Ceza Muhakemeleri Usulü Yasası

BÖLÜM 155

CEZA MUHAKEMELERİ USULÜ YASASI

( 33/1982,27/1992,20/1998,68/2007, 26/2020 ve 32/2026 sayılı yasalar ile değiştirilmiş şekli ile)

CEZA İŞLEMLERİNE İLİŞKİN USUL YASALARINI DEĞİŞTİREN VE

BİRLEŞTİREN YASA

MADDE DİZİNİ

Madde 1 Kısa İsim

BİRİNCİ KISIM

Başlangıç

Madde 2 Yorum

Madde 3 İngiliz Yasalarının Ne Zaman Uygulanacağı

İKİNCİ KISIM

Suçların Soruşturulması ve Kovuşturma Öncesi İşlemler

Birinci Bölüm

Suçların Soruşturulması

Madde 4 Soruşturma Memurları

Madde 5 Suçların Soruşturulması

Madde 6 Belgeleri İbraz Emri

Madde 7 Bakanlar Kurulunun Telgrafların İbrazını İsteyebilmesi

Madde 8 Yargıç Kurallarının Uygulanması

Madde 9 Tutuklama

Madde 10 Tutuklanan Kişinin Aranması

Madde 11 Tutuklanmaktan Kaçan Kişinin Saklandığı Yerin Aranması

Madde 12 Kurtulma Amacıyla Herhangi Bir Evden Kırarak Çıkma Yetkisi

Madde 13 Tutuklanan Kişilerin Karakol veya Tutuklu Kabul Etme Yerine Götürülmesi

Madde 14 Belirli Hallerde Polis Memurunun Müzekkeresiz Tutuklama Yapması

Madde 15 Özel Bir Kişi ve Mal Sahibi Tarafından Müzekkeresiz Tutuklama

Madde 16 Yargıç Tarafından veya Direktifi İle Tutuklama

Madde 17 Müzekkeresiz Olarak Tutuklanan Kişilerin Serbest Bırakılması

Madde 18 Tutuklama Müzekkeresi Isdar Etme

Madde 19 Tutuklama Müzekkeresinin Şekli, İçeriği ve Süresi

Madde 20 Müzekkerede Usulsüzlükler

Madde 21 Müzekkerenin İcra Edilmesi ve İzlenecek Usul

Madde 22 Kişilerin Bölgesel Yargı Yetkisi Dışında Tutuklanması Usulü

Madde 23 Tutuklanan Kişiyi Kefaletle Serbest Bırakma Yetkisi

Madde 23A Soruşturması veya Kovuşturması Başlatılan veya Devam Eden Zanlının veya Sanığın Yargılanmaktan Kaçınmasının Önlenmesi

Madde 24 Polis Nezaretinde Tutukluluğun Uzatılması

Madde 25 Kişilerin Üzerinin ve Yerlerin Müzekkeresiz Aranması

Madde 26 Taşıt Araçlarında Arama Yapma Yetkisi

Madde 27 Arama Müzekkeresi

Madde 28 Arama Müzekkeresinin Şekli ve Süresi

Madde 29 Arama Müzekkeresinin İcra Edilmesi

Madde 30 Kapalı Bir Yere Giriş

Madde 31 Şüpheli Zilyedin veya Öteki Kişilerin Serbest Bırakılması

Madde 32 Arama Müzekkeresi Gereğince Zapt olunan Eşyanın Alıkonması veya Elden Çıkarılması

Madde 33 Müzekkerede Belirtilmeyen Eşyanın Zaptı

Madde 34 Tasarrufu Yasa Dışı Olan Belgeler ve Eşyalar İle İlgili Olarak Yargının Yetkileri

ÜÇÜNCÜ KISIM

Kovuşturma İşlemleri

Birinci Bölüm

Başlangıç

Madde 35 Mahkum Olan veya Beraat Eden Kişilerin Ayni Suç İçin Tekrar Yargılanamaması

Madde 36 Hukuki Çarenin Askıda Kalmaması

İkinci Bölüm

Cezai İşlemlerin Başlaması ve Isbatı Vucuda Zorlama Usulü

Madde 37 İthamla Başlangıç

Madde 38 İthamnamenin Şekli

Madde 39 İthamnamenin Hazırlanması İle İlgili Kurallar

Madde 40 İthamnamedeki Davaların Birleştirilmesi ve Mahkemenin Yetkileri

Madde 41 Davaların Birleştirilmesi ve Kişilerin Birlikte Yargılanması

Madde 42 Suça İştirak Edenlerin İtham Şekli

Madde 43 İthamnamenin Yargıca Sunulması ve Dosyalanması

Madde 44 Isbatı Vücuda Zorlama İçin Celpname veya Müzekkere Isdarı

Madde 45 Celpnamelerin Şekli ve İçeriği

Madde 46 Celpnamenin Tebliği

Üçüncü Bölüm

Seri ve İddianame İle Yargılama Dahil Genel Olarak Tüm Yargılamalara ve İlk Soruşturmaya İlişkin Kurallar

Madde 47 Yargılama Sonunda Mahkemenin Beraat veya Mahkumiyet Kararı Vermesi

Madde 48 Erteleme ve Tutukluluk

Dördüncü Bölüm

Tanıkları Hazır Bulunmaya ve Sorgulanmalarına Zorlama

Madde 49 Tanıklara Celpname Isdarı

Madde 50 Tanık İçin Müzekkere Isdarı

Madde 51 Tanıkların Ertelenen Duruşmada Hazır Bulunmaları

Madde 52 Hazır Bulunmayı Reddeden Tanığın Cezalandırılması

Madde 53 Mahpusların v.s Tanık Olarak Çağrılması

Madde 54 Tanık Çağırma, Tanığı Tekrar Çağırma Yetkisi

Madde 55 Tanığın Şahadetinin Yemin Altında veya Doğrulayıcı Beyan Şeklinde Olması

Madde 56 Tanıkları Sorgulama Düzeni

Madde 57 Tanıkların Suç Ortağı Tarafından Çapraz Sorgulanması

Madde 58 İtaatsız Tanıklar

Madde 59 Dilsiz Tanıklar

Madde 60 Mahkemenin Tanık Masraflarının Ödenmesini Emredebilmesi

Madde 61 Görevlendirme Suretiyle Şahadet Alınması

Beşinci Bölüm

Seri ve İddianame Dahil Tüm Yargılamalarda Yanıtlar ve Usule İlişkin Genel Kurallar

Madde 62 İthamname veya İddianameye Yanıt

Madde 63 Sanığın Duruşmada Hazır Bulunması

Madde 64 Mahkemenin Avukat Ataması

Madde 65 Şahadetin Sanığa Tercüme Edilmesi

Madde 66 İthamname veya İddianameye İtiraz

Madde 67 Sanığın Yanıtları

Madde 68 Suçu Kabul Etme veya Etmeme Yanıtı

Madde 69 Özel Yanıtlar

Madde 70 Sanığın Akıl Hastası Olması

Madde 71 Sabıka İthamına Yanıt

Madde 72 Tüzel Kişinin Isbatı Vücut Yapması ve Yanıtı

Madde 73 Tanıkların Duruşma Sırasında Mahkeme Salonunu Terk Etmeleri Gerektiği

Madde 74 Davanın Dinlenmesi

Madde 75 Birden Fazla Kişinin Birlikte Yargılanma Usulü

Madde 76 Suç Ortağı Tarafından Çapraz Sorgulama

Madde 77 Beraat veya Mahkumiyet

Madde 78 Sanığa Mahkumiyet Sonrası ve Ceza Kesilmeden Önce Söz Verilmesi

Madde 79 Kararı Erteleme İstemi

Madde 80 Karar

Madde 81 Karara Bağlanmamış Suçların Dikkate Alınabilmesi

Madde 82 Çelişkiler

Madde 83 Kusurlu İthamname veya İddianamenin Değiştirilmesi

Madde 84 İthamname veya İddianamede Değişiklik Yapılmasından Sonra Usul

Madde 85 İthamnamenin veya İddianamenin Kısmen veya İçeriğinde Bulunmayan Bir Suçun Kanıtlanması

Madde 86 İthamname veya İddianamenin İptali

Madde 87 Keşif Yapılması

Beşinci Bölüm

Seri Yargılamalarda Özel Kurallar

Madde 88 Belirli Hallerde Seri Yargılamalarda İtham İçin Zamanaşımı

Madde 89 Sanık veya İddia Makamının Hazır Bulunmadığı Hallerde İşlemler

Madde 90 Seri Yargılamaya Uygun Olmayan Suçlar

Madde 91 Davanın Geri Çekilmesi

Altıncı Bölüm

İlk Soruşturma

Madde 92 Seri Yargılanamayan Suçlar İçin İlk Soruşturma Yapılması

Madde 93 İlk Soruşturmalarda İzlenecek Usul

Madde 94 Şahadette Çelişki

Madde 95 Tüzel Kişinin Yargılanmak Üzere Ağır Ceza Mahkemesine Havale Edilmesi

Madde 96 İlk Soruşturmada Yeminli Şahadetin Nasıl Alınacağı

Madde 97 Hasta v.s Olan Tanığın Yeminli Şahadetinin Alınması

Madde 98 Yeminli Şahadetin Belirli Meselelerde Şahadet Olarak Okunabilmesi

Madde 99 Tanıkların Kefalete Bağlanması

Madde 100 Tanıkların Koşullu Olarak Kefalete Bağlanması

Madde 101 İlk Soruşturma Tutanaklarının İletilmesi

Madde 102 Yeminli Şahadetin v.s Ücret Karşılığı Sanığa Ödeme Yapması Üzerine Verilmesi

Madde 103 İlk Soruşturma Sırasında Seri Yargılama Yetkisi

Madde 104 İlk Soruşturmanın Başka Bir Yargıç Tarafından Devam Ettirilebilmesi

Madde 105 Yargı Yetkisi Dışında İşlenen Suçların Nakli

Madde 106 İlk Soruşturma Yapılmadan Ağır Ceza Mahkemesinde Yargılama

Madde 106A Bazı Hallerde İlk Soruşturma Yapılmaksızın Ağır Ceza Mahkemesinde Yargılama

Yedinci Bölüm

İddianame İle Yargılamalarda Özel Kurallar

Madde 107 Ağır Ceza Mahkemesinde Yargılamanın İddianame İle Yapılması

Madde 108 İddianamenin Sanığı Yeminli Şahadetten Ortaya Çıkan Herhangi Bir Suçla İtham Edebilmesi

Madde 109 İddianamenin Şekli

Madde 110 40, 41 ve 42.maddelerin İddianamelere de Uygulanması

Madde 111 Ek Tanıklar

Sekizinci Bölüm

Mahkeme Kararları

Madde 112 Kararı Açıklama Şekli

Madde 113 Kararın İçeriği

Madde 114 Belirli Hallerde Kararın Başka Yargıç Tarafından Okunması

Madde 115 Karar Suretinin Sanığa Verilmesi

Madde 116 Belirli Hallerde Şahadet Tutanaklarının ve Raporun Bakanlar Kuruluna Gönderilmesi

Madde 117 Hapis Cezasının Başlaması

DÖRDÜNCÜ KISIM

İcralar ve Para Cezalarının Tahsili

Madde 118 Para Cezasının Ödenmesi

Madde 119 Bir Kişinin Mali Durumu İle İlgili Olarak Sorgulanması

Madde 120 Para Cezası İcra Müzekkeresi

Madde 121 Müzekkerelerin İcra Şekli

Madde 122 Haczedilen Mal Üzerinde Hak Talebi

Madde 123 Hapse Mahkum Etme

Madde 124 İcra Müzekkeresi Isdar Etme Yerine Hapse Gönderme

Madde 125 Hapse Gönderilmeden Sonra Ödeme

Madde 126 İcra Müzekkeresi İle Tahsil Edilen Paranın Kullanılması

Madde 127 Para Cezasının Kısmen Ödenmesi İle Hapislik Süresinin Kısaltılması

Madde 128 Hapse Mahkumiyet Halinde Hapis Süresi

Madde 129 İcra Emri İle Tutuklama

Madde 130 Ağır Ceza Mahkemesi İcra Müzekkereleri

BEŞİNCİ KISIM

İstinaflar ve Uyuşmazlık Konusu Olan Hukuksal Konular v.s

Madde 131 Ceza Davalarında Öngörülen Şekil Dışında İstinaf Edilemeyeceği

Madde 132 Ağır Ceza Mahkemesi Mahkumiyeti Aleyhine İstinaf

Madde 133 Kaza Mahkemesi Mahkumiyeti Aleyhine İstinaf

Madde 134 İstinaf Dosyalayabilme v.s Süresinin Uzatılması

Madde 135 Suçu Kabulden Sonra İstinaf

Madde 136 Belirli Hallerde Hapis Cezası Aleyhine İstinaf Edilemeyeceği

Madde 137 Başsavcı Tarafından İstinaf

Madde 138 İstinaf İhbarnamesi ve İstinaf İçin İzin İstidasının Şekli

Madde 139 İstinaf İhbarnamesi ve İstinaf İçin İzin İstidasının Alınması Üzerine İzlenecek Usul

Madde 140 İşlem Dosyasının Alınması Üzerine İzlenecek Usul

Madde 141 İstinaf Duruşma Tarihinin Saptanması ve Bildirimi

Madde 142 İstinafın ve İstinaf İzin İstidasının Geri Çekilmesi

Madde 143 İstinafı Dinleme Usulü

Madde 144 Yargıtay Olarak Yüksek Mahkemenin Tarafları Sadece İstinaf Sebepleri Üzerinde Dinlemesi

Madde 145 Yargıtay Olarak Yüksek Mahkemenin İstinafı Karara Bağlamadaki Yetkileri

Madde 146 Yargıtay Olarak Yüksek Mahkemenin İstinafın Duruşmasında Ek Yetkileri

Madde 147 Yargıtay Olarak Yüksek Mahkemenin Cezanın Başlaması veya Ertelenmesi v.s. İle İlgili Yetkileri

Birinci Bölüm

Uyuşmazlık Konusu Olan Hukuksal Konuların ve Olguların ve Kararın Dayandığı Nedenleri İçeren Bir Beyannamenin Görüş İçin Yargıtay Olarak Yüksek Mahkemeye Havalesi

Madde 148 Uyuşmazlık Konusu Olan Hukuksal Konuların Görüş İçin Yargıtay Olarak Yüksek Mahkemeye Havale Edilmesi

Madde 149 Yargıç Tarafından Olguları ve Kararın Dayandığı Nedenleri İçeren Bir Beyannamenin Görüş İçin Yargıtay Olarak Yüksek Mahkemeye Havale Edilmesi

İkinci Bölüm

Genel Kurallar

Madde 150 İhbarnamenin v.s Verilen Adrese Bırakılması

Madde 151 İstinaf Masrafları

Madde 152 Kararların Deftere Kaydedilmesi

Madde 153 İlk Mahkemede İtiraz Yapılmadıkça Şekli Kusurlar veya Uyuşmazlıklar Nedeniyle Kararın İstinafta Bozulamayacağı

ALTINCI KISIM

Ek Kurallar

Birinci Bölüm

Başsavcının Cezai İşlemlerde Genel Yetkileri

Madde 154 Ceza Davalarında Takipsizlik Kararı

Madde 155 Başsavcının Davayı Alt Mahkemeye Havale Yetkisi

Madde 156 Başsavcının Yetkilerini Devredebilmesi

İkinci Bölüm

Kefalet ve Kefaletnameler

Madde 157 Kefaletle Serbest Bırakma

Madde 158 Kefalet Senedi

Madde 159 Kefaleti Artırma ve Yeterli Kefil İsteme Yetkisi

Madde 160 Kefalete Bağlı Kişinin Ülkeyi Terk Etmek İstemesi

Madde 161 Nezaretten Serbest Bırakma ve Serbest Bırakma Müzekkeresi

Madde 162 Kefillerin Serbest Bırakılması

Madde 163 Kefilin Ölmesi

Madde 164 Kefalet Senedinin Düşmesi

Madde 165 Belirli Kuralların Kefaletnamelere Uygulanması

Üçüncü Bölüm

Masraflar ve İade

Madde 166 Masrafların Nasıl Ödeneceği

Madde 167 Savunma Tanıklarının Masrafları

Madde 168 Sanığın Masraflarının Ödemesi

Madde 169 Masrafların Sanığa Ödenmesi

Madde 170 Polisin Tasarrufunda Bulunan Eşyaların Elden Çıkarılması

Madde 171 Eşyanın İadesi

Madde 172 Taşınır Mal Tasarrufunun İadesi

Dördüncü Bölüm

Çeşitli Kurallar

Madde 173 Şahadet İçin Tutanak Tutulması

Madde 174 Duruşma Yerinin Değiştirilmesi

Madde 175 Mahkemelerin İşlemleri Düzenleme İle İlgili Genel Yetkileri

Madde 176 Mahkeme Tüzükleri

CEZAİ İŞLEMLERE İLİŞKİN USUL YASALARINI DEĞİŞTİREN VE BİRLEŞTİREN YASA

Kısa İsim l. Bu Yasa Ceza Muhakemeleri Usulü Yasası olarak isimlendirilir.

BİRİNCİ KISIM

Başlangıç

Yorum

2. Bu Yasada metin başka türlü gerektirmedikçe:-

2.32/2026 "Ceza işlemi" ve benzeri deyimler mevzuata karşı işlenen bir suçtan ötürü bir kimseyi cezalandırmak için o kimse aleyhinde herhangi bir Mahkemede başlatılan herhangi bir işlemi anlatır.

“Direktif”, bu Yasa amaçları bakımından direktif, işlenmiş veya işlendiğine dair emareler bulunan bir suçun soruşturulmasıyla ilgili olarak suç hakkında bilgisi olduğuna makul olarak inanılan bir şahsın herhangi bir yerde, herhangi bir zamanda hazır bulunmasını emreden yazılı belgeyi anlatır.

68/2007

“Havale”, seri şekilde yargılanamayan bir suçla itham edilen sanığın, yargıç tarafından Ağır Ceza Mahkemesi tarafından yargılanmak üzere havale edilmesini anlatır.

2.32/2026 " İddianame" Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanması için Başsavcı tarafından veya onun adına Ağır Ceza Mahkemesine dosyalanan bir davada bir sanığın bir suç ile yazılı olarak suçlanmasını anlatır.

"İthamname" bir sanığın seri yargılama veya ilk soruşturmada itham edildiği suçla yazılı olarak suçlanmasını anlatır.

"Mahkeme" gerekli yargılama yetkisi olan mahkemeyi anlatır.

"Mevzuat" Yasa ve Amme Enstrümanlarını içerir.

"Para cezası" ilgili zamanda yürürlükte olan mevzuat gereğince verilen bir para cezasını, bir kefalet senedi veya teminata el koymayı ve tazminat, zarar, ziyan, masraf veya başka bir şey olarak herhangi bir kişinin ödemesi için bir ceza işleminde karara bağlanan herhangi bir meblağı anlatır ve bunların istirdadının gerçekleşmesi için yapılan icra masrafları içerir.

"Polis Karakol sorumlusu" karakol sorumlusunun karakol binasında bulunmadığı veya herhangi bir sebepten ötürü görevini yapamayacak bir durumda olduğu hallerde karakolda bulunan kendisinden sonra gelen kıdemli polis memurunun veya karakol sorumlusunun bulunmadığı hallerde onun görevini yapan polis memurunu içerir.

"Yargıç" Kaza Mahkemesinin herhangi bir üyesini anlatır.

"Seri Yargılama" bir Yargıcın seri yargılama yetkisini kullanırken yaptığı yargılamayı anlatır.

"Suç" herhangi bir mevzuat gereğince cezalandırılabilen bir fiil, teşebbüs veya ihmali anlatır.

"Yer" açık veya kapalı herhangi bir evi, daireyi, odayı, binayı, veya herhangi bir yeri veya noktayı ve karada olan herhangi bir motorlu aracı ve uçağı ve seyir halinde olsun veya olmasın herhangi bir gemi, kayık veya başka tekneyi içerir.

İngiliz Yasalarının

3. Bu Yasada veya ilgili zamanda yürürlükte olan mevzuatta ceza muhakemeleri usulü konuları ile ilgili olarak özel bir Uygulana-bileceği kural olmadığında her Mahkeme, cezai işlemlerde, İngiltere'de ilgili zamanda yürürlükte bulunan ceza muhakemeleri Zaman usulü ile ilgili yasa ve usul kurallarını uygular.

İKİNCİ KISIM

Suçların Soruşturulması ve Kovuşturma Öncesi İşlemler

Birinci Bölüm

Suçların Soruşturulması

Soruşturma

4. (1) Herhangi bir polis memuru işlenen herhangi bir suç ile ilgili olarak soruşturma yapabilir.

Memurları

(2) Bakanlar Kurulu, ehil ve uygun gördüğü herhangi bir kişiye, ismen veya makam olarak, işlenen herhangi bir suç ile ilgili olarak soruşturma yapmak için yetki verebilir.

(3) İşlenen bir suç ile ilgili olarak soruşturma yapan bir polis memuru veya yukarıdaki (2).fıkra gereğince yetki verilen herhangi bir kişi, bu Yasada bundan böyle "soruşturma memuru" olarak söz edilir.

Suçların

5. (1) Her soruşturma memuru, soruşturmakta olduğu suçun olgu ve koşulları hakkında, herhangi bir kişinin bilgisi Soruşturul-ması bulunduğuna inanması için sebebi bulunması halinde, o kişinin, o suç ile ilgili olarak sorguya çekilmesi ve 68/2007 kendisinden ifade alınması için göstereceği belirli bir yerde, belirli bir saatte bulunmasını yazılı bir belge ile isteyebilir. Hız tespit kameraları ile ilgili olarak soruşturma memurları ve/veya bu konuda yetkilendirilmiş kişiler tarafından tebliğ edilen yazılı belge de direktif sayılır.

(2) Soruşturma memuru sorguya çekilen kişinin verdiği herhangi bir ifadeyi yazılı olarak alabilir. İfade alındıktan sonra, ifadeyi veren kişiye okunur. Bunun üzerine o kişi ifadeyi imzalar veya okuma yazma bilmediği takdirde, parmak işaretini koyar. İfadeyi veren kişinin ifadeyi imzalamayı reddetmesi halinde, soruşturma memuru o konuda ifadenin altına bir not düşer ve saptanması halinde red sebebini belirtir. Bunun üzerine ifade soruşturma memuru tarafından imzalanır.

(3) Böyle bir ifade, gönüllü olarak verildiğinin kanıtlanması halinde ifadeyi veren kişi aleyhine herhangi bir cezai işlemde şahadet olarak kabul edilebilir.

2, 27/1992 (4) Herhangi bir yazılı belge ile gösterilen herhangi bir yerde, hazır bulunması istenen bir şahıs, makul bir 68/2007 sebebi bulunmadan hazır bulunmayı reddederse bir suç işlemiş olur ve mahkumiyeti halinde 3000.-YTL (Üç Bin Yeni Türk Lirası)’na kadar para cezasına veya bir yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir.

Belgeleri İbraz

(1) Soruşturma memuru bir suç hakkında soruşturma yaparken bir belge Emri ibraz edilmesini soruşturma amaçları bakımından gerekli veya arzu edilir görürse, ilgili belgeyi tasarrufunda bulunduran veya bulundurduğuna inanılan kişiye yazılı bir emir vererek, emirde belirtilen makul bir vakit ve yerde belgeyi ibraz etmesini isteyebilir.

(2) Bu madde gereğince kendisinden yazılı bir emirle belge ibraz etmesi istenen herhangi bir kişi, belgeyi ibraz etmek için bizzat gitme yerine, belgenin ibrazını sağlamış olursa , emre riayet etmiş sayılır.

(3) Bu madde gereğince bir belge ibraz etmesi emredilen bir kişi, makul bir sebebi bulunmaksızın belgeyi ibraz etmeyi reddetmesi halinde, bir suç işlemiş olur ve üç yıla kadar hapis cezasına veya yüz Kıbrıs lirasına kadar para cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir.

