrafı çevrilmiş arazi” deyimi, tamamen veya büyük bir kısmı bir çit, çevre teli, parmaklık, duvar veya benzeri örtü, perde veya yapı ile çevrilmiş olan araziyi anlatır ve şüpheye mahal bırakmamak için bir açık hava sinemasını da kapsar.
“taşıt aracı” normal olarak herhangi bir yol üzerinde hareket etmesi için kullanılan bir taşıt aracını anlatır.
(3) bir bina içinde veya bir dükkanın vitrini içinde teşhir edilen bir reklama binanın veya dükkanın içinden tam olarak ulaşılamadığı takdirde bu gibi bir reklam bina içinde veya bir dükkanın vitrini içinde teşhir edilmiş sayılmaz
(4) Hiç bir reklam, sadece binaya eklenmiş olması veya bina üzerine boyanmış olması nedeniyle, binanın yapısının bir parçasını oluşturan bir reklam sayılmaz.
Reklam
4. Kimse-
Tahtlarının (a)
5. veya 6. madde kurallarına aykırı olarak herhangi bir reklam tahtasını dikemez, Dikilmesinin ve diktiremez veya dikilmesine yetki veremez; veya Reklamların (b) bu yasanın kapsadığı herhangi bir reklamı,
Teşhirinin (i)
5. madde kurallarına göre yasal olarak dikilen bir reklam tahtasından başka bir yerde veya
Denetimi. (ii)
6. madde kurallarına aykırı olarak,
teşhir edemez veya ettiremez.
Reklam Tahtalarının
5. (1) Bir Belediyenin sınırları içinde Meclis, reklamların teşhir edilmesi için belirli Belirlenmiş yerlere reklam tahtaları dikebilir, diktirebilir veya dikilmesine yetki verebilir.
Yerlere
(2) Birinci fıkra uyarınca dikilen, diktirilen veya dikilmesine yetki verilen herhangi bir Dikilebilmesi reklam tahtası ile ilgili olarak Meclis, bu gibi reklam tahtasının dikili kalacağı ve reklamların teşhir edileceği süreyi saptamaya ve bu Yasa ile, veya bu Yasa uyarınca yapılan tüzükle, Meclise verilen yetkilere halel gelmeksizin bu gibi reklam tahtaları ile reklamların uygun bir biçimde bakımları için koşullar koymaya yetkilidir.
İş v.s İle İlgili
6. (1) Herhangi bir kişi, Belediye sınırları içinde Meclisin ve Belediye sınırları dışında Reklamlar Kaymakamın, onayı ile, kendi arazisi içinde veya işgal veya kullanımında bulundurduğu veya içinde çalıştığı bir arazide, bu gibi bir arazide yapılan herhangi bir iş, meslek, ticaret veya uğraşıyı doğrudan doğruya ilgilendiren ve bu maddede bundan böyle “satış noktası reklamı” diye anılan herhangi bir reklamı yasal olarak teşhir edebilir Ancak-
(a) Böyle teşhir edilen herhangi bir satış noktası reklamı bir sokak üzerine çaprazvari asılamaz;
(b) Böyle teşhir edilen herhangi bir satış noktası reklamı, reklamın alt kısmı sokağın yüzeyinden on iki ayaktan daha az bir yükseklikte ise, sokağa doğru asılamaz veya sokağa doğru çıkıntı yapamaz;
(c) Böyle teşhir edilen ve alt kısmının sokak yüzeyinden yüksekliği on iki ayaktan az olmayan herhangi bir satış noktası reklamının sokağa doğru çıkan veya asılı olan kısmı iki ayaktan fazla olamaz.
(2) Dokuzuncu madde kurallarına bağlı kalınması koşuluyla, hale göre, Meclis veya Kaymakam bu madde uyarınca herhangi bir satış noktası reklamının teşhir edilmesini onaylayabilir veya reddedebilir. Hale göre, Meclis veya Kaymakam bir satış noktası reklamının teşhirini onaylarken, bu Yasa ile veya bu Yasa uyarınca yapılan herhangi bir tüzük kuralları ile kendine verilen yetkilere halel gelmeksizin, bu gibi bir satış noktası reklamının teşhirine veya uygun bir biçimde bakımına ilişkin koşullar koymaya yetkilidir.
(3) Bu maddenin (1). ve (2). fıkralarındaki kurallara bakılmaksızın, bu maddenin (1).
fıkrasının şart bendinin (a), (b) ve (c) paragraflarındaki gerekleri yerine getiren herhangi bir satış noktası reklamı-
(a) Reklamı teşhir eden kişinin mülkiyetinde veya işgal veya kullanımında bulundurduğu veya içinde çalıştığı ve reklamın direkt olarak ilgili olduğu işi, mesleği, ticareti veya uğraşıyı icra ettiği herhangi bir binaya doğrudan doğruya asılmış veya takılmış olarak teşhir edilirse; ve
(b) Kendi başına, veya diğer satış noktası reklamları ile birlikte, asılmış veya takılmış olduğu binanın ön cephesinin yer yüzeyinden on beş ayak yüksekliğine kadar olan kısmının tam yüzölçümünün beşte birinden daha az olan bir sahayı kaplarsa; ve
(c) Yer yüzeyinden on beş ayaktan daha fazla bir yükseklikte değilse, bu gibi bir satış noktası reklamının teşhiri için Meclis veya Kaymakamın onayı gerekmez.
