BÖLÜM 337
EVKAF VE VAKIFLAR
(27/59 sayılı yasa ile tadil edilmiş şekli ile)
(Bu Yasa 73/1991 sayılı Vakıflar Örgütü ve Din İşleri Dairesi (Kuruluş, Görev ve Çalışma Esasları) Yasasına tabi olarak okunur. Söz konusu Yasanın 151. maddesi, bu Yasa ile 12/1960 sayılı Türk Cemaat Meclisi Vakıflar ve Din İşleri Teşkilat Yasasının o Yasaya aykırı olmayan kurallarını korumaktadır)
MADDELERİN DİZİNİ
1) Kısa isim
I.KISIM
BAŞLANGIÇ KURALLARI
2) Yorum
3) Yasanın uygulanması
II.KISIM
MAL VAKFETME
4) Mal vakfetmede uyulması gereken gerekler
5) Vakfetmeye ehil kişiler
6) Vakfın amaçları
7) Vakfın konusu
8) Vakfetme şekli
9) Vakfiye vs.nin tescili
10) Vasiyet yolu ile vakfetme
11) Vakfiyelerin geri çekilememesi
12) Hayat boyu menfaatler ve vakıf uyarınca sınırlandırılmış haklar 13) Geçersiz vakfetmeler
III.KISIM
VAKFİYENİN YORUMU
14) Niyetin geçerli olması
15) Üç kuşağa yapılan atıfların daimilik ima etmesi
16) Akrabaların yakınlığı
17) Tarifteki şartların ne zaman uygulanacağı
18) “Çocuk”un manası
19) Eşit ve ayni zaman içinde geçerli hisseler
20) Galleharların paylarının son bulması
21) Mümkün olduğu durumlarda Mahkemenin hayır amaçlarına etkinlik kazandırması
IV.KISIM
VAKFIN MAHİYETİ
22) Vakfın devamlılık arz etmesi
23) Vakfın ferağ ve temlik edilememesi
24) Vakfın yasa dışı ferağının iptal davası
25) Vakıf konusu malı istibdat etme yetkisinin mahfuz tutulması
V.KISIM
VAKIF MALIN GELİRİNİN KULLANILMASI
26) Gelirin kullanılmasında öncelik
27) Bazı amaçların gerçekleşmemesi
VI. KISIM
MÜTEVELLİ TAYİNİ VE EVKAF MALLARININ İDARESİ
28) Vakfedenin Mütevelli ile ilgili hüküm koyması
29) Ehil kişilerin mütevelli tayin edilmesi
30) Mütevelliliern tayini ve görevden uzaklaştırılması
31) Mütevellinin ölmesi
32) Mütevellinin vekilleri
33) Mütevellinin borçlanma yetkisi
34) Satış veya ipotekler için kısıtlamalar
35) İcara verme yetkisi
36) Mütevellinin bina inşa ettirmesi ve toprağı işlemesi 37) Vakfiye hükümlerinin uygulanamaz duruma gelmesi
38) Mütevellinin görevleri
VII. KISIM
CAMİLELERLE İLGİLİ ÖZEL KURALLAR
39) Cami olarak vakfetme koşulları
40) Vakfedenin yararlanmama gereği
41) Cami yararına vakfetme
VIII. KISIM
EVKAF DAİRESİNİN, BİR YÜKSEK MECLİSİN VE KÖY CAMİ KOMİSYONLARININ KURULUŞU
42) Evkaf Dairesinin kuruluşu
43) Yüksek Meclis
44) Yüksek Meclis toplantılarında yeter sayı ve usul
45) Yüksek Meclisin icra komiteleri
46) Köy Cami Komisyonu
47) Seçime itirazlar
48) Malın *Yönetim Kurulunun yedine verilmesi
49) *Yönetim Kurulunun görevleri
50) Köy Cami Komisyonlarının görevleri
51) Müdür tayini ve görevleri
52) *Yönetim Kurulu tarafından ve aleyhine yargısal işlemler vs.
53) İkrazlar
54) Evkaf Gelirleri
55) Tröst ihlâli veya emniyeti suiistimal halinde uygulanacak usul
IX. KISIM
EVKAF DAİRESİ MEMURLARI VE MÜSTAHDEMLERİ
56) Memurların atanması ve görevleri
57) Emekli maaş ve ikramiyesi
X. KISIM
BÜTÇE, MALİYE VE HESAPLAR
58) Yıllık bütçe ve hesaplar
XI. KISIM
CAMİLER VE KÖY CAMİ KOMİSYONLARINA İLİŞKİN MALİ KURALLAR
59) Din vergisi
60) Nakit para ile ilgili kısıtlama
XII. KISIM
ÇEŞİTLİ KURALLAR
61) Sözleşmeler
62) Mahkeme Tüzüğü
63) Tüzükler
64) Koruma
BİRİNCİ CETVEL
İKİNCİ CETVEL
Köy Cami Komisyonlarının seçilmesine ve Komisyonların uyacakları usule ilişkin kaideler.
VAKIFLARLA İLGİLİ İSLAM KUTSAL YASASI VE DİNSEL MÜSLÜMAN MALLARININ İDARESİ İLE İLGİLİ YASANIN DEĞİŞTİRİLMESİNİ VE KONSOLİDE EDİLMESİNİ ÖNGÖREN YASA 52/55
18/57 (22 Ekim, 1955)
27/59
Kısam İsim
1. Bu Yasa, Evkaf ve Vakıflar Yasası olarak isimlendirilir.
I. KISIM
BAŞLANGIÇ KURALLARI
Yorum
2. Bu Yasada metin başka türlü gerektirmedikçe:
55. TCM 12/60 “cami” mescidi de içerir;
“fakir” Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ndeki Müslüman Türk toplumu arasında bulunan fakir halkı anlatır;
“gallehar” vakıf amacından yararlanacak olan herhangi bir kişiyi veya kişiler sınıfını anlatır;
“hayır amacı” veya “hayır işi” fakirliğin hafifletilmesi, eğitimin geliştirilmesi, dinin ileri götürülmesi ile ilgili herhangi bir amacı veya Müslüman Türk toplumuna yararlı başka herhangi bir amacı anlatır.
“köy” herhangi bir köy veya kentin mahallesini de içerir.
“Mahkeme” Yüksek Mahkemeyi anlatır.
“mal” herhangi bir taşınmaz malı anlatır ve taşınmaz malın tamamlayıcısı veya donanımı olarak elde bulundurulan ve sahip olunan herhangi bir taşınmaz malı veya nakit parayı veya kullanım yolu ile tüketilmeyen başka herhangi bir taşınır malı da içerir;
“mal sahibi” herhangi bir taşınmaz mal ile ilgili olarak İlçe Tapu Dairesi defterlerinde o malın sahibi olarak kayıtlı bulunan veya bu defterlere kaydedilme hakkına sahip olan kişiyi anlatır;
“Mazbut vakıflar” şunları içerir:
(a) Bu Yasanın yürürlüğe girmesinden önce Mazbut vakıflar olarak bilinen veya tanınan tüm vakıfları;
(b) Bu Yasanın yürürlüğe girmesinden önce Meşrut olamayan ve Mülhak vakıf olarak bilinen veya tanınan, ve herhangi bir cami veya başka İslam dinsel kuruluşunun malı olmayan tüm vakıfları;
(c) Mütevelliliği bir kamu kuruluşuna (public body) veya herhangi bir makamı işgal edene verilmiş veya emanet edilmiş tüm vakıfları;
(d) Herhangi bir sebepten dolayı hayır amaçlı niteliğini yitirmiş tüm vakıfları;
(e) Bu Yasa’nın yürürlüğe girmesinden önce, Telalie İmtiyazlı Vakfı olarak bilinen vakıf dahil Evkaf Murahhaslarının yedine verilen veya onların idare ettiği öteki tüm malları;
“Müdür” bu Yasa kuralları uyarınca atanan Evkaf Müdürünü anlatır;
(1)“Müftü” Türk Din İşleri Reisi (Müftü) Yasası veya onu değiştiren veya onun yerini alan başka herhangi bir Yasa kuralları uyarınca Müftü seçilen ve ilgili zamanda Müftülük yapmakta olan kişiyi Bölüm 340 anlatır;
TCM12/1960 “Mülhak vakıflar” şunları içerir:
17/1970
29/1993
(a) Bu Yasanın yürürlüğe girmesinden önce Mülhak Meşruta olarak bilinen veya tanınan tüm vakıfları;
(b) Mütevelliliği vakfiyede veya onun hükümleri uyarınca gösterilen herhangi bir kişiye verilen tüm vakıfları;
(c) Seçimle seçilen veya atama yoluyla seçilen temsilciler aracılığı ile toplum tarafından idare edilen tüm vakıfları;
(d) galleharları bir zanaat, iş veya meslekle iştigal eden kişilerden oluşan grupların oluşturduğu tüm vakıfları;
“Taşınmaz mal” şunları içerir;
(a) Araziyi;
(b) Herhangi bir araziye veya binaya veya başka inşaat veya yapıya bağlı binaları ve başka inşaatı, yapıyı veya müştemilatı (fixtures);
(c) Herhangi bir arazide ekilmiş veya dikilmiş veya arazide yetişmekte olan ağaç, bağ ve her ne şekilde olursa olsun başka herhangi bir şeyi ve bunların koparılmamış ürünlerini;
(d) Herhangi bir arazi ile birlikte veya araziden ayrı olarak sahip olunan pınarları, kuyuları, suları ve sulardaki hakları;
(e) Herhangi bir arazi üzerinde gerek yasal olarak mevcut olan gerekse mevcut olmamalarına rağmen herhangi bir proje amaçları bakımından tesis edilmesi gereken irtifak haklarını, imtiyaz ve serbestileri ve herhangi bir taşınmaz malın kullanımını kısıtlayıcı hakları;
(f) Yukarıda sözü edilen herhangi bir maldaki taksim edilmemiş bir hisseyi;
“vakfiye” 8. maddenin (a) bendinin (ii) paragrafında tarif edildiği şekilde yazılı vakıf beyanını anlatır;
“vakıf” İslam dinine mensup bir kişinin, herhangi bir malı, kullanımının veya ondan elde edilen gelirin herhangi bir hayır amacına hasredilmesi için daimi olarak vakfedilmesini (dedication) anlatır;
“vakıf mal” vakıf yolu ile vakfedilen (dedicated) malı anlatır;
“vakfın tesisi (dedication of vakıf)” belirli bir malın sahibinin, o malı vakıf olarak hapsettiğine (dedicated) dair yaptığı yazılı beyannameyi anlatır;
“vakfeden (dedicator)” vakfa konu malın sahibini anlatır;
“vakfın amacı” mal sahibinin beyan ettiği ve vakfa konu maldan sağlanan kazancın veya gelirin veya menfaatin hasredileceği amacı anlatır;
“vasiyetle vakıf” mal sahibinin ölümünden sonra yürürlüğe girmesi ifade edilen bir vakıf beyanını anlatır;
“yargıç” Türk Aile Mahkemesinin bir yargıcını anlatır.
*“Yüksek Meclis” (High Council) bu Yasa kuralları uyarınca oluşturulan Evkaf Yüksek Meclisini anlatır.
Yasanın Uygulanması
3. Bu Yasa tüm Mazbut ve Mülhak vakıflara ve bu Yasanın yürürlüğe girmesinden sonra yapılacak bu gibi öteki tüm vakıflara uygulanır.
II. KISIM
MAL VAKFETME
Mal Vakfetmede uyulması
4. (1) (a) Vakfetmeye ehil bir kişi tarafından;
gereken gerekler (b) 6. maddede öngörülen bir amaç için;
(c) 7. madde uyarınca bir vakıf konusu olabilen herhangi bir mal için;
8., 9. ve 10. maddelerde öngörülen ve gerek bu Yasa gerekse zamanında
(d) yürürlükte olan başka herhangi bir Yasa kuralları uyarınca geçersiz olmayan veya geçersiz kılınması mümkün olmayan şekilde,
yapılmadıkça bir vakıf geçerli olmaz.