(4) Bu maddenin hiçbir kuralı, bu Yasa veya başka bir yasa tarafından ibrazı için Bakanlar Kurulu müzekkeresi veya Mahkeme emri gereken herhangi bir belgeye uygulanmaz.

Bakanlar Kurulunun

(1) Bir suçun soruşturulması sırasında Bakanlar Kurulunun bir telgrafın Telgrafların ibrazının kamu yararına olacağını görmesi halinde Bakanlar Kurulu, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti içindeki veya İbrazını dışındaki herhangi bir yere telgraf göndermek veya bir yerden telgraf almak için kullanılan telgraf kablo veya teli İsteyebil-mesi veya telsiz telgraf cihazı sahibinden veya kontrolünde bulunduran herhangi bir kişiden, bir kablo, tel veya cihaz ile belirtilen kişi veya yerden veya yere veya kişiye gönderilen Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içinde veya dışında bulunan herhangi bir yere gönderilen veya yerden alınan tüm veya belirli bir sınıf veya tarifteki telgrafların asılları veya suretlerinin veya yukarıda belirtilen telgraf ile ilgili öteki tüm evrakın ısdar edeceği bir mazbata ile kendisine veya mazbatada adı gösterilen kişiye ibraz edilmesini isteyebilir.

(2) Yukarıda belirtilen herhangi bir telgrafın aslını, suretini veya evrakını ibraz etmesi istenen herhangi bir kişi, telgrafın aslını, suretini veya evrakı ibraz etmeyi reddeder veya ihmal ederse bir suç işlemiş olur ve üç yıla kadar hapis cezasına veya yüz Kıbrıs lirasına kadar para cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir.

(3) Bu madde amaçları bakımından –

"Telgraf" elektrik sinyalleri ile mesaj veya başka muhabere iletmek için kullanılan herhangi bir cihaz ile iletilen veya iletilmesi tasarlanan herhangi bir mesaj veya muhabereyi anlatır.

"Telsiz telgraf " mesaj veya başka muhaberenin gönderildiği veya alındığı noktaları bağlayan herhangi bir tel yardımı olmadan kurulan herhangi bir haberleşme sistemini anlatır.

Yargıç

8. Bu Yasanın 3.maddesinin genelliğine ve 5.maddesinin uygulanmasına halel gelmeksizin, ilgili zamanda İngiltere'de Kuralları-nın Queen's Bench Division Yargıçlarınca onaylanan ve Yargıç Kuralları diye bilinen polis memurlarının ifade alırken Uygulan-ması uygulanan yürürlükteki kurallar, İngiltere'de uygulandığı şekilde, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde ifade alınırken uygulanır.

İkinci Bölüm

Tutuklama ve Arama

Tutuklama

9. (1) Polis memuru veya başka bir kişi, bir tutuklama yaparken, tutuklanacak kişi, sözü veya davranışı ile tutuklamayı kabul etmemesi halinde, tutuklanacak kişinin üzerine fiilen temas eder veya kendisini tutuklar.

(2) Tutuklanacak kişi, tutuklama çabasına şiddet kullanarak karşı geldiği takdirde, tutuklamayı yapmakta olan polis memuru veya öteki kişi tutuklamayı gerçekleştirmek için gereken her yola başvurabilir.

Ancak, bu fıkranın içerdiği hiç bir kural, ilgili koşullar altında makul veya suçlunun tutuklanması için gerekli olandan fazla bir güç kullanılmasını haklı gösterdiği anlamına gelmez.

(3) Tutuklanan kişinin suçu fiilen işlediği esnada olması veya suçu işlemesinden hemen sonra takip edilmesi veya yasal nezaretten firar etmesi dışında, tutuklamayı yapmakta olan polis memuru veya öteki kişi tutuklanan kişiye tutuklama nedenini bildirir.

Tutuklanan Kişinin

10. (1) Bir kişi tutuklandığında tutuklamayı yapan veya tutuklanan kişinin teslim edildiği polis memuru, bu amaçla Aranması makul olarak gerekli sayılabilecek bir güç kullanarak tutuklanan kişinin üzerinde arama yapabilir ve o kişinin tasarrufunda bulunan ve aranan veya başka herhangi bir kişi aleyhine bir cezai ithama ait delil teşkil edebileceğine polis memurunun inanması için yeterli neden bulunan herhangi bir eşya veya evraka el koyabilir ve her halükarda tutuklanan kişinin üzerindeki herhangi bir şiddet aletini veya başka tehlikeli silahı alabilir.

(2)Bir kadın üzerinde arama yapılması gerektiğinde, arama bir kadın tarafından yapılır.

(3)Bu madde gereğince herhangi bir kişinin eşyasına el konulduğu veya eşyası alındığı ve tutuklanan kişinin suç işlediğini inandıracak yeterli sebep bulunmaması nedeniyle serbest bırakıldığı hallerde, eşyanın bir ceza davasında başka herhangi bir kişi aleyhine esasa ait delil teşkil edebileceğine inanması için yeterli sebep bulunması dışında, eşyayı kontrolünde bulunduran kişi bu şekilde alınan eşyayı serbest bırakılan kişiye iade eder.

Tutuklan-maktan

11. (1) Müzekkere ile olsun veya olmasın tutuklama yetkisi olan herhangi bir kişinin tutuklanacak kişinin bir yere Kurtulmak İçin girdiği veya herhangi bir yerde bulunduğuna inanması için bir sebep bulunması halinde, o yerde ikamet eden veya o yeri Kaçan Kişinin kontrolünde bulunduran herkes, kendisinden istendiği takdirde yetki sahibi kişinin o yere serbestçe girmesine izin Saklandığı Yerin verir ve aranmakta olan kişinin tutuklanması için arama yapması amacıyla makul olan her kolaylığı gösterir.

Aranması

(2)Bu maddenin (1)'inci fıkrası uyarınca böyle bir yere girilmesi sağlanamamışsa, tutuklama yetkisi bulunan herhangi bir kişi o yere girebilir ve tutuklanacak kişi için orada arama yapabilir ve o yere girmek için gerek tutuklanacak kişi gerek başka herhangi bir kişinin kontrolünde bulunan herhangi bir ev veya yerin iç veya dış kapı ve penceresini kırıp açabilir veya ilgili ev veya yere başka herhangi bir şekilde girebilir.

Kurtulma Amacıyla

12. Tutuklama müzekkeresi ile olsun veya olmasın tutuklama yetkisi olan herhangi bir kişi, tutuklama yapmak için Herhangi Bir Evden yasal olarak bir ev veya yere girdiği ve orada alıkonduğu takdirde, kendisini veya ayni amaçla oraya giren başka bir Kırarak Çıkma kişiyi kurtarmak için herhangi bir evi veya yeri kırarak zorla dışarı çıkabilir.

Yetkisi

Tutuklanan

13. Müzekkere ile olsun veya olmasın tutuklanan bir kişi, mümkün olan en erken bir zamanda polis karakoluna veya Kişilerin Karakol tutuklu kabul etme yerine sevk edilir ve aleyhine olan itham kendisine bildirilir. Herhangi bir kişiye, nezaret Veya Tutuklu Kabul altında tutulduğu sırada, kefaletle serbest bırakılması için gerekli adımların atılmasında yasal tavsiye alması ve Etme Yerine başka suretle tertibat alması için makul olan her kolaylık sağlanır.

Götürülmesi

Belirli Hallerde

14. ( 1 ) Herhangi bir polis memuru :-

Polis

Memurunun (a) Ölüm veya iki yıldan fazla hapis cezası ile cezalandırılabilen bir suç işlediğinden makul sebeplere istinaden müzekkeresiz şüphe ettiği ;

Tutuklama (b) Önünde hapislikle cezalandırılabilen herhangi bir suç işleyen ;

Yapabilmesi (c) Bir polis memurunu görevini yapmaktan men eden veya yasal nezaretten firar eden veya etmeye teşebbüs eden ;

(d) Tasarrufunda makul olarak hırsızlık olduğu şüphe edilen herhangi bir eşya bulunan ve o eşya ile ilgili bir suç işlediği makul olarak şüphe edilebilen ;

(e) Kara, deniz veya hava kuvvetlerinden asker kaçağı olduğundan makul olarak şüphe edilen;

(f) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde işlenmesi halinde bir suç teşkil eden ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetini de kapsamına alan herhangi bir İngiliz Yasası gereğince o suç ile ilgili, olarak bir kişinin Kıbrıs'ta, yakalanarak göz altına alınmasını gerektiren Kıbrıs dışındaki bir yerde herhangi bir fiil ile ilgisi bulunduğuna makul sebeplerle istinaden şüphe ettiği ;

(g) Hakkında Mahkemece tutuklanması için bir tutuklama müzekkeresi ısdar edildiğine inanması için makul sebebi bulunan;

(h) Görünür geçim kaynakları bulunmayan ve kendisi hakkında tatmin edici hesap veremeyen;

(i) Mevcudiyetini gizlemek için tedbir almakta olduğu görülen ve bu tedbirleri bir suç işlemek amacıyla almakta olduğuna inanmaya sebebiyet verecek koşullar altında olan;

(j) Bu Yasanın 16.maddesi kuralları gereğince bir Yargıç tarafından tutuklanması için direktif verilen :-

(k) Hapis cezası ile cezalandırılabilen bir suç işlediğinden makul sebeplere istinaden şüphe ettiği ve isim ve adresini vermeyi reddeden veya polis memurunun yalan olduğuna inandığı bir isim veya adres veren ;

(l) Yürürlükteki mevzuat gereğince müzekkeresiz olarak tutuklanabilen herhangi bir kişiyi müzekkeresiz olarak tutuklayabilir.

(2) Bir kişiyi müzekkeresiz olarak tutuklamak için polis memurlarına verilen yetki, mevzuat gereğince suç teşkil eden ve ilgili mevzuatın böyle bir suç işleyen bir kişinin müzekkeresiz tutuklanamayacağını öngördüğü suçlar ile ilgili olarak kullanılmaz.

Ancak, suç polis memurunun önünde işlendiği ve sanığın isim ve adresini vermeyi reddettiği veya polis memurunun yalan olduğundan şüphe ettiği bir isim veya adres verdiği hallerde, polis memuru ilgili mevzuat kurallarına bakılmaksızın bu yetkiyi kullanabilir.

Özel Bir Kişi ve

15. (1) Herhangi bir özel kişi müzekkeresiz olarak :-

Mal Sahibi

Tarafından (a) Önünde ölüm veya iki yıldan fazla hapis cezası ile cezalandırılabilen bir suç işleyen ;

Müzekke-resiz (b) Tutuklamayı yapacak kişinin tutuklanacak kişinin cezalanmaktan kurtulabileceğine inanması için makul sebepler Tutuklama bulunduğu hallerde (a) bendinde öngörülen cezalarla cezalandırılabilen bir suç işlediğinden makul şekilde şüphe ettiği ;

(c) Bu Yasanın 16. maddesi kuralları gereğince yargıç tarafından tutuklanması için direktif verilen;

(d) Yasal nezaretten firar eden veya yasal olarak tutuklanmaktan kaçınmaya teşebbüs eden ;

(e) Yürürlükteki mevzuat gereğince müzekkeresiz olarak herkes tarafından tutuklanabilen başka herhangi bir kişiyi tutuklayabilir.

(2) Mala zarar vermekle ilgili bir suç işlemekte olduğu görülen kişiler mal sahibi veya mal sahibinin müstahdemi veya yetkili kıldığı bir kişi tarafından müzekkeresiz olarak tutuklanabilir.

(3) (a) Bu madde kuralları gereğince başka bir kişiyi tutuklayan herhangi bir kişi, gereksiz gecikme olmadan, bu şekilde tutukladığı kişiyi bir polis memuruna teslim eder veya polis memuru bulunmaması halinde tutukluyu en yakın polis karakoluna götürür.

(b) Tutuklanan kişinin bu Yasanın 14. Maddesinin (1)'inci fıkrası kuralları kapsamına girdiğine inanmak için sebep bulunması halinde, polis memuru onu tekrar tutuklar.

Yargıç Tarafından

16. Bir Yargıç :

Veya Direktifi İle (a) Önünde suç işlemekte olduğu görülen ;

Tutuklama (b) Tutuklanması için o tarihte ve o koşullar altında hakkında müzekkere ısdar etme yetkisi bulunan herhangi bir kişiyi bizzat tutuklayabilir veya tutuklanması için direktif verebilir, ve bu biçimde tutuklanan kişiyi, bu gibi kişi bu Yasa kuralları uyarınca, gereğince önüne getirilmiş gibi, yasa uyarınca ayni işleme tabi tutabilir.

Müzekkeresiz Olarak

17. Herhangi bir kişi ölümle cezalandırılabilen bir suçtan başka bu suç için müzekkeresiz olarak gözaltına alındığında Tutuklanan götürüldüğü polis karakolu sorumlusu :-

Kişilerin Serbest (a) Herhangi bir meselede böyle bir kişinin göz altına alınmasından sonraki yirmi dört saat içinde Mahkeme huzuruna Bırakılması çıkarılabilmesi pratik değilse, soruşturma yapılmasını sağlamakla yükümlüdür ve suç, karakol sorumlusuna ciddi nitelik taşıyan bir suç görülmedikçe, gözaltına alınan kişiyi, kefalet senedinde gösterilecek tarih ve yerde Mahkeme ısbatı vücut etmek için makul bir meblağa karşılık kefilli veya kefilsiz olarak vereceği kefaletle serbest bırakabilir;

ancak, bir kişi göz altında bırakıldığında pratik olan en erken bir zamanda Yargıç huzuruna çıkarılmalıdır.

(b) Mesele ile ilgili soruşturmanın derhal tamamlanamayacağını görmesi halinde, kefalet senedinde gösterilecek tarihte ve polis karakolunda bulunması için makul bir meblağa karşılık, kefilli veya kefilsiz olarak bir kefalet vermesi üzerine o kişiyi serbest bırakabilir; meğer ki, gözaltında bulundurulan kişi, kefalet senedinde belirlenen polis karakolunda hazır bulunmasının gerekli olmadığı yönünde polis karakol sorumlusundan önceden yazılı bir bildirim almış olsun.

(c) Soruşturması yapıldıktan sonra polisin kanısınca dava açmak için yeterli şahadet bulunmadığında, bir suç işlediği iddiası ile şüphe üzerine tutuklanan bir kişi serbest bırakılır.

Tutuklama

18. (1) Herhangi bir Yargıç bir tutuklama müzekkeresi ısdarını gerekli veya arzu edilir gördüğü hallerde herhangi bir Müzekke-resi Isdar kişinin tutuklanması için bir müzekkere ısdar edilir.

Etme Ancak istem sebepleri yeminle desteklenmedikçe hiçbir tutuklama müzekkeresi ısdar edilmez.

(2) Bir tutuklama müzekkeresi Pazar ve Resmi tatil günleri dahil herhangi bir gün ısdar edilebilir.

Tutuklama

19. (1) Her tutuklama müzekkeresi imzalanır ve üzerinde ısdar edildiği tarih gösterilir.

Müzekke-resinin

(2) Her tutuklama müzekkeresi ısdar edildiği suçu veya meseleyi kısaca belirtmeli, tutuklanacak kişinin adını Şekli, İçeriği ve belirtmeli ve başka bir halde tanımını yapmalı ve polis memuruna veya diğer bir kişiye, aleyhine müzekkere ısdar Süresi edilen kişiyi tutuklayarak müzekkerede belirtilen suç isnatlarına veya meseleye cevap vermesi ve yasa uyarınca ileri işleme tabi tutulabilmesi için müzekkereyi ısdar eden Mahkeme veya meselede yetkisi olan başka bir Mahkeme huzuruna çıkarmasına direktif veren bir emir içermelidir.

(3) Her tutuklama müzekkeresi, normal olarak genel tüm polis memurlarına yöneltilir; ancak böyle bir müzekkere ısdar eden herhangi bir yargıç müzekkerenin derhal icra edilmesi gerektiği ve derhal bir polis memuru bulunmadığı hallerde müzekkereyi başka herhangi bir kişi veya kişilere direktif verebilir ve bu gibi kişi veya kişiler, müzekkereyi icra eder. Müzekkere birden fazla polis memuru veya kişiye direktif verdiğinde bunların tümü veya herhangi biri veya daha çoğu tarafından icra edilebilir.

(4) Her tutuklama müzekkeresi, icra edilene veya bir Yargıç tarafından iptal edilene kadar geçerli olur.

Müzekke-rede

20. Bir tutuklama müzekkeresinin özünde veya şeklinde bir usulsüzlük veya eksiklik ve müzekkere ile itham arasındaki Usulsüz-lükler uyuşmazlık veya herhangi bir soruşturmada veya duruşmada iddia makamının ibraz ettiği şahadet ile müzekkere ve ithamın her ikisi arasındaki fark, meselenin duruşması sırasındaki veya müteakip herhangi bir işlemi etkilemez; ancak bu gibi herhangi bir fark veya uyuşmazlığın sanığı aldatacak veya yanıltacak derecede olduğunu görmesi halinde, Mahkeme, sanığın istemi üzerine, meselenin duruşmasını ileri bir tarihe erteleyebilir ve bu arada sanığı kefaletle serbest bırakabilir.

Müzekke-renin İcra

21. (1) Her tutuklama müzekkeresi Pazar ve Resmi tatil günleri dahil Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde herhangi bir Edilmesi ve zaman ve herhangi bir yerde icra edilebilir.

İzlenecek Usul

(2) Herhangi bir tutuklama müzekkeresini icra eden kişi, tutuklamayı yapmadan önce tutuklanacak kişiye, tutuklanması için bir müzekkere bulunduğunu bildirir. Ancak bildirimde bulunmamak için kaçmasına, karşı koymasına veya kurtulmasına sebep olacağı nedenleri ile makul sebep bulunması halinde, bildirim yapılmaz.

(3) Tutuklama müzekkeresi ısdarı üzerine tutuklanan herkes, bu Yasanın. 22. ve. 23. madde kurallarına bağlı kalmak koşuluyla tutuklandıktan sonra pratik olduğu kadar en erken bir zamanda müzekkereyi ısdar eden Mahkeme önüne çıkarılır.

(4) Bir tutuklama müzekkeresi, icra edileceği zaman müzekkereyi icra edecek olan kişinin tasarrufunda bulunmamasına bakılmaksızın icra edilebilir; ancak müzekkere, tutuklanan kişinin istemi üzerine tutuklanmasından sonra pratik olduğu kadar en erken bir zamanda kendisine gösterilir.

Kişilerin Bölgesel

22. (1) Bir tutuklama müzekkeresinin ısdar edildiği Mahkemenin bölgesel yargı yetkisi sınırları dışında icra edilmesi Yargı Yetkisi halinde, tutuklanan kişi, bu Yasanın 23.maddesi uyarınca kefaletle serbest bırakılmadıkça, tutuklama hangi Mahkemenin Dışında bölgesel yargı yetkisi sınırları içinde yapılmışsa o Mahkeme önüne çıkarılır.

Tutuklan-ması Usulü

(2) Böyle bir Mahkeme tutuklanan kişinin tutuklanmak istenen kişi olduğundan tatmin olduğu takdirde tutuklunun nezaret altında, müzekkereyi ısdar eden Mahkemeye sevk edilmesine direktif verir:

Ancak tutuklanan böyle bir kişinin ölümle cezalandırılabilen bir suçtan başka bir suç için tutuklanması ve bölgesel yargı yetkisi sınırlar içinde tutuklandığı Mahkemeyi tatmin edecek şekilde kefalet vermeye hazır veya istekli olması veya bu Yasanın 23. maddesi uyarınca müzekkerede yazılı bulunan herhangi bir direktif uyarınca istenen bir kefalet senedi imzalamaya, hazır veya istekli olması halinde, Mahkeme kefaleti kabul eder ve kefalet senedini müzekkereyi ısdar eden Mahkemeye gönderir.

Tutuklanan Kişiyi

23. (1) Herhangi bir kişinin ölümle cezalandırılabilen bir suçtan başka bir suç için tutuklanması amacıyla müzekkere Kefaletle Serbest ısdar eden herhangi bir Yargıç, uygun gördüğü takdirde, müzekkere üzerine düşeceği bir şerh ile, müzekkerede adı Bırakma Yetkisi geçen kişinin istendiği şekilde Mahkemede hazır bulunacağına ilişkin bir kefalet senedi imzalaması halinde serbest bırakılmasına direktif verebilir.

(2) Şerh :-

(a) Eğer varsa, kefillerin sayısını;

(b) Kefillerle müzekkerede adı geçen kişinin ayrı olarak yükümlü olacakları meblağı;

(c) Tutuklanan kişinin hangi Mahkemeye sevk edileceğini; ve

(d) Sevk edileceği Mahkemece ısbatı vücut edeceği herhangi bir Mahkemenin direktif verebileceği herhangi bir müteakip tarihte Mahkemede hazır bulunacağına ilişkin bir taahhütname dahil, Mahkeme önüne çıkacağı tarihi belirtmelidir.

(3) Böyle bir şerh düşüldüğünde, müzekkerede adı geçen kişinin tutuklandıktan sonra götürüldüğü polis karakol sorumlusu, kefalet senedinde gösterilen tarih ve yerde Mahkeme önüne çıkması koşulu konan şerh uyarınca tutuklunun bir kefalet senedi imzalanması üzerine tutukluyu serbest bırakır. Böyle bir kefalet senedi daha sonra içinde adı geçen kişi hangi Mahkeme önüne çıkmakla yükümlü ise o Mahkemeye gönderilir.

(4) Bu madde uyarınca işlem yapılması halinde, eğer varsa kefil veya kefiller, kefalet senedini kabul eden memurca onaylanacak kişiler olmalıdır.

Soruşturması Veya 23A. Hakkında mevcut yasalara aykırı hareket etmekten dolayı cezai bir soruşturma veya kovuşturma başlatılan veya Kovuşturması devam eden bir zanlı veya sanık aleyhine, herhangi bir mahkeme, tutuklu olup olmadığına bakılmaksızın, aşağıda Başlatılan Veya belirtilen koşullara bağlı olarak yargılanmaktan kaçmasını önleyici bir emir verebilir:

Devam Eden Zanlının Davası görüşülene kadar, zanlının veya sanığın, her ne şart altında olursa olsun üç aydan fazla bir süre olmamak Veya Sanığın kaydıyla tutuklu kalmasına;

Yargılanmak-tan Zanlının veya sanığın pasaportunun polise teslim edilmesinin ve belirlenecek süre içinde Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Kaçmasının hudutları dışına çıkmasının yasaklanmasına;

Önlenmesi Zanlının veya sanığın şahsen veya Mahkemenin veya Mukayyitliğin uygun göreceği Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde 3, 27/1992 yerleşik bir veya birden fazla kişinin göstereceği ve Mahkemece belirlenecek nakdi teminat veya kefaletine veya her ikisine bağlı olarak serbest bırakılmasına;

Zanlının veya sanığın belli bir bölgede ikametine ve izinsiz o bölge dışına çıkmamasına;

Mahkemenin uygun göreceği koşullarda Mahkemenin belirteceği bir polis karakoluna ısbatı vücut yapmasına.

(A) Mahkemenin yukarıdaki (2)’nci, (3)’üncü, (4)’üncü ve (5)’inci fıkralar tahtında vereceği bir teminat emrinin süresi 12(on iki) aydan fazla olamaz.

Ancak bu sürenin hitamında polis tahkikatının teknik, bilimsel veya dijital inceleme veya raporların beklenmesi veya başka makul bir gerekçe ile tamamlanmamış olması halinde bu süre her defasında 6 (altı) ayı geçmeyecek ve 4 (dört) defadan fazla olmayacak şekilde Mahkeme tarafından uzatılabilir.

(B) Mahkeme tarafından belirlenen teminat emrinin süresinin hitamında zanlı aleyhine dava getirilmemesi halinde teminat emri kendiliğinden ortadan kalkar.

