BÖLÜM 24
TARIM ÜRÜNLERİNE HİLE KATMA YASASI
30 Kasım 1954
DİZİN:
1. Kısa isim.
2. Yorum.
3. Suçlar.
4. Satışta Zımni Garanti.
5. Cezadan Muafiyet.
6. Müfettişin İhraç Edilerek Tarım Ürünlerini Muayene ve Analiz İçin Örnek Alma Yetkisi.
7. Müfettişin Tarım Ürünlerini Muayene Yetkisi.
8. İmalat Halindeki Veya Satılacak Tarım Ürünlerini Muayene Etme ve Onlardan Örnek Alma Yetkisi.
9. Görevin Yerine Getirilmesine İzin Vermemek ve Görevi Engellemek.
10. Kovuşturma İle İlgili Zaman Aşımı.
11. Kimyager Belgesi Şekli.
12. Belgenin İlk Bakışta Yeterli Şahadet Oluşturması.
13. Tüzük Yapma Yetkisi
14. Koruma.
CETVEL
Kısa İsim
1. Bu Yasa Tarım Ürünlerine Hile Katma Yasası olarak isimlendirilir.
Yorum.
2. (1) Bu Yasada metin başka türlü gerektirmedikçe;
“Tarım ürünü” Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyet’ine ithal edilmiş veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde üretilmiş ve zaman zaman saptanacak herhangi bir tarım ürününü anlatır;
“Kimyager” Bakanlar Kurulu’nun Resmi Gazete’de yayınlayacağı bir bildiri ile bu Yasa amaçları için analizler yapmaya yetkilendireceği her hangi bir kişiyi anlatır;
“Müdür” Ticaret Dairesi Müdürünü anlatır;
“Müfettiş” Ticaret Dairesi Ürün Müfettişi ve bu Yasa amaçları için Müdür tarafından Müfettişlik yapmak için yetkilendirilmiş başka her hangi bir kişiyi anlatır;
“Lüzumsuz veya düşük kaliteli madde” bu şekilde tespit edilecek her hangi bir madde, şey veya cismi anlatır;
“Tarım ürünlerine hile katma” zararlı olsun veya olmasın yabancı bir maddeyi veya lüzumsuz veya düşük kalitedeki bir maddeyi, şeyi veya cismi bir tarım ürünü ile birleştirmek, veya bir tarım ürününe karıştırmak veya katmak veya su eklemek veya suni şekilde tarım ürününün belirli hacim veya ağırlığını değiştirmeyi, azaltmayı veya çoğaltmayı veya kalitesini düşürmeyi, değiştirmeyi, olumsuz etkilemeyi veya gizlemeyi anlatır ve tarım ürününün niteliğine, özüne veya kalitesine zarar verecek şekilde bir kısmını çıkarmayı veya ayırıp çıkarmayı da kapsar.
(2) Hale göre satıcının, ihracatçının veya ithalatçının herhangi bir aktif fiili olsun veya olmasın, zehirli olup olmadığına bakılmaksızın, içinde herhangi bir yabancı, veya lüzumsuz veya düşük kalitede madde bulunan bir tarım ürünü, söz konusu yabancı birleşim maddesinin veya ürünün aslından farklı olan maddenin, bu Yasa uyarınca Bakanlar Kurulunun yapacağı Tüzükle saptayacağı azami miktarın üstünde olması halinde, içine hile katılmış ürün sayılır.