(2) Bu Yasanın içerdiği hiçbir kural, bu Yasanın yürürlüğe girmesinden önce vakıf olarak elde bulundurulan, idare edilen veya kullanılan.
bir vakfın geçerliliğini etkilemez.
Vakfetmeye ehil kişiler
5. İslâm dinine mensup olup sözleşme yapma ehliyeti olan herhangi bir kişi, elden çıkarabileceği herhangi bir malı vakıf olarak vakfedebilir.
Vakfın Amaçları
6. (1) (2). fıkra kurallarına bağlı kalınması koşuluyla vakfetme amacının hayır işleri için olması gerekir.
(2) (a) İslam dininde yasadışı olan veya yasaklanan;
(b) Sınırlı bir süre için olan;
(c) Vakfetme zamanında başarısızlığa uğrayacağı görülen;
(d) Bir şarta veya bir olayın gerçekleşmesine bağlı olan;
(e) Bir velinin türbesi dışında özel bir mezarın bakım veya onarımı için olan;
(f) Kesin olarak tarifi yapılmayan
bir amaç için vakıf yapılamaz.
Vakfın konusu Bölüm
7. (1) Taşınmaz Mal (Tasarruf Kayıt ve Kıymet Takdiri) Yasası 35., 36. ve 37. maddeleri 224 kurallarına bağlı kalınması koşuluyla aşağıdakiler vakıf konusu olabilirler 3/1960
7/1978
(a) Herhangi bir taşınmaz mal;
(b) Taşınmaz bir malın tamamlayıcısı veya donanımı olarak elde bulundurulan veya kullanılan herhangi bir taşınır mal;
(c) Kullanım yolu ile tüketilemeyen başka herhangi bir taşınır mal.
(2) Malı vakfedecek kişi, vakfetme zamanında malın sahibi olmadıkça hiçbir mal vakıf olarak vakfedilemez.
Vakfetme Şekli
8. Vakfetme aşağıdaki şekillerde yapılırsa geçerli olur;
(a) hayatta olan kişiler arasında (inter vivos) yapılmış ise:
(i) Vakıf beyanı, vakıf yolu ile bir hapsetme (dedication) niyetini gösteren uygun kelimelerle yazılı olarak yapılmalıdır;
(ii) Yazılı vakıf beyannamesi, sözleşme yapma ehliyetine sahip en az iki tanık önünde vakfeden kişi tarafından imzalanmalıdır ve vakfeden okuma yazma bilmediğinde, beyannamenin altını tanık olarak imzalayan bu gibi iki tanık ve imzayı tasdik memuru olarak tasdik eden bir tasdik memuru önünde imzalanmalıdır;
(iii) 9. maddede öngörüldüğü şekilde tescil ettirilmelidir;
(b) Vasiyetname yolu ile yapılmış ise, 10. madde kurallarına uyulmalıdır.
Vakfiye v.s.’nin
9. (1) Vakfeden kişi veya usulüne uygun olarak yetkilendirilmiş vekili, vakfiyeyi ikamet Tescili etmekte olduğu yerde veya vakfın konusunun bulunduğu yerde bölgesel yargı yetkisine sahip bir yargıca sunar.
(2) Yargıç vakfiyeyi dosyalar ve vakfiyenin aslına uygun olduğunu tasdik ettiği suretlerini, Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürü ile Evkaf Müdürünün her birine göndermek suretiyle onlara bildirimde bulunur.
(3) Bildirimin alınmasından on gün içerisinde (veya yargıcın özel bir meselede müsaade edeceği daha uzun bir süre içinde) ne Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürü ve ne de Evkaf Müdürü vakfiyenin tescili için herhangi bir engel bulunduğuna dair yargıca bilgi verirse, Yargıç vakfiyeyi tescil eder ve usulüne uygun olarak bu konuda Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürü ile Evkaf Müdürüne ve vakfedene bildirimde bulunur.
(4) Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürü veya Evkaf Müdürü yukarıda sözü edildiği şekilde vakfiyeyi almaları üzerine herhangi bir engel bulunduğu kanısında ise durumu yargıca bildirir.
(5) (a) Yargıç Evkaf Müdürü veya Tapu ve Kadastro Dairesi Müdüründen herhangi bir bildirim alması üzerine, vakfedene veya usulüne uygun olarak yetkilendirilmiş vekiline, ve varsa, öteki ilgili tüm kişilere bildirimde bulunulmasını sağlayarak kendilerini huzurunda ısbatı vücut etmeye ve vakfiyenin neden tescil edilmesi gerektiği hususunda sebep göstermeye çağırır. Evkaf Müdürü ile Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürüne de usulüne uygun olarak bildirimde bulunur.
(b) Yargıç, tüm tarafları dinlemesi üzerine, önündeki meselenin haklılığına göre karar verir; vakfiyenin tescil edilmesine karar verdiğinde, vakfiyeyi tescil eder ve durumu karar gereğince Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürüne, Evkaf Müdürüne ve vakfedene bildirir.
(c) Evkaf Müdürü vakfın tescilini bir bildiri halinde en az bir Türkçe gazetede yayımlar ve bildiride vakfın adını ve vakıf konusu malın ayrıntılarını verir.
Ancak bu fıkraya uyulmaması, vakfın geçerliliğini herhangi bir şekilde etkilemez.
(7) Bir vakfiyenin bu maddede öngörüldüğü şekilde tescili üzerine vakıf konusu mal vakfedene ait olmaktan çıkar ve tüm niyet ve amaçlar için vakıf sayılır.
(8) Bir vakfiyenin tescilinden mağdur olan herhangi bir kişi, bu Yasa uyarınca yapılan Mahkeme Tüzüklerine bağlı kalınması koşuluyla tescilin iptali veya değiştirilmesi için Mahkemeye istida yapabilir ve Mahkeme tüm ilgili tarafları dinlemesi üzerine uygun göreceği emri verir.
Vasiyet Yolu ile
10. (1) Aşağıdaki (2). ve (3). madde kurallarına bağlı kalınması koşuluyla, 4. maddenin Vakfetme içerdiği şartların yerine getirilmesi halinde, vasiyetname ile vakıf yapılabilir.
(2) Vakfedilen malın değeri, vasiyet edilebilen bölümün (disposable portion) değerini aştığında, bu değeri aşan her hangi bir malın vakfedilmesi, varisler rıza göstermedikçe geçerli olmaz.
(3) Bir vakfın galleharları vasiyetçinin varisleri olduğu durumlarda, varisler rıza göstermedikçe, vasiyetçinin, varislerin vakıf gelirini yasal miras haklarından farklı oranda bölüşmeleri hususunda vereceği hiçbir talimatı geçerli olmaz.
(4) Vakfın yapılmasını öngören bir vasiyetnamenin tasdiki üzerine, böyle bir vasiyetname
9. madde kuralları uyarınca tescil edilir ve o kurallar, böyle bir vasiyetname vakfiyeymiş gibi gerekli değişikliklerle uygulanır.
Vakfiyelerin Geri
11. 9. madde kuralları uyarınca tescil ettirilmiş bir vakfiye geri çekilemez ve vakfı yapan kişi, Çekilememe-si böyle bir vakfı feshetme yetkisine sahip değildir:
Ancak vakfeden kişi, vakfiyede böyle bir yetkiyi kendisine mahfuz tutmuşsa, herhangi bir vakfiyenin kayıt ve koşullarını değiştirebilir veya o kayıt ve koşullarda tadilat yapabilir.
Yine ancak bu gibi değişiklik veya tadiller 9. madde kuralları uyarınca tescile tabidirler.
Hayat Boyu Menfaatler
12. Nihai gallenin herhangi bir hayır amacı için açıkça veya zımnen mahfuz tutulması kaydıyla:
ve Vakıf Uyarınca (a) Hayatta bulundukları sırada veya belirli süreler içerisinde ve vakfın ilan edildiği Sınırlandırıl-mış veya vakfiyenin yapıldığı zamanda ilgili kişilerin var olup olmadıklarına bakılmaksızın, halefi yet Haklar yolu ile kişilerin yararı için;
(b) Vakıf konusu malın kiralarından ve kazançlarından vakfedenin ailesinin, çocuklarının veya fürunun tamamen veya kısmen nafakası (maintenance) ve himayesi veya vakfedenin kendisinin hayatta olduğu sürece nafakası veya borçlarının ödenmesi için vakıf beyannamesine geçerli olarak hükümler konulabilir.
13. Bir vakıf;
Geçersiz
Vakfetmeler
(1) (a) Vakfedenin alacaklılarının haklarını ortadan kaldırmak veya geciktirmek amacını güden ahval ve koşullarda yapılmışsa;
(b) Yapıldığı zaman vakfeden borçlarını ödemekten aciz veya müflis ise;
o vakfın yapılması (dedication) geçerli olmaz.
(2) Yukarıdaki (1). fıkrada öngörüldüğü şekilde yapılan vakfetmeden (dedication) menfaatleri haleldar edilmiş olan veya haleldar olabilecek kişiler, vakfiyenin tescilinden başlayarak bir yıl içerisinde, vakfın geçersiz olduğunu ilan etmesi için Mahkemeye istida yapabilirler ve Mahkeme tüm ilgili tarafları dinledikten sonra, uygun göreceği şekilde emir verir.
III. KISIM
VAKFİYENİN YORUMU
Niyetin Geçerli Olması
14. Bir vakfiye, belirli herhangi bir kelimenin sıkı bir tefsirine göre değil vakfedenin niyetine göre yorumlanır.
Üç Kuşağa Yapılan
15. Vakfiye, vakıftan yararlanma hakkına sahip olarak belirli bir kişinin fürunun bir veya iki kuşağına Atıfların Daimilik İma değinirse, yararlanma hakkı söz konusu kuşaklarla sınırlı olur. Ancak üç veya daha çok kuşağa Etmesi değindiğinde, yararlanma hakkı, varoldukları sürece, füruu için daimi olarak devam eder.
Akrabaların Yakınlığı
16. Vakıf, adı verilen bir kişinin en yakın akrabaları için yapıldığında, akrabalık yakınlığı, her biri kendinden sonra gelenleri hariç tutmak üzere aşağıdaki sıraya veya önceliğe göre hesaba alınır:
(a) Oğullar ve kızlar;
(b) Ana ve baba
(c) Torunlar;
(d) Büyük babalar ve büyük anneler;
(e) Torunların çocukları;
(f) Ana babanın büyük babaları ve büyük anneleri ve aynı sıra ile devam eder;
Kardeşler ve kız kardeşler.
(g)
Tarifteki Şartların Ne
17. Vakfiyede aksine bir niyet gösteren herhangi bir şey bulunmadıkça, vakfın galleharlarına daimi bir Zaman Uygulanaca-ğı nitelik taşıyan, veya bir defa kaybedildikten sonra veya uygulanması sona erdikten sonra tekrar elde edilemeyen bir sıfat veya tarifle değinildiğinde veya kimliği böyle bir sıfat veya tarifle belirtildiğinde, sadece, söz konusu vakıf beyanının yapıldığı zamanda beyanda kimliği tarif edilen veya değinilen şekilde tarif edilen kişiler, vakıf gereğince yararlanma hakkına sahiptirler.
Ancak, sıfat veya tarif, kaybedilebilen veya uygulanması sona erebilen bir türden ise, ayni yöntemle değinilebilen veya kimliği tespit edilebilen tüm kişiler mahsul veya gelir tahakkuk ettiğinde, vakfın gallesini alma hakkına sahiptirler.