3.32/2026

Masumiyet 23B. (1) Bir zanlının veya mahkûm olmamış bir kimsenin yargılandığı suçla ilgili veya böyle bir yargılamada şikâyeti Karinesinin İhlali yapan veya tanık olan bir kişinin açık ismini veya fotoğrafını kamuya açık bir şekilde yazan, gösteren, basan,

4.32/2026 paylaşan veya herhangi bir yöntemle teşhir eden kişi hafif bir suç işlemiş olur ve mahkûmiyeti halinde yürürlükteki aylık brüt asgari ücretin 2 (iki) katına kadar para cezasına çarptırılabilir.

(2) Yukarıdaki (1)’inci fıkradaki fiil basın, yayın, internet medyası veya sosyal medya aracılığıyla gerçekleştiren bir kişi hafif bir suç işlemiş olur ve mahkûmiyeti halinde yürürlükteki aylık brüt asgari ücretin 4(dört) katına kadar para cezasına çarptırabilir.

(3) Yukarıdaki (1)’inci ve (2)’nci fıkralardaki fiillerin firari bir zanlının veya yargılanmakta olan bir kimsenin bulunması veya yakalanması için yapılması halinde veya fotoğrafı ve ismi kullanılan kişinin buna rızasının bulunması halinde herhangi bir suç işlenmiş sayılmaz.

(4) Yukarıdaki fıkralar kapsamında, yargılanan zanlı veya sanığın veya böyle bir yargılamada şikâyeti yapan veya tanık olan bir kişinin açık isim ve fotoğrafını teşhir etmeksizin yalnızca olayın veya yargı sürecinin haber değeri taşıyan yönleriyle kamuoyuna aktarılması veya haber konusu yapılması suç teşkil etmez. Bu tür yayınlar basın ve ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilir.

Tutuklulu-ğun

24. Bir Yargıcın, bir kişinin tutuklandığı suçun işlenmesi ile ilgili soruşturmanın tamamlanamadığı yolunda ikna Uzatılması edilmesi halinde, Müfettiş rütbesinden daha düşük bir rütbede olmayan bir polis memurunun müracaatı üzerine, soruşturması yapılmakta olan suçu yargılama yetkisine sahip olup olmadığına bakılmaksızın, Mahkemenin uygun göreceği şekilde her bir defada sekiz günden fazla olmamak üzere belirli bir süre için tutuklunun polis nezaretinde kalmaya devam etmesini zaman zaman uzatması yasaldır. Uzatma tarihini izleyen gün; birinci gün olarak sayılır.

Kişilerin Üzerinin

25. (1) Bir polis memuru ;

ve Yerlerin (a) İşlenmek üzere olan veya işlenmiş olan veya yakın geçmişte işlenmiş olan herhangi bir suç ile ilgili olarak Müzekke-resiz herhangi bir eşya veya belgeyi taşıdığından, götürdüğünden veya gizlediğinden makul olarak şüphelendiği herhangi bir Aranması kişiyi müzekkeresiz olarak tutuklayabilir ve üzerinde arama yapabilir ;

(b) (i) İçinde ölüm veya iki yıldan fazla hapis cezası ile cezalandırılabilen bir suçun işlenmek üzere olduğundan veya işlenmiş olan veya yakın geçmişte işlenmiş olduğundan veya içinde, herhangi bir yerde yakın geçmişte bu gibi herhangi bir suç işlenmesinde kullanılan herhangi bir aletin bulunabileceğine inanması için sebebi varsa;

(ii) Yeri zilyet eden polisten yardım istemişse ;

(iii) Herhangi bir kişi polisten yardım istemiş ve o yerde bir suç işlenmekte olduğuna inanmak için bir sebep bulunursa;

(iv) İlgili zamanda yürürlükteki mevzuat uyarınca müzekkeresiz olarak herhangi bir yere girebilmesi ve arama yapabilmesi halinde, müzekkeresiz olarak herhangi bir yere girebilir ve arama yapabilir.

(2) Bu maddenin (1)'inci fıkrası uyarınca yapılan bir aramada bulunan ve arama bir müzekkere ile yapılmış olsa idi zapt edilebilecek olan herhangi bir eşya, bir arama müzekkeresi gereğince yapılmış bir arama esnasında zaptedilmiş bir eşya gibi zapt edilerek ayni işleme tabi tutulur ve bu Yasanın 32. maddesi kuralları, gerekli değişiklikler yapılarak böyle herhangi bir eşyaya uygulanır.

Taşıt Araçlarında

26. (1) Bu Yasa veya başka herhangi bir Yasanın verdiği bir yetkiye halel gelmeksizin :

Arama Yapma Yetkisi (a) Herhangi bir polis memuru ; veya

(b) Komutanınca bu hususta özel olarak yetkilendirilmiş bir ordu mensubu makul bir şüphe üzerine, içinde yasa dışı herhangi bir patlayıcı madde, tehlikeli silah veya başka şiddet aleti bulunduğunu saptamak amacıyla herhangi bir taşıt aracını durdurarak arayabilir.

(2) Bu maddenin (1)'inci fıkrası uyarınca yapılan bir aramada bulunan ve arama bir müzekkere ile yapılmış olsa idi zapt edilecek olan herhangi bir eşya, bir arama müzekkeresi gereğince yapılmış bir arama esnasında zapt edilmiş bir eşya gibi zapt edilerek ayni işleme tabi tutulur ve bu maddenin 32.maddesi kuralları, gerekli değişiklikler yapılarak böyle bir eşyaya aynen uygulanır.

Ancak, böyle bir aramada bulunan yürürlükteki başka herhangi bir yasa kuralları uyarınca zapt edilmesi gereken herhangi bir patlayıcı madde, tehlikeli silah veya başka madde veya belgeler zapt edilir.

(3) (1)'inci fıkra uyarınca durması ve taşıt aracında arama yapılmasına izin vermesi gerektiği halde durmayı veya taşıt aracında arama yapılmasına izin vermeyi reddeden veya bir polis memuru veya (1)inci fıkra uyarınca Komutanı tarafından bu hususta özel olarak görevlendirilen bir ordu mensubunu meneden bir taşıt aracı sorumlusu bir suç işlemiş olur ve altı aya kadar hapis cezasına veya yüz Kıbrıs lirasına kadar para cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir.

(4) Bu madde amaçları bakımından :-

"Patlayıcı madde" patlama yolu ile fiili etki veya bir fişek etkisi yapmak amacıyla kullanılan veya imal edilen barut, nitrogliserin, dinamit, pamuk barutu, patlama barutu, civa ve öteki madenlerin esas patlayan kısmı renkli fişekler ve bunların benzeri olan veya olmayan başka herhangi bir maddeyi anlatır ve sis sinyali, şenlik fişekleri, fitil, roket, tüfek kapsülü, fünye, fişek, her çeşit cephane ile yukarıda tarif edilen herhangi bir patlayıcı maddenin değişmiş şekli ve preparatı ile herhangi bir patlayıcı madde içinde veya patlayıcı madde ile birlikte patlamaya yol açma ve açılmasına yardımcı olma amacıyla kullanılan veya kullanılması tasarlanan herhangi bir cihaz, makine ve aleti veya onların herhangi bir parçasını da kapsar.

"Taşıt aracı" herhangi bir tarifteki uçak, hayvan, araba, tekne, demiryolu, vagon, bisiklet, motorlu araç veya insan ve eşya taşımak için kullanılan başka herhangi bir aracı anlatır.

"Tehlikeli silah" kişilere zarar vermek veya onu taşıyan kişi tarafından böyle bir amacı tasarlayarak kullanılmak için yapılan veya adapte edilen herhangi bir şeyi anlatır.

Arama Müzekke-resi

27. Bir Yargıcın yeminle verilen bir bilgiden herhangi bir yerde:-

(a) İşlenen veya işlendiğinden şüphe edilen bir suçla ilgili olan; veya

(b) işlenen bir suç ile ilgili olarak şahadet teşkil edeceğine inanmak için makul sebep bulunan; veya

(c) Bir suç işlemek için kullanılmaya tasarlandığına inanmak için makul bir sebep olan herhangi bir şey bulunduğuna inanması için haklı bir sebep olduğundan tatmin olması halinde herhangi bir zaman (bu Yasada "arama müzekkeresi” olarak anılan) bir müzekkere ısdar ederek müzekkerede adı geçen kişiye aşağıdaki yetkileri verebilir :-

(i) Böyle bir yerde bu gibi herhangi bir şey için arama yapmak ve yasa uyarınca işleme konmak için eşyayı zaptederek arama müzekkeresini ısdar eden Mahkeme veya başka bir Mahkeme önüne götürmek; ve

(ii) Yargıcın müzekkerede belirtmeyi uygun görmesi halinde, eşyanın bulunduğu ev veya yeri zilyet eden veya o eşyayı tasarrufunda bulunduran ev veya yer içindeki veya civarındaki herhangi bir kişiyi yakalayarak bir Yargıç önüne çıkarmak.

Arama

28. (1)Bir arama müzekkeresi Yargıç tarafından imzalanır ve üzerinde ısdar tarihi gösterilir.

Müzekke-resinin

(2) Her arama müzekkeresi, genel olarak tüm polis memurlarına yöneltilir; ancak böyle bir müzekkere ısdar eden Şekli ve herhangi bir Yargıç müzekkerenin derhal icra edilmesi gerektiği ve derhal bir polis memuru bulunmadığı hallerde Süresi müzekkereyi başka herhangi bir kişi veya kişilere yöneltebilir ve bu gibi kişi veya kişiler müzekkereyi icra eder;

ve müzekkere birden fazla polis memuru veya kişilere direktif verildiğinde, bunların tümü veya herhangi biri veya daha fazlası tarafından icra edilir.

(3) Her arama müzekkeresi, icra edilene veya bir Yargıç tarafından iptal edilene kadar geçerli olur.

Arama

29. (1) Bir arama müzekkeresi Pazar ve Resmi tatil günleri dahil herhangi bir zaman ısdar ve icra edilebilir.

Müzekke-resinin Müzekkere saat 05.00 ile 20.00 arasında icra edilir, ancak Yargıç kendi takdirine göre müzekkerenin herhangi bir İcra Edilmesi saatte icra edilmesi için yetki verebilir.

(2) Bir Yargıcın bir arama müzekkeresinin saat 05.00 ile 20.00 arasındaki süreden başka bir saatte icra edilmesi için yetki verdiği hallerde, böyle bir yetki, müzekkere ısdar edilirken içeriğinde belirtilir veya müzekkerenin icra edilmesinden önce bir Yargıç tarafından herhangi bir zaman müzekkere üzerine şerh edilir.

Kapalı Bir Yere

30. (1) Aranması gereken yerin kapalı olması halinde o yerde ikamet eden veya o yerin sorumlusu olan herkes, polis Giriş memuru veya arama yapma yetkisi olan başka bir kişinin isteği üzerine, polis memuru veya o kişinin o yere serbestçe girmesine izin verir ve orada arama yapması için makul olan her kolaylığı gösterir.

(2) Böyle bir yere girişin sağlanamaması halinde, polis memuru veya arama yetkisi olan kişi, bu Yasanın 11. maddesinin

(2)'nci fıkrasında gösterildiği şekilde hareket edebilir.

(3) Böyle bir yerin içinde veya civarında bulunan bir kişinin aranmakta olan herhangi bir eşyayı üzerinde sakladığından şüphe edilmesi halinde, o kişinin üzeri aranabilir. Üzeri aranacak kişinin bir kadın olması halinde arama bir kadın tarafından yapılır ve bu amaçla polis karakoluna da götürülebilir.

Şüpheli Zilyedin

31. Arama müzekkeresinde belirtilen herhangi bir şeyin bulunması üzerine bir yargıç huzuruna çıkarılan eşyanın Veya Öteki bulunduğu herhangi bir yerin zilyedinin veya başka tasarruf eden kişinin bir suç işlediğinden tatmin olmaması halinde, Kişilerin Serbest Yargıç onları derhal serbest bırakır.

Bırakılması

Arama Müzekke-resi

32. (1) Bu Yasanın 27. maddesinde öngörüldüğü şekilde bir arama müzekkeresinin icra edilmesi üzerine zapt olunan Gereğince Zapt herhangi bir eşyanın Yargıcın önüne getirilmesi halinde, bu maddenin (2)'nci fıkrasına bağlı kalmak koşuluyla bu olunan Eşyanın gibi eşya, o konuda başlatılan cezai işlemler sona erinceye kadar makul dikkat ve ihtimam gösterilerek korunması için Alıkonması Veya Yargıcın direktif vereceği bir kişi tarafından muhafaza edilebilir.

Elden Çıkarılması

(2) Arama müzekkeresi gereğince zapt olunan ve Yargıç önüne getirilen bir eşyanın bozulabilen veya zararlı nitelikte olan bir eşya olması halinde, Yargıcın emredeceği şekilde derhal elden çıkarılabilir.

(3) Yargıç arama müzekkeresi gereğince zapt olunan bir eşyanın herhangi bir cezai işlem için gerekli olmadığı kanısına vardığı takdirde, bu Yasa veya başka bir Yasa ile o eşyayı başka bir şekilde elden çıkarmaya yetkili kılınmadıkça veya öngörülmedikçe :-

(a)Eşya veya bir kısmının Yargıcın kanısınca o eşyaya hakkı olan kişiye ve bu kişinin itham edilen kişi olması halinde, itham edilen kişiye veya itham edilen kişinin gösterebileceği başka bir kişiye iade edilmesini ; veya

(b)Eşyanın itham edilen kişiye ait olması halinde, eşya veya bir kısmının itham edilen kişi tarafından ödemesi emredilen herhangi bir masraf veya tazminat ödenmesinde kullanılmasına direktif verebilir.

Müzekke-rede

33. Bir müzekkere gereğince bir arama yapılması sonucu arama yapmaya yetkisi olan kişinin müzekkerede belirtilmeyen Belirtilme-yen ancak işlenmiş veya işlenmesi tasarlanan bir suç ile ilgili olduğuna inanmak için makul sebep bulunan bir eşya Eşyanın Zaptı bulması halinde, o eşyayı zaptederek müzekkereyi ısdar etmiş olan Yargıcın önüne götürebilir ve Yargıç eşyanın alıkonmasına veya elden çıkarılmasına ilişkin uygun göreceği emri verebilir.

Tasarrufu Yasa

34. Bir arama müzekkeresi gereğince Yargıcın önüne kullanımı veya tasarrufu yasa dışı olan herhangi bir belge veya Dışı Olan Belgeler eşya getirilmesi halinde, bu tür belge ve eşyayı tasarrufunda bulunduran kişinin tasarrufu ile ilgili olarak yasal ve Eşyalar İle bir mazereti kanıtlamadığı takdirde, hiç kimsenin o belge ve eşya ile ilgili olarak kovuşturmaya tabi tutulmamasına İlgili Olarak bakılmaksızın, Yargıç bu gibi belge veya eşyanın haczedilmesi, veya tahrip edilmesini sağlar.

Yargıcın Yetkileri

ÜÇÜNCÜ KISIM

Kovuşturma İşlemleri

Başlangıç

Mahkum olan Veya

35. Bir suç için yargı yetkisi olan bir Mahkemece bir kez yargılanmış ve mahkum olmuş veya beraat etmiş bir kişi, bu Beraat Eden tür mahkumiyet veya beraat geçerli olduğu sürece ayni suç için ayni olgularla tekrar yargılanamaz.

Kişilerin Aynı Suç

İçin Tekrar

Yargılanma-ması

Hukuki Çarenin

36. Başka herhangi bir Yasa kurallarına bağlı kalmak koşuluyla, bir kişinin, herhangi bir fiil veya ihmalden ötürü Askıda Kalmaması başka herhangi bir kişi aleyhine sahip olduğu hukuki çare, o fiil veya ihmalin bir suç teşkil etmesi nedeniyle askıya alınamaz veya herhangi bir şekilde etkilenemez.

İkinci Bölüm

Ceza İşlemlerinin Başlaması ve İsbatı Vücuda Zorlama Usulü

İthamla Başlangıç

37. Başka herhangi bir Yasa kurallarına bağlı kalmak koşuluyla herhangi bir kişi aleyhine başlatılacak cezai işlemler, kişinin Mahkeme önüne çıkarılarak itham edilmesi ile başlar.

İthamna-menin Şekli

38. Her ithamname belirlenmiş şekilde olur ve itham eden kişi tarafından veya onun adına ve itham bir Daire tarafından

5.32/2026 yapıldığında ise Dairenin bir temsilcisi tarafından imzalanır. İthamnamede seri yargılama veya Ağır Ceza yargılanmasının yapılacağı Mahkemenin adı belirtilir ve ayrıca aşağıdaki detayları içerir:

(a) Sanığın iddia makamınca bilinen ve sanığı tanıtmaya makul olarak yeterli olan adı ve tarifi;

(b) Bu Yasanın 39’uncu maddesinde belirtilen detayları içermesi koşuluyla sanığın itham edilmekte olduğu suç veya suçlar.

İthamna-menin

39. Aşağıdaki kurallar tüm ithamnamelere uygulanır ve herhangi bir Yasa veya usul kurallarına bakılmaksızın, bu Yasa Hazırlan-ması İle kuralları uyarınca düzenlenen bir ithamnameye, şekli veya içeriği ile ilgili olarak bu Yasa kurallarına bağlı kalmak İlgili Kurallar koşuluyla, itiraz edilemez:-

(a) İtham edilen suçun belirtilmesi veya birden fazla suç itham edildiğinde her suç ile ilgili beyan ithamnamede "dava" olarak anılan ayrı bir paragrafta gösterilir.

(b) Bir ithamnamenin birden fazla dava içermesi halinde, davalar sıra ile numaralandırılır.

(c) İthamnamedeki dava, basit bir lisanla ve olanaklı olduğu kadar teknik terimler kullanılmadan suçun tüm unsurlarını belirtmeksizin kısaca sanığın itham edildiği suçu tanımlar ve suçu öngören mevzuatın maddeleri belirtilir.

Suç birden fazla mevzuatı müşterek amaçla yasakladığı bir şey içermesi halinde, ithamname ilgili her iki mevzuatı belirtir ve suç öngören mevzuat başka, cezayı öngören mevzuatın başka olduğu hallerde, cezayı öngören mevzuatı da belirtir.

(d) Bir suç oluşturan mevzuat, farklı herhangi bir fiili yapmayı veya yapmayı ihmal etmeyi veya farklı sıfatla veya farklı herhangi bir niyetle herhangi bir fiili yapmayı veya yapmayı ihmal etmeyi veya suçun herhangi bir kısmını alternatifli olarak hükme bağlarsa, fiiller, ihmaller, sıfatlar veya niyetler veya başka şeyler mevzuatta alternatif oluşturursa, suçla itham eden davada alternatif olarak gösterilebilir.

(e) Suçla itham eden herhangi bir davada, suçu oluşturan mevzuatın kapsamından herhangi bir istisna, muafiyet, veya koşulu veya kaydı çıkarmak zorunlu değildir.

(f) İtham konusu suç herhangi bir mal ile veya bir mala bir şey yapmayı içerirse, bir malın özel mülkiyetine veya özel değerine dayanan bir suçu tanımlama amacı için gerekli olduğu haller dışında, malın belirli bir kişiye ait olduğunu belirtmek zorunlu değildir ve bu hususta bir beyan yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın iddia makamının sanığın itham edildiği suçu işlediğini göstermesi için mülkiyet ile ilgili olguları kanıtlaması yeterli olur.

(g) İthamnamede belgeler, olgular, şeyler, kişiler, yerler, vakitler veya başka herhangi bir konu ile ilgili olarak itham edildiği suç için sanığa makul surette yeterli bilgi verecek miktar ve nitelikte tafsilat dışında kesin veya detaylı bilgi vermek zorunlu değildir.

Uygun olması halinde olgular veya belgeler liste halinde ve suretleri ithamnameye eklenebilir.

(h) Suçu oluşturan mevzuatın belirli bir kişiyi dolandırma, kandırma veya zarar vermeyi suçun esaslı bir unsuru olarak öngörmedikçe, herhangi bir dolandırma, kandırma veya zarar verme niyetini belirtirken belirli bir kişiyi dolandırma, kandırma veya zarar vermeyi belirtmek zorunlu değildir.

(i) Sanık emniyeti suistimal, hileli mal edinme, hesapları hile ile sahteleme, hileli gasp etme veya görevde yolsuzluk veya görevi kötüye kullanmakla itham edildiği hallerde, ayrıntıya girmeksizin veya tam tarihler belirtilmeksizin, işlendiği iddia edilen suça konu miktar brüt olarak ve suçun hangi tarihler arasında yer aldığını belirtmek yeterlidir.

(j) Sanığın daha önce mahkum olduğu benzeri bir suçla itham edildiği hallerde, sanığın ithamı, suçun ayrıntılarını belirtmeksizin belirli bir yer veya tarihte daha önce benzeri bir suçtan mahkum olduğunu belirten bir yazı ile davanın sonunda yapılır.

Ancak, suç veya ithamnamede belirtilmesi gereken detaylardaki herhangi bir yanlışlık veya hata, Mahkeme böyle bir yanlışlık veya hatanın sanığı yanıltmadığı veya aldatmadığı kanısına varmadıkça, meselenin herhangi bir aşamasında bu Yasa kurallarına riayetsizlik sayılmaz.

İthamna-medeki

40. (1) Birden fazla ayni veya farklı suçlar ayni ithamnameye konabilir ve Mahkeme sanığı genel olarak bütün itham Davaların edildiği suçlardan mahkum edebilir veya beraat ettirebilir veya bazı davalardan mahkum edebilir veya diğer davalardan Birleştiril-mesi ve beraat ettirebilir.

Mahkeme-nin

(2) Farklı davalar farklı hususlara ilişkin ise ve Mahkeme adaletin tecellisine yardımcı olacağı kanısında ise, Yetkileri işlemlerin herhangi bir aşamasında sanığın bu davaların biri veya daha fazlası için ayrı olarak yargılanmasını emredebilir.

(3) Mahkeme, sanığı genel olarak tüm itham edildiği suçlardan mahkum ettiği takdirde, böyle bir mahkumiyetin yasal anlamı ve etkisi, sanığı ithamnamedeki her davadan mahkum edilmektir ve bunun üzerine Mahkeme, sanığa bu davaların her birinden ayrı ayrı mahkumiyet kararı verir.

Ancak, ayni olgulardan ötürü herhangi bir meselede herhangi bir kişi birden fazla mahkum edilemez.

Davaların

41. Aşağıdaki kişiler, Mahkeme ayrı olarak yargılanmalarını emretmedikçe bir ithamnameye dahil edilerek birlikte Birleştiril-mesi ve yargılanabilir :-

Kişilerin Birlikte (a) Ayni suçla itham edilen kişiler;

Yargılan-ması (b) Ayni olay esnasında işlenen çeşitli suçlarla suçlanan kişiler ;

(c) Bir suçla suçlanan kişiler ve herhangi bir mevzuat kuralları uyarınca böyle bir suça iştirak ettikleri varsayılan kişiler;

(d) Bir suçla suçlanan kişiler ve bu gibi bir suçu işlemeye teşebbüs etmekle itham edilen kişiler;

(e) Hırsızlık, cezai emniyeti suistimal, hileli mal edinme, hesaplarda sahtekarlık, hileli gasp suçuna ilişkin bir suçla itham edilen kişiler ve bu tür bir suça konu teşkil eden şeyi kontrol veya tasarruflarına almak veya kabul etmekle suçlanan kişiler.

Suça İştirak

42. Herhangi bir suça iştirak eden olarak herhangi bir mevzuat uyarınca cezalandırılabilen herkes, öteki taraf itham Edenlerin İtham veya mahkum edilsin veya edilmesin veya adalete tabi olsun veya olmasın, suçu işlemekle veya bu gibi suça iştirak Şekli etmekle veya doğrudan doğruya veya dolaylı olarak herhangi bir kişiyi suçu işlemeye teşvik etmekle itham edilebilir.

İthamnamenin

43. (1) Her ithamname, ithamın yapıldığı Mahkemenin bir Yargıcına sunulur.