Suçlar
3. (1) (a) Herhangi bir tarım ürününe hile katan veya katılmasına sebep olan veya rıza gösteren;
(b) Hile katılmış her hangi bir tarım ürününü satan, satış için teşhir eden veya başka bir kişinin satmasını veya satış için teşhir etmesini emreden veya satmasına veya satış için teşhir etmesine müsaade eden;
(c) Hile katılmış bir tarım ürününü ihraç eden veya ihraç amacıyla tasarrufunda bulunduran veya ihracını emreden, sağlayan, veya ihracına teşebbüs, yardım ve teşvik eden, izin veren, veya rıza gösteren;
(d) Hile katılmış bir tarım ürününü bilerek ithal eden veya ithalini emreden, sağlayan, veya ithaline rıza gösteren, izin veren, teşebbüs eden, veya yardım ve teşvik eden;
herhangi bir kişi bir suç işlemiş olur ve mahkumiyet halinde, altı aya kadar hapis cezasına veya elli liraya kadar para cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir. Suçun tekerrürü halinde verilecek mahkumiyetlerde her defasında iki yıla kadar hapis cezası veya üç yüz liraya kadar para cezası veya her iki ceza birden verilebilir. Mahkeme bu madde altında bir mahkumiyet halinde, suçun işlenmesinde kullanılan veya suç konusu her eşya veya şeyin müsadere edilmesini emredebilir.
(2) Hiçbir kimse, kovuşturmaya konu teşkil eden tarım ürününün hileli olduğunu bilmediğini ve makul bir çaba ile hileli olduğuna ilişkin bilgi etmesinin mümkün olmadığını aleyhindeki davanın görüldüğü Mahkemeyi tatmin edecek şekilde kanıtlaması halinde, bu madde altında mahkum edilemez.
Satışta
4. Herhangi bir tarım ürününün satışında veya satış sözleşmesinde satıcı, tarım ürününün hileli Zımni Garanti olmadığına dair garanti vermiş sayılır.
Cezadan Muafiyet
5. Bir işverenin aleyhine bu Yasaya aykırı bir suçtan dolayı bir dava getirilmesi ve işverenin bu suçun başkası tarafından işlendiğini iddia etme durumunda olması halinde işveren, usulüne göre bir ithamname ile gerçek suçlu olarak itham ettiği kişinin davanın dinlenmesi için tayin edilen vakitte Mahkemeye getirilmesini isteme hakkına sahiptir ve suçun işlendiğinin kanıtlanmasından sonra, işveren, bu Yasanın uygulanmasını sağlamak için gereken çabayı harcadığını ve öteki ilgili kişinin suçu kendisinin bilgisi, rızası veya işbirliği olmaksızın işlediğini, Mahkemeyi tatmin edecek şekilde kanıtlarsa, bu suçtan öteki kişi mahkum edilir ve işveren cezadan muaf tutulur.
Müfettişin İhraç
6. (1) Bir müfettiş ihraç edilecek herhangi bir tarım ürününe, bu Yasa hükümlerine aykırı Edilecek olarak, hile katıldığından şüphe ederse, o tarım ürününü muayene edebilir. Müfettiş Tarım Ürünlerini Muayene muayeneden sonra tarım ürününe hile katıldığı kanısına varırsa, tarım ürününün ve Analiz sahibinden veya tarım ürününü sorumluluğunda bulunduran kişiden yabancı, lüzumsuz İçin veya düşük kaliteli maddeleri üründen çıkarmasını isteyebilir ve bu yabancı, Örnek lüzumsuz ve düşük kaliteli maddeler kendisini tatmin edecek şekilde çıkarılana kadar Alma Yetkisi. o tarım ürününü gümrük makamlarının muhafazasında alıkoyabilir.
(2) İçinden yabancı, lüzumsuz veya düşük kaliteli maddelerin çıkarılması istenen tarım ürününün sahibi veya onu sorumluluğunda bulunduran kişi bunu yapmayı reddederse, Müfettiş tarım ürününden bir örnek alarak bu örneği üç kısma ayırır ve her birini ürünün nitelik ve türünün gerektirdiği şekilde işaretler ve mühürler veya sarar veya bağlar ve bu kısımlardan birini tarım ürünü sahibine veya onu sorumluluğunda bulunduran kişiye verir. Müfettiş bu kısımlardan birini ileride mukayese için muhafaza eder ve tarım ürününü tahlil ettirmeyi gerekli görürse geriye kalan öteki kısmını da kimyagere gönderiri.