Bu fıkranın (b) bendi amaçları için reklamların kapsadığı sahanın hesaplanmasında reklamlar fiilen binaya hangi biçimde asılmış veya takılmış olursa olsunlar, binanın ön cephesine yatay olarak asılmış veya takılmış gibi kabul edilir.
Belediye
7. Bir Belediye sınırları içinde Meclis-
Meclislerinin
(1) (a) Bu Yasanın 5. maddesi kuralları uyarınca Meclis tarafından dikilen veya diktirilen Tüzük Yapma ve reklam tahtaları üzerinde teşhir edilecek reklamlar için harç ödenmesini öngören;
Ücret Koyma Yetkileri (b) Bu Yasanın 5. maddesi kuralları uyarınca Meclisin yetki verdiği reklam tahtlarının dikilmesi için harç ödenmesini öngören;
(c) Bu Yasanın 5. maddesi kuralları uyarınca dikilmeleri Meclisçe yetkilendirilen reklam tahtalarının büyüklük ve şekillerini düzenleyen;
(d) bu Yasanın 5. veya 6. maddeleri uyarınca bir Belediyenin sınırları içinde teşhir edilen reklamların büyüklük ve biçimlerini düzenleyen;
(e) Bu Yasanın 5. maddesi uyarınca bir Belediyenin sınırları içinde reklam tahtalarının dikilmesine ve üzerlerinde reklam teşhir edilmesine ilişkin dilekçelerle bu yasanın 6. Maddesi uyarınca bir Belediyenin sınırları içinde reklam teşhir edilmesine ilişkin dilekçelerin yapılmasında ve, hale göre, yetki veya onayın verilmesinde uygulanacak prosedürü düzenleyen;
(f) Nizamnamelere aykırı herhangi bir davranış için yirmi beş lirayı geçmeyen para cezası ve suçlunun mahkumiyetinden sonra aykırı davranışın devam ettiği her gün için beş lirayı geçmeyen ek bir para cezası saptayan ve herhangi bir kişinin tüzüklere ısrarla aykırı davranması halinde, Meclisin istemi üzerine, suça konu olan reklamın veya reklam tahtasının müsadere veya zapt edilmesine Mahkemece yetki verilebileceğini öngören
tüzükler yapabilir.
(2) Bu yasa uyarınca herhangi bir Meclis tarafından yapılan tüzükler Bakanlar Kurulunun onayına bağlı olur ve Bakanlar Kurulunca onaylanıp Resmi Gazete’de yayınlanmadıkça yürürlüğe girmez.
Bakanlar
8. Belediye sınırları dışındaki yerlerde Bakanlar Kurulu- Kurulunun (a) Bu Yasanın 6. maddesi kuralları uyarınca teşhir edilen reklamların büyüklük ve Tüzük biçimlerinin düzenlenmesini;
Yapma Yetkisi (b) Bu Yasanın 6. maddesi kuralları uyarınca reklam teşhiri için dilekçelerin yapılması ve onayın verilmesi hususlarında izlenecek yönteminin düzenlenmesini,
(c) Tüzüklere aykırı herhangi bir davranış için yirmi beş liraya kadar para cezası ile suçlunun mahkumiyetinden sonra aykırı davranışın devam ettiği her gün için beş lirayı geçmeyen ek bir para cezası saptanması ve herhangi bir kişinin Tüzüklere ısrarla aykırı davranması halinde, Kaymakamın istemi üzerine, suça konu olan reklamın müsadere ve zapt edilmesine Mahkemece yetki verebileceğini öngören Tüzükler yapabilir.
Reklamların Görünüm
9. (1) Reklam tahtalarının dikilmesi ve reklamların teşhiri konularında bu Yasa ile verilen Ve Kamu Güvenliği yetkiler sadece konacağı yere konum, kullanım ve görüntü açısından etkisi ve kamu güvenliği dikkate alınarak kullanılabilir.
Açısından Denetimi
(2) Bu gibi yetkileri kullanırken, duruma göre, Meclis veya Kaymakam-
(a) Görünüm yararına, bu yasa kuralları uyarınca reklam teşhiri için kullanılacak reklam tahtalarının dikileceği yerin uygun olup olmadığını, ilgili mevkiin genel karakteristiklerini, özellikle, orada tarihi, mimari, kültürel, görünüm gereklerini veya benzeri bakımlarda özellik arz eden herhangi bir şeyin bulunup bulunmadığını göz önünde tutarak kararlaştırır ve bir mahallin genel karakteristiklerini değerlendirirken, hale göre, Meclis veya Kaymakam, orada halen teşhir edilmekte olan reklamları dikkate almaz;
(b) kamu güvenliği yararına, herhangi bir reklam tahtasının dikilmesi veya herhangi bir reklamın teşhir edilmesi ile etkilenen veya etkilenmesi muhtemel olan herhangi bir yolu kullanan kişilerin güvenliğini, özellikle, söz konusu reklam tahtası veya reklamın-
(i) Herhangi bir yol trafik işaretinin görülmesine veya hemen anlaşılmasına engel olma ihtimalinin bulunup bulunmadığını; veya
(ii) Herhangi bir viraj, köşe veya yol kavşağının görüş hattını kapama ihtimali olup olmadığını; veya
(iii) özel dikkat isteyen bir noktada araç sürücülerinin dikkatini yoldan başka bir yere çekme ihtimali olup olmadığını,
göz önünde tutar; ancak yukarıda söz konusu edilen yetkiler, duruma göre, bir Meclis veya Kaymakamın esasa ilişkin herhangi başka bir etkeni dikkate alma yetkisine halel getirmez.