Yargıca Sunulması

(2) Yargıç, ithamnameyi dikkatle okuduktan sonra ithamnamenin dosyalanmasına direktif verir veya bu tür bir direktif ve Dosyalan-ması vermeyi reddederse itham eden kişinin istemesi halinde, red tarihinden başlayarak on gün içinde, o kişiye red ile ilgili bir belge verir ve ilgili kişi belgeyi aldığı tarihten başlayarak on gün içinde Yüksek Mahkemeye veya bir Yüksek Mahkeme Yargıcına müracaat ederek ithamnamenin dosyalanmasına direktif vermesini isteyebilir ve bu tür bir direktif verilirse ithamname gerektiği şekilde dosyalanır.

Isbatı Vücuda

44. (1) Bir Yargıç, ithamnamenin dosyalanmasından sonra herhangi bir zaman sanığı, hale göre seri yargılama veya Ağır Zorlama İçin Ceza yargılaması için Mahkemede ısbatı vücuda zorlayan bir celpname veya müzekkere ısdar edebilir.

Celpname Veya Ancak Yargıç tarafından kaydedilen ve yeminle desteklenen özel bir sebep bulunması dışında veya sanık ısdar edilmiş ve Müzekkere Isdarı gereğince tebliğ edilmiş bir celpname uyarınca ısbatı vücud etmekte kusur işlemedikçe, müzekkere ısdar edilmez.

6.32/2026 (2) Bu Yasanın 18, 19, 20, 21 ve 22. madde kuralları, gerekli değişiklikler yapılarak bu madde uyarınca ısdar edilen her müzekkereye uygulanır.

Celbname-lerin

45. (1) Bu Yasa uyarınca Yargıçlar tarafından ısdar edilen celpname saptanmış şekilde olur; bir Yargıç veya ısdar Şekli ve İçeriği edildiği mahkemenin bir memuru tarafından imzalanır ve sanığa yöneltilir ve sanığın orada gösterilen vakit ve yerde mahkemede hazır bulunması istenir ve aleyhine ısdar edilen kişiye itham edildiği suçları kısaca belirtilir:

Ancak, Yargıç veya Kaza Mahkemesi Başkanının genel bir emirle saptayacağı belirli sınıftaki suçlarda Mukayyit celpnameye koyacağı özel bir direktifle sanığın bizzat isbatı vücud etmesinden sarfı nazar edebilir ve :-

(a) Sanığın ispatı vücud edip ithamnameye cevap vermesi gereken bir meselede sanığın bir avukat tarafından temsil edilmesine ve ithamnameye cevap vermesine izin verebilir.

(b) Sanığın suçunu kabul etmek istemesi halinde, verilen kabulün işlemler bakımından suçu kabul etme olarak işlem görecek olan, suçunu kabul ettiğini bildiren cevabı, muhtar tarafından gereğince tasdik edilmiş ve mühürlenmiş olarak cevaplandırdığı celpname ile birlikte mahkemeye gönderilmesine izin verir;

yine ancak yargıç herhangi bir özel direktife bakılmaksızın işlemlerin herhangi bir aşamasında sanığın bizzat hazır bulunmasını emredebilir.

(2) Celpnamenin ısdarı, şekli veya esası hakkındaki bir ususüzlük eksiklik ve hata celpname veya yapılan müteakip herhangi bir işlemi geçersiz kılmaz.

Celpname-nin

46. (1) Her celpname, bir polis memuru, ısdar edildiği Mahkemenin herhangi bir memuru veya Mahkemenin direktif tebliği vereceği başka herhangi bir kişi tarafından KKTC’ nin herhangi bir yerinde tebliğ edilebilir ve :-

(a) Sanığın gerçek bir kişi olması halinde, celpnameye gerçek kişiye bizzat veya onunla beraber yaşayan veya ikamet ettiği yerin veya iş veya meslek yerinin sorumlusu olan reşit bir kişiye vermekle tebliğ edilir:

(b) Tebliğ edilecek kişinin bir firma veya tüzel kişi olması halinde celpname, firma veya tüzel kişinin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriye-

ti’ndeki Merkez Bürosuna bırakmak veya

(i) Ortakların birine ;

(ii) Müdüre ;

(iii) Sekretere ;

(iv) Yetki alanı içinde esas temsilciye ;

(v) Tebliğ sırasında firmanın veya tüzel kişinin işlerini yöneten veya kontrol eden herhangi bir kişiye vermekle tebliğ edilir.

(2) Her celpnamenin tebliğ edildiği, tebliği yapan kişi tarafından sözlü olarak veya yemin varakası ile kanıtlanır.

Üçüncü Bölüm

Seri ve İddianame İle Yargılama Dahil Genel Olarak Tüm Yargılamalara Ve İlk Soruşturmaya İlişkin Kurallar

Yargılama Sonunda

47. Her Mahkeme, bu Yasada öngörüldüğü şekilde davaları erteleme yetkisine bağlı olmak koşuluyla, herhangi bir kişiyi Mahkeme-nin Beraat yargıladıktan sonra ya beraat ettirir ve bunun üzerine serbest bırakır ya da mahkum eder ve kendisine mahkum edildiği veya Mahkumi-yet mevzuat tarafından öngörülen ve meselenin koşullarının gerektirdiği biçimde bir ceza verir.

Kararı Vermesi Ancak bir kişinin bu Yasa kuralları gereğince akıl hastalığı nedeniyle beraat ettirilmesi halinde Mahkeme o kişinin bu Yasada öngörüldüğü şekilde Bakanlar Kurulunun kararlaştıracağı bir süre için alıkonmasına ve gözetim altında bulundurulmasına direktif verebilir.

Erteleme ve

48. Her Mahkeme, uygun görmesi halinde, önündeki herhangi bir davayı erteleyebilir ve bunun üzerine, bu Yasanın Tutukluk 157’nci maddesi (2)'nci fıkrası kurallarına bağlı olmak koşuluyla, sanığı takdirine göre makul sayacağı belirli

7.32/2026 koşullara bağlı olarak serbest bırakabilir veya tutuklu kalmasını emredebilir.

Ancak, seri yargılama tutukluluk süresi her bir defada 8 (sekiz) günden fazla olamaz ve ertelemenin yapıldığı günü izleyen gün birinci gün sayılır.

Yargılanmakta olan sanıkla ilgili bu Yasanın 23A maddesi tahtında verilmiş bulunan bir teminat emrinin bulunması halinde, Mahkemeye bu teminat emrinin sanığın yargılamadan kaçmasını önlemeye yetmeyeceğine dair yeterli sebep sunulmadıkça Mahkeme bu gibi bir Sanığın tutuklanmasına karar vermez.

Dördüncü Bölüm

Tanıkları Hazır Bulunmaya ve Sorgulanmalarına Zorlama

Tanıklara Celpname

49. (1) Mahkeme herhangi bir cezai işlemde herhangi bir kişinin iddia makamı veya savunma için esasa ilişkin şahadet Isdarı verebileceği kanısına vardığı takdirde bu gibi kişi için bir celpname ısdar ederek mesele ile ilgili şahadet vermesi ve tasarrufunda, yetkisi altında veya kontrolünde bulunan mesele ile ilgili belirli bir belge veya şeyi beraberinde getirmesi için celpnamede bildirilen vakit ve yerde Mahkemede hazır bulunmasını isteyebilir.

Ancak, Mahkeme yeminle kanıtlama sonucu esasa ilişkin şahadet verebilecek herhangi bir kişinin bir celpname ile gelmeyeceği kanısına vardığı takdirde bir celpname ısdar etmek yerine o kişinin tutuklanması için önce bir müzekkere ısdar edebilir.

Yine ancak, cezai işlemlerde taraf olsun veya olmasın, Mahkemede hazır bulunan ve tanıklık yapmak zorunluluğunda olan herhangi bir kişi, hazır bulunmaya ve şahadet vermeye veya belirli bir belge veya şeyi ibraz etmeye çağrılmış gibi ayni şekilde ve ayni kurallara bağlı kalmak koşuluyla Mahkeme tarafından şahadet vermeye ve tasarruf veya yetkisinde bulunan herhangi bir belge veya şeyi ibraz etmeye zorlanabilir ve Mahkeme emrine riayetsizlik halinde ayni şekilde cezalandırılabilir.

(2) İddia makamının bir devlet memuru olmadığında, kendisine celpname gönderilen hiçbir kişi, kendisine makul bir yolluk ve iaşe ve ibate masrafı teklif edilmedikçe veya ilgili celpnamenin ısdar edildiği Mahkemeye yatırılmadıkça ve bu hususta celpname üzerine not düşülmedikçe hazır bulunmaya yükümlü değildir.

(3) Bu Yasanın 46.maddesi kuralları, gerekli değişiklikler yapılarak bu madde gereğince tanıklara celpname tebliğinde uygulanır.

Tanık İçin

50. (1) Yasal bir mazeret olmadan bir tanık celpnamesine riayet edilmemesi halinde, celpnamenin tebliğ edildiğinin Müzekkere İsdarı kanıtlanması üzerine, çağrılan kişiyi hazır bulunmaya zorlamak için bir tutukluluk müzekkeresi ısdar edilebilir.

(2) Bu Yasanın 18, 19, 20, 21 ve 22.maddeleri kuralları, bir tanığın bu madde gereğince hazır bulunmasını zorlamak için ısdar edilen her müzekkereye, gerekli değişiklikler yapılarak uygulanır.

Tanıkların

51. Bir davanın duruşmasının ertelenmesinde hazır bulunan veya bir davanın hangi tarihe ve yere ertelendiği kendisine Ertelenen Duruşmada Mahkeme veya bir memuru tarafından bildirilen bir tanık, başka bir ihbar yapılmadan belirlenmiş tarih ve yerde hazır Hazır Bulunma-ları bulunmaya zorunludur ve bunu yapmaması halinde bir celpnameye riayet ederek hazır bulunmak ve şahadet vermek için Mahkemede hazır bulunmayı red ve ihmal etmiş gibi ayni biçimde işlem görür.

Hazır Bulunmayı

52. Tanık olarak hazır bulunmaya çağrılan ve yasal bir mazereti olmaksızın gereğince tebliğ edilen celpnamede Reddeden Tanığın istenildiği biçimde hazır bulunmayan veya hazır bulunup Mahkemeden izin almadan ayrılan veya ertelenmiş bir duruşma Cezalandı-rılması tarihi ve yeri gereğince kendisine bildirildiği halde bu tür bir ertelenmiş duruşmada hazır bulunmayan herhangi bir kişi iki aya kadar hapis cezasına veya yirmi Kıbrıs lirasına kadar para cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir ve ek olarak hazır bulunmaması nedeniyle ortaya çıkan tüm masrafları ödemesi emredilebilir.

Ancak, şahadetin istendiği davanın duruşması sırasında mahkeme emri verilmedikçe, kimse bu madde altında kovuşturmaya tabi tutulamaz.

Mahpusla-rın v.s

53. Herhangi bir cezaevinde hükümlü olan veya herhangi bir müessesede veya başka yerde gözetim altında bulunan Tanık Olarak herhangi bir kişinin şahadet vermesi gerektiğinde Mahkeme veya ilgili Mahkemenin herhangi bir Yargıcı bir emir ısdar Çağrılması ederek o kişinin sorumlusuna, emirde gösterilen tarihte o kişiyi uygun biçimde gözetim altında Mahkemeye getirmesini emredebilir ve ilgili görevli böyle bir emri aldıktan sonra emre göre hareket ederek o kişiyi hükümlü veya gözetim altında bulundurulduğu yer dışında bulunduğu sırada güvenlik içinde gözetim altında bulunmasını sağlar.

Tanık Çağırma,

54. Mahkeme, işlemlerin herhangi bir aşamasında herhangi bir kişiyi tanık olarak veya tekrar tanık olarak çağırabilir Tanığı Tekrar veya sorgulanmış olan herhangi bir kişiyi tekrar çağırarak yeniden sorguya çekebilir ve Mahkeme ayrıca böyle bir Çağırma Yetkisi kişiyi, davanın adil bir karara bağlanabilmesi için şahadetini almayı zorunlu görmesi halinde sorgulayabilir veya tekrar çağırarak yeniden sorgulayabilir.

Tanığın Şahadetinin

55. (1) Cezai işlemlerde her tanık yemin altında sorgulanabilir ve tanığın hazır bulunacağı Mahkeme herhangi bir Yemin Altında Veya tanığın inanç ve itikadında olan kişilerin yemin ettikleri adete göre, tanığı yemin ettirme hak ve yetkisine sahip Doğrulayıcı Beyan olur :

Şeklinde Olması Ancak, yemin etmeyi reddeden ve buna sebep olarak dinsel bir inancı olmadığı veya yemin etmesinin dinsel inançlarına aykırı olduğunu (bu durum duruşma tutanaklarına geçirilmelidir) bildiren herhangi bir kişiye, yemin etme yerine, Mahkemede vereceği şahadetin doğru, tamamen doğru ve doğrudan başka hiçbir şey olmayacağını ciddiyetle vaat ve ilan etmek yolu ile doğrulayıcı bir beyan yapmasına izin verebilir ve böyle bir doğrulayıcı beyan, yemin etmiş gibi ayni şekilde geçerli ve etkili olur.

Yine ancak, Mahkeme kanısınca, yeminin niteliğini anlayamayan (bu husus duruşma tutanaklarına geçirilmelidir) küçük yaştaki bir çocuğu yeminsiz sorgulayabilir.

(2) Gereğince yemin edildiğinde, yemin eden kişinin yemin ettiği zaman dinsel inanç sahibi olmaması veya yemin etmesinin dinsel inançlarına aykırı olması hususu, bu tür bir yeminin geçerliliğini herhangi bir amaç için etkilemez.

Tanıkları Sorgulama

56. (1) Cezai işlemlerde her tanık önce kendisini çağıran tarafça esas sorguya çekilir, sonra başka herhangi bir Düzeni taraf isterse tanığın çapraz sorgulaması yapılır ve bundan sonra tanığı çağıran taraf isterse tekrar sorgulama yapabilir.

(2) Esas sorgulama ile çapraz sorgulama, duruşma konusu hususlara ilişkin olmalıdır; ancak çapraz sorgulama, tanığın esas sorgulanmasında söylediği hususlarla sınırlandırılamaz.

(3) Mahkemenin izni dışında tekrar sorgulama çapraz sorgulamada değinilen konuların izahına yönelik olmalıdır ve Mahkemenin izni ile tekrar sorgulamada ortaya yeni bir konu çıkması halinde karşı taraf mahkemenin izni ile yeni konu ile ilgili olarak tanık yeniden çapraz sorgulamaya çekebilir.

(4) Bir avukat herhangi bir taraf için isbatı vücud ettiğinde bu maddede öngörülen esas sorgulama, çapraz sorgulama ve tekrar sorgulama avukat tarafından yapılır.

Tanıkların Suç

57. Birden çok sanığın ayni zamanda itham edildiği herhangi bir cezai işlemde:- Ortağı Tarafından (a) Her sanığın, iddia makamınca çağrılan tanığı, tanığın tekrar sorgulanmasından önce çapraz sorgulanmasına izin Çapraz verilir;

Sorgulan-ması (b) Bir sanık tarafından çağrılan bir tanığın şahadet verirken başka bir suç ortağını suçlaması halinde, o tanık ilgili sanık tarafından çapraz sorgulamaya çekilebilir ve böyle bir durumda çapraz sorgulama, iddia makamının çapraz sorgulamasından önce yapılır.

İtaatsız Tanıklar

58. (1) Bir celpnameye uyarınca veya bir müzekkere dolayısıyla Mahkemeye gelen veya Mahkemede hazır bulunan ve Mahkemece şahadet vermesi istenen herhangi bir kişi-

8.32/2026 (a) Yemin etmeyi veya doğrulayıcı beyan vermeyi reddeden ; veya

(b) Yemin ettikten veya doğrulayıcı beyan verdikten sonra kendisine sorulan herhangi bir sorguyu yanıtlamayı reddeden ; veya

(c) İbraz etmesi istenilen herhangi bir belge veya şeyi ibraz etmeyi red veya ihmal eden ; veya

(2) Böyle bir kişi, Mahkeme önüne getirildikten sonra kendisinden isteneni yapmayı tekrar reddettiği takdirde, Mahkeme uygun görürse onu tekrar mahkum eder ve kendisinden isteneni yapmaya rıza gösterene kadar bu şekilde zaman zaman onu mahkum etmeye devam eder.

(3) Bu madde kuralları uyarınca hapse mahkum edilen bir kişi, Yüksek Mahkemeye istinaf edebilir ve bu Yasanın bir Kaza Mahkemesi tarafından mahkum edilen kişilere Yüksek Mahkemeye yapılan istinaflara ilişkin kuralları, gerekli değişiklikler yapılarak bu madde gereğince hapse mahkum edilen bir tanığa da uygulanır.

(4) Bu maddenin içerdiği hiçbir kural, bu tür bir kişinin, kendisinden isteneni yapmayı red veya ihmal etmesine ilişkin başka herhangi bir cezaya veya işleme olan yükümlülüğünü etkilemez veya Mahkemeyi, önünde verilen başka herhangi bir yeterli şahadet uyarınca meseleyi sonuçlandırmasına engel oluşturmaz.

Dilsiz Tanıklar

59. (1) Konuşma yeteneğinden yoksun olan bir tanık, yazmak suretiyle veya işaretle durumunu anlatabilecek herhangi bir biçimde yemin edebilir, doğrulayıcı beyan verebilir veya şahadet verebilir. Ancak bu gibi yazı veya işaretler, Mahkemenin açık oturumu sırasında yazılmalı veya yapılmalıdır.

(2) Bu biçimde verilen şahadet, sözlü şahadet sayılır.

Mahkeme-nin Tanık

60. Bir kişinin iddia makamı veya sanık lehine şahadet vermek için celpname, kefaletname veya müzekkere ile Mahkemede Masrafları-nın hazır bulunduğunda Mahkeme, işlemlerin herhangi bir aşamasında bu tür bir tanığın katlandığı zahmet ve kaybettiği Öden-mesini zaman için tazminat ile birlikte saptanacak miktardaki masraflarının, ödenmesini emredebilir.

Emredebil-mesi

Görevlen-dirme

61. Herhangi bir Mahkeme, herhangi bir cezai işlemde adalet amaçları için gerekli görülen herhangi bir tanık veya Suretiyle Şahadet kişinin herhangi bir Mahkeme memuru veya başka herhangi bir kişi veya kişiler önünde ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Alınması içindeki veya dışındaki herhangi bir yerde yeminle şahadet vermesini ve bu şekilde alınan bir şahadetin Mahkemede dosyalanmasını emredebilir ve Mahkeme iddia makamı veya sanığa koymayı uygun göreceği koşullar uyarınca bu tür bir şahadeti ibraz etmeye yetki verebilir. Bu madde gereğince verilen herhangi bir emre karşı istinaf, emrin verildiği tarihten başlayarak on gün içinde Baş Mukayyit ile karşı tarafa istinaf ihbarnamesi vermekle Yüksek Mahkemeye yapılır. Yüksek Mahkeme bu tür bir emri kaldırabilir, onaylayabilir veya değiştirebilir.

Beşinci Bölüm

Seri ve İddianame Dahil Tüm Yargılamalarda Yanıtlar ve Usule İlişkin Genel Kurallar

İthamname

62. Bir ithamname iddianame nedeniyle yargılanacak kişi, Mahkeme başka şekilde emretmedikçe, isbatı vücut edeceğinde Veya İddia-nameye Mahkeme önüne bağlı veya zapt edilmiş olarak değil serbest olarak çıkarılır ve ithamname veya İddianame Yargıç veya Yanıt başka Mahkeme memuru tarafından ona okunur ve gerekirse esası ve içeriği anlatılır; ve ithamname veya İddianameye derhal yanıt vermeye davet edilir.

Ancak, sanık yanıt vermeden önce ithamname veya iddianamenin bir suretinin kendisine verilmesini isteyebilir ve Mahkeme bir suretini sanığa verilmesini sağlar; veya sanık yanıt vermek için bir süre isteyebilir ve Mahkeme de uygun göreceği koşullara bağlı olarak bir süre verebilir.

Sanığın Duruşmada

63. (1) Sanık, uygun biçimde davrandığı sürece, duruşmanın tümü sırasında Mahkemede hazır bulunmak hakkına sahiptir.

hazır Bulunması (2) Tanık uygun biçimde davranmazsa Mahkeme, takdirine göre, Mahkeme binasından çıkarılmasını ve gözaltına alınmasını emredebilir ve duruşmaya gıyabında devam edilebilir. Mahkeme bu arada duruşmada olanlar ve geçenler ilgili olarak sanığın bilgi edinmesi ve savunmasını yapması için Mahkemenin takdirine göre yeterli önlemleri alır.

(3) Mahkeme, uygun bulması halinde sanığın, duruşmanın tümü veya bir kısmı sırasında Mahkemenin gerekli göreceği koşullara bağlı olmak koşuluyla Mahkemenin dışında bulunmasına izin verebilir.

Zanlı ve Sanıklara

64. (1) Tutuklama talebi ile Mahkeme huzuruna getirilen bir zanlıya veya henüz itham edilmemiş veya bir ithamname Avukat Atanması veya ikamenameden ötürü yargılanacak sanığa veya Mahkemenin bir kararı aleyhine yapılan bir istinafı dinleyecek olan

9.32/2026 Mahkeme, meselenin ciddiyetini, güçlüğünü veya durumunu adalet gerekli kıldığı takdirde, hale göre, zanlı veya sanık veya istinaf edeni savunmak için bir avukat atayabilir ve Mahkeme, herhangi bir suçtan cezalandırılabilen bir suçtan yargılanacak olan savunmasız ve/veya Sosyal Hizmetler Dairesi tarafından yoksul olduğu belgelenen kişiyi savunmak için Kıbrıs Türk Barolar Birliğinden bir avukat atanmasını talep edebilir.

(2) Bu madde uyarınca atanan bir avukata Yüksek Mahkeme tarafından belirlenecek tarife üzerinden Devlet Bütçesinden ödeme yapılır.

Şahadetin Sanığa

65. (1) Herhangi bir şahadet sanığın anlamadığı bir dilde verildiği ve sanığın bizzat hazır bulunduğu hallerde, bu tür Tercüme Edilmesi şahadet sanığın anlayacağı bir dilde ve açık oturumda kendisine tercüme edilir. Ancak sanık bir avukat tarafından savunulduğu hallerde, avukatın rızası ve Mahkemenin onayı ile tercümeden vazgeçilebilir.

(2) Şekil yönünden kanıtlanması gereken belge sunulduğu hallerde, Mahkemenin takdirine göre gerekli olanlar tercüme edilir.

(3) Mahkeme uygun gördüğü biçimde tercümanın yeteneğini deneyebilir ve kendisini tercümeyi iyi ve doğru olarak yapacağı hususunda, uygun göreceği biçimde yemin ettirebilir.

İthamname Veya

66. İthamname veya iddianamede görünürdeki herhangi bir şekli kusura, ithamname veya iddianame sanığa okunduktan hemen İddia-nameye İtiraz sonra ve daha sonra olmamak üzere, ve sanık yanıtını vermeden önce itiraz edilebilir.

Sanığın Yanıtları

67. Sanık yanıtını vermeye çağrıldığında suçunu kabul edebilir veya etmeyebilir veya bu Yasanın 69.maddesinde belirtildiği biçimde özel bir yanıt verebilir ve sanığın verdiği yanıt Mahkemece tutanaklara geçirilir.

Suçu Kabul Etme

68. (1) Sanığın suçunu kabul etmesi ve Mahkemenin sanığın bu davranışının niteliğini anlayacak bir durumda olduğu Veya Etmeme Yanıtı kanısına varması halinde, Mahkeme sanığın, Mahkeme kararı ile mahkum edilmiş gibi işlem yapar.

(2) Sanığın suçunu kabul etmemesi halinde, Mahkeme bu Yasanın 74. maddesinde öngörüldüğü biçimde davayı dinlemeye başlar.