“Çocuk”un Manası 18. Bir vakfiyede metin başka türlü gerektirmedikçe:
(a) “Vakfedenin çocuğu” deyimi, vakfedenin meşru çocuğunu veya çocuğu olduğu vakfeden tarafından kabul edilmiş olan çocuğu veya evlat edinilmiş çocuğunu anlatır ve vakfiye tarihinde var olup olmadığına veya daha sonraki herhangi bir zamanda doğduğuna, veya vakfeden tarafından çocuğu olduğunun kabul edildiğine veya evlat edinildiğine bakılmaz ancak, vakfedenin herhangi bir torununu veya başka daha uzak fürunu içermez:
Ancak;
(i) Vakfedenin, vakfetme zamanında hayatta çocuğu bulunmadığında ancak torunu bulunduğunda, o torun dahil edilir ancak daha uzak bir derecedeki füru dahil edilmez;
(ii) Vakfedene ondan sonra bir çocuk doğarsa, bu gibi sonradan doğan çocuk vakıftan yararlanma hakkına sahip olur ve yukarıdaki (i) bendinde sözü edilen torun hariç tutulur;
(iii) Birinci ve ikinci derecede füruu bulunmadığında, üçüncü veya daha düşük bir derecede olanların tümü bir arada çocuğun tarifine girerler;
(b) “Yetim” deyimi annesi ve dedesi hayatta olduğu halde babası hayatta olmayan bir küçüğü anlatır. On sekiz yaşının tamamlanması üzerine yetimlik durumu sona erer.
Eşit ve Aynı Zaman
19. (1) Bir vakfiyede birkaç veya daha fazla amaca veya birkaç veya daha fazla gallehara İçinde Geçerli değinildiğinde, vakfın menfaatini aynı zamanda veya eşzamanlı olarak ve birlikte ve Hisseler eşit paylarla alırlar, meğer ki, farklı oranda veya birbirinden sonra sıra ile yararlanacaklarına dair bir niyet bulunduğunu gösteren bir husus bulunsun.
(2) Galleharların kimlikleri bireysel olarak belirlenmiş kişiler sınıfından oluştuğunda, vakıftan aralarında eşit olarak yararlanma hakkına sahiptirler, ve aralarından biri ölürse, payı fakirlere ve geriye kalan payları da hayatta kalanlara gider.
(3) Bir vakıf bir kişinin oğlu ve onun çocukları ve ilelebet onun çocuklarının çocukları yararına olduğunda, füru olduğu sürece, galle, erkek ve kadınlar aynı düzeyde olmak ve kızların çocukları da dahil olmak üzere her kişiye eşit olarak tahakkuk eder.
(4) Vakfiye, adı verilen bir kişinin çocukları lehine veya onların kalmaması halinde fakirlerin veya başka nihai bir hayır işi lehine olduğunu gösterdiğinde, çocukların bazıları öldüğünde, hayatta kalanlar, vakıf malın gelirinin tümüne hak kazanırlar:
Ancak, çocuklar beyannamede kişisel olarak tanımlandıklarında, her çocuğun payı ölümü üzerine fakirlere veya başka nihai bir hayır işine intikal eder.
(5) Bir vakfiye, galleharların, vakıf malın toplam gelirinin kesirlerinden oluşan belirli hisseler almalarını öngördüğünde;
(a) Söz konusu kesirler birbirine eklendiğinde birimden (unity) fazla olduklarında her galleharın payı orantılı olarak azaltılır.
(b) Belirlenmiş paylarını kendilerine verdikten sonra bakiye kalırsa, niyet vakıf malın gelirinin tümünün söz konusu galleharlara verilmesini gösteriyorsa, o bakiye eşit paylarla galleharların her birine bölünür.
Galleharın Paylarının
20. (1) Aksine bir niyet gösteren herhangi bir şeyin bulunmaması halinde, bir galleharın Son Bulması ölümü üzerine menfaati sona erer ve fakirlerin yararına veya vakfın başka nihai hayır amacına intikal eder.
(2) Bir vakfiyenin, o vakfiyedeki galleharların fürunun söz konusu galleharların her birinin mukabil menfaatlerini almaya hak kazanacaklarını gerek açıkça gerekse zımnen öngördüğü ve aksine bir niyet gösteren hiçbir husus bulunmadığı durumlarda, söz konusu füruu, menfaatları eşit hisselerle değil derecelere (per stirpes) göre alırlar ve erkeklerle kadınlar eşit hisse alırlar.
Mümkün Olduğu Durumlarda
21. (1) Genel bir hayır işi niyeti gösteren bir vakıf gerek:
Mahkemenin Hayır (a) Belirli bir uygulama veya kullanım şekli saptamazsa; veya Amaçlarına Etkinlik (b) Sona ermiş veya uygulanması imkansız hale gelmiş belirli bir kullanım şekli Kazandırması saptarsa, mal Mahkeme emriyle, vakfedenin niyetine mümkün derecede yakın ve benzeri hayır amaçlarına hasredilebilir.
Bir vakıf beyanında bulunma, genel bir hayır niyetinin kesin kanıtı olur.
(2)
IV. KISIM
VAKFIN MAHİYETİ
Vakfın Devamlılık Arz
22. Vakıf yoluyla hapsetme ebediyen süreklilik arz eder.
etmesi Ancak, bir vakfın süre bakımından sınırlı olduğu açıkça ifade edilmediği veya sınırlı olduğu gösterilmediği durumlarda, ebediyen kalıcı olarak yapılmış sayılır ve o şekilde etkili olur.
Vakfın Ferağ ve Temlik
23. Vakfiyenin 9. madde uyarınca tescili üzerine, vakıf konusu mal bu Yasa kurallarına bağlı Edilememesi kalınması koşuluyla, ondan sonra, ne vakfeden ne de mütevelli tarafından ferağ veya devredilebilir ve ne de bunların varisleri vakıf malı miras yolu ile alabilirler.
Vakfın Yasadışı
24. Vakıf malın yasadışı olarak ferağ ve temlik edildiği durumlarda, vakfın amacıyla ilgili olan Ferağının İptal Davası herhangi bir kişi, ferağı ve temliği iptal etmesi ve vakfa etkenlik sağlanması için Mahkemeye istida yapabilir.
Vakıf Konusu Malı
25. (1) Vakfiye, vakıf konusunu teşkil eden herhangi bir araziyi başka bir araziye İstibdat Etme Yetkisinin karşılık istibdal etmesi, veya araziyi satması ve ona karşılık eşit değerde başka Mahfuz Tutulması. arazi satın alması için vakfedeni geçerli olarak yetkilendirebilir.
Ancak, vakfeden, vakfiye kayıt ve şartlarına sıkı sıkıya uymadıkça, vakıf araziyi geçerli olarak istibdal edemez veya satamaz.
(2) Yukarıdaki (1). fıkrada öngörüldüğü şekilde karşılık olarak alınan veya satın alınan arazi, vakıf mal olur ve 9. madde kuralları uyarınca tescil edilir.
V. KISIM
VAKIF MALIN GELİRİNİN KULLANILMASI
Gelirin Kullanılmasında
26. (1) Vakıf malın gallesi veya geliri veya hasılatı, aşağıdaki sıra ile aşağıdaki Öncelik amaçlar için kullanılır:
(a) Vakıf malın bakım ve onarımı;
(b) Vakfın belirlenmiş amacı;
(c) Belirlenmiş amaçların genel amacı için gerekli olan hususta;
(d) Başka herhangi bir hayır amacı.
(2) Bu maddede, “bakım ve onarım” vakıf malı vakfedildiği zaman içinde bulunduğu durumda muhafaza etmeyi anlatır ve mala yapılan iyileştirme işlerini içermez.
(3) Vakıf konusu malın onarımı, gelir veya hasılatı üstüne birinci bir mükellefiyet oluşturmadığı durumlarda Mahkeme, Başsavcı veya ilgili herhangi bir kişinin istidası üzerine, söz konusu gelir veya hasılatın vakfiyede belirlenen amaçlar için kullanılmasının geçici olarak durdurulmasını ve gerekli onarımın onlardan yapılmasını emredebilir.
Bazı Amaçların
27. (1) Bir vakfın niyet edilen amaçlarının bazılarının hayata geçirilemediği veya Gerçekleşme-mesi gerçekleştirilemediği durumlarda, bu maddede öngörülenler dışında, vakfın öteki amaçlarının geçerliliği ondan etkilenmez.
(2) Vakıf, bir kısmı İslam’da yasadışı veya yasak olan ve bundan böyle “yasadışı amaç” olarak anılan muhtelif amaçlar için yapıldığında, yasal olan amaçlar gerçekleştirilir ve yasadışı amaçlar için vakfedilen mal, vakfedene veya şahsi temsilcisine geri döner.
Ancak, bu şekilde vakfedilen mal, taksim edilemeyen taşınmaz mal olduğunda, o mal aleni müzayede ile satılır ve satış hasılatı orantılı olarak vakıf ile vakfeden veya şahsi temsilcisi arasında taksim edilir.
(3) Bir vakfiyenin hükümlerini yorumlarken, galleharının veya amaçlarının mevcut olmadığı görülürse, vakıf malın gallesi fakirlere verilir ancak, ondan sonra herhangi bir zaman söz konusu galleharlar veya amaç meydana gelirse, o galleharlar veya amaç, söz konusu galleye hak kazanır.
(4) Galleharların birden fazla kişiden oluştuğu durumlarda:
(a) Hepsinin vakıfta olan menfaatlerinden feragat etmeleri halinde, gallenin tümü fakirlere hasredilir;
(b) Bazıları feragat eder ve ötekiler de kabul ederse:
(i) Galleharlar vakfiyede bir sınıf olarak ve kim oldukları genel bir tarifle belirtilirse ve bu tarif vakfı kabul edenleri kapsarsa, bunlar tüm galleyi alırlar;
(ii) Vakfiyede galleharların kimlikleri adı verilerek veya somut olarak belirtilerek gösterilirse, feragat edenlerin
gallesindeki hisse, fakirlerin yararına kullanılır.
VI. KISIM
MÜTEVELLİ TAYİNİ VE EVKAF MALLARININ İDARESİ
Vakfedenin Mütevelli
28. Bir malı vakfeden, vakfın yöneticisi veya idarecisi olarak işlem ve eylemde bulunacak ve bu Yasada İle İlgili Hüküm “Mütevelli” olarak anılacak bir veya bir kişinin veya kişilerin tayini ve bu gibi Mütevellinin halefi Koyması veya halefleri ile ilgili olarak vakfiyeye hüküm koyabilir, ve Mütevellinin ve haleflerinin hangi koşullara ve yönteme göre, ne kadar süre için ve kim tarafından tayin edileceğini belirleyebilir.
Ancak bir Mütevelli Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dışında, ikamet ettiğinde tüm niyet ve amaçlar için *Yönetim Kurulu, Mütevelli olur.
Ehil Kişilerin
29. (1) Her mülhak vakfın yönetim veya idaresi için bir Mütevelli tayin edilir.
Mütevelli Tayin Mütevelli, vakıf malın korunması ve yönetimi ve idaresi için makul ve uygun olan
Edilmesi.
(2) her şeyi yapma yetkisine sahiptir.
Aşağıdaki (4). fıkra kurallarına bağlı kalınması koşuluyla akıl sağlığı yerinde olan ve herhangi bir surette kısıtlı olamayan aşağıdaki kişiler Mütevelli tayin
(3) olunabilir:
(a) Vakfedenin Mütevelli olarak tayin ettiği herhangi bir kişi;
(b) Vakfedenin Mütevelli olarak tayin ettiği herhangi bir kişinin füruu;
(c) Vakfedenin kendisi;
(d) Vakfedenin çocukları veya füruu;
(e) Müslüman olan başka herhangi bir kişi.