Dilekçelerin *10. Bu yasa kuralları uyarınca, duruma göre, Meclise veya Kaymakama bir dilekçe yapılır ve ilgili İncelenmesi Meclis veya Kaymakam, dilekçenin alındığı tarihten başlayarak iki ay içinde, veya aşağıda belirtildiği biçimde uzatılmış süre veya süreler içinde, dilekçe ile ilgili kararını vermezse, bu gibi bir sürenin veya bu gibi uzatılmış sürelerin sonuncusunun, sona erdiği tarihte bu gibi bir dilekçe, dilekçe sahibinin dilekçesini yenileme hakkına halel gelmeksizin, her bakımdan reddedilmiş sayılır:
Ancak, iki aylık süre belirli herhangi bir meselede, dilekçe sahibinin muvafakati ile, duruma göre, Meclis veya Kaymakamın gerekli göreceği ek süre veya süreler için uzatılabilir.
Dilekçelerin Reddi.
11. Hale göre, bir Meclis veya bir Kaymakam, bu yasa kuralları, veya bu Yasa altında yapılan Tüzük kuralları uyarınca yapılan bir dilekçeyi reddeder veya şartlı olarak onaylarsa, ilgili Meclis veya Kaymakam, hale göre, red kararını veya şartlı onayını yazılı olarak dilekçe sahibine bildirir ve bildirisinde bu gibi red kararının veya konan koşulların gerekçelerini de belirtir.
Bu Yasa kuralları uyarınca veya bu Yasa altında yapılan herhangi bir Tüzük kuralları uyarınca, reklam tahtalarının dikilmesi veya reklamların teşhiri konularında yetkisini kullanan herhangi bir Meclis veya Kaymakamın kararından kendini mağdur hisseden herhangi bir kişi söz konusu kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten haşlayarak yirmi bir gün içinde Bakanlar Kuruluna kararın gözden geçirilmesi için başvurabilir. Bu gibi başvuru ile ilgili olarak Bakanlar Kurulunun vereceği karar nihai ve kesin olur.
Resmi Bildirilerin
12. Bu Yasa kuralları Devlet Daireleri, Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı, herhangi bir yargı makamı Bağışık Tutulması. veya herhangi bir belediye veya yerel yönetim tarafından teşhir edilen bildirilere uygulanmaz.
Bölüm 96, Yolları ve
13. Yolları ve Binaları Düzenleme Yasasının veya onu değiştiren veya onun yerine konan herhangi bir Binaları Düzenleme Yasanın kuralları, bu yasa kuralları uyarınca dikilen ve sadece reklam teşhir etme amacı için Yasası Kurallarının kullanılan ve başka bir amaç için kullanılmayan reklam tahtalarının dikilmesinde uygulanmaz.
Uygulanma-ması
Suçlar Ve Cezalar.
14. (1) Bu Yasa kurallarına aykırı olarak herhangi bir reklam tahtası diken, diktiren veya dikilmesine yetki veren veya bir reklam teşhir eden veya teşhir ettiren herhangi bir kişi bir suç işlemiş olur ve mahkumiyeti halinde yirmi beş liraya kadar para cezasına ve suçlunun mahkumiyetinden sonra suçun devam ettiği her gün için beş lirayı geçmeyen ek bir para cezasına çarptırılabilir. Ayrıca herhangi bir kişinin bu Yasa kurallarına ısrarla aykırı davranması halinde, hale göre, bir Meclisin veya bir Kaymakamın istemi üzerine Mahkeme suça konu olan reklam veya reklam tahtasının müsadere ve zapt edilmesine yetki verebilir.
(2) Bu Yasa kuralları uyarınca, veya bu Yasa altında yapılan herhangi bir nizamname kuralları uyarınca, bir belediyenin sınırları içinde işlenen suçlardan tahsil edilen para cezaları ilgili belediyenin bütçesine ödenir.
Koruma 1949
15. Afiş ve Reklamları Düzenleme Yasası uyarınca yapılan ve bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten Bölüm 135 hemen önce yürürlükte olan herhangi bir Tüzük, o tarihten başlayarak, bu Yasa uyarınca başka tüzük yapılıncaya kadar, bu Yasa uyarınca yapılmış tüzük olarak kabul edilir ve gerekli görülen değişikliklerle amacına uygun olarak geçerli olur.