(3) Sanığın yanıt vermeyi reddetmesi veya doğrudan yanıt vermemesi veya sakatlıktan ötürü yanıt verme yeteneğine sahip olmaması halinde, Mahkeme sanık suçunu kabul etmemiş gibi işlem yapar.

Özel Yanıtlar

69. (1) Sanık ithamname veya iddianameye yanıt vermeden önce :-

(a) Önüne çıkarıldığı ve isnad edilen bir suça yanıt vermesini isteyen Mahkemenin kendisini veya itham edildiği suçu yargılamaya yetkisi olmadığı ve başka bir Mahkemenin yargı yetkisi olduğu yanıtını verebilir ve yanıtı kabul edilirse Mahkeme meseleyi yargılamak üzere sanık veya suçu yargılamaya yetkisi olan Mahkemeye gönderir;

(b) Ayni suç için ayni olgulardan hale göre, daha önce mahkum edildiği veya beraat ettirildiği yanıtını verebilir ;

(c) İlgili suç için affedildiği yanıtını verebilir.

(2) Bu maddenin (1)'inci fıkrasının (b) ve (c) bentlerindeki yanıtlardan birinin verilmesi halinde, Mahkeme bu tür bir yanıtın doğru olup olmadığını inceler.

Mahkeme, sanığın öne sürdüğü olguların yanıtı kanıtlanmadığı kararına varır veya gerçek olmadığını saptarsa, sanıktan ithamname veya iddianameye yanıt vermesi istenir.

Sanığın Akıl

70. (1) İsnad edilen suça yanıt vermeye çağrılan herhangi bir kişinin akıl hastası olduğu ve duruşmayı izleme Hastası Olması yeteneğine sahip olmadığının görülmesi halinde, Mahkeme sanığın gerçekten akıl hastası ve yeteneksiz olduğunu saptamak amacıyla, uygun göreceği bir soruşturma yapılmasını direktif verir ve bu tür bir soruşturma sonucu Mahkeme sanığın bu şekilde akıl hastası ve yeteneksiz olduğu kanısına vardığı takdirde sanığın Bakanlar Kurulunun saptayacağı bir süre için alıkonmasına ve gözetim altında tutulmasına direktif verebilir.

(2) Yargılamadan sonra herhangi bir kişinin akıl hastası olduğu nedeniyle beraat ettirilmesi halinde Mahkeme, Bakanlar Kurulunun saptayacağı bir süre için gözetim altında kalmasına direktif verir ve böyle bir durumda sanığın suç oluşturan fiili yaptığı veya ihmali gösterdiği ancak akıl hastalığından ötürü beraat ettirildiği bulguda özel olarak belirtilir.

(3) Bakanlar Kurulu, bu maddede öngörüldüğü biçimde gözetim altına alınmasına direktif verilen bir kişinin gözetimi ile ilgili olarak zaman zaman uygun göreceği direktifler verebilir.

Sabıka İthamına

71. (1) Bir sanık, aleyhindeki ithama yanıt vermek için çağrıldığında, duruşma sonu ve sadece suçu kabul etmesi veya Yanıt ithamnamedeki davalardan suçlu bulunması dışında, daha önce sabıkası olmakla itham edildiği ithamına yanıt vermesi istenmez.

(2) Bir kişinin sabıkası olmakla itham edildiği bir beyana usulüne uygun bir şekilde yanıt vermesi istendiğinde, sabıkası olduğunu kabul ederse, Mahkeme kendisine ceza verme işlemine geçebilir, ancak, sabıkası olduğunu kabul etmez veya kasten sessiz kalır veya böyle bir soruya doğrudan doğruya yanıt vermezse Mahkeme sabıkalarla ilgili olarak soruşturma yapar ve meselenin gerektirdiği şekilde ceza kesme işlemine devam eder.

Tüzel Kişinin

72. (1) Sanığın bir tüzel kişi olduğu hallerde böyle bir tüzel kişi, temsilcisi aracılığı ile isbatı vücut edebilir ve İsbatı Vücut ithamname veya iddianameye yazılı olarak yanıt verebilir ve tüzel kişi bir temsilci aracılığı ile isbatı vücut Yapması Ve Yanıtı etmemesi veya ettiği halde herhangi bir yanıt vermekte kusur işlemesi halinde, Mahkeme tutanağa suçun kabul edilmediğini kaydeder ve duruşmaya gerektiği şekilde devam eder.

(2) Bu maddede "temsilci" bir tüzel kişi ile ilgili olarak bir tüzel kişinin, bir tüzel kişi temsilcisinin bu maddenin yetkili kıldığı herhangi bir şey veya fiili yapmak amacıyla o tüzel kişiyi temsil etmek için gereğince atadığı bir kişiyi anlatır; ancak bu biçimde atanan bir kişi salt böyle bir atama nedeniyle başka herhangi bir amaç ile ilgili olarak herhangi bir Mahkeme önünde tüzel kişi adına işlem yapmak yetkisine sahip değildir.

Bir temsilcinin bu madde amaçları bakımından, tüzel kişinin mühürü altında atanması gerekli değildir ve yazıda adı geçen kişinin, tüzel kişinin bu madde amaçları için temsilcisi atandığı yolundaki tüzel kişi direktörü veya ne isim altında olursa olsun tüzel kişinin işlerini sevk ve idare eden kişilerden biri olan başka bir kişinin imzaladığı yazılı bir beyan, o kişinin başka kanıt gerektirmeden ilk bakışta gerekli biçimde atandığına yeterli delil olarak kabul edilir.

Tanıkların Duruşma

73. Sanık suçunu kabul etmediğinde, Mahkeme tüm tanıkların Mahkeme salonunu terk etmelerine direktif verir :

Sırasında Mahkeme Ancak : -

Salonunu Terk (a) Mahkeme mesleki ve teknik tanıkların salonda kalmalarına izin verebilir.

Etmeleri Gerektiği (b) Bu madde kurallarına riayetsizlik, işlemleri geçersiz kılmaz.

Davanın Dinlenmesi

74. (1) Bu Yasanın 73.maddesinde öngörüldüğü şekilde tanıkların Mahkeme salonunu terk etmesinden sonra, Mahkeme davayı aşağıdaki şekilde dinlemeye başlar :-

(a) İddia makamı tanıkları çağırmaya başlar ve davanın desteklenmesi için ibraz edilebilecek başka herhangi bir şahadeti sunar.

(b) İddia makamı davasını kapattıktan sonra sanık veya avukatı, sanık aleyhine savunmasını gerektirecek kadar ilk bakışta yeterli şahadet bulunmadığını ileri sürebilir ve Mahkeme iddiayı kabul etmesi halinde sanığı beraat ettirir;

(c) İddia makamı için davasını kapatması üzerine Mahkeme, sanık aleyhine ilk bakışta savunma yapmasını gerektirecek yeterli şahadet bulunduğunu görmesi halinde, sanığı savunmasını yapmaya davet eder ve sanığa, yemin etmeden bulunduğu yerden bir beyan yapabileceğini ve böyle bir durumda karşı tarafça çapraz sorgulamaya çekilmeyeceğini veya yemin ettikten sonra tanık yerinden şahadet verebileceğini ancak böyle bir durumda tanık gibi karşı tarafça çapraz sorgulamaya çekilebileceğini bildirir ;

(d) Yukarıda öngörüldüğü şekilde sanık beyanda bulunduktan veya şahadet verdikten sonra savunması için tanık çağırabilir veya sunmak istediği başka şahadeti sunar ;

(e) Sanık savunmasında iddia makamının öngöremediği yeni bir şey ortaya atması halinde, iddia makamı , Mahkemenin izni ile, bu yeni şeyi çürütmek için şahadet sunabilir.

(2) Her duruşmada iddia ve sanık veya avukatı davalarını anlatırlar ve duruşmanın sona ermesi üzerine son tanığı çağıran taraf Mahkemeye hitap edebilir ve bunu müteakip karşı taraf yanıt olarak Mahkemeye hitap edebilir.

Ancak, iddia makamı adına bir Savcı hazır bulunması halinde, Savcı, her konuda yanıt verme hakkına sahiptir.

Birden Fazla

75. Birden fazla kişinin birlikte yargılanacağı hallerde, Mahkeme duruşmada izlenecek usulü, arzu ettiği ve Yasa Kişinin Birlikte kurallarına aykırı olmayan bir şekilde düzenleyebilir.

Yargılanma Usulü

Suç Ortağı

76. Birden fazla sanıklı bir duruşmada sanıklardan birinin bu Yasanın 74 (c) maddesi gereğince şahadet vermesi ve suç Tarafından Çapraz ortaklarından birini suçlaması halinde suçlanan suç ortağı sanık, suçlayan sanığı çapraz sorgulamaya çekebilir ve Sorgulama böyle bir sorgulama iddia makamının çapraz sorgulamasından önce yapılır.

Beraat Veya

77. (1) Mahkeme, duruşmanın sona ermesi üzerine tüm meseleyi inceleyerek kararını verir ve bu amaçla duruşmayı Mahkumi-yet erteleyebilir.

(2) Mahkemenin birden fazla Yargıçtan oluşması halinde, çoğunluk sanığı suçlu bulmadıkça sanık beraat ettirilir.

(3) Sanığın suçlu bulunması halinde Mahkeme sanığı mahkum eder ve bu Yasanın 78. ve 79. maddeleri kurallarına bağlı kalmak koşuluyla, sanığa ne gibi bir ceza verileceğini incelemeye başlar.

Ne gibi bir ceza verileceği kararlaştırılırken, Mahkeme birden fazla Yargıçtan oluşması ve oyların eşit olması halinde Mahkeme Başkanı ikinci ve ayırt edici bir oy hakkına sahip olur.

(4) Mahkemenin sanığı beraat ettirmesi halinde sanık akıl hastalığı dolayısıyla beraat ettirilmedikçe derhal serbest bırakılır.

Sanığa Mahkumi-yet

78. Mahkemenin sanığı suçlu bulması veya sanığın suçunu kabulü halinde, Yargıç veya Mahkemenin başka bir memuru, yasa Sonrası ve Ceza uyarınca sanığa ceza verilmemesi için sanığın söyleyecek bir şeyi olup olmadığını sormakla görevlidir, ancak, sanığa Kesilmeden Önce Söz soru sorulmasında kusur işlenmesi işlemin geçerliliğini etkilemez.

Verilmesi

Kararı Erteleme

79. (l) Sanık, suçunu kabul etmesi üzerine veya başka bir sebepten ötürü karar verilmeden önce herhangi bir zaman, İstemi ithamname veya iddianamenin Mahkemenin yapmaya istekli olduğu veya yetkisi bulunduğu herhangi bir değişiklik yapıldıktan sonra, Mahkemenin yargı yetkisi içine giren herhangi bir suç belirtmediği nedeniyle kararın ertelenmesini isteyebilir.

(2) Mahkeme, kendi takdirine göre, meseleyi ayni oturumda dinleyebilir ve karara bağlayabilir ya da meselenin görüşülmesini o amaçla saptanacak başka bir tarihe erteleyebilir.

(3) Mahkemenin sanık lehine karar vermesi halinde, sanık serbest bırakılır.

Karar

80. Mahkemenin kararın ertelenmesi için yapılan bir talebi reddetmesi veya sanığın bu Yasanın 78. maddesinde öngörüldüğü biçimde sorulan soruya karşılık söyleyecek bir şeyi bulunmaması veya Mahkemeye söylediklerini dinledikten sonra da sanığın cezalandırılması gerektiği görüşüne varması halinde, Mahkeme Yasa uyarınca sanığa ceza verebilir veya ceza verilmesini başka bir güne erteleyebilir.

Karara Bağlanma-mış

81. (1) Bir kamu görevlisi tarafından veya onun adına başlatılan herhangi bir cezai işlemde sanığın bir suçtan suçlu Suçların Dikkate bulunduğu hallerde Mahkeme kararını verirken ve ceza keserken, iddia makamı ve sanığın rızası ile, sanığın işlediğini Alınabil-mesi kabul ettiği ve henüz karara bağlanmamış başka herhangi bir suçu da dikkate alabilir.

Ancak karara bağlanmamış bir suç için askıda herhangi bir ceza işlemi bulunması ve o ceza işleminin kamu görevlisi tarafından veya onun adına başlatılmamış olması halinde, Mahkeme önce o işlemlerdeki savcının böyle bir yol izlenmesine rıza gösterdiğinden tatmin olmalıdır.

(2) Bu maddenin (1)'inci fıkrasında öngörüldüğü biçimde rıza gösterildiği ve karara bağlanmamış bir suç dikkate alındığı hallerde, Mahkeme, bu hususu tutanaklara kaydeder ve kararın açıklanması üzerine sanık, verilen mahkumiyetin kaldırılması dışında bu şekilde dikkate alınan bu tür herhangi bir suç için itham edilmez veya yargılanmaz.

Çelişkiler

82. Yargılamada kanıtlanan olgular ile suçun ithamname veya iddianamedeki beyan arasında bir çelişki olması, Mahkeme sanığın çelişkiden ötürü yanlış yola sevk edildiği ve savunma hakkını haleldar ettiği kanısına varmadıkça, işlemin geçerliliğini etkilemez, sanığın yanlış yola sevk edilmesi ve savunma hakkını haleldar etmesi halinde Mahkeme, sanığın müracaatı üzerine duruşmayı erteleyebilir ve ithamname veya iddianamenin koşullarından ötürü ihmal edilen soruların sorulması için herhangi bir tanığın tekrar çağrılmasına izin verebilir.

Kusurlu İthamname

83. (1) Duruşmanın herhangi bir aşamasında Mahkeme, ithamname veya iddianamenin içeriği veya şeklinde kusur bulunduğu Veya İddianame-nin kanısına vardığı takdirde, gerek ithamname veya iddianameye değişiklik yapılması veya Mahkemenin davanın koşullarına Değiş-tirilmesi uymak için gerekli gördüğü yeni bir dava ikamesi veya eklenmesi veya ithamname veya iddianamenin değiştirilmesi için gereken emri verir:

(2) Bir ithamname veya iddianame bu biçimde değiştirildiğinde, değişikliğe ilişkin emir hakkında ithamname veya iddianameye bir kayıt yapılır ve ithamname ile iddianame, tüm ilgili işlemler amaçları bakımından değiştirilmiş şekli ile dosyalanmış sayılır.

İthamname Veya

84. (1) Bir ithamname veya iddianameye 83.maddede öngörüldüğü biçimde değişiklik yapıldığı hallerde, Mahkeme derhal İddia-namede sanığı ithamnameye yanıt vermeye ve değiştirilmiş olan ithamname veya iddianame gereğince yargılanmaya hazır olup Değişiklik olmadığını bildirmeye davet eder.

Yapılma-sında Usul

(2) Sanık hazır olmadığını bildirirse Mahkeme, gösterebileceği nedenleri inceler ve duruşmaya derhal devam edilmesinin Mahkemenin kanısınca sanığı savunma hakkını veya iddia makamını davayı yürütme hakkını haleldar etmeyecek ise, Mahkeme, değiştirilen ithamname veya iddianame esas ithamname veya iddianame imiş gibi yargılamaya devam eder.

(3) Değişiklik yapılan ithamname veya iddianame, yargılamaya derhal devam edilmesi halinde Mahkemenin kanısınca sanık veya iddia makamını haleldar edecek biçimde ise, Mahkeme, yeni bir yargılama yapılmasını emreder ya da kanısınca gerekli gördüğü kadar duruşmayı erteler.

(4) Bir ithamname veya iddianame, duruşmanın başlamasından sonra Mahkeme tarafından değiştirildiği hallerde duruşmanın seyri halinde verilmiş, olan şahadet tekrar dinlenmeden kullanılabilir ancak taraflara sorgulanmış olan herhangi bir tanığı tekrar çağırmalarına veya tekrar celpname ile çağırmalarına ve böyle herhangi bir tanığı yapılan değişiklik ile ilgili olarak sorgulamalarına veya çapraz sorgulamalarına izin verilmelidir.

İthamname Veya

85. (1) İthamname veya iddianamenin sadece bir kısmının kanıtlanması ve bu biçimde kanıtlanan kısmın bir suç İddia-namenin oluşturması halinde, sanık ithamname veya iddianameye değişiklik yapılmadan işlediği kanıtlanan suçtan mahkum Kısmen Veya edilebilir.

İçeriğinde

(2) Bir kişi bir suçla itham edildiğinde, ithamname veya iddianameye değişiklik yapılmadan suçu işlemeye teşebbüs Bulunmayan Bir etmekten mahkum edilebilir.

Suçun Kanıtlanması

(3) Bir kişinin itham edilmekte olduğu suçu işlemek niyetiyle herhangi bir fiil yaptığının kanıtlanması ve bu gibi niyetle böyle bir fiil yapmasının bir suç olması halinde o kişi, ithamname veya iddianameye değişiklik yapmadan ve bu son suçla itham edilmediğine bakılmaksızın bu son suçtan mahkum edilebilir.

(4) Yargılama sonunda Mahkeme, sanığın ithamname veya iddianamenin içermediği bir suç işlediğinin şahadetle saptandığı ve ithamname veya iddianameye değişiklik yapmadan o suçtan mahkum edilemeyeceği ve mahkum edilmesi halinde ithamname veya iddianameden mahkum olduğu takdirde tabi olacağı cezadan daha büyük bir cezaya tabi olmayacağı ve sanığın savunmasının yeni dava eklenmesi dolayısıyla haleldar edilmeyeceği kanısına varması halinde, sanığın bu gibi suç veya suçlarla itham eden ithamname veya iddianameye yeni dava eklenmesine direktif verebilir ve Mahkeme bu konudaki kararını yeni dava veya davaların esas ithamname veya iddianamenin bir kısmını teşkil edermiş gibi verir.

İthamname Veya

86. Bir ithamname veya iddianamenin, Mahkemenin kanısınca sanığın makul olarak tasarladığı herhangi bir suç İddia-namenin belirtmediği ve bu Yasa tarafından yapılmasına yetki verilen herhangi bir değişiklikle de belirtmesinin olanak dışı İptali olması halinde, bu tür bir ithamname sanığın yanıtını vermeden önce veya kararın verilmesinin ertelenmesi için yapılan istem sonucu iptal edilir. Bu tür yazılı her istem, sanık tarafından veya onun adına yazılı olarak Mukayyit veya başka bir Mahkeme memuruna teslim edilir ve tutanağa geçirilir.

Keşif Yapılması

(1) Mahkeme, dava ile ilgili herhangi bir yer, kişi veya şeyi görmesinin adalet yararına olacağı kanısına vardığı takdirde ilgili yerde keşif yapabilir ve ilgili yer, kişi veya şeyi görebilir.

(2) Mahkeme başka şekilde emretmedikçe sanık da keşifte hazır bulunur ve Mahkeme genel olarak keşif ve oradaki işlemlerle ilgili uygun göreceği direktifleri verebilir.

Beşinci Bölüm

Seri Yargılamalarda Özel Kurallar

Belirli Hallerde

88. İlgili zamanda yürürlükte olan herhangi bir Yasanın özel olarak daha uzun bir süre öngörmesi dışında, üç aya kadar Seri hapis cezası veya yirmi beş Kıbrıs lirasına kadar para cezası veya her ikisi ile cezalandırılabilen herhangi bir suç Yargılama-larda için suçun işlenmesinden başlayarak altı ay geçmesi halinde herhangi bir kişi aleyhine dava açılamaz.

İtham İçin

Zamanaşımı

Sanık veya İddia

89. (1) Bu Yasanın 45.maddesinin (1)'inci fıkrası uyarınca Mahkemede bizzat hazır bulunması bağışık tutulmayan bir Makamının Hazır sanığın, seri yargılamada hazır bulunması için tayin edilen vakitte hazır bulunmakta kusur işlemesi halinde, Bulunmadığı celpnamenin sanığa tebliğ edildiğinin kanıtlanması üzerine Mahkeme sanığın yokluğunda da davayı dinleyerek karara Hallerde İşlemler bağlayabilir veya uygun bulduğu takdirde duruşmayı erteleyerek tutuklanması için bu Yasa kuralları uyarınca bir müzekkere ısdar edebilir.

(2) Davanın dinlenmesi için tayin edilen vakitte sanığın hazır bulunması ancak iddia makamının hazır bulunmaması halinde, Mahkeme, uygun göreceği koşullara bağlı olmak koşuluyla davanın ertelenmesini makul gördüğü herhangi bir sebepten ötürü başka bir tarihe ertelemedikçe sanığı beraat ettirir.

Seri Yargı-lamaya

90. Bir seri yargılamadan önce veya seri yargılama sırasında Mahkeme, ilgili davanın Ağır Ceza Mahkemesi tarafından Uygun Olmayan yargılanması gereken bir dava olduğu kanısına vardığı takdirde, ileri işlemleri durdurur ve bu Yasa kuralları uyarınca Suçlar Ağır Ceza Mahkemesine havale edilmesine direktif verir.

10.32/2026

Davanın Geri

91. Bu Yasanın 154.maddesi kurallarına bağlı olmak koşuluyla iddia makamı herhangi bir seri yargılamada son karar Çekilmesi verilmeden önce herhangi bir zaman davayı geri çekmesini mümkün kılan yeterli nedenler bulunduğu yolunda Mahkemeyi tatmin ettiği takdirde, Mahkeme davayı geri çekmesine izin verir ve bunun üzerine sanığı beraat ettirir.

Ancak, dava sanık yanıt vermeden bu biçimde geri çekilmişse sanık serbest bırakılır, ancak sanığın bu biçimde serbest bırakılması, beraat ettirme anlamında ve etkisinde değildir.

Altıncı Bölüm

Ağır Cezaya Havale

Havale

92. (1) Herhangi bir kişi, seri şekilde yargılanamayan veya Mahkemenin seri yargılanmasının uygun olmadığı görüşünde

12.32/2026 olduğu bir suçla itham edildiği hallerde, Kaza Mahkemesi Yargıcı, Mahkemede hazır bulunan ilgili kişiyi yetkili Ağır Ceza Mahkemesi tarafından yargılanması için en az 15 (on beş) gün sonraki bir tarihe havale eder. Tarafların talebi ve yetkili Ağır Ceza Mahkemesinin onayı ile bu süre kısaltılabilir. Kaza Mahkemesi Yargıcı, ilgili kişiyi kefaletle veya makul gördüğü şartlara tabi olarak serbest bırakır veya tutuklu kalmasına karar verir ve cezaevine gönderir.

(2) Havaleyi yapan mahkemenin mukayyidi, ithamnameyi gecikmeksizin yetkili Ağır Ceza Mahkemesine gönderir.

Başsavcılık, Polis

93. (1) Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanmak üzere havale edilen kişi, bu Yasanın 109’uncu maddesinde belirtilen veya Diğer iddianamenin bir kopyasını ve Başsavcılık dosyasında bulunan ifadeler ile Mahkemeye duruşma sırasında ibraz edilmesi Soruşturma muhtemel emare niteliğindeki belgelerin kopyalarını en geç davanın Ağır Ceza Mahkemesinde ele alınacağı ilk celsede Dosyasında Bulunan alma hakkına sahiptir. Bu kapsamda mezkûr belge ve ifadeler, havaleyi gerçekleştiren Yargıç huzurunda veya ilk celse İddianame ve sırasında Ağır Ceza Mahkemesi huzurunda sanığa veya avukatına tevdi edilir.

Belgelerin Sanığa

(2) Yukarıdaki (1)’inci fıkrada belirtilen zamanda Başsavcılık, polis veya diğer soruşturma memurunun dosyasında olup İletilmesi da sanığa verilmeyen herhangi bir belgenin veya ifadenin Ağır Ceza Mahkemesi huzurundaki duruşmada ibraz edilmesine

13.32/2026 veya bu konuda tanık çağrılmasına, Mahkemenin uygun ve adil bulması halinde izin verilebilir. Başsavcılık tarafından karşı tarafa duruşmadan önce verilmeyen herhangi bir ifadenin veya Mahkemeye ibraz edilecek olan herhangi bir belgenin kopyası tanığın mahkemede şahadet vermesinden en az 7 (yedi) gün önce karşı tarafa verilir.