Anacak, bu fıkra hükümleri altında tahlil için örneği alınmış olan hiçbir tarım ürünü, Müdür veya Müfettişin izni olmaksızın ihraç edilemez.
(3) Müdür veya Müfettişin bu madde kurallarının kendilerine verdiği yetkiye dayanarak yaptıkları herhangi bir işlemden ötürü zarar ziyan ödeme yükümlülükleri olmaz.
(4) Müdür veya Müfettiş tarafından yapılan herhangi bir işlem 3. madde kuralları altında yapılması öngörülen her hangi bir kovuşturmayı etkilemez.
Müfettişin
7. (1) Bir müfettiş ithal edilmiş herhangi bir tarım ürününe bu yasa hükümlerine aykırı Tarım olarak hile katıldığından şüphe ederse, o tarım ürününü muayene edebilir. Müfettiş Ürünlerini Muayene Yetkisi muayeneden sonra tarım ürününe hile katıldığı kanısına varırsa, tarım ürününün sahibinden veya onu sorumluluğunda bulunduran kişiden yabancı, lüzumsuz veya düşük kaliteli maddeleri üründen çıkarmasını isteyebilir ve bu yabancı, lüzumsuz ve düşük kaliteli maddeler kendisini tatmin edecek şekilde çıkarılana kadar o tarım ürününü gümrük makamlarının muhafazasında alıkoyabilir.
(2) İstendiği halde mal sahibi veya ilgili diğer kişi yabancı, lüzumsuz veya düşük kaliteli maddeyi çıkarmakta kusur eder veya çıkarmayı reddederse, Müfettiş tarım ürününden bir örnek alır ve 6. maddenin (2)’inci fıkrasında öngörülen şekilde tahlile gönderir.
Ancak, bu fıkra hükümleri altında tahlil için içinden örnek alınan herhangi bir tarım ürününün Müdür veya Müfettişin izni olmadan Gümrükten kurtarılmasına müsaade edilmez.
(3) Müdür veya Müfettişin bu madde kurallarının kendilerine verdiği yetkiye dayanarak yaptıkları herhangi bir işlem nedeniyle zarar ziyan ödeme yükümlülükleri olmaz.
(4) Müdür veya Müfettiş tarafından yapılan herhangi bir işlem 3. madde hükümleri altında yapılacak herhangi bir kovuşturmayı etkilemez.
İmalat Halindeki veya
8. Müdür veya Sağlık Dairesi Müdürü adına hareket eden herhangi bir kamu görevlisi veya herhangi bir Satılacak Tarım polis memuru imalat halinde bulunan veya satışı tasarlanan veya satış için teşhir edilen herhangi bir Ürünlerini Muayene Etme tarım ürününü muayene edebilir ve o tarım ürününe bu Yasa hükümlerine aykırı olarak hile ve katıldığından şüphe ederse, daha geniş muayene ve gerekirse tahlil için ondan örnek alabilir.
Onlardan Örnek Ancak örnek, tahlile göndermek amacıyla alınırsa, ilgili kamu görevlisi veya polis memuru örneği üç Alma Yetkisi kısma ayırır ve tahlile gönderme ile ilgili 6. maddenin (2)inci fıkrasında gösterilen prosedür uyarınca hareket eder. İlgili kamu görevlisi veya polis memuru bu örneği alırken, örneğin alındığı tarım ürünü sahibine veya onu tasarrufunda, bulunduran kişiye tebligatta bulunarak, alınan örnek tahlil edilinceye kadar bu tarım ürününün bulunduğu yerden kaldırılmasını yasaklar. Bu tebligat hükümlerine riayet etmeyen ilgili mal sahibi veya kişi, bir suç işlemiş olur ve mahkumiyet halinde altı aya kadar hapis cezasına veya elli liraya kadar para cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir.