Ancak, Mütevellinin bir kadının yapamayacağı dini veya manevi görevler yapması gerektiği durumlarda kadın mütevelli tayin edilmez.
(4) Mütevelli mevkiinin bir küçüğe veya akıl sağlığından yoksun veya görev yapmaktan herhangi bir surette kısıtlı olan bir kişiye intikal ettiği durumlarda, Mahkeme bu gibi kısıtlılık süresince görev yapması için başka bir Mütevelli tayin edebilir.
Mütevellilerin Tayini ve
30. (1) Vakfiyede, birbirinden sonra Mütevelli tayini konusunda açık bir hüküm Görevden Uzaklaştırılması bulunmadığı durumlarda:
(a) Vakfeden tayini yapma hakkına sahiptir;
(b) Vakfedenin ölümünden sonra, *Yönetim Kurulu, oy çoğunluğu ile Mütevelli tayin edebilir.
Mütevelli tayin edildikten sonra, o hususta vakfiyede özel somut hüküm bulunmadıkça, vakfeden tarafından görevinden uzaklaştırılamaz.
(2) Görevlerini kabul etmiş olan bir Mütevelli, *Yönetim Kurulunu tatmin edecek gerçek ve doğru dürüst hesap vermedikçe, görevinden serbest bırakılamaz.
(3) Vakfı idare etmeye muktedir veya uygun olmadığı görülen bir Mütevelli, *Yönetim Kurulunun kararıyla, herhangi bir Tüzüğe bağlı kalınması koşuluyla, görevinden uzaklaştırılabilir:
Ancak, herhangi bir kişinin mütevellilikten uzaklaştırılması, ayni kişinin başka bir mütevellilik mevkiini işgal etmesi halinde o mütevellilikten de otomatik olarak uzaklaştırılmasını gerektirir.
(4) Yukarıdaki (4). fıkra uyarınca görevinden uzaklaştırılan bir mütevelli, veya bu madde uyarınca bir Mütevellinin tayininden veya azlinden mağdur olan herhangi bir kişi Mahkemeye istinaf edebilirler.
Mütevellinin Ödenmesi
31. (1) Aşağıdaki (3). fıkra kurallarına bağlı kalınması koşuluyla, vakfiyeye bir Mütevellinin veya haleflerinin vakfiyede belirlenebilecek bir ödenek almasına yetki veren hüküm konulabilir. Ücret miktarı vakfiyede belirtilir. Böyle bir hüküm yoksa veya mali sıkıntı halinde, bu hususta Mahkemeye bir istida yapılması üzerine, Yargıç bir Mütevellinin alacağı ücreti saptama yetkisine sahiptir.
Ancak aksine herhangi bir şey bulunmaması halinde, vakfiyede belirlenen ücret ilk Mütevelliye ödenir, ve onun yerine geçen Mütevelliler sadece Yargıcın vereceği bir emir üzerine ücrete hak kazanırlar.
(2) Mütevelli, vakfedenin veya Yargıcın almasına yetki verdiği ücreti vakfın gelirinden yasal olarak alabilir.
(3) Mütevellinin ücreti, Mütevellinin vakıf konusu malda hiç bir yararlanma hakkı olmadığında, vakfın gelirinin onda birinden fazla olamaz.
Ancak Yargıç, vakfa ait fonları ve mevcut fazlalığı gözden geçirdikten sonra söz konusu ücreti uygun göreceği şekilde arttırabilir.
Mütevellinin Vekilleri
32. (1) Mütevelli, vakfiye hükümleri uyarınca öyle yapması için yetkisi varsa, veya işlerin olağan seyri gerektirdiğinde veya işlerin olağan seyrine uygun hallerde, vakfın idaresi için bir vekil istihdam edebilir.
(2) Vekili tayin eden Mütevellinin ölümü veya görevinden uzaklaştırılması üzerine, vekilin yetkisi sona erer.
Mütevellinin Borçlanma
33. Vakfiyede borçlanma konusunda açık bir hüküm yoksa, Mütevelli o sıfatla, *Yönetim Kurulunun Yetkisi tavsiyesi üzerine Mahkemenin meseleyi tezekkür ettikten sonra vereceği bir emir olmaksızın, kesinlikle herhangi bir amaç için herhangi bir para borçlanamaz.
Ancak, Devlet vergilerini ödemek için Yargıcın kendisini yetkilendirebileceği miktarda para borçlanabilir.
Satış veya İpotekler için
34. (1) Vakıf beyannamesinde mütevellinin vakıf malı satabileceği veya ipotek Kısıtlamalar verebileceği konusunda yetki veren herhangi bir hüküm yoksa, Mütevelli vakıf malı satamaz veya ipotek veremez.
Ancak Mahkeme, vakıf arazinin vakıf amaçlarına uygun olmaktan çıktığı hususunda tatmin olursa, vakıf arazinin satılmasını emredebilir.
(2) Böyle bir yetkisi olmadan fiilde bulunan herhangi bir mütevelli tröst ihlalinden suçlu addolunur ve bu fiilinden dolayı Mahkeme emri ile görevinden uzaklaştırılabilir.
İcara Verme Yetkisi
35. (1) Bir vakfın Mütevellisi, vakıf malı bir yıllık bir süre için ve *Yönetim Kurulunun onayı ile üç yıla kadar bir süre için icara verebilir ve böyle bir icar Mütevellinin ölümü veya azli ile sona ermez.
Ancak bir vakıf için şayanı arzu veya yararlı olacağı düşünülen hallerde, *Yönetim Kurulu icarın daha uzun bir süre için yapılmasına yetki verebilir.
(2) Vakıf beyannamesinde öngörülen dışında hiçbir kimse makul bir icar bedeli ödemeksizin vakıf malı işgal edemez, ve Mütevelli herhangi bir kişiye bir vakıf malı makul bir icar bedeli ödemeden işgal etmesine müsaade eder durumda görülürse, böyle bir işgal için *Yönetim Kurulunun saptayabileceği makul bir kira bedelinin işgal eden kişi tarafından ödenmesi yine de muaccel ve vacip olur.
Ancak, böyle bir kişiden, vakıf malı işgali sırasında istirdat edilemeyen herhangi bir para için Mütevelli şahsen sorumlu olur.
Mütevellinin Bina İnşa
36. Mütevelli, *Yönetim Kurulunun onayına bağlı olarak ve *Yönetim Kurulu vakıf malın amaçları Ettirmesi ve Toprağı yararına olacağı kanısında ise, vakıf mal üzerine binalar inşa edebilir veya vakfa ait arazilerde İşlemesi tarım yapabilir ve toprağı işleyebilir.
Vakfiye Hükümlerinin
37.Mütevelliye bir halef tayin edilmesine veya vakfın idaresine ilişkin mevcut koşulların, vakıf Uygulanamaz Duruma Gelmesi malına, veya topluma, veya tarafların durumlarına ilişkin hal ve koşullardaki değişme nedeniyle uygulanamaz duruma geldiği hallerde, ve galleharların zımni rızası ile vakıf malın fiilen idaresini yapan kişiler bulunduğunda, bu kişiler dürüstçe hareket ediyorlar ve vakıf malın fonlarında usulsüzlük yapmıyorlarsa, salt yanlış muhakeme sonucu yaptıkları ve galleharın göz yumduğu hatalar için sorumlu tutulmazlar ancak, fiilen aldıkları paralar ve temerrüt veya ihmalleri olmasa idi meydana çıkarabilecekleri ihtilâslar için sorumlu olurlar.
Mütevellinin Görevleri
38. Bir vakfın her Mütevellisi aşağıdakileri yapmakla görevlidir:
(a) Vakıf mallarını akılcı bir çaba ile ve bir işletme gibi idare etmek;
(b) Her yılda bir kez her Mart ayının birinci gününden geç olmamak üzere, vakıf malın bir önceki yıl ile ilgili hesaplarını, ödeme belgeleri veya makbuzlarla desteklenmiş olarak hazırlayıp *Yönetim Kurulu tarafından tezekkür edilmek üzere Evkaf Müdürü aracılığı ile *Yönetim Kuruluna sunmak
VII. KISIM
CAMİLERLE İLGİLİ ÖZEL KURALLAR
Cami Olarak Vakfetme
39. Bir kişi cami olarak vakfetme amacıyla bir bina inşa ettiğinde veya inşa ettiği binayı cami Koşulları olarak nitelendirdiğinde;
(a) Bu gibi malı taksim ederek geriye kalan malından
ayırmalı;
(b) O mala bir giriş için geçit yeri sağlamalı;
(c) Malı köy cami komisyonuna devretmeli ve tasarrufunu komisyona teslim etmeli; ve
(d) Camilere dair bu Yasa uyarınca yapılan herhangi bir Tüzük kurallarına uymalıdır..
Vakfedenin Yararlanmama
40. Vakfın amacı bir cami olduğunda:
Gereği (a) Vakfeden böyle bir vakıf uyarınca kendisine herhangi bir yararlanma hakkı saklı tutamaz ve bu tür tüm
saklamalar geçersiz ve etkisiz olur;
(b) Caminin bir ibadet yeri olarak kullanılması ve bakımı ile ilgili masraflar için hükümler konulabilir.
Cami Yararına Vakfetme
41. Mevcut bir cami yararına vakıf yoluyla mal vakfedilebilir.
VIII. KISIM
EVKAF DAİRESİNİN, BİR YÜKSEK MECLİSİN VE KÖY CAMİ KOMİSYONLARININ KURULUŞU
Evkaf Dairesinin Kuruluşu +42.
(1) Camilere, Müslüman mezarlıklarına, başka herhangi bir Yasa ile başka bir düzenlemesi yapılmayan Müslüman eğitim kuruluşlarına ve Kıbrıs’taki başka Müslüman dini kuruluşlarına veya vakıflara ait ve bu Yasada “vakıf malı” olarak anılan tüm malların ve fonların nezareti ve yönetimi sorumluluğu ile görevli olarak Kıbrıs’ta Yüksek Meclis kontrolünde bu Yasada “Evkaf Dairesi” olarak anılan bir Daire kurulur.
(2) Bu Yasanın yürürlüğe girmesi üzerine, bu Yasa ile kaldırılan Yasa uyarınca kurulan Evkaf Dairesi feshedilir ve hak ve yükümlülükleri bu Yasa uyarınca kurulan Evkaf Dairesine intikal eder ve feshedilen Evkaf Dairesinin herhangi bir memuru veya müstahdemi, ayni maaş veya ücretle ve önceki hizmet koşullarına olabildiğince yakın hizmet koşullarına tabi olarak bu Yasa ile kurulan Evkaf Dairesine nakledilir ve bu Dairenin memuru veya müstahdemi olur.
Yüksek Meclis
43. Yüksek Meclis (High Council) Türk Cemaat Meclisinin 12/60 sayılı Türk Cemaat Meclisi Vakıflar ve Din İşleri Teşkilat Kanununun 55. maddesi ile ılga edilmiş olduğundan bu maddenin hükmü kalmamıştır.
44. Yüksek Meclis (High Council) Türk Cemaat Meclisinin 12/60 sayılı Türk Cemaat Meclisi Vakıflar Yüksek Meclis ve Din İşleri Teşkilat Kanununun 55. maddesi ile ılga edilmiş olduğundan bu maddenin hükmü Toplantılarında Yeter Sayı kalmamıştır.
ve Usul
45. Yüksek Meclis (High Council) Türk Cemaat Meclisinin 12/60 sayılı Türk Cemaat Meclisi Vakıflar Yüksek Meclisin İcra ve Din İşleri Teşkilat Kanununun 55. maddesi ile ılga edilmiş olduğundan bu maddenin hükmü Komiteleri kalmamıştır.