(3) Yukarıdaki fıkralarda belirtilen belge ve ifadeler, Başsavcılık tarafından sanığa dijital olarak da tevdii edilebilir.

(4) Bu madde uyarınca sanığa tanınan belge ve ifadeleri duruşma öncesi alma hakkı, seri yargılanan davalar bakımından da uygulanır. Bu halde, Başsavcılık, dosyasındaki ifade ve belgeleri tanıklar dinlenmeye başlanmadan önceki bir aşamada talep edilmesi halinde Mahkeme huzurunda sanığa tevdi eder.

Sanık Tarafından

94. Sanık, duruşmada Mahkemeye ibraz etmeyi düşündüğü belgelerin kopyalarını, savunma tanığının Mahkemede şahadet Bilgi ve Belgelerin vermesinden en az 3 (üç) gün önce Başsavcılığa iletir.

Başsavcılığa

İletilmesi

14.32/2026

Tüzel Kişinin

95. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

Yargılan-mak Üzere

Ağır Ceza

Mahkeme-sine Havale

Edilmesi

İlk Soruş-turmada

96. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

Yeminli Şahadetin

Nasıl Alınacağı

Hasta vs Olan

97. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

Tanığın Yeminli

Şahadetinin

Alınması

Yeminli Şahadetin

98. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

Belirli Meselelerde

şahadet Olarak

Okunabil-mesi

Tanıkların kefalete

99. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

bağlanması

Tanıkların Koşullu

100. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

Olarak Kefalete

Bağlanması

İlk Soruşturma

101. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

Tutanaklarının

İletilmesi

Yeminli Şahadetin v.s

102. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

Ücret Karşılığı Sanığa

Verilmesi

İlk Soruşturma

103. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

Sırasında Seri

Yargılama Yetkisi

İlk Soruşturma-nın

104. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

Başka Bir Yargıç

Tarafından Devam

Ettirilebilmesi

Yargı Yetkisi Dışında

105. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

İşlenen Suçların Nakli

İlk Soruşturma

106. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

Yapılmadan Ağır Ceza

Mahkeme-sinde

Yargılama

Bazı Hallerde 106A. 15.32/2026 sayılı değişiklik ile yürürlükten kaldırıldı.

İlk Soruşturma

Yapılmaksızın Ağır

Ceza Mahkemesinde

Yargılama

4. 27/1992

Yedinci Bölüm

İddianame ile Yargılamalarda Özel Kurallar

Ağır Ceza Mahkemesinde

107. Başsavcının ilgili kişinin yargılanacağı Ağır Ceza Mahkemesinde bir iddianame Yargılamanın İddianame dosyalanması dışında, kimse Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanmaya havale edilmesine rağmen Ağır Ceza İle Yapılması Mahkemesinde seri yargılanamayan bir suç için yargılanamaz.

İddianamenin Sanığı

108. Başsavcı bir iddianamede, kanısınca yazılı ifadeden ortaya çıkan herhangi bir suçla sanığı itham Yazılı İfadeden edebilir. Bu itham sanığın yargılanmaya havale edildiği suça ek olarak veya onun yerine başka bir suç Ortaya Çıkan Herhangi ikame etmek suretiyle yapılır.

Bir Suçla İtham

Edebilmesi

İddianamenin Şekli

109. İddianameler saptanmış şekilde düzenlenir ve Başsavcı tarafından imzalanır; iddianamede, iddianamenin hangi Ağır Ceza Mahkemesinde dosyalandığı belirtilir ve aşağıdaki ayrıntılar bulunur:-

(a)Yargılanmaya havale edilen sanığın adı ve tarifi ;

(b)Havale eden Yargıcın adı, havale tarihi ve yeminli şahadetin alındığı tarih veya tarihler ve yer veya yerler.

(c)Sanığın itham edildiği, ithamnamelerin hazırlanmasında uygulanan kuralların gerekli değişiklikler yapılarak iddianamelerin hazırlanmasında uygulanacak olan bu Yasanın 39.maddesinde öngörülen ayrıntıları içeren suç veya suçlar.

16.32/2026 (d) İddia makamının, duruşma sırasında şahadete çağırma niyetinde olduğu tanıkların adları, iddianamenin arkasına yazılır.

40,41 ve 42. 110. Bu Yasanın 40, 41 ve 42.maddeleri, sırasıyla, davaların birleştirilmesi, davaları birleştirilen kişilerin Maddelerin birlikte yargılanması ve suça iştirak edenlerin itham şekline ilişkin maddeler, ithamnamelere uygulandıkları İddianamelere de şekilde, gerekli değişiklikler yapılarak iddianamelere uygulanır.

Uygulanması

Ek Tanıklar

111. Bu Yasanın 93’üncü maddesinin (2)’nci fıkrasında belirtilen kurallar saklı kalmak koşuluyla, ismi, Ağır

17.32/2026 Ceza Mahkemesinde dosyalanan iddianamenin arkasına yazılmayan kişi, öncesinde sanığa veya avukatına çağrılacak olan tanığın adını ve verilecek şahadetin esasını içeren yazılı bir bilgi verilmesi dışında yargılama sırasında iddia makamı tarafından şahadet vermeye çağrılamaz.

Ancak, çağrılacak olan tanığın:-

(1) Beraat ettirilen veya mahkûm edilen bir suç ortağı;

(2) Sadece, Ağır Ceza Mahkemesine dosyalanan iddianamesinin arkasına ismi yazılan tanığın duruşmaya katılmasının mümkün olmadığını kanıtlamak için çağrılan bir kişi;

(3) Şahadeti formalite niteliğinde olan bir tanık;

(4) iddia makamının, tanığın çağrıldığı gün şahadetini öğrendiği bir tanık, olması halinde böyle bir ihbar gerekmez.

Sekizinci Bölüm

Mahkeme Kararları

Kararı Açıklama

112. (1) Bu Yasa uyarınca yapılan her duruşmada alınan karar, duruşmanın sona ermesinden hemen sonra Şekli veya taraflara veya eğer varsa avukatına bildirilen daha sonraki bir tarihte okunur veya kararın özeti açık oturumda açıklanır.

(2) Mahkemenin, bu Yasanın 63 veya 89. maddeleri uyarınca meseleyi sanığın yokluğunda karara bağlaması veya sanığın duruşmada bizzat hazır bulunmasından sarfınazar edilmesi ve cezanın sadece para cezası olması veya sanığın beraat ettirilmesi dışında, sanık nezaret altında ise verilen kararı işitmek için Mahkeme önüne getirilir veya nezaret altında değilse Mahkeme, hazır bulunmasını ister.

(3) Salt kararın açıklanacağı tarih olarak bildirilen tarihte taraflardan herhangi birinin veya avukatının hazır bulunamaması veya kararın açıklanacağı tarih ile ilgili olarak taraflara veya avukatlarına veya bunların herhangi birine ihbar verilmesinde herhangi bir ihmal veya eksiklik bulunması nedeniyle bir Mahkeme tarafından verilen karar geçersiz sayılmaz.

Kararın

113.(1) Bu tür her karar yazılı olur ve istinaf edilebilen meselelerde kararın alınması için dayandığı nokta İçeriği veya noktaları, bu noktalarla ilgili görüşleri ve kararın gerekçelerini içerir ve okunduğu veya açıklandığı tarihte Yargıç veya Mahkemenin birkaç Yargıçtan oluşması halinde Mahkeme Başkanı veya Başkanının direktifi ile Mahkemenin başka herhangi bir Yargıcı tarafından tarih konarak imzalanır.

(2) Bir karar bu şekilde imzalandıktan sonra yazı hatalarını düzeltme dışında, kararı veren Yargıç veya Mahkeme tarafından değiştirilemez veya gözden geçirilemez.

Belirli Hallerde

114. Meseleyi yargılamış olan bir Yargıcın hastalık veya başka kaçınılmaz sebeplerden ötürü kararı Kararın Başka Yargıç okuması engellendiği hallerde , karar yazılmış ve Yargıç tarafından imza edilmişse başka herhangi bir Yargıç Tarafından Okunması tarafından açık oturumda okunabilir ve açıklanabilir.

Karar Suretinin Sanığa

115. Sanığın müracaatı üzerine kararın bir sureti ücretsiz olarak ve gecikmeksizin sanığa verilir.

Verilmesi

Belirli Hallerde

116. Bir kişinin Bakanlar Kurulunun saptadığı bir süre için alı konması ve gözetim altında Şahadet Zabıtları ve bulundurulması için direktif verildiği hallerde , Yargıç veya Mahkeme Başkanı duruşma sırasında tutulan Raporun Bakanlar şahadet tutanaklarının bir suretini Yargıcın mesele ile ilgili olarak yapmayı uygun gördüğü tavsiye ve Kuruluna Gönderilmesi mütalaalarını içeren yazılı bir raporla birlikte Bakanlar Kuruluna gönderir.

Hapis Cezasının

117.(1) Bu maddenin (2)'nci fıkrası kurallarına bağlı kalmak koşuluyla hapis cezası, açıklandığı gün Başlaması başlar ve açıklandığı günün tümünü de içerir.

2. 20/1998 Ancak polis nezaretinde ve cezaevinde tutuklu olarak geçirilen süreler, Mahkemece verilen hapislik cezasından 26/2020 düşürülür.

(2) Halen bir hapis cezasına mahkum edilmiş olan bir kişiye verilmiş olan yeni bir hapis cezası, Mahkeme başka şekilde emir vermedikçe ilk cezanın sona ereceği tarihten başlar.

DÖRDÜNCÜ KISIM

İcralar ve Para Cezalarının Tahsili

Para Cezasının

118.(1) Ödenmesi emredilen herhangi bir para cezası Mahkemenin emredeceği biçimde derhal veya ilerideki Ödenmesi tarihte veya belirli taksitlerle ödenir.

(2) Herhangi bir kişi, yakalanırken üzerinde bulunan para alınmışsa, Mahkeme böyle bir kişinin mahkumiyeti üzerine bu paranın tümünün veya bir kısmının o kişiye verilen herhangi bir para cezasının ödenmesinde kullanılmasını emredebilir.

Bir Kişinin Mali

119.(1) Bir para cezası ödenmesini emreden herhangi bir Mahkeme ,ceza verilen kişiyi ödeme olanakları Durumu İle İlgili ile ilgili olarak sorgulayabilir,ve böyle bir kişi, ceza verildiği zaman veya para cezası ödenmeden önce Olarak Sorgulanması ilerideki bir tarihte sorgulanabilir.

(2) Mahkeme ,bu madde uyarınca bir soruşturma yapılmasını mümkün kılmak amacıyla bir tanığın hazır bulunmasını zorlamak için ısdar ettiği bir celpname gibi sorgulanacak kişiyi hazır bulunmaya zorlamak için bir celpname ısdar edebilir:

Ancak bu Yasanın 46.maddesinin içerdiği herhangi bir kurala bakılmaksızın, bir para cezası ödemesi emredildiği zaman hazır olmayan bir kişiye tebliğ edilecek celpname, saptanmış şekilde olur ve böyle bir kişiye bilinmekte olan son veya mutad ikamet yerine normal posta ile gönderilecek bir mektupla tebliğ edilebilir.

Para Cezası İcra

120.(1) Mahkeme bir para cezası ödenmesini emrederken,bu Yasanın 128. maddesi kurallarına bağlı olmak Müzekkeresi koşuluyla etkilenen kişinin cezayı ödememesi halinde çekeceği hapis süresini de belirtir ve bu süre, bu maddenin (2)'nci fıkrası uyarınca ısdar edilen herhangi bir müzekkereye yazılır.

(2) Mahkeme herhangi bir kişinin para cezası ödemesini emrettiğinde, para cezası, bu Yasanın

121.maddesinde gösterildiği şekilde bir icra müzekkeresi ile kişinin taşınır ve taşınmaz malından haciz yolu ile tahsil edilebilir.

Ancak , taşınır malın icra müzekkeresini tatmin etmeye yeterli olmadığı görülmedikçe bu gibi kişinin taşınmaz malı için icra müzekkeresi ısdar edilmez.

(3) Bu madde uyarınca ısdar edilen bir icra müzekkeresi normal olarak icra müzekkeresini ısdar eden Yargıcın bölgesel yetki alanı içinde icra edilir ancak, mal hangi Kaza Mahkemesi yetki alanı içinde bulunuyorsa o Mahkemenin Yargıcı tarafından icra müzekkeresi şerh edildiğinde, bu gibi kişinin bu gibi yetki alanı dışında bulunan herhangi bir malın satılması ile de icra edilebilir.

(4) Bu maddenin (2)'nci fıkrası uyarınca ısdar edilen bir icra müzekkeresinden etkilenen kişi, müzekkereyi icra eden memura müzekkerede gösterilen miktarı ödeme anına kadar yapılan icra masrafları ile birlikte ödeyebilir ve böyle bir durumda memur müzekkereyi icra etmekten vazgeçer.

Müzekkerelerin İcra

121. Bu Yasanın 120.maddesi kurallarına bağlı olmak koşuluyla, yürürlükteki mevzuat uyarınca hukuk Şekli işlemlerindeki hükümlü borçlara ilişkin kurallar, bu Yasanın 120.maddesi kuralları uyarınca ısdar edilen herhangi bir icra müzekkeresinin icrasına uygulanır.

Haczedilen Mal

122. Bu Yasanın 120.maddesi uyarınca ısdar edilen bir icra müzekkeresinin icra edilmesi sırasında Üzerinde Hak Talebi haczedilen herhangi bir malın tümünde veya bir kısmında hak veya menfaati olduğunu iddia eden herhangi bir kişi, malın satılmasından önce herhangi bir Mahkemeye müracaat ederek ilgili zamanda yürürlükte olan mevzuat kuralları uyarınca maldaki hak veya menfaatini karara bağlamasını isteyebilir.

Hapse Mahkum

123. İcra müzekkeresini icra eden memurun icra müzekkeresinde gösterilen miktar ile icra masraflarını olma haciz yolu ile tahsil etmek için hiçbir veya yeterli mal bulunmadığını Mahkemeye bildirmesi halinde, icra müzekkeresinde belirtilen süre ve ilgili kişinin icra masrafları ile ilgili olarak bu Yasanın 128.maddesi kuralları uyarınca çarptırılabileceği belirli ek bir süre için ilgili kişiyi, hapis müzekkeresi ile hapse gönderebilir meğer ki bu arada gerekli miktar ile hapis müzekkeresinde belirtilecek masraflar ödensin.

İcra Müzekkeresi Isdar

124. Mahkeme, para cezası ödemesi emredilen kişinin malının icraya tabi tutulmasının kendisi veya ailesi Etme Yerine Hapse için yıkıcı olacağı kanısına vardığı veya ilgili kişinin haczedilecek malı bulunmadığını kabul etmesi Gönderme veya bulunmadığının başka şekilde ortaya çıkması veya başka herhangi bir yeterli sebepten ötürü hapis cezası verilmesinin ilgili kişinin veya ailesinin menfaatine olacağını saptadığı takdirde, bir icra müzekkeresi ısdarı yerine bu Yasanın 128.maddesi kurallarına bağlı olarak böyle bir kişiyi hapis müzekkeresinde belirtilen süre için hapse gönderebilir; meğer ki para cezası ile icra masrafları bu arada ödenmiş olsun.

Hapse Gönderilme-den

125. Herhangi bir kişinin bu Yasanın bu kısmı uyarınca hapse gönderildiği hallerde, hapse Sonra Ödeme gönderilen kişi hapis müzekkeresinde gösterilen miktarı cezaevi sorumlusuna ödeyebilir veya ödenmesini sağlayabilir. Böyle bir durumda, cezaevi sorumlusu para cezasını alır ve ilgili kişiyi, başka bir meseleden ötürü nezaret altında değilse, serbest bırakır.

İcra Müzekkeresi İle

126. Bir icra müzekkeresi veya hapis müzekkeresinden doğan bir meblağın kısmen tahsili için bir para Tahsil Edilen Paranın miktarı tahsil edildiği hallerde, bu gibi para aşağıdaki tercih sırasına göre ödeme yapılmasında Kullanılması kullanılır:

(a) İcra masrafları ;

(b) Mahkemece direktif verildiği şekilde işlem masrafları;

(c) Mahkemece direktif verildiği şekilde tazminat veya zarar ziyan ;

(d) Devlet gelirlerine ödenebilecek para cezası veya başka bir meblağ.

Para Cezasının Kısmen

127. (l) Bir icra müzekkeresi veya hapis müzekkeresinden doğan bir meblağa karşılık kısmen bir miktar Ödenmesi İle Hapislik para tahsil edildiğinde, aşağıda gösterilen usul izlenir:- Süresinin Kısaltılması (a) Hapis cezası, para cezasının kısmen tahsili için ödenen miktarın ilgili kişinin ödeyeceği para cezası miktarına olan oranı ile hapse gönderildiği toplam gün sayısı ile mümkün olduğu kadar ayni oranda olan gün sayısı kadar azaltılır ;

(b) Böyle bir kısmi ödemeden etkilenen ilgili kişinin hapis bulunduğu cezaevinin sorumlusu , doğru tarih olarak hesapladığı tarihte ilgili kişiyi serbest bırakır ve bunun üzerine icra müzekkeresinin altına gerekli şerhi koyar ve pratik olduğu kadar en erken bir zamanda yapılan işlem hakkında Mahkemeye bilgi verir. Mahkeme ilgili koşullar altında gerekli gördüğü emri verir veya kaydı yapar.

(2) Bu madde gereğince herhangi bir hapis süresinin azaltılacağı gün sayısını hesaplarken hapis cezasının ilk günü hesaba alınmaz ve hapis süresinin azaltılmasını sağlayacak olan meblağı hesaplarken kesirler dikkate alınmaz.

Hapse Mahkumiyet

128. Bu Yasanın bu Kısmında öngörüldüğü biçimde bir kişinin hapse mahkum edilmesi halinde, bu maddeye ek Halinde Hapis Süresi cetvelin birinci sütununda gösterilen miktardan fazla olmayan bir miktar ile ilgili hapis süresi; ikinci

5. 27/1992 sütunda karşısında gösterilen süreden fazla olmaz.

CETVEL

Birinci Sütun İkinci Sütun

40.000 TL.............................................................5 gün

75.000 TL...........................................................10 gün

150.000 TL............................................................20 gün

1.000.000 TL................................................................3 ay

2.500.000 TL.................................................................6 ay

5.000.000 TL.................................................................9 ay

İcra Emri İle

129. Mahkeme bu Yasa uyarınca bir icra müzekkeresi ısdar ettiğinde, aleyhine icra müzekkeresi ısdar Tutuklama edilen kişinin serbest kalmasına izin verebilir veya icra müzekkeresi, yerine getirilene kadar nezaret altında bulundurulmasını emredebilir, ancak ilgili kişi herhangi bir zaman çağrıldığında ödeme yapılacağı Mahkemede hazır bulunmak için Mahkemenin tatmin olacağı kefaletname ile veya başka şekilde, yeterli teminat vermesi halinde serbest bırakılabilir ve ilgili kişi Mahkemede gereğince hazır bulunmakta kusur işlerse kefaletname veya öteki teminata el konabilir.

Ağır Ceza Mahkemesi

130. Bu Yasa veya başka mevzuatın içerdiği kurallara bakılmaksızın, para cezası ödenmesi ile ilgili olarak İcra Müzekkereleri Ağır Ceza Mahkemesinin ısdar ettiği her emir, ilgili olduğu davaya bakmak için Ağır Ceza Mahkemesinin oturum yaptığı ilçenin Kaza Mahkemesinin herhangi bir Yargıcı tarafından icra edilir ve icra müzekkeresi ile ilgili her işlem onun tarafından yapılır.

BEŞİNCİ KISIM

İstinaflar, Uyuşmazlık Konusu Olan Hukuksal Konular v.s.

Öngörülen Şekil

131. (1) İlgili zamanda yürürlükte olan mevzuat kurallarına bağlı olmak koşuluyla, bu Yasada öngörülen Dışında İstinaf şekil dışında ceza yargı yetkisi olan bir Mahkemenin herhangi bir kararı veya emri aleyhine istinaf Edilemeyeceği edilemez.

2.33/1982 (2) madde 33/1982 sayılı yasayla yürürlükten kaldırılmıştır.

Ağır Ceza Mahkemesi

132.(1) Ağır Ceza Mahkemesi tarafından mahkum edilen ve kendisine ölüm veya hapis cezası veya yirmi Mahkumiyeti Aleyhine beş Kıbrıs lirasından fazla para cezası verilen herhangi bir kişi, bu Yasanın 135 ve 136. maddeleri İstinaf hükümlerine bağlı olmak koşuluyla, Yargıtay olarak Yüksek Mahkemeye istinaf edebilir:-

(a) Mahkumiyeti aleyhine istinaf sadece bir hukuki mesele ile ilgili herhangi bir istinaf sebebinden doğan bir haktan ötürü edilir.

(b) Yargılamada başkanlık yapmamış olan bir Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme Yargıcının izni ile mahkumiyeti aleyhine istinaf sadece bir olgu meselesi ile ilgili herhangi bir istinaf sebebi veya karışık olarak bir hukuki mesele veya olgu meselesi veya istinaf izin dilekçesini inceleyen Yargıca yeterli bir istinaf dayanağı görülen başka herhangi bir sebepten ötürü edilir ;

(c) Yargılamada başkanlık yapmamış olan bir Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme Yargıcının izni ile, yasa tarafından saptanan bir ceza olmaması koşuluyla verilen ceza aleyhine istinaf;

(2) Bu maddenin (1)'inci fıkrasının (a) bendinde öngörüldüğü biçimde, bir kişi hukuki bir meseleden ötürü istinaf hakkına sahip olduğu hallerde Yargıtay olarak Yüksek Mahkemeye istinaf etmek istendiği takdirde, kararın açıklandığı tarihten başlayarak on gün içinde Başmukayyide bir istinaf ihbarnamesi sunar.

(3) Bu maddenin (1)'inci fıkrasının (b) ve (e) bentlerinde öngörüldüğü biçimde bir kişi Yargıtay olarak Yüksek Mahkemeye istinaf etmek istediği takdirde, kararın açıklandığı tarihten başlayarak on gün içinde Başmukayyide bir dilekçe sunarak istinaf etmesi için izin ister.

(4) İstinaf eden kişi herhangi bir cezaevi veya kurumda tutuklu bulunduğu veya başka şekilde nezaret altında tutulduğu takdirde, hale göre, istinaf ihbarnamesinin veya istinaf için izin dilekçesinin Başmukayyide iletilmek üzere kendisinden sorumlu olan memura verirse bu maddenin (2) ve (3)'üncü fıkraları kurallarına yeterli şekilde riayet etmiş sayılır.

Kaza Mahkemesi

133. (1) Bir Kaza Mahkemesi tarafından mahkum edilen ve kendisine herhangi bir hapis veya on Kıbrıs Mahkumiyeti Aleyhine lirasından fazla para cezası verilen herhangi bir kişi, bu Yasanın 135 ve 136. maddeleri kurallarına bağlı İstinaf olmak koşuluyla Yargıtay olarak Yüksek Mahkemeye istinaf edebilir :-

(a) Sadece bir hukuki meseleye ilişkin herhangi bir sebepten doğan bir haktan ötürü mahkumiyet aleyhine;

(b) Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme Yargıcının izni ile mahkumiyet veya verilen ceza aleyhine;

(2) Bu maddenin (1)'inci fıkrasının (a) bendinde öngörüldüğü biçimde, bir kişi hukuki bir meseleden ötürü istinaf hakkına sahip olduğu hallerde Yargıtay olarak Yüksek Mahkemeye istinaf etmek istediği takdirde, kararın açıklandığı tarihten başlayarak on gün içinde mahkum edildiği Kaza Mahkemesi Mukayyidine bir istinaf ihbarnamesi sunar.