Görevin Yerine
9. Herhangi bir Müfettişin veya Müdürün veya Sağlık Dairesi Müdürü adına hareket eden bir kamu Getirilmesine İzin görevlisinin veya polis memurunun herhangi bir tarım ürününü muayene etmesine veya 6.,7.veya 8.
Vermemek Ve Görevi maddelerde öngörüldüğü şekilde bir tarım ürününden örnek almasına müsaade etmeyen ve bu Yasanın Engellemek. ilgili bir görevliye veya sair kişiye verdiği görevi yerine getirmesini önleyen veya men eden herhangi bir kişi, bir suç işlemiş olur ve mahkumiyet halinde altı aya kadar hapis cezasına veya elli liraya kadar para cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir.
Kovuşturma İle İlgili
10. Bu Yasaya karşı işlenilen herhangi bir suçun işlendiği günden bir yıl veya kovuşturmacının suçu Zaman Aşımı. meydana çıkardığı günden altı ay geçmesi halinde, o suç için kovuşturma başlatılamaz.
Kimyager Belgesi Şekli.
11. Kimyagerin tahlil belgesi cetvelde gösterilen veya ona benzer bir şekilde olur. Bu şekilde Cetvel. verilen her belgenin bir sureti, ilgili olduğu tarım ürünü sahibine veya onu tasarrufunda bulunduran kişiye gönderilir.
Belgenin
12. Bu Yasa altında işlenilen herhangi bir suç ile ilgili davanın dinlenmesinde, aleyhine dava İlk getirilen kişi kimyagerin tanık olarak çağrılmasını istemedikçe Kimyager tahlil belgesinin ibrazı, Bakışta Yeterli Şahadet belgede belirtilen hususlar için yeterli delil sayılır.
Oluşturması.
Tüzük
13. Bakanlar Kurulu aşağıdaki hususlarda tüzük yapabilir:
Yapma Yetkisi
(a) Bu Yasa altında saptanmasına gerek görülen veya izin verilen hususların saptanması;
(b) Tarım ürününün imali, satışı veya satış için hazırlanmasında, ihracı, ithali veya ihraç veya ithal için hazırlanmasında koruyucu nitelikte olsun veya olmasın, müsaade edilebilecek yabancı birleşimlerin veya eğer varsa farklı maddelerin oranının kararlaştırılması;
(c)* Tarım ürünlerinin muayene veya tekrar muayeneleri ile ilgili olarak ödenecek harçların saptanması;
(d) Bu Yasa hükümlerinin genel olarak daha iyi bir şekilde uygulanması.
Koruma.
14. Bu Yasanın kaldırdığı Yasa altında yapılan ve bu Yasa yürürlüğe girdiği tarihte yürürlükte olan tüzükler, bu Yasa altında başka tüzük yapılana kadar bu Yasa altında yapılmış sayılırlar ve gerekirse ilgili değişiklikler yapıldıktan sonra geçerli olurlar.
CETVEL (MADDE 11)
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti
Aşağıda tafsilatı verilmekte olan örneği gerekli şekilde yetkilendirilmiş bir kimyager olarak muayene ettiğimi tasdik eder ve tahlilimin sonucunun aşağıdaki şekilde olduğunu beyan ederim;
(1) Örneği veren kişi ..........................
(2) Örneğin alındığı tarih ........................................................
(3) Tahlil/Muayene tarihi .......................................................
(4) Örnek niteliği
.......................................................
(5) Sunulan örneğin ağırlığı ..................................................
(6) Tahlil sonuçları ve örneğin Bölüm 24, Tarım Ürünlerine Hile Katma Yasası altında yapılan veya yapılmış sayılan herhangi bir Tüzük kuralına uyup uymadığına dair beyanname.
Tarih ................... Kimyagerin İmzası ve Sıfatı
Yer .....................