Köy Cami Komisyonu
46. (1) Camilerle, camilere ait malların bakımı ve idamesi ve yönetimi için her köyle ilgili olarak, *Yönetim Kurulunun her köy için beşten fazla olmamak üzere kararlaştıracağı sayıda ve İkinci Cetvelde gösterilen Tüzüklerin gerektirdiği niteliklere sahip ve söz konusu Tüzük kuralları uyarınca (3). fıkrada belirtilen kişiler tarafından seçilen üyelerden oluşan ve söz konusu Tüzükte öngörüldüğü şekilde seçilen bir başkanın başkanlığı altında bir Köy Cami Komisyonu kurulur.
Ancak, bu Yasanın yürürlüğe girmesinden sonra yapılacak ilk seçimlerle ilgili olarak her Köy Cami Komisyonunun üye sayısı dört olur.
(2) Bir Cami Komisyonunun her üyesi, göreve başladığı tarihten itibaren dört yıllık bir süre için üyelik yapar ancak, *Yönetim Kurulu Başkanına yazılı bildirimde bulunarak görevinden istifa edebilir.
Ancak, bu Yasa kuralları uyarınca ilk seçilen bir Köy Cami Komisyonu üyeleri, bu madde kuralları uyarınca sahip oldukları istifa etme hakkına halel gelmeksizin, 31 Aralık 1961 tarihine kadar
3.27/59 mevkilerini muhafaza ederler.
İkici Cetvel
(3) İkinci Cetvelin içerdiği Tüzüklerde öngörülen süre için bir Köy Cami Komisyonu seçimi yapılacak olan köyün sahası içinde mutat olarak ikamet eden ve yirmi birinci yaşını tamamlamış olan ve İslam dinine ve Türk ırkına mensup olan herhangi bir erkek, adı söz konusu Tüzükler uyarınca hazırlanmış seçmen listesine dahil edilmişse, o seçim için oy kullanma hakkına sahiptir.
(4) Köy Cami Komisyonunun seçilmiş herhangi bir üyesi, Başkandan izin almadan, Köy Cami Komisyonunun ** birbirini izleyen üç toplantısında hazır bulunmazsa mevkii boşalmış olur. Başkanın veya seçilmiş bir üyenin mevkii, görev süresi sona ermeden önce boşalırsa, Komisyon onun yerine görev süresinin sona ermemiş kısmı için Başkan veya üye olması için gerekli niteliğe sahip başka bir kişiyi seçer.
Cami Komisyonu, üyeleri arasında herhangi bir münhal bulunmasına bakılmaksızın işlem ve eylemde bulunabilir.
(5) Bu madde amaçları bakımından;
“köy” içinde bir Müslüman Türk toplumu veya cami veya her ikisi de bulunan bir köyü anlatır ve altı esas kenti de içerir.
Ancak,
(a) Herhangi bir köyde cami veya cami malı bulunduğunda ancak Türk toplumu bulunmadığında, o köy, İkinci Cetveldeki Tüzük kuralları uyarınca gruplaştırılabilir.
(b) Lefkoşa kenti, bu amaçla *Yönetim Kurulunca, üç bölgeye ayrılacak ve her bir bölge bu madde amaçları için bir köy sayılacaktır;
(c) Bu Yasanın yürürlüğe girmesinden sonra yapılacak ilk seçim için, bu ayırma Vali tarafından yapılır.
Seçime İtirazlar
47. İlgili herhangi bir kimse, seçimin yapıldığı ilçenin Kaza Mahkemesi Başkanına bir dilekçe vererek bu Yasa uyarınca yapılmış bir seçimin geçerliliğine itiraz edebilir. Kaza Mahkemesi Başkanının bu gibi dilekçe ile ilgili kararı nihai ve kesin olur.
Malın *Yönetim Kurulunun
48. (1) Tüm Mazbut vakıflar ve onlarla ilgili tüm fonlar bu Yasa kurallarına bağlı kalınması koşuluyla, Yedine Verilmesi *Yönetim Kurulunun yedine verilir.
(2) Tüm Mülhak vakıflar ve onlarla ilgili tüm fonlar, bu Yasa kurallarına bağlı kalınması koşuluyla, o vakıfların mütevellilerinin yedine verilir.
(3) Galleharların tükenmesi üzerine, veya herhangi bir vakfetmenin (dedication) başlangıçta gösterilen amacının Mahkemenin kanısınca zaman içinde kullanılmaz hale geldiği veya herhangi bir sebepten dolayı uygulanmasının mümkün olmadığı durumlarda, herhangi bir vakfetme ile ilgili mal ve fonlar *Yönetim Kuruluna geçer ve Mazbut vakıflarla birleşerek onlardan alınan gelirin bir kısmını teşkil eder.
24/59’un Cetveli (4) Bu Yasanın yürürlüğe girmesinden önce Evkaf Murahhaslarının uhdesinde olan tüm yetki ve görevler, *Yönetim Kurulunun uhdesine verilir ve herhangi bir Yasada geçen “Murahhasları” sözcüğü yerine, başka herhangi bir hükme bağlı olarak, her yerde *“Yönetim Kurulu” sözcükleri konur.
*Yönetim Kurulunun Görevleri 49. (1) *Yönetim Kurulu, Evkaf siyasetinin oluşumunda esas vasıtadır ve, bu Yasa kurallarına bağlı kalınması koşuluyla;
(a) Mazbut vakıfların yegane idarecisi ve mütevellisidir;
(b) Bu Yasa kurallarına bağlı kalınması koşuluyla Mazbut vakıfların ve Evkaf Dairesinin yıllık gelir ve gider bütçesini hazırlar, onaylar ve yayınlar;
(c) Herhangi bir vakıf malın mütevellisi tarafından vakfiye hükümleri uyarınca idare etmesine genel olarak nezaret eder ve bu amaçla da, vakıf mala girme hakkına sahiptir;
(d) Tüm vakıf malların mali durumlarına veya işlerine nezaret eder ve her vakıf ile ilgili her yıl düzenli olarak tutulmuş ve murakabe edilmiş hesaplar sunulmasını ister;
(e) Bu Yasa kurallarına bağlı kalınması koşuluyla, Mazbut vakıfların, Evkaf Dairesinin ve başka vakıf malların mali durumu ile ilgili olarak yıllık rapor yayınlar;
(f) Tüm vakıfların sicilini tutar;
(g) 55. maddede öngörülen meselelerin herhangi biri ile ilgili olarak Mahkemeye müracaat eder;
(h) Bu yasa uyarınca yapılan Tüzüklere bağlı kalınması koşuluyla, Evkaf Dairesi kadrolarına ehliyetli ve uygun kişiler tayin eder ve tayin ettiği kişileri azleder.
(i) 30. maddeye bağlı kalınması koşuluyla, Mütevellileri ve Mülhak vakıflarla ilgili çeşitli görevler için gerekli başka kişileri tayin eder ve azleder;
(j) Mütevelli tayin edilene kadar herhangi bir vakfı idare eder ve bir Mütevellinin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde bulunmadığı süre içinde ona vekalet edecek ehil ve uygun kişiyi tayin eder;
Ancak, bu bent uyarınca herhangi bir kişinin atanmasından mağdur olan herhangi bir kişi durumun düzeltilmesi için Mahkemeye istida yapabilir ve Mahkeme tüm ilgili tarafları dinledikten sonra uygun göreceği bir emir verebilir.
(k) Köy Cami Komisyonlarına nezaret eder ve yıllık bütçelerini onaylar.
(l) Tüm İslam dini vakıf ve bağışlarının icrasına nezaret eder ve kontrolünü yapar;
(m) Herhangi bir vakıf malın inkişafı ile ilgili olarak proje hazırlar, onaylar ve uygular ve o amaçla da herhangi bir bankadan veya tüzel kişiden veya herhangi bir kişiden herhangi bir miktarda para borçlanabilir ve bu gibi bir borcun ana parası ile faizinin ödenmesini garanti etmek amacıyla, vakfın gelirini borç verene ipotek verebilir veya vakfın gelirine mükellefiyet yükleyebilir.
(n) İlgili kişinin başvurusu üzerine, kanısınca istibdalin vakfın yararına olacağı durumlarda herhangi bir vakıf taşınmaz malı istibdal edebilir:
Ancak, kıymeti bin Kıbrıs Lirasından fazla olan bir mal, Yüksek Mahkemenin bir Yargıcının onayı alınmadan istibdal edilemez.
(2) *Yönetim Kurulu, yönetsel görevlerini Müdür aracılığı ile yapar.
Köy Cami Komisyonlarının
50. (1) Bir Köy Cami Komisyonu, *Yönetim Kurulunun üstün nezaretine, kontrolüne ve talimatına tabi olarak;
Görevleri
(1)(a) Köyüne cami tesis eder ve bakımını yapar ve Türk Din Reisi (Müftü) Yasasının 6.
maddesinin (a) bendi uyarınca atanan cami personelinin maaş ve diğer ödeneklerini öder;
(b) Köyündeki herhangi bir camiye ait veya yararına vakfedilmiş malları, idare ve kontrol eder ve *Yönetim Kurulunun tutmasını ve vermesini isteyebileceği hesapları tutar ve sunar.
(2) Bir Köy Cami Komisyonu (ilgili köyün adı) Cami Komisyonu olarak isimlendirilir.
Müdür Tayini ve Görevleri
51. (1) Müdürü, *Yönetim Kurulu tayin eder;
Ancak, Türk ırkından gelme Müslüman bir erkek olmayan ve Türk Lisesi veya Koleji veya başka bir muadil orta eğitim okulundan mezuniyet diploması sahibi olmayan ve *Yönetim Kurulunun kanısınca iyi bir Türkçe, İngilizce ve Muhasebe bilgisine sahip olmayan kişiler Müdür tayin edilemez.
(2) Müdür, aşağıdakileri yapmakla görevlidir:
(a) *Yönetim Kurulunun herhangi bir kararının gereğince yerine getirilmesini sağlamak
(b) Bir kararın Evkaf fonlarından herhangi bir harcama yapılmasını gerektirdiğinde, harcamanın *Yönetim Kurulunun onaylamış olduğu bütçeye veya hesaplamaya göre yapılmasını sağlamak.
(3) Müdür, *Yönetim Kurulunca onaylanmış cari bütçede ödenek konmuş işlerin yapılması için Evkaf Dairesi hizmetinde gerekli olan müstahdem veya işçileri, cari günlük ücretlerle istihdam edebilir.
*Yönetim Kurulu Tarafından ve 52. (1) Herhangi bir Mahkemede başlatılacak tüm hukuk davalarında ve yargısal işlemlerde *Yönetim Kurulu Aleyhine Yargısal İşlemler vs. ve bir Köy Cami Komisyonu kendi adıyla dava açar ve dava edilir.
(2) Herhangi bir Mahkemede veya herhangi bir yargı işleminde*Yönetim Kurulu, Müdür veya *Yönetim Kurulunun o hususta yetkilendireceği başka bir kişi aracılığı ile isbatı vücut edebilir.
(3) Herhangi bir Mahkemede veya herhangi bir yargısal işlemde bir Köy Cami Komisyonu, Başkanı veya Komisyonun o hususta yetkilendireceği başka bir kişi aracılığı ile ısbatı vücut edebilir.
İkrazlar
53. (1) *Yönetim Kurulu, hayır amaçları için herhangi bir Köy Cami Komisyonuna Mazbut vakıf fonlarından borç verebilir.
(2) *Yönetim Kurulu, Mahkemenin onayına bağlı olarak, hayır amaçları için herhangi bir Köy Cami Komisyonu adına herhangi bir bankadan veya tüzel kişiden veya herhangi bir kişiden para borçlanabilir.