(3) Bu maddenin (1)'inci fıkrasının (b) bendinde öngörüldüğü biçimde bir kişi istinaf etmek istediği takdirde kararın açıklandığı tarihten başlayarak on gün içinde, mahkum edildiği Kaza Mahkemesi Mukayyidine bir dilekçe sunarak istinaf etmesi için izin ister.

(4) Bu Yasanın 132. maddesinin (4)'üncü fıkrası kuralları bu madde gereğince yapılan istinaf ihbarnameleri ile istinaf için izin dilekçelerine gerekli değişiklikler yapılarak uygulanır.

İstinaf İhbarnamesi

134. Ölüm cezası ile ilgili bir mahkumiyet dışında, istinaf ihbarnamesi veya istinaf etmek için Dosyalayabilme v.s. izin dilekçesi sunulabileceği süre, iyi bir sebep gösterilmesi halinde, Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme Süresinin Uzatılması tarafından herhangi bir zaman uzatılabilir.

Suçu Kabulden Sonra

135. Suçunu kabul etmesi üzerine Mahkemece mahkum edilen ve cezası verilen bir kişi, sadece aşağıdaki İstinaf hallerde Yargıtay olarak Yüksek Mahkemeye istinaf etmek için dilekçe sunmak hakkına sahiptir:

(a) Cezanın yasa tarafından saptanmış bir ceza olmaması;

(b) Suçu kabul ettiği ithamname veya iddianamede öne sürülen olguların herhangi bir suç oluşturmadığı nedeniyle mahkumiyet.

Belirli Hallerde Hapis

136. Herhangi bir para cezasını veya başka parayı ödemek, kefil bulmak, kefalet altına girmek veya Cezası Aleyhine herhangi bir teminat vermek ile ilgili bir emre riayetsizlikten ötürü hapse mahkum edilen bir kişi istinaf İstinaf Edilemeyeceği edemez veya istinaf etmek için izin verilmesi amacıyla dilekçe sunamaz.

Başsavcı Tarafından

137.(1) Baş savcı :-

İstinaf

3.33/1982 (a)Aşağıdaki sebeplerin herhangi birinden ötürü Kaza Mahkemesi veya Ağır Ceza Mahkemesinin herhangi bir beraat kararını istinaf edebilir veya edilmesine onay verebilir :-

(i) Mahkemenin bu gibi kararını destekleyecek gerekli olgu veya olguları makul olarak bulabilmesi için şahadet olmadığı ;

(ii)Şahadetin hatalı olarak kabul edildiği veya edilmediği ;

(iii)Yasanın olgulara hatalı olarak uygulandığı ;

(iv)Usulde bazı usulsüzlükler bulunduğu.

(b)Cezanın yetersiz olması nedeniyle Kaza Mahkemesi veya Ağır Ceza Mahkemesi kararını istinaf edebilir veya edilmesine onay verebilir.

(2) Bu madde uyarınca yapılan bir istinaf, kararın verildiği tarihten başlayarak on dört gün içinde istinaf edilecek kararı veren Kaza Mahkemesi veya Ağır Ceza Mahkemesi Mukayyidine, bir istinaf ihbarnamesi sunulmakla gerçekleştirilir.

(3) Bu madde uyarınca sunulacak her istinaf ihbarnamesi saptanmış şekilde olur; Başsavcı veya o hususta yetkili kılacağı başka bir kişi tarafından imzalanır ve dayandığı sebepleri tam olarak gösterir.

İstinaf İhbarnamesi Ve

138. Her istinaf ihbarnamesi ve istinaf için izin dilekçesi :- İstinaf İçin İzin

Dilekçesinin Şekli

(a)Saptanmış şekilde olur ;

(b)İstinaf eden veya avukatı tarafından imzalanır ;

(c)Dayandığı sebepleri tam olarak gösterir ;

(d) İstinaf edenin yargılandığı belediye sınırları içinde bulunan ve istinaf eden için teslim edilecek tüm ihbar, celpname,emir ve başka yazılı muhaberenin teslim edileceği bir adres gösterir.

Bu madde gereklerine uymayan hiç bir istinaf ihbarnamesi veya istinaf etmek için izin dilekçesi geçerli olmaz.

İstinaf İhbarnamesi

139. (1) Başmukayyit, Ağır Ceza Mahkemesi kararı aleyhine istinaf ihbarnamesi veya istinaf izin Veya İstinaf İçin İzin dilekçe alması üzerine istinaf ihbarnamesini veya dilekçeyi dosyalar ve Ağır Ceza Mahkemesi Dilekçesinin Alınması Başkanından bu maddenin (3)'üncü fıkrasında gösterilen belge ve emarelerin kendisine gönderilmesini Üzerine İzlenecek Usul derhal ister.

(2) Kaza Mahkemesi mukayyidi bir Kaza Mahkemesi Yargıcı kararı aleyhine istinaf ihbarnamesi veya istinaf için izin dilekçesi alması üzerine ihbarnameyi veya dilekçeyi dosyalar ve bu maddenin (3)'üncü fıkrasında, gösterilen belge ve emareleri derhal Başmukayyide gönderir.

(3) Bu maddenin (1) ve (2)'nci fıkralarında gönderilmesi öngörülen belge ve emareler şunlardır :-

(a)Hale göre, iddianame veya ithamname ;

(b)Şahadet tutanakları;

(c)İstinaf eden veya dilekçe sahibinin Mahkeme önünde yaptığı herhangi bir beyan ;

(d) Mahkeme kararı;

(e) Mahkemenin muhafazasında bulunan ve emare olarak ibraz edilen tüm belgeler veya Mahkemenin muhafazasında bulunmayan herhangi bir belgenin tasdikli sureti;

(f) Belgeler dışında kolaylıkla gönderilebilecek başka emareler ;

(g) İstinafın bir Kaza Mahkemesi yargıcı kararı aleyhine olması halinde hale göre, istinaf ihbarnamesi veya istinaf için izin dilekçesi.

(4)Yukarıdaki (3)'üncü fıkrada gösterilen belge ve emareler bu maddenin (1) 'inci fıkrası uyarınca sunulan istinaf ihbarnamesi veya istinaf için izin dilekçesi ile birlikte işlem dosyası oluşturur ve bundan böyle bu kısımda "işlem dosyası" olarak anılır.

İşlem Dosyasının

140.(1) Başmukayyit, istinaf için izin dilekçesi ile ilgili olarak işlem dosyasını aldıktan mümkün olduğu kadar Alınması Üzerine hemen sonra dilekçenin incelenerek karara bağlanması için dosyayı, çalışma odasında bulunan bir Yargıtay İzlenecek Usul olarak Yüksek Mahkeme Yargıcına sunar. İstinafın Ağır Ceza Mahkemesi kararı aleyhine olması halinde Yargıç, duruşmaya başkanlık etmiş olan Yargıç olmamalıdır.

(2) Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme Yargıcı, işlem dosyasını okuyup inceledikten sonra :-

(a) İstinafı reddedebilir ;

(b) Dilekçe sahibini veya avukatını, önüne gelerek istinafa neden izin verilmesi gerektiği konusunda sebep göstermesi için bir gün tayin eder. Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme Yargıcı tayin edilen günde dilekçe sahibi veya avukatını tek taraflı olarak ve istinaf için dilekçeyi reddeder ya da istinaf edilmesine izin verir ;

(c) İstinaf için izin dilekçesinde gösterilen tüm sebepler veya herhangi biri için izinde gösterilecek şekilde veya esasa ilişkin bir adli hata işlendiği nedeniyle, adli hatanın dilekçesinde gösterilmemesine rağmen, istinaf için izin verir.

Ancak, esasa ilişkin bir adli hata olması sebebine istinaden istinafa izin verilmiş ve o sebep istinaf sebepleri arasında belirtilmemişse izin veren Yargıç o sebebin dayandığı noktaları belirtir.

(3) İstinaf için izin vermeyi reddeden Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme Yargıcının kanısına göre izin dilekçesinin ciddi olmaması halinde İlk Mahkemenin açıkladığı hapis cezasının, mahpusun hapiste bulunmasına bakılmaksızın, red tarihinden itibaren başlamasını emredebilir.

(4) Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme Yargıcının istinaf etmek için izin dilekçesi ile ilgili her emri kendisi tarafından işlem dosyasına yazılır ve kesin ve nihai olur ve Başmukayyit emri dilekçe sahibi veya avukatına ve istinaf etmek için izin verilmediği ve dilekçe sahibi cezaevinde bulunduğu hallerde de mahkuma bildirilmek üzere cezaevi müdürüne iletir.

İstinaf Duruşma

141.(1) Başmukayyit, hale göre bir istinaf ihbarnamesinin tesliminden veya alınmasından veya istinaf etmek için Tarihinin Saptanması izin verilmesinden sonra mümkün olduğu kadar en erken bir zamanda:- ve Bildirimi (a) İstinafın dinleneceği günü ve vakti tayin eder ;

(b) Özel ceza davalarında iddia makamı veya avukatına ve başka herhangi bir meselede Başsavcıya tayin edilen günü ve vakti bildirir ;

(c) Dilekçe sahibinin bildirim yapılması için verdiği adresin bulunduğu kazanın Polis sorumlusuna, bu maddenin (2)'nci fıkrasında öngörüldüğü biçimde dilekçe sahibine bildirilmek için tayin edilen günü ve vakti yazılı olarak gösteren bir ihbarname gönderir.

(2)Bu maddenin (1)'inci fıkrasının (c) bendinde öngörüldüğü biçimde ihbarnamenin tebliği, bir polis memuru veya Mahkeme memuru veya bir Yüksek Mahkeme Yargıcının tayin edeceği başka bir kişi tarafından ihbarnameyi istinaf edene vermek veya verilmek üzere adresinde bırakmakla yapılır. Tebliği yapan memur veya kişinin tebliği yaptığını gösteren imzalanmış bir belge, ihbarnamenin gereğince tebliğ edildiği hususunda yeterli şahadet oluşturur.

(3) Başmukayyit mahkumiyet aleyhine yapılan istinaf ihbarnamesini, esaslı herhangi bir istinaf sebebini göstermediği ve sadece hukuki bir mesele ile ilgili olduğu kanısına varması halinde; bu maddenin (1)'inci fıkrasında öngörüldüğü şekilde işlem yapma yerine istinaf ihbarnamesini, seri karara bağlanmak üzere Yargıtay olarak Yüksek Mahkemeye havale eder ve istinaf ihbarnamesinin bu biçimde havale edildiği hallerde, Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme istinafı ciddiyet ve yasal mesnedden yoksun olduğu ve tam detaylı olarak dinlenmek için ertelenmeye gerek olmadan karara bağlanabileceği görüşüne varırsa herhangi bir kişiyi istinafın dinlenmesinde hazır bulunmaya veya Başsavcıyı dinlemeye çağırmadan istinafı serian reddeder.

İstinafın Veya

142. Bir istinaf eden veya dilekçe sahibi Başmukayyide bir ihbarname göndererek istinafı veya dilekçesini İstinaf İzin geri çekebilir. Başmukayyidin bu tür bir ihbarname alması üzerine hale göre istinaf ihbarnamesi veya dilekçesi Dilekçesinin Geri Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme tarafından reddedilmiş sayılır.

Çekilmesi

İstinaf Dinleme

143. (1) İstinaf eden, nezaret altında bulundurulmasına bakılmaksızın, istinaf ihbarnamesinde veya istinaf Usulü etmek için izin dilekçesinde istemişse, istinafın dinlenmesinde hazır bulunma hakkına sahiptir.

(2) İstinaf ihbarnamesinin dinlenmesine başlandığında istinafı desteklemek için ilk olarak istinaf eden veya avukatı ve sonra da hazır bulunurlarsa, aleyhine istinaf edilen veya avukatı dinlenir.

(3)İstinaf eden veya avukatı istinafı desteklemek için hazır bulunmazsa Mahkeme istinaf ihbarnamesini inceler ve uygun göreceği emri verir.

(4) İstinaf ihbarnamesinin aleyhine istinaf edilen veya avukatı hazır bulunmazsa Mahkeme, istinafın dinleneceği günün ve vaktin tebliğ edildiğinden emin olmazsa aleyhine istinaf edilenin haklarını haleldar eden herhangi bir emir vermez.

(5) Bir beraat kararı istinaf edildiği hallerde, Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme sanığın tutuklanarak önüne getirilmesi için bir tutuklama müzekkeresi ısdar edebilir ve istinaf karara bağlanana kadar sanığı cezaevine gönderebilir veya kefaletle serbest bırakabilir.

Yargıtay Olarak

144. Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme istinafı sadece istinaf sebepleri veya istinafa izin veren emirde Yüksek Mahkeme- gösterilen sebepler üzerinde dinler ve karara bağlar.

nin Tarafları Ancak, Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme istinafın dinlenmesinden sonra esaslı bir adli hata yapıldığı Sadece İstinaf kanısına varması halinde bu madde kuralları uygulanmaz.

Sebepleri Üzerinde

Dinlemesi

Yargıtay Olarak

145.(1) Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme mahkumiyet aleyhine yapılan bir istinafını karara bağlarken, bu Yasanın

Yüksek Mahkemenin

153.maddesi kurallarına bağlı olmak koşuluyla :-

İstinafı Karara (a) İstinafı reddedebilir;

Bağlamadaki (b) İstinafı kabul edebilir ve ibraz edilen şahadet göz önünde bulundurulduğunda mahkumiyetin makul Yetkileri olmaması nedeniyle mahkumiyetin kaldırılması veya herhangi bir hukuki meselede hatalı karar alınması veya esaslı bir adli hata yapılması nedeniyle İlk Mahkemenin kararının iptal edilmesi gerektiği kanısına varması halinde mahkumiyeti iptal edebilir.

Ancak,Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme istinafta ileri sürülen noktanın istinaf eden lehine olabileceği görüşünde olmasına bakılmaksızın aslında esaslı bir adli hata yapılmadığı kanısına varırsa istinafı reddeder ;

(c) Mahkumiyeti iptal edebilir, ibraz edilen şahadetle istinaf edenin İlk Mahkemede mahkum edilebileceği herhangi bir suçtan ötürü istinaf edeni mahkum edebilir ve gerekli cezaya çarptırabilir.

(d) Cezayı veren Mahkemede veya ilgili meselede yargı yetkisi olan başka bir Mahkemede yeni bir yargılama yapılmasını emredebilir.

(2) Ceza aleyhine yapılan bir istinafı karara bağlarken cezayı artırabilir, azaltabilir veya değiştirebilir.

(3) Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme, Başsavcının yaptığı veya onun adına yapılan bir istinafı karara bağlarken:-

(a) Beraat kararının istinafı ise :-

(i) Beraat kararını iptal edebilir ve sanığı, ibraz edilen şahadetle mahkum edilebileceği herhangi bir suçtan mahkum ederek cezaya çarptırabilir ;

(ii)Yeni soruşturma yapılmasını veya sanığın tekrar yargılanmasını emredebilir ;

(iii)İstinafı reddedebilir ;

(b) Cezanın yetersiz ve az olduğu hususunda istinaf ise :-

(i) Cezayı artırabilir ;

(ii) İstinafı reddedebilir.

Yargıtay Olarak

146. Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme bir istinafın duruşmasında , herhangi bir aşamada ve nihai kararını vermeden Yüksek Mahkemenin önce, bu Yasanın 153. maddesi kurallarına bağlı olmak koşuluyla:- İstinafın (a) İlk Mahkemeden, işlem dosyasında verilen bilgiye ek olarak gerekli göreceği başka bir bilgiyi vermesini Duruşmasında Ek isteyebilir ;

Yetkileri

(b)Yeni şahadet dinleyebilir ve yeni şahadet dinlenene kadar kararını saklı tutabilir;

(c) İlk Mahkemenin hatalı olarak kabul etmediği şahadetini, kabul edilse idi İlk Mahkemenin meselenin esası ile ilgili olarak yaptığı bulguları kanısınca etkileyeceği hallerde hatalı olarak kabul edilmeyen şahadeti dinleyebilir ve dinledikten sonra bu gibi şahadet kabul edilmiş olsa idi kanısınca İlk Mahkemenin yapması gerektiği bulguları saptar.

(d) İlk Mahkemenin bir şahadeti hatalı olarak kabul ettiği kanısında olması halinde, şahadet kabul edilmemiş olsa idi İlk Mahkemenin yapması gerektiği bulguları saptar ;

(e) İstinaf bir Kaza Mahkemesi Yargıcı kararının aleyhine olması halinde:-

(i) Cezayı veren Kaza Mahkemesinde genel veya özel bir nokta ile ilgili olarak başka şahadet daha alınmasını emredebilir.

(ii) İbraz edilen şahadetin bir Kaza Mahkemesinin yargı yetkisi olmadığı herhangi bir suç için bir iddianame dosyalanmasını haklı gösterdiği kanısına varması halinde, istinaf eden aleyhine o suç için bir Ağır Ceza Mahkemesinin müteakip oturumunda bir iddianame dosyalanmasına direktif verir ve böyle bir direktif üzerine istinaf edenin Ağır Ceza Mahkemesindeki yargılanması bir ilk soruşturmada Yargıç tarafından o suç için Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanmaya havale edilmiş gibi aynı şekilde yapılır; ve bu gibi her meselede İlk Mahkeme tutanaklarındaki tanıkların beyanları, davanın tüm amaçları bakımından yeminli şahadet sayılır.

Yargıtay Olarak

147.(1) Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme başka biçimde emretmedikçe, bir hapis cezası istinafın karara Yüksek Mahkemenin bağlandığı günden başlar.

Cezanın Başla-ması

Ve Ertelenmesi v.s

(2) İstinafın kabul edilmesi ve cezanın iptali halinde, istinaf eden derhal serbest bırakılır ve ödenmiş olan herhangi bir para cezası iade edilir.

İle İlgili

(3)Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme bu maddenin (1) ve (2)'nci fıkraları kurallarına bağlı olmak Yetkileri koşuluyla, yeni işlemler yapılması, istinaf edenin nezaret altına alınması veya kefaletle serbest bırakılması veya herhangi bir para cezasının ödenmesinin ertelenmesi ile ilgili olarak uygun göreceği emri ve direktifleri verebilir.

Birinci Bölüm

Uyuşmazlık Konusu Olan Hukuksal Konuların ve Olguların ve Kararın Dayandığı Nedenleri İçeren Bir Beyannamenin Görüş İçin Yargıtay Olarak Yüksek Mahkemeye Havale Edilmesi

Uyuşmazlık Konusu

148.(1) Ceza Yargı yetkisi kullanan herhangi bir Mahkeme işlemlerin herhangi bir aşamasında, bir kişinin Olan Hukuksal yargılanması sırasında ortaya çıkan bir hukuksal konuyu görüşü için Yargıtay olarak Yüksek Mahkemeye havale Konuların Görüş İçin edebilir. Ancak Başsavcının müracaatı üzerine havale etmeye zorunludur.

Yargıtay Olarak

Yüksek Mahkemeye

Havale Edilmesi

(2) Böyle bir durumda Ağır Ceza Mahkemesi Başkanı veya hale göre İlk Mahkeme Yargıcı uyuşmazlık konusu olan hukuksal konu ve hangi koşullar altında ortaya çıktığı hususunda tutanak tutar ve tutanağın bir suretini Başmukayyide gönderir.

(3) Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme havale edilen hukuksal konuyu inceleyerek karara bağlar ve

(a) Mahkeme sanığı mahkum etmişse -

(i)Mahkumiyeti onaylar;

(ii)Mahkumiyeti iptal eder; böyle bir durumda sanık serbest bırakılır;

(iii)Mahkeme kararı iptal eder ve yerine yargılamada verilmesi zorunluluğu bulunduğu biçimde bir karar verir.

(b) Mahkeme kararını vermemişse, meseleyi, havale edilen hukuksal konu ile ilgili görüşü ile birlikte Mahkemeye gönderir.

Yargıç Tarafından

149.(1) Seri ceza yargı yetkisi kullanan bir Yargıcın kararının yasanın bir noktasında hatalı veya yargı Olguları ve Kararın yetkisini aştığı nedeniyle tatmin olmayan Başsavcı veya herhangi bir taraf, bu maddenin (7)'nci fıkrasında Dayandığı Nedenleri belirtilen süre içinde kararı veren Yargıca yazılı müracaatta bulunarak, Yargıtay olarak Yüksek Mahkemenin İçeren Bir görüşü için, olguları ve kararın dayandığı nedenleri içeren bir beyanname hazırlamasını ister.

Beyanname-nin Görüş

İçin Yargıtay

Olarak

Yüksek Mahkemeye

(2) Yargıç müracaatın ciddi olmadığı kanısına vardığı takdirde beyanname hazırlamayı reddedebilir;

Havale Edilmesi ancak reddetmesi halinde, müracaat edenin istemi üzerine kendisine imzalı bir red belgesi verir.

Ancak müracaat Başsavcı tarafından yapılması halinde Yargıç konu ile ilgili olarak bir beyanname hazırlamayı reddetmez.

(3) Yargıcın beyanname hazırlamayı reddettiği hallerde, müracaat eden olguların esaslarını bildiren bir yemin varakası ile Yargıtay olarak Yüksek Mahkemeye müracaat ederek Yargıç ile işlemdeki öteki tarafa hitaben bir emir ısdar edilmesini ve beyannamenin neden hazırlanmadığının sebeplerini göstermeye çağrılmalarını istemek hakkına sahiptir. Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme, kesin bir emir verebilir veya dilekçeyi reddedebilir. Kesin bir emrin tebliğ edilmesi üzerine Yargıç gerekli beyannameyi hazırlar.

(4) Beyanname saptanmış biçimde olur; Yargıç tarafından imzalanır ve dilekçe gününden veya bu maddenin

(3)'üncü fıkrasında öngörülen emrin tebliğ tarihinden başlayarak on dört gün içinde Mahkeme Mukayyidine teslim edilir.

(5) Dilekçe sahibi bu maddenin (4)'üncü fıkrasında sözü edilen sürenin sona ermesinden başlayarak on gün içinde beyannameyi alarak Başmukayyide iletir ve ayni süre içinde beyanname hakkında işlemdeki karşı tarafa kendisi veya avukatı tarafından imzalanmış yazılı bir tebligatta bulunur ve dilekçenin ve beyannamenin bir suretini de karşı tarafa gönderir.

(6) Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme, bu madde uyarınca kendisine havale edilen beyannamede ortaya çıkan konuyu inceleyerek karara bağlar ve-

(a) Hakkında beyanname hazırlanan kararı iptal edebilir, onaylayabilir veya değiştirebilir;

(b) Meseleyi, görüşü ile birlikte Yargıca gönderebilir;

(c) Havale edilen konu beraatla ilgili ise kendisini mahkum edebilir ve yargılamada verilmesi zorunlu olan bir ceza verebilir;

(d) Meselede gerekli biçimde değişiklik yapılması ve değişiklik yapıldıktan sonra karar verilmesi için meseleyi geri gönderebilir.

(e)Adaletin gerektireceği başka bir emir verebilir.

(7) Başsavcının konu hakkında bir beyanname hazırlanmasını istemesi halinde, beyanname konusu kararın verildiği günden başlayarak on dört gün içinde hazırlanır.

Başka durumlarda beyanname karar gününden başlayarak on gün içinde hazırlanır.

(8) Kaza Mahkemesince mahkum edilen ve bir beyanname hazırlaması için Kaza Mahkemesine müracaat eden herhangi bir kişi Yargıtay olarak Yüksek Mahkemeye istinaf etmek için izin isteme hakkını terk etmiş sayılır.

İkinci Bölüm

Genel Kurallar

İhbarname-nin v.s.

150. Bu Yasanın bu Kısmının herhangi bir amacı bakımından verilen veya ısdar edilen herhangi bir Verilen Adrese ihbarname, celpname veya başka yazılı muhabere, bu Yasanın bu Kısmı kuralları uyarınca herhangi bir Bırakılması kişi tarafından verilen adrese bırakılırsa bu gibi kişi tarafından alınmış ve bilgisine getirilmiş sayılır.

İstinaf Masrafları l5l.(1) Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme bu Kısım uyarınca yapılan her işlemde taraflarca veya taraflara ödenmesini uygun göreceği masrafları yükleme yetkisine sahiptir.