++Ancak, üç yüz Kıbrıs Lirasından az olan böyle bir borçlanma için Mahkemenin onayı gerekli değildir.
Evkaf Gelirleri
54. Evkaf Dairesi gelirleri *Yönetim Kurulunca mümkün olan en avantajlı bir şekilde ve sadece aşağıdaki amaçlar için kullanılır:
(a) Adı geçen Daireyi idame ettirme yıllık maliyetinin ve harcamalarının karşılanması;
(b) *Yönetim Kurulunun yedine verilen veya idare ettiği malların bakım ve onarımı; ve
(c) Kıbrıs Türk Toplumunun dinsel ve başka hayır işleri gereksinmelerinin karşılanması.
Tröst İhlali veya Emniyeti
55. (1) Bir vakfın sevk veya yönetiminde meydana geldiği iddia edilen herhangi bir tröst ihlali veya Suiistimal Halinde emniyeti suiistimal halinde, veya bir vakfın sevk veya yönetimi için Mahkemenin talimatının Uygulanacak Usul gerekli addolunduğu durumlarda, Baş Savcı, *Yönetim Kurulu veya *Yönetim Kurulunun herhangi bir üyesi, veya, Baş Savcının muvafakati ile ilgili malda bir menfaat sahibi olan herhangi bir kişi, aşağıdaki hususlarda bir emir için Mahkemeye istida yapabilir:
(a) Mütevellinin görevinden alınması;
(b) Yeni bir Mütevelli atanması;
(c) Her hangi bir malın mütevellinin yedine verilmesi;
(d) Hesap verilmesi ve soruşturmalar yapılması için talimat verilmesi;
(e) Vakfın belirli bir amacına, malın veya maldan sağlanan menfaatin ne kadarının tahsis edileceği hususunda bir tespit kararı verilmesi;
(f) Vakıf malının tümünün veya herhangi bir kısmının satılmasına veya istibdaline yetki verilmesi;
(g) Bir vakfiyenin tescili veya Arap alfabesi harfleriyle yazılı vakfiyenin Latin harfleri ile yazılması veya suretinin çıkarılması için talimat verilmesi;
(h) Bir projeyi halletme; veya
(i) Bir meselenin mahiyetinin gerektirebileceği ek veya başka çareler bahşedilmesi.
(2) Başsavcı, *Yönetim Kurulunun tasarlamakta olduğu herhangi bir fiilin spekülatif mahiyette olduğu veya genel olarak İslam’a ait dinsel malları veya özellikle belirli bir vakıf için zararlı olabileceği yolunda kendisine şikayet veya bildirimde bulunulması üzerine, *Yönetim Kurulunun tasarlamakta olduğu fiili yapmaktan men edilmesi için Mahkemeye başvurabilir ve Mahkeme de gerekli veya uygun göreceği bir emir verebilir.
IX KISIM
EVKAF DAİRESİ MEMURLARI VE MÜSTAHDEMLERİ
Memurların Atanması ve
56. (1) *Yönetim Kurulu, bu Yasa uyarınca yapılan Tüzüklere bağlı olarak, yönetiminin iyi ve etkili bir Görevleri şekilde yürütülmesi için Evkaf Dairesinde gereksinme duyulduğu kadar mevki ihdas edebilir.
(2) Bu yasa uyarınca yapılan Tüzüklere bağlı kalınması koşuluyla, *Yönetim Kurulu, Evkaf Dairesinde münhal bulunan mevkileri doldurmak için iyi bir eğitim görmüş ve kabiliyet sahibi ehil ve uygun kişiler tayin eder. Ancak, tayinler yapılırken Dairenin yürütülmesinde tasarruf ve etkenlik dikkate alınır.
(3) Elli beş yaşını doldurmuş hiçbir kimse Evkaf Dairesindeki herhangi bir mevkiye atanamaz ve herhangi bir mevkii işgal etmekte olan kişilerin de altmış yaşını tamamlamaları üzerine o mevkii işgal etmeleri son bulur.
(4) Bu Yasa uyarınca yapılan Tüzüklere bağlı kalınması koşuluyla, bu madde uyarınca atanacak kişiler *Yönetim Kurulunun istediği süre mevkilerini işgal ederler ve *Yönetim Kurulunun saptayacağı maaşı alırlar.
Ancak bu şekilde atanan kişiler sadece suihal, irtikap, ihmal, liyakatsizlik veya mevkiin lağvedilmesi nedeniyle görevden azledilebilirler veya uzaklaştırılabilirler.
(5) Evkaf Dairesinin herhangi bir memuru herhangi bir sebepten dolayı mevkiinin görevlerini geçici olarak yapamadığında, *Yönetim Kurulu istediği süre için o mevkii işgal etmek üzere bir vekil tayin edebilir
(6) *Yönetim Kurulu, bu madde uyarınca tayin edilen herkesten, mevkiinin görevlerini gerekli şeklide yerine getireceğine dair uygun göreceği bir teminat vermesini ister.
(7) Bu madde uyarınca tayin edilen her memur, görevinin devam ettiği belirli zamanlarda veya mevkiini işgal etmesi sona erdikten sonra bir ay içerisinde ve *Yönetim Kurulunun vereceği direktif uyarınca, Kurula, sorumlu kılındığı tüm konular ve yaptığı tahsilat ve ödemelerle ilgili olarak tahsilat ve ödemeleri destekleyici belgelerle birlikte, yazılı olarak doğru bir hesap verir ve kendi makamı itibariyle *Yönetim Kuruluna borcu olan kişileri ve her kişinin borcu olan miktarı gösteren bir liste teslim eder, ve kendisinin vereceği olan tüm paraları Müdüre veya *Yönetim Kurulunun direktif vereceği başka şekilde öder.
Ancak, bu gibi herhangi bir memur, teslim etme mecburiyetinde olduğu herhangi bir hesabı veya listeyi veya onlarla ilgili herhangi bir destekleyici belgeyi, defter veya evrakı teslim etmeye veya yapmaya mecbur olduğu herhangi bir ödemeyi yapmayı reddeder veya kasten ihmal ederse, Müdürün istidası üzerine, ilgili memurun dairesinin bulunduğu ilçenin Kaza Mahkemesi Başkanı koymayı uygun göreceği kayıt ve koşullara bağlı olarak bu gibi teslimde bulunmaya veya ödemeyi yapmaya veya direktif vereceği başka bir hususu tatmin etmeye zorlayabilir.
Bu şekilde ödenmesi emredilen herhangi bir para miktarı hükümlü bir borç sayılır ve tahsili için de derhal icra müzekkeresi çıkarılabilir.
(8) *Yönetim Kurulunun veya bir Köy Cami Komisyonunun hiçbir üyesi ve Evkaf Dairesinin hiçbir ++ memurunun veya müstahdeminin, Evkaf Dairesi ile veya için yapılan veya icra edilen herhangi bir sözleşme veya iş ile, kendisinin, karısının, çocuklarının veya ortağının doğrudan veya dolaylı olarak ilişkisi olmayacaktır.. Böyle bir üye, memur veya müstahdem bu şekilde ilişki içinde olursa, mevkiinden ayrılır ve Evkaf Dairesinde herhangi bir mevki işgal etmekten veya istihdam edilmekten men edilir ve seri yargılama usulü ile mahkumiyet üzerine yirmi beş Kıbrıs lirasına kadar para cezasına çarptırılabilir.
Ancak, Evkaf Dairesi ile yapılan herhangi bir sözleşmeye taraf olan veya Evkaf Dairesi için herhangi bir iş yapmakta olan bir şirkette hissedar olmak yukarıdaki fıkra kapsamına girmez.
Emekli Maaş ve
57. *Yönetim Kurulu Bakanlar Kurulunun onayı ile ve Resmi Gazetede yayımlamak suretiyle Evkaf İkramiye-si Dairesinin belirli memur ve müstahdemlerine veya Cami görevlilerine emekli maaşı veya ikramiyesi ödenmesi için bir proje hazırlanmasını ve uygulanmasını öngören ve ödeme kayıt ve koşullarını belirleyen tüzükler yapabilir.
X. KISIM
BÜTÇE, MALİYE VE HESAPLAR
Yıllık Bütçe ve
58. (1) Köy Cami Komisyonlarının yıllık gelir ve gider bütçeleri hazırlanarak bu Yasa ve onun Hesaplar uyarınca yapılan Tüzükler kuralları uyarınca onaylanmak üzere *Yönetim Kuruluna sunulur.
(2) *Yönetim Kurulu, Mazbut vakıflarla Evkaf Dairesi gelir ve gider genel bütçelerini hazırlar ve onaylar ve ilgili oldukları mali yılın başlamasından en geç on beş gün önce yayımlar.
(3) Evkaf Dairesinin mali yılı Ocak ayının birinci günü başlar.
(4) *Yönetim Kurulunca tutulan defter ve hesaplar Sayıştayın veya onun tayin edeceği başka kişilerin denetimine tabidir.
(5) Denetçinin raporu, sunulduğu tarihten başlayarak bir ay içerisinde *Yönetim Kurulu tarafından yayımlanır.
(6) 49. maddenin (1) fıkrasının (e) bendinin öngördüğü mali rapor, ilgili olduğu mali yılın Mayıs ayından geç olmamak üzere *Yönetim Kurulu tarafından yayımlanır.
XI. KISIM
CAMİLER VE KÖY CAMİ KOMİSYONLARINA
İLİŞKİN MALİ KURALLAR
Din Vergisi
59. (1) *Yönetim Kurulu, Köy Cami Komisyonlarına yapılacak bağışları dikkate aldıktan sonra, gelirin fevkinde yapılacak global harcama fazlalığını karşılamak için gereken miktarın toplamını Köy Cami Komisyonlarının onaylanmış yıllık bütçelerinden hesaplar, ve her yıl Ekim ayı sonundan önce her Köy Cami Komisyonu Başkanına bir bildirimde bulunulmasını sağlayarak bildirimde belirtilen miktarın vergi olarak tarh edilmesi için Komisyona çağrıda bulunur. Bu miktar, *Yönetim Kurulunun her Komisyonun karşılamasını uygun gördüğü global gider fazlalığı toplamının belirli bir oranından oluşur.
(2) Köy Cami Komisyonu bildirimi aldığı tarihten başlayarak otuz gün içerisinde, söz konusu miktarları herkesin mali durumuna göre köy veya kentin Türk ırkından gelen Müslüman sakinlerine vergi olarak tarh eder.
(3) Yukarıdaki (2). fıkra amaçları bakımından-:
“sakin” vergi yükleme yılının Ekim ayının otuzuncu gününde;
(a) Köy veya kentin sakini olan; ve
(b) Yirmi bir yaşından küçük olmayan: ve
++(c) Kendisine bir köyde elli milden ve bir kentte yüz milden az olmayan vergi yükletilmesini haklı kılacak kadar mali olanağı bulunan erkekleri anlatır.
Ancak, öğretmenlerle Devletin veya Evkaf Dairesinin istihdam ettiği kişilere maaşlarının yüzde birinden fazla vergi tarh edilemez.
(4) Hiçbir kimse, herhangi bir vergi takdir yılında birden fazla köy veya kentin sakini sayılamaz. Herhangi bir kişi, bir vergi takdir yılında birden fazla köy veya köyün vergi listesine dahil edilirse, bir Yargıca itirazda bulunabilir ve Yargıç bu kişinin hangi köy veya kentin sakini sayılacağına karar verir.
(5) Bu maddede öngörüldüğü şekilde tarh edilen vergi miktarlarını gösteren bir liste yazılı olarak hazırlanır ve Köy Cami Komisyonunun en az iki üyesinin imzaları ile tasdik edilir.
(6) İlgili başkan listenin bir suretini her köy veya kentin görülebilen bir yerine asar veya astırır ve liste on gün bu şekilde asılı kalır. Listenin bir sureti tamamlandığı tarihten yedi gün içerisinde Müdüre gönderilir.
Köy Cami Komitesi bu madde kurallarına uymayı ihmal ederse, *Yönetim Kurulu masrafları ilgili Komiteye ait olmak üzere yapılması gereken her şeyi yapabilir.
(7) Bu madde kuralları uyarınca kendisine yapılan herhangi bir tarhiyattan mağdur olan herhangi bir kişi, listenin asıldığı tarihten on gün içerisinde ikamet ettiği ilçedeki bir Yargıca itirazda bulunabilir. İtiraz yazılı yapılır ve vergiye hangi nedenlerle itiraz edildiği de belirtilir.
(8) Yargıç, yapılan tarhiyatın adil olup olmadığı konusunda ve yapılan itirazlar hususunda olabildiğince en erken bir zamanda soruşturma yapar ve vergi tarhiyat listesindeki herhangi bir eksikliğin düzeltilmesi dahil, adil göreceği değişiklik ve tadilatı yapar ve bunun üzerine asılıp bir ay asılı kalmak üzere düzeltilmiş listenin ilgili Köy Cami Komisyonu Başkanına gönderilmesini sağlar.
(9) *Yönetim Kurulu, tarhiyatta esaslı bir adaletsizlik veya usulsüzlük yapıldığı kanısına varırsa, adaletsizliğin ve usulsüzlüğün uygun göreceği şekilde giderilmesini emredebilir.
(10) Listenin *Yönetim Kurulunca onaylanması üzerine, her kişiye tarh edilen vergi miktarının ödenmesi, *Yönetim Kurulunun zaman zaman vereceği direktiflerde belirteceği taksitlerle ve belirtilen bir zamanda veya yerde muaccel olur, ve ödemede temerrüt edilmesi halinde, temerrüt eden kişinin ikamet ettiği ilçenin Kaza Mahkemesi Mukayyidine Müdür, imzası tahtında tarh edilen miktarı ve ödenmediğini tasdik eden bir belge dosyalar ve, bu dosyalama üzerine ilgili miktar hükümlü bir borç imiş gibi icra müzekkeresi çıkarabilir ve bu şekilde istirdat edilen miktar hangi köy veya kent adına tahsil edilmişse onun fonunun alacağına geçirilir.
Nakit Para ile ++60.
(1) Bir Köy Cami Komisyonu Başkanı, Komisyonun sekreterliğini ve sandık eminliğini de İlgili Kısıtlama. yapar, ve hiçbir zaman yanında on Kıbrıs lirasından fazla bir para bulundurmaz.
(2) On Kıbrıs lirasından fazla olan tüm paralar bir bankaya veya *Yönetim Kurulunun onayladığı bir başka kuruluşa yatırılır ve yatırılan paralar için gerekli hesaplar tutulur.
(3) Mazbut vakıflarla ilgili olarak toplanan tüm paralar, toplandıkları tarihten on gün içerisinde Müdüre gönderilir.
XII. KISIM
ÇEŞİTLİ KURALLAR
Sözleşme-ler
61.. (1) Evkaf Dairesi adına yapılacak sözleşmeler yazılı olarak yapılır ve Dairenin mührü ile mühürlenir ve *Yönetim Kurulunca o hususta yetkilendirilmiş iki *Yönetim Kurulu üyesi tarafından imzalanır:
Ancak, Dairenin cari işlerinin olağan yürütülmesine ilişkin sözleşmeler, Sözleşmeler Yasası kurallarına bağlı kalınması koşuluyla, Daire adına Müdür tarafından duruma göre yazılı veya sözlü olarak yapılabilir.
Yine ancak, süreleri, sözleşmeleri yapan *Yönetim Kurulunun görev süresini aşacak olan Bölüm 149 sözleşmeler, Yüksek Mahkemenin bir Yargıcının onayına tabi olur.
(2) Bu madde uyarınca yapılan tüm sözleşmeler yasal olarak geçerli ve etkili olur ve duruma göre, Evkaf Dairesi ile zamanın *Yönetim Kurulunu ve sözleşmedeki öteki tüm tarafları, varislerini, vasiyetname tenfiz memurlarını, tereke idare memurlarını bağlayıcı olur.
(3) Bu maddenin içerdiği hiçbir kural, bu Yasanın yürürlüğe girmesinden önce Evkaf Dairesi adına yapılan herhangi bir sözleşmenin geçerliliğini etkilemez.
Mahkeme Tüzüğü 62 Bakanlar Kurulu, Yüksek Mahkeme Başkanının tavsiye ve yardımları ile bu Yasa uyarınca girişilen # veya başlatılan herhangi bir meseledeki uygulamayı ve usulü düzenleyen ve ödenecek harçları saptayan Mahkeme Tüzükleri yapabilir.
Tüzükler
63. *Yönetim Kurulu Bakanlar Kurulunun onayı ile ve Resmi Gazetede yayımlanmak yolu ile bu Yasanın daha iyi bir şekilde uygulanması için Tüzük yapabilir ve burada verilen yetkinin genelliğine halel gelmeksizin aşağıdaki konuların tümü veya herhangi biri için Tüzük yapabilir :
(a) Vakıf malların idaresine ilişkin tüm konuların düzenlenmesi;
(b) Evkaf Dairesince alınacak harç ve ücretlerin saptanması;
(c) Evkaf Dairesindeki mevkilerin ve memurların hizmet koşullarının, tayin, terfi, izin ve azledilme koşullarının saptanması;
(d) Bu Yasa uyarınca Tüzük yapılması gereken veya yetkilendirilen herhangi bir konunun düzenlenmesi.
Koruma
64. Bu Yasanın kaldırdığı 1949, Bölüm 259, Evkaf Yasası uyarınca yapılmış herhangi bir tayin, fiil veya çıkarılmış amme enstrümanı bu Yasa kuralları uyarınca yapılmış herhangi bir tayin, fiil veya çıkarılmış bir amme enstrümanı tarafından kaldırılana, iptal edilene veya değiştirilene kadar, bu Yasa kuraları uyarınca yapılmış sayılır.
BİRİNCİ CETVEL
(Madde 43)
YÜKSEK MECLİS TÜRK CEMAAT MECLİSİNİN 12/60 SAYILI YASASININ
55.MADDESİ İLE ILGA EDİLMİŞ OLDUĞUNDAN BİRİNCİ CETVELİN HÜKMÜ KALMAMIŞTIR.
İKİNCİ CETVEL
(46.MADDE)
KÖY CAMİ KOMİSYONLARI SEÇİMİ VE
KOMİSYONLARIN İZLEYECEĞİ USÜL İLE İLGİLİ
TÜZÜKLER
1.(1) Bu Cetvel amaçları içim metin başka türlü gerektirmedikçe;
“Kaymakam” bir ilçenin Kaymakamını anlatır ve Kaymakam Yardımcısını da içerir;
“Komisyon” bir Köy Cami Komisyonunu anlatır;
“Mahalle” herhangi bir köy veya kentin mahallesini anlatır “Seçim Başkanı” 2.maddenin öngördüğü seçim başkanını anlatır;
.
(2) Bir köyde cami veya bir camiye ait herhangi bir mal bulunduğunda, ancak Türk sakin bulunmadığında Seçim Başkanı o köyü Türklerin sakin olduğu başka bir köye bağlayabilir.
(3) Birkaç köyün (2).fıkra uyarınca birbirine bağlanması Seçim Başkanının ilçede sürümü olan en az bir Türkçe gazetede bir bildiri yayımlaması ve bildiriyi ilgili köyde görülebilen bir yere asması yoluyla yapılır.
2.(1) Bu Cetvel uyarınca yapılacak ilk seçim amaçları için Kaymakam Seçim Başkanlığı yapar ve ondan sonra da *Yönetim Kurulu her ilçe için, ilçede seçime başkanlık etmek ve seçimin sorumlusu olmak ve seçimi yürütmek için Türk ırkından gelen bir müslümanı Seçim Başkanı tayin eder.
(2) Seçim Başkanı, belirli bir yerde temsilciliğini yapmak için ehliyetli ve uygun kişiler arasından yardımcılar naip edebilir ve bu Tüzükte Seçim Başkanına yapılan atıflar yardımcılarına da yapılmış sayılır.
3.(1) Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten otuz gün içerisinde ve ondan sonra 1957 yılını izleyen her dördüncü yılın Ağustos ayının birinci günü ve Eylül ayının birinci günü arasında Seçim Başkanı her mahalle veya köyün Türk muhtarından istek tarihinden otuz günden daha geç olmamak üzere, istek tarihinde yirmi bir yaşını doldurmuş ve o tarihten hemen önceki on iki ay esnasında normal olarak köy veya mahallenin sakini olan ve Türk ırkından gelen tüm Müslüman erkeklerin bir listesini hazırlamasını ve köy veya mahallenin görülebilir bir yerine asmasını ister. Bu liste bundan böyle “seçmen listesi” olarak anılır.
(2) Muhtarlar seçmen listelerini bu maddenin (1).fıkrasında öngörüldüğü şekilde hazırlayarak asarlar:
Ancak, herhangi bir muhtar herhangi bir sebepten dolayı yukarıda söz konusu süre içinde seçmen listesini hazırlamaz ve asmazsa, Seçim Başkanı o sürenin sona ermesinden sonraki on gün içinde seçmen listesinin hazırlanarak asılmasını sağlar.
(3) Bu madde uyarınca hazırlanan ve asılan her seçmen listesinin üzerine asıldığı tarih yazılır.
4.(1) Seçmen listesine itiraz etmek isteyenler listenin asıldığı tarihten on gün içerisinde Seçim Başkanına başvururlar ve itiraz nedenlerini bildirirler.
(2) Seçim Başkanı, varsa itirazları incelendikten sonra, gerekli göreceği değişiklik ve ilaveleri seçmen listesine yapar, ve bunun üzerine de bu listeler, oy kullanma hakkına sahip kişilerin kesin ve nihai listesi sayılır.
(3) İtiraz yapılmazsa, listeler asıldıkları şekilleriyle kesin ve nihai olurlar.
5.(1) Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten yüz gün içerisinde veya 4. madde uyarınca seçmen listelerinin kesin ve nihai olduğu tarihten on gün içerisinde, hangisi daha erken ise, ve ondan sonra 1957 yılını müteakip her dördüncü yılın Aralık ayının birinci gününden sonraki sekiz gün içinde Seçim Başkanı, ilçede sürümü olan en az bir Türkçe gazetede Köy Cami Komisyonu üyeliğine aday gösterilme vaktini ve yerini saptayan bir bildiri yayımlatır ve bildirinin köy veya mahalle içinde görülebilen bir yere asılmasını sağlar.
(2) Bildiri, aday gösterilmesi için saptanan tarihten en az altı gün önce yayımlanır ve asılır.
6.(1) Seçim Başkanı saptanan tarih, vakit ve yerde aday gösterilmesini kabul eder.
(2) Her aday gösterme, aday tarafından imzalanmış ayrı bir aday gösterme belgesi ile yapılır. Belge ayrıca onu imzalayan kişinin kimliğinin tespitine Seçim Başkanının kanısınca yeterli olacak şekilde Başkanının kanısınca yeterli olacak şekilde biri adayı öneren ve biri de teyit eden iki seçmen tarafından da imzalanır.
(3) Seçim Başkanı ve Yardımcıları ile her aday gösterme belgesinde gösterilen aday, adayı öneren ve teyit eden ve adayın seçtiği başka bir kişi dışında hiçbir kimse aday gösterme vaktinde hazır bulunamaz.