Ancak savcılara masraf yükleyen bir karar verilemez.

(2) Bu madde uyarınca ödenmesi emredilen masraflar, bu Yasa kuralları uyarınca cezaların tahsili için öngörülen biçimde tahsil edilir.

Kararların Deftere

152. Yargıtay olarak Yüksek Mahkemenin bu Yasanın bu Kısmı altında verilen her karar veya emri o amaçla v.s. Kaydedil-mesi muhafaza edilen deftere kaydedilir; defteri Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme Yargıçlarından biri imzalar ve karar veya emrin aslına uygun olduğu Başmukayyit tarafından tasdik edilen bir sureti işlem dosyasına konur.

İlk Mahkemede İtiraz

153. Kararı istinaf konusu olan Mahkemede itiraz yapılmadıkça, esasa veya şekle ilişkin herhangi bir Yapılmadıkça hususta herhangi bir ithamname, iddianame, celpname veya müzekkerede bulunduğu iddia edilen herhangi İstinafta Kararın bir kusur nedeniyle yapılan itirazdan ötürü istinaf edilmesi sonucu İlk Mahkemenin kararı, Şekli Kusurlar Veya bulguları, ceza vermesi veya emri bozulamaz veya değiştirilemez; ne de ayni biçimde itiraz yapılmadıkça ve ilk Uyuşmazlıklar Mahkeme, herhangi bir çelişkiden veya uyuşmazlıktan istinaf edenin, yanıltıldığı veya yanlış yola sevk Nedeniyle edildiğinin gösterilmesine rağmen , davanın dinlenmesini ertelemeyi reddetmedikçe, ithamname, iddianame, celpname Bozulamaya-cağı veya müzekkere ile onların desteklenmesi için ibraz edilen şahadet arasındaki herhangi bir çelişki veya uyuşmazlıktan ötürü istinaf edilmesi sonucu, İlk Mahkemenin kararı, bulguları, ceza vermesi veya emri bozulamaz veya değiştirilemez.

Ancak, istinaf edeni İlk Mahkemedeki duruşmada bir avukatın temsil etmemiş olması halinde Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme itirazın yapılmasına izin verebilir.

ALTINCI KISIM

Ek Kurallar

Birinci Bölüm

Başsavcının Cezai İşlemlerde Genel Yetkileri

Ceza Davalarında

154. (1) Başsavcı herhangi bir ceza işleminin herhangi bir aşamasında, karardan önce, Devletin ceza Takipsizlik Kararı işleminin devamını istemediğini Mahkemede söylemek veya Mahkemeye yazılı olarak bildirmek suretiyle takipsizlik kararı verilmesini isteyebilir, ve Başsavcının takipsizlik kararı verilmesini istemesi üzerine sanık, derhal serbest bırakılır.

(2) Bir takipsizlik kararı istendiğinde sanık cezaevine gönderilmişse serbest bırakılır veya kefalet altında ise kefaleti kaldırılır ve takipsizlik, kararı istendiğinde sanık Mahkemede değilse Mukayyit veya Mahkemenin başka bir uygun memuru, sanık nezaret altında ise, takipsizlik kararı istendiğine dair sanığı nezaretinde bulunduran kişiye derhal yazılı ihbarname verilmesini sağlar ve bu ihbarname, sanığı serbest bırakmak için yeterli bir yetkidir; veya sanık nezaret altında değilse yazılı ihbarname derhal sanığa ve varsa kefillerine verilmesi sağlanır ve her meselede Mahkemede hazır bulunmak için yükümlü olan herhangi bir tanığa benzeri bir yazılı ihbarname verilmesi sağlanır.

(3) Bu madde kuralları uyarınca bir takipsizlik kararı istendiği hallerde bir sanığın serbest bırakılması, ayni suç veya ayni olgulardan ötürü ileride aleyhine başlatılacak herhangi bir işlem için bir engel teşkil etmez.

Başsavcının Davayı

155. Herhangi bir kişinin bir iddianame ile Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanması için havale yapıldığı hallerde Alt Mahkemeye Havale Başsavcı -

Yetkisi

(a) Bu tür bir yargılamadan önce yeni bir soruşturma daha yapılması gerektiği kanısında ise, yeminli şahadetin sanığı iddianame ile yargılanmaya karar veren Mahkemeye gönderilmesini emredebilir. Böyle bir durumda; Mahkeme yeni soruşturmayı yapar ve bu tür bir karar verilmemiş gibi gerekli görülecek başka yeminli şahadet alır ;

(b)Davanın serian yargılama yetkisi olan bir Mahkemenin yetki sınırları içinde gerekli şekilde serian yargılanabileceği kanısında ise o suçun böyle bir Mahkeme tarafından başka şekilde yargılanamayacağına bakılmaksızın, o mahkeme tarafından yargılanması ve karara bağlanmasına direktif verebilir.

Başsavcının

156. Başsavcı, bu Yasanın 137. maddesi kuralları uyarınca Kaza Mahkemelerinin beraat kararlarını istinaf etme Yetkilerini yetkisi dışında, bu Yasanın kendisine verdiği yetkilerin tümünü veya herhangi birini imzasını taşıyan Devredebil-mesi bir belge veya Resmi Gazete'de yayınlanacak bir bildiri ile Başsavcı Yardımcısı veya savcılara devredebilir ve bunun üzerine Başsavcı Yardımcısı ve savcıların o yetkileri kullanmaları, Başsavcı tarafından kullanılmış sayılır.

İkinci Bölüm

Kefalet ve Kefaletnameler

Kefaletle Serbest

157.(1) Bu maddenin (2)'inci fıkrası kurallarına bağlı olmak koşuluyla, ceza yargı yetkisi kullanan bir Mahkeme, Bırakma uygun görmesi halinde, bir suçla itham edilen veya bir suçtan mahkum olan herhangi bir kişiyi, bu Yasada öngörüldüğü şekilde bir kefalet senedi imzalaması üzerine işlemlerin herhangi bir aşamasında kefaletle serbest bırakabilir.

(2) Ölüm cezasına mahkum edilen herhangi bir kişi hiçbir halde kefaletle serbest bırakılmaz ve ölüm cezası ile cezalandırılabilen bir suçla itham edilen bir kimse bir Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme Yargıcının emri olmadıkça kefaletle serbest bırakılmaz.

(3) Ceza yetkisi kullanan bir Mahkemenin, bu maddenin (1).fıkrası veya Yüksek Mahkemenin bir Yargıcının bu

4.33/1982 maddenin (2).fıkrası uyarınca herhangi bir kişinin kefaletle serbest bırakılması için vereceği her karar veya emir aleyhine Yargıtay olarak Yüksek Mahkemeye istinaf yapılabilir.

Kefalet Senedi

158.(l) Kefalet senedi saptanmış şekilde olur ve senedi veren kişinin senedde gösterilen meblağı Devlete borcu olduğunu kabullendiğini gösterir, ve ilgili kişinin senedde gösterilen vakit ve yerde hazır bulunması halinde geçersiz olacağı ve Mahkemece başka biçimde emredilene kadar hazır olmaya devam edeceği koşuluna bağlı olur.

(2) Mahkeme kefalet senedinin kefilli veya kefilsiz olmasını isteyebilir.

(3) Bir kimseden kefilli veya kefilsiz bir kefalet senedi vermesi istendiği hallerde o kimsenin kefalet senedi vermesi yerine Mahkemenin saptayacağı bir miktar parayı Maliyeye yatırmasına izin verilebilir.

Kefaleti Artırma ve

159. Bir kimseyi kefaletle serbest bırakan Mahkeme herhangi bir sebepten ötürü miktarın artırılması gerektiği Yeterli Kefil İsteme veya kefillerin yetersiz oldukları kanısına varması halinde,bir tutuklama müzekkeresi ısdar ederek kefaletle Yetkisi serbest bırakılan kişinin mahkemeye getirilmesini ve daha büyük bir miktar için yeni bir kefalet senedi imzalamasını veya yetkili kefil bulmasını emredebilir ve bu emre riayet etmeyen bir kişiyi cezaevine gönderebilir.

Kefalete Bağlı

160. Mahkeme, yeminle verilen bir bilgi üzerine, kefaletle serbest bırakılmış olan bir kişinin ülkeyi terk Kişinin Ülkeyi Terk etmeye hazırlandığı kanısına varması halinde, o kişinin tutuklanarak duruşmaya kadar cezaevine gönderilmesini etmek İstemesi emredebilir.

18.32/2026 Ancak Mahkeme uygun gördüğü takdirde ilgili kişiyi yeni bir kefaletle tekrar serbest bırakabilir.

Nezaretten Serbest

161. Kefalet senedi verilir verilmez kefaleti kabul eden kişi serbest bırakılır ve ilgili kişi Bırakma ve Serbest cezaevinde ise , kefaletini kabul eden Mahkeme bir serbest bırakma müzekkeresi ısdar ederek Cezaevi Bırakma Müzekkeresi Müdürünün kefalet veren kişiyi serbest bırakmasını ister , bu gibi sorumlu serbest bırakma müzekkeresini alır almaz kefalet veren kişiyi derhal serbest bırakır.

Ancak bu maddenin veya bu Yasanın 157. maddesinin hiçbir kuralı, kefalet verdiği meseleden başka bir mesele için tutuklu bulundurulması zorunlu olan herhangi bir kişinin salıverilmesini gerektirdiği anlamını taşımaz.

Kefillerin Serbest

162.(1) Kefalet senedindeki kefil veya kefiller herhangi bir zaman Mahkemeye müracaat ederek senedin Bırakılması tamamen veya kendisi veya kendileri ile ilgili olduğu oranda iptalini isteyebilir.

(2) Böyle bir müracaat yapılması üzerine serbest bırakılan bu gibi kişi bu arada kendiliğinden gelmezse, Mahkeme o kişinin yakalanarak önüne getirilmesi için bir tutuklama müzekkeresi ısdar eder.

(3) Mahkeme, ilgili kişinin kendi arzusu ile gelmesi veya müzekkere gereğince Mahkemeye getirilmesi üzerine kefalet senedinin tümünü veya dilekçe sahibi ile ilgili olan kısmının iptalini emreder ve o kişiden başka yeterli kefil bulmasını ister ve Mahkeme, başka kefil bulamaması halinde ilgili kişiyi cezaevine gönderebilir.

Kefilin Ölmesi

163. Kefalet senedindeki kefilin el koymadan önce ölmesi halinde, terekesi kefalet senedi ile ilgili yükümlülükten serbest kalır, ancak kefalet senedinin verilmesini emreden Mahkeme, o kefalet senedi ile serbest bırakılan kişinin yeni bir kefil bulmasını isteyebilir yahut serbest bırakılan kişiyi cezaevine gönderebilir.

Kefalet Senedine El

164. (l) Bir kefalet senedindeki koşulların yerine getirilmemesi halinde, koşullar hangi Mahkeme önünde Koyma yerine getirilecekse o Mahkeme, kefalet senedi üzerine bir şerh düşerek koşulun yerine getirilmediğini belirtir ve bunun üzerine etkilenen kişiye seneddeki miktarı ödemesi için emir ve ihbarname verildikten sonra gereken miktar altı gün içinde ödenmediği ve söz konusu süre içinde bu ihmal için yeterli bir sebep gösterilmediği takdirde, seneddeki miktar, bu Yasa kuralları uyarınca para cezalarının tahsil edildiği şekilde kefalete bağlanan kişilerden tahsil edilir.

(2) Kefalet senedinin önünde icra edilmesi gereken Mahkeme; seneddeki miktarın herhangi bir kısmını bağışlayabilir ve sadece bir kısmının ödenmesini zorlayabilir.

Belirli Kuralların

165. Bu Yasanın her iki madde dahil 158’den – 164’e kadar olan madde kuralları herhangi bir Kefaletname-lere kişinin bu Yasa kuralları gereğince veya sulh ve sükunu korumak ve iyi hal sahibi olmak veya Uygulanması Mahkemenin ilerideki bir oturumunda hazır bulunmak ve verilecek kararı dinlemek veya yürürlükteki mevzuat kuralları gereğince başka herhangi bir mesele ile ilgili olarak çağrıldığında hazır bulunmak için verdiği herhangi bir kefaletnameye , gerekli değişiklikler yapılarak uygulanır.

Ancak yukarıda öngörüldüğü biçimde koşulla bağlı bir kefalete el konulması halinde, 164.maddenin içerdiği hiçbir kural Mahkemeyi, meselenin koşullarına uymak için uygun göreceği ve vermeye yetkili olduğu başka herhangi bir ceza vermekten men etmez.

Üçüncü Bölüm

Masraflar ve İade

Masrafların Nasıl

166.(1) Her kamu kovuşturma masrafları öncelikle Devlet bütçesinden ödenir.

Ödeneceği

(2) Masrafların ödenmesi ile ilgili her emir, bir Mahkeme memuru tarafından hazırlanır ve masraf almaya hakkı olan kişiye verilir.

(3) Devlet bütçesinden masraf ödenmesi ile ilgili her emir, Gelir ve Vergi Dairesine gönderilir ve emrin ibrazı üzerine emirde gösterilen meblağı emir gösterilen kişiye veya parayı almak için onun tarafından gereğince yetkilendirilmiş başka bir kişiye ödenir.

Savunma Tanıklarının

167. Herhangi bir iddianameyi yargılamakta olan Mahkeme, sanık lehine şahadet vermek için kefalete bağlanmış Masrafları olan ve savunma için çağrılan tanıkların masraflarının Devlet bütçesinden ödenmesine direktif verebilir.

Sanığın

168. Mahkeme, bir kişinin herhangi bir suçtan mahkum olduğu hallerde hükümlünün mahkum edildiği cezaya Masraflarının ek olarak dava masraflarını da ödemesini emredebilir ve Kamu kovuşturmalarında bu tür masraflar tahsil Ödemesi edildiğinde Devlet bütçesine yatırılır.

Masrafların Sanığa

169. Mahkeme, bir seri yargılamada sanığın beraat ettirilmesi halinde, kanısınca davayı açan veya Ödenmesi açılmasından sorumlu gördüğü herhangi bir kişinin sanığın masraflarını ödemesini emredebilir.

Polisin Tasarrufunda

170.(1) Bu maddenin (2)'nci fıkrası kurallarına bağlı olmak koşuluyla herhangi bir ceza işlemi ile ilgili Bulunan Eşyaların olarak polisin eline herhangi bir eşya geçmesi halinde, Mahkeme bir polis memuru veya eşyaya talip Elden Çıkarılması kişinin müracaatı üzerine eşyaların, Mahkemenin kanısınca sahibi olduğu kişiye verilmesi için bir emir verebilir veya eşyaların sahibinin bulunamadığı hallerde ise uygun göreceği bir emir verebilir.

(2) Bu madde uyarınca verilen bir emir, herhangi bir kişinin emir tarihinden başlayarak altı ay içinde emir uyarınca eşyanın verildiği ve tasarrufunda olan kişi aleyhine yasal işlem başlatma hakkını etkilemez, ancak altı ayın sona ermesi üzerine bu hak ortadan kalkar.

Eşyanın İadesi

171. Herhangi bir kişinin, başka herhangi bir kişinin herhangi bir eşyasından mahrum edildiği bir suçtan mahkum olduğu hallerde Mahkeme, kanısınca mal sahibi olan kişinin, bu gibi eşyayı veya bir kısmını tasarrufunda bulunduran kişiye emirde belirtilecek bir miktarı ödedikten sonra veya hiç bir şey ödemeden eşyayı veya bir kısmını mal sahibine iadesini emredebilir:

Ancak bu madde :-

(a) Herhangi bir kişinin ödemekle yükümlü olduğu veya itfa etmesi gereken ve iyi niyetle ödenmiş veya itfa edilmiş olan herhangi bir kıymetli evraka;

(b) Herhangi bir kişi tarafından tam ve değer taşıyan bir ivaz karşılığında ve üçüncü kişilere ait hak konusunda bilgi sahibi olmaksızın veya çalınmış olduğundan veya bir suç işlemesi sonucu olduğundan şüphelenmek için makul sebebi olmadan iyi niyetle ve devir veya teslim yolu ile alınan herhangi bir ciro edilebilen bir enstrümana;

(c) Herhangi bir mütevelli, bankacı, tüccar, vekil, aracı, komisyoncu, borsacı veya başka ajan veya temsilci , herhangi bir emtia veya belgeler hususunda bu sıfatla herhangi bir suçtan mahkum olmuş ve kendilerine emanet edilen emtia sahiplik belgelerine;

(d) Açık pazarda belirli bir çeşit eşya satan bir kişiden açık pazarda veya ilgili eşya gibi ayni çeşitteki bir eşyanın normal olarak satıldığı bir dükkanın her zamanki sorumlusundan iyi niyetle satın alınan herhangi bir taşınır mala uygulanmaz.

Taşınmaz

172.(1) Bir kişinin cezayı gerektiren bir kuvvet kullanarak işlediği bir suçtan mahkum olması ve Mahkemenin Mal Tasar-rufunun bu tür bir kuvvet kullanılması ile herhangi bir kişinin bir taşınmaz maldaki tasarrufunu yitirdiği kanısına İadesi varması halinde Mahkeme, uygun gördüğü takdirde, bu gibi tasarrufunun bu gibi kişiye iadesini emredebilir.

(2) Böyle bir emir, mahkum olan kişi dahil, herhangi bir kişinin bir hukuk davası ile kanıtlayabileceği bu tür taşınmaz maldaki herhangi bir hak veya menfaatini haleldar etmez.

Dördüncü Bölüm

Çeşitli Kurallar

Şahadet İçin Tutanak

173.(1) Cezai işlemlerde, Yargıç veya Mahkemenin birden çok Yargıçtan oluşması halinde Başkan veya Başkanın Tutulması direktifi ile Mahkeme üyesi başka herhangi bir Yargıç, işlem ile şahadeti tutanağa kaydeder ve imzalar. Bu tutanaklar Mahkeme kaydı olarak muhafaza edilir.

Ancak, bu Yasanın 96 ve 97. maddelerinin öngörüldükleri saklı kalmak koşuluyla, Mahkemenin direktif vermesi halinde, tutanaklar steno olarak alınabilir ve stenodan çözülerek yazılan tutanaklar Mahkeme kaydı sayılır.

(2) Bu maddede öngörüldüğü biçimde Mahkeme kaydı teşkil eden herhangi bir işlem veya şahadet tutanağı veya tutanaklar Mahkeme Mukayyidince aslına uygun olduğu tasdik edilen bir sureti başka kanıt istemeden bu tür işlemler ve tanıklarca verilen şahadetin kanıtı olarak kabul edilir.

Duruşma Yerinin

174.(1) Aşağıda öngörüldüğü biçimde bir istida yapılması halinde Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme- Değiştirilmesi

19.32/2026 (a) Herhangi bir Mahkemede adil ve tarafsız bir duruşma yapılamayacağı ;

(b) Olağan dışı zor bir hukuksal konunun çıkma olasılığı bulunacağı ;

19.32/2026 (c) Suç hakkında tatmin edici duruşma yapılması için yanında veya içinde suç işlenmiş olan yerin görülmesi gerekeceği ;

(d) Bu madde uyarınca verilecek bir emrin taraflar veya tanıklara genel olarak kolaylık sağlayacağı ;

19.32/2026 (e) Böyle bir emrin adaletin tecellisini kolaylaştıracağı kanısına vardığı takdirde, duruşmanın, böyle bir emir olmasaydı yapılacağı Mahkemede değil, başka bir Mahkemede yapılmasını emredebilir.

(2) Bu maddenin verdiği yetkilerin kullanılması için yapılan her istida, takrirname vermekle yapılır ve Başsavcının veya onun adına yapılan istidalar dışında, bir yemin varakası ile desteklenir.

(3) Sanığın bu madde uyarınca bir istida yaptığı hallerde, Yargıtay olarak Yüksek Mahkeme, uygun görürse, mahkum olması halinde iddia makamının masraflarını ödeyeceği koşuluna bağlanmış kefilli veya kefilsiz bir kefalet senedi imzalanmasını emredebilir.

(4) Bu tür bir istida yapan her sanık, istidayı yemin varakasının bir sureti ile birlikte Başsavcıya yazılı ihbarda bulunur ve istidanın dinlenmesinden en az yirmi dört saat önce böyle bir ihbar yapılmadıkça ve yemin varakasının bir sureti verilmedikçe istida hakkında kesin bir emir verilemez.

Mahkemelerin

175. Mahkeme, her duruşmada işlemlerin seyrini, arzu edilir ve bu Yasa kurallarına aykırı olmayan bir biçimde İşlemleri Düzenleme düzenleme takdir yetkisine sahiptir.

İle İlgili Genel

Yetkileri

20.32/2026

Mahkeme Tüzükleri

176. Bakanlar Kurulu, bu Yasanın daha iyi bir biçimde uygulanmasını sağlamak amacıyla Yüksek Mahkeme Başkanının tavsiye ve yardımı ile Mahkeme tüzüğü yapabilir. Resmi Gazete'de yayımlanan bu Tüzükler; burada verilen yetkilerin genelini zedelemeden özellikle aşağıdaki konuların tümü veya herhangi biri ile ilgili olabilir:-

(a) Bu Yasanın belirttiği veya bu Yasaca belirtilmesi gereken tüm konular;

(b) Bu Yasa kuralları uyarınca başlatılan herhangi bir konu veya işlemde kullanılacak formalar veya herhangi bir konu veya işlem için ödenecek harçlar;

Ancak bu tür Tüzükler yapılıncaya kadar:-

(a) Bu Yasa uyarınca başlatılan herhangi bir konu veya işlem, bu Yasanın yürürlükten kaldırdığı veya bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihte yürürlükte olan bir konu veya işlem ile ilgili ( böyle bir konu veya işlem için ödenecek harçları saptayan herhangi bir Tüzük dahil ) Mahkeme Tüzüklerince düzenlenir;

(b) Bu Yasa ile yürürlükten kaldırılan mevzuatta gösterilen formalar bu Yasa uyarınca başlatılan herhangi bir konu veya işlemde kullanılmaya devam eder ve bu Tüzük ve formalar bu Yasa kurallarının uygulanması için gerekli görülebilecek değişiklik ve intibaklarla uygulanabilir ve kullanılabilir.

Geçici Madde

1. Bu Yasa kuralları, bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihte Cezaevinde bulunan mahkum ve tutuklulara da uygulanır.

Bu Yasanın yürürlüğe

girdiği tarihte

cezaevinde bulunan

mahkum ve

tutuklulara

uygulanması

20/1998

Geçici Madde Bu Bu (Değişiklik) Yasasının yürürlüğe girdiği tarihten önce, Mahkeme huzurunda tanık dinlenmeye başlayan ilk (Değişiklik) soruşturma dosyalarına Esas Yasanın ilk soruşturmayı ortadan kaldıran veya değiştiren kuralları uygulanmaz ve bu Yasasının Yürürlüğe dosyalara, bu (Değişiklik) Yasası ile yürürlükten kaldırılan Esas Yasa kuralları aynen uygulanmaya devam eder.

Girdiği Tarihte

Mahkeme Huzurunda

Tanık Dinlenmesine

Başlanan İlk

Soruşturma

Dosyalarına İlişkin

Kural

32/2026

Geçici Madde Bu Bu (Değişiklik) Yasasının yürürlüğe girdiği tarihte, zanlı aleyhine dava getirilmemiş ve 12 (on iki) aydan fazla (Değişiklik) bir süredir yürürlükte olan teminat emirleri, bu (Değişiklik) Yasasının yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak 6 Yasasının Yürürlüğe (altı) ay içerisinde dava dosyalanmaması veya tahkikatı tamamlanmamış dosyalarda Esas Yasanın 23A maddesinin

Girdiği Tarihte

(6)’ncı fıkrasında öngörülen şekilde teminat süresinin uzatılması için mahkemeye başvurulmaması halinde Yürürlükte Olan kendiliğinden ortadan kalkar.

Teminat Emirlerine

İlişkin Kural

32/2026