(4) Seçim başkanı, aday gösterme belgesinin tamam olduğundan tatmin olması halinde, aday gösterme yeri dışarısında görülebilen bir yere, aday olarak gösterilen kişinin ve onu aday olarak öneren ve teyit eden kişilerin adlarını içeren bir bildiri astırır.
(5) Aday göstermek için saptanan vaktin sona ermesi üzerine münhal sayısından fazla aday gösterilmemişse, Seçim Başkanı aday gösterilen kişilerin gerekli niteliklere sahip olduklarından tatmin olmuşsa aday gösterilen kişileri usulüne uygun olarak seçilmiş ilan eder ve bu hususta aday gösterme yeri dışarısında görülebilen bir yere bir bildiri asılmasını ve ilçede sürümü olan en az bir Türkçe gazetede de yayımlanmasını sağlar.
(6) Aday göstermek için saptanan vaktin sona ermesi üzerine münhal sayısından daha çok sayıda aday gösterilirse, Seçim Başkanı bir bildiri asmak ve bu maddenin (5). fıkrasında öngörülen aynı şekilde yayımlamak yolu ile, aday gösterme tarihinden sekiz günden daha geç olmamak şartıyla seçim için bir tarih, yer ve vakit saptar.
Seçim Başkanı bir aday gösterme belgesine yapılan herhangi bir itirazın geçerliliği hakkında orada ve o anda karar verir.
(7)
7. Seçim Başkanı, saptanan tarih ve vakitte aşağıdaki kurallar uyarınca seçimleri yaptırır:-
(a) Seçim, bundan böyle bu Tüzükte “oy verme yeri” olarak anılan ve oy verme gizliliği sağlanmış bulunan bir odada yapılır.
(b) Oy verme yerinde her aday için bir oy sandığı bulundurulur; sandık ilk seçimlerde Kaymakamca ve müteakip seçimlerde de *Yönetim Kurulunca onaylanan bir şekilde olmalıdır.
(c) Her sandığın üzerinde adaylardan birinin açıkça veya okunur bir şekilde Türkçe olarak basılmış veya yazılmış tam adı bulunur ve her sandık bundan böyle “sandık sorumlusu” olarak anılan ve Seçim Başkanı tarafından atanan bir kişinin sorumluluğu altında bulundurulur;
(d) Her oy pusulası, Seçim Başkanının 6. maddenin (6). fıkrasınca öngörülen bildiride kararlaştırdığı şekilde olur ve arka tarafında aynı şekilde kararlaştırılan mühür veya işareti taşır;
(e) Seçim Başkanı, ayni vakitte oy verme yerine alınacak seçmen sayısını düzenler ve yardımcıları, sandık sorumlusu, ilgili mahalle veya köyün muhtarı veya bir azası ve herhangi bir polis memuru dışında hiçbir kimseyi içeriye almaz;
(f) Seçim Başkanı, oy vermenin başlamasından hemen önce oy verme yerinde hazır bulunan kişiler varsa sandığın boş olduğunu görmeleri için her sandığı boş olarak kendilerine gösterir, ve, sonra da sandığın mühür bozulmadan açılmasını önleyecek şekilde, kilitler ve mühürler ve oy pusulalarının atılması için görebileceği bir yere yerleştirir ve bu şekilde kilitlenmiş ve mühürlenmiş olarak muhafaza eder.
(g) İzin verilen sayıdaki seçmenin aynı vakitte oy verme yerinde bulunmasına müsaade edilir. Her seçmen içeriye alınması üzerine gerekli şekilde kimliği tespit edildikten ve seçmen listesindeki adının karşısına bir işaret konulduktan sonra oyunu kullanır. Seçim Başkanı, bu amaçla, her sandık sorumlusuna oy verme yerinde hazır bulunan seçmen sayısına eşit sayıda oy pusulası verir. Sandık sorumlusu, adayın adını söyler ve oy pusulasını seçmene teslim eder, seçmen oy pusulasını alması üzerine sadece bir pusula tuttuğunu göstermek için elini kaldırır ve sonra da oyunu kullanır;
(h) Hiçbir seçmen herhangi bir kişiye bir oydan çok oy veremez ve bu gibi başka bir oy sayılmaz;
(i) Seçim Başkanı, oy verme yerinde hazır bulunan ve oy kullanmak isteyen tüm seçmenlerin oylarını kullandıklarından tatmin olması üzerine, oylamanın kapandığını ilan eder ve bu maddenin (e) bendinde sözü edilen kişilerin ve seçimde aday olduğuna inandığı başka herhangi bir kişinin önünde derhal oy pusulalarının sayımına başlar.
(j) Seçim Başkanı her oy sandığının mührünü bozar, sandığın kilidini açar, ve sandığı açması üzerine içinde bulunan oy pusulalarını sayar. Herhangi bir oy sandığında oylamaya katılan seçmen sayısından daha çok veya daha az oy pusulası bulunması, seçimi geçersiz yapmaz ancak fazla sayıdaki oy pusulaları, sandıkta bulunan, “evet” oylarından çıkarılır;
(k) en çok oy alan kişi Komisyona üye seçilmiş sayılır. Müteakip en çok oyu alan kişi de ayni şekilde Komisyonun üyesi seçilmiş sayılır ve tüm Komisyon üyeleri seçilene kadar aynı şekil devam eder;
Ancak Komisyona bir üyenin daha seçilmesi gerektiği ve iki veya daha çok kişinin eşit sayıda oy aldığı durumlarda, Seçim Başkanı kura çeker ve kurada adı çekilen, kişi, usulüne uygun olarak seçilmiş ilan edilir;
(l) Seçim Başkanı, seçim sonuçlarını aleni olarak derhal ilan eder ve bu konuda yazılı bir bildirinin oy verme yerinin dışarısında görülebilen bir yere asılmasını sağlar.
8. (1) Seçimden sonra mümkün olan en erken bir zamanda, Seçim Başkanı, seçilen kişileri toplantıya çağırır ve aralarından birini Başkan seçmelerini ister.
(2) Başkan oy çoğunluğu ile seçilir ve oyların eşit olması halinde Seçim Başkanı kura çeker ve kurada adı çekilen kişi seçilmiş başkan ilan edilir.
9 Komisyon Başkanı veya üyesi olabilmek için aşağıdaki niteliklere sahip olmak gerekmektedir:
(a) Türk ırkından gelme erkek ve Müslüman olmak ve adı, seçileceği köy veya mahallenin seçmen listesinde bulunmalıdır;
(b) İtibarı iade edilmemiş bir müflis veya deli veya akıl hastası veya seçimden hemen önceki iki yıl içinde altı aydan fazla hapis cezasına çarptırılmış olmamalıdır.
10. Seçilmiş bir Komisyon, seçimini izleyen Ocak ayının birinci günü göreve başlar ve o tarihten itibaren dört yıllık bir süre için görev yapar:
Ancak;
4(c).29/59 (a) Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten sonra ilk kez seçilen bir Komisyon, o seçimden hemen sonra gelen ayın birinci günü göreve başlar ve 31 Aralık 1961 tarihine kadar görev yapar;
(b) Herhangi bir sebepten dolayı herhangi bir köy için seçim yapılmazsa, o köyün Komisyonu, yerine başka bir Komisyon seçilene kadar görev yapmaya devam eder.
11. (1) Her Komisyon Başkanı, uygun gördüğünde Komisyonu toplantıya çağırabilir. Ancak bir üyenin istemesi halinde Komisyonu toplantıya çağırmaya mecburdur. Başkan toplantılara başkanlık eder ve hazır bulunmaması ve görev yapmaktan aciz olması halinde, Komisyonun en yaşlı üyesi onun yerine başkanlık eder.
(2) Herhangi bir toplantıda en az üç üye hazır bulunmadıkça hiç bir iş görülemez.
(3) Kararlar oy çoğunluğu ile alınır ve oyların eşitliği halinde Başkan veya toplantıya başkanlık eden üye ikinci veya ayırt edici bir oy hakkına sahiptir.
(4) Komisyonda salt bir münhalın bulunması nedeniyle Komisyonun herhangi bir fiili veya işlemi geçersiz olmaz.
(5) Başkanın veya Komisyonun herhangi bir üyesinin herhangi bir sebepten dolayı mevkiini işgal etmesi sona ererse, Komisyon onun yerine görev süresinin sona ermemiş kısmı için Başkan veya üye olması için gerekli niteliğe sahip başka bir kişiyi seçer.
(1) Bölüm 340 Türk Din İşleri Reisi (Müftü) Yasası, TCM 12/1960, 17/1970 ve 29/1993 sayılı Yasalar ile etkilenmiş şekliyle okunur.
* “Yüksek Meclis” (High Council) TCM 12/1960 sayılı Türk Cemaat Meclisi Vakıflar ve Din İşleri Kanununun 55. maddesi ile ılga edilmiş ve söz konusu kanunla açıkça başka makamlara verilmeyen yetkileri Türk Cemaat Meclisi İcra Heyetine devredilmiştir. Daha sonar 31/1970 sayılı 1970 Vakıflar ve Din İşleri Teşkilat Yasası ile Evkaf Dairesinin ana siyasetinin tespiti ve genel sevk ve idaresi sorumluluğu “İdare Heyeti” uhdesine verilmiş olup, halihazırda bu sorumluluk 73/1991 sayılı Vakıflar Örgütü ve Din İşleri Dairesi (Kuruluş, Görev ve Çalışma Esasları) Yasası uyarınca “Yönetim Kurulu” uhdesinde bulunmaktadır.
* Yasada yer almakta olan “High Council” (Yüksek Meclis) TCM 12/1960 sayılı Türk Cemaat Meclisi Vakıflar ve Din İşleri Kanununun 55. maddesi ile ılga edilmiş ve söz konusu kanunla açıkça başka makamlara verilmeyen yetkileri Türk Cemaat Meclisi İcra Heyetine devredilmiştir. Daha sonra 31/1970 sayılı 1970 Vakıflar ve Din İşleri Teşkilat Yasası ile Evkaf Dairesinin ana siyasetinin tespiti ve genel sevk ve idaresi sorumluluğu “İdare Heyeti” uhdesine verilmiş olup, halihazırda bu sorumluluk 73/1991 sayılı Vakıflar Örgütü ve Din İşleri (kuruluş, Görev ve Çalışma Esasları) Yasası uyarınca “Yönetim Kurulu” uhdesinde bulunmaktadır..
+ Bu madde 73/1991 sayılı Vakıflar Örgütü ve Din İşleri Dairesi (Kuruluş, Görev ve Çalışma Esasları) Yasası ışığında ve onunla birlikte okunur.
** 46. maddenin (4) fıkrası hükmü kalmamış 43. maddenin (6), (7) ve (8). fıkraları kurallarının Köy Cami Komisyonu üyelikleri ile ilgili olarak da gerekli değişikliklerle uygulanacağını öngörmektedir. 43. maddeye burada yer verilmemiş olduğundan söz konusu fıkraların içeriği 46. maddenin (4) fıkrasına dahil edilmiştir. Bu hususun bir değişiklik Yasası ile yasalaştırılması önerilmektedir.
(1) Bölüm 340 Türk Din Reisi (Müftü) Yasası TCM 12/1960, 17/1970 ve 29/1993 sayılı Yasalarla etkilenmiş şekilde okunur.
++ Para miktarının güncelleştirilmesi için değişiklik yapılması önerilmiştir.
++ Para miktarının güncelleştirilmesi için değişiklik yapılması önerilmiştir.
++ Para miktarlarının güncelleştirilmesi için değişiklik yapılması önerilmiştir.
++ Para miktarlarının güncelleştirilmesi için değişiklik yapılması önerilmiştir.
# Anayasanın 154. maddesi ışığında Mahkeme Tüzüklerinin Yüksek Mahkeme tarafından yapılacağını öngören değişiklik yapılması önerilmiştir.