Kuzey Kýbrýs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi’nin 9 Kasým, 1999 tarihli birleþiminde kabul olunan , “Ýþletmelerin Sermaye ve Ekonomik Varlýklarýnýn Yeniden Deðerlendirilmesi Yasasý” Anayasanýn 94 (1) maddesi gereðince , Kuzey Kýbrýs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaþkaný tarafýndan Resmi Gazete’de yayýmlanmak suretiyle ilan olunur.
Sayý :66/1999
ÝÞLETMELERÝN SERMAYE VE EKONOMÝK VARLIKLARININ YENÝDEN DEÐERLENDÝRÝLMESÝ YASASI
Kuzey Kýbrýs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aþaðýdaki Yasayý yapar:
Kýsa Ýsim
1.Bu Yasa, Ýþletmelerin Sermaye ve Ekonomik Varlýklarýnýn Yeniden Deðerlendirilmesi Yasasý olarak isimlendirilir.
BÝRÝNCÝ KISIM
Genel Kurallar
Tefsir
2.Bu Yasada metin baþka türlü gerektirmedikçe:
“Açýlýþ bilançosu”, bu Yasa amaçlarý bakýmýndan 1975 yýlý öncesi faaliyette olan bir iþletmenin 1975 vergilendirme dönemi baþýndaki bilançosunu; 1975 yýlýndan sonra faaliyete baþlamýþ bir iþletmenin ise faaliyete baþladýðý vergilendirme dönemi baþýndaki bilançosunu; 1998 yýlýnda faaliyete baþlamýþ veya daha sonraki yýllarda faaliyete baþlayacak olan iþletmelerde ise faaliyetin baþlangýç tarihindeki açýlýþ bilançosunu anlatýr.
“Bakanlýk”, Maliye iþleriyle görevli Bakanlýðý anlatýr.
“Dönem Karý veya Zararý”, ilgili vergilendirme döneminde iþletmenin faaliyetinden doðan karý veya zararý anlatýr.
“Ekonomik Varlýklar”, yeniden deðerlendirmeye tabi aktif deðerleri anlatýr.
“Ýþletme”, bilanço esasýna göre hesap tutan ve vergi yükümlüsü olan gerçek ve tüzel kiþileri anlatýr.
“Sermaye”, ödenmiþ sermayenin ve birikmiþ ihtiyatlarýn toplamýný anlatýr.
“Sermaye Maliyeti Tutarý”, ilgili yýlýn yeniden deðerlendirme oraný ile sermayenin çarpýmý sonucu oluþan tutarý anlatýr.
“Stok”, iþletmelerin bilanço aktiflerinde yer alan hammadde, yarýmamül ve mamül ticari emtianýn toplam deðerini anlatýr.
“Vergi”, Kuzey Kýbrýs Türk Cumhuriyetindeki Vergi Yasalarý ve diðer mevzuat kurallarý gereðince yükümlüler tarafýndan Devlete ödenmesi gereken parasal deðerleri anlatýr.
“Yeniden Deðerlendirmeye Tabi Aktif Deðerler”, bir iþletmenin bilançosundaki sabit kýymetleri, stoklarý ve borsalarda iþlem görmeyip Türk Lirasý olarak kýymetlendirilmiþ hisse senetlerini anlatýr.
“Yeniden Deðerlendirme Tutarý”, ilgili yýlýn yeniden deðerlendirme oraný ile sabit kýymetler, stoklar ve borsalarda iþlem görmeyip Türk Lirasý olarak kýymetlendirilmiþ hisse senetlerinin çarpýmý sonucu oluþan tutarlarýn toplamýný anlatýr.
Kapsam
3.Bu Yasa, Gelir Vergisi Yasasý ve/veya Kurumlar Vergisi Yasasý kapsamýnda bulunan ve bilanço 24/1982 esasýna göre defter tutmakta olan ve gerçek usulde vergilendirmeye tabi olan gerçek veya tüzel 11/1985 kiþilere ait iþletmelerin sermaye ve/veya ekonomik varlýklarýnýn yeniden deðerlendirilmesi suretiyle 67/1987 güncelleþtirilmesini kapsar.
16/1989
20/1990
22/1991
14/1992
20/1992
69/1993
21/1995
1/1997
4/1998
16/1998
3/1999
41/1976
24/1977
62/1977
11/1980
35/1983
36/1987
70/1993
Amaç
4.Bu Yasanýn amacý, iþletmelerin bilançolarýnda enflasyon dolayýsýyla reel bir gösterge olma özelliðini yitiren sermaye ve ekonomik varlýklarýný güncelleþtirmek ve iþletmelerin reel olmayan nominal kazançlar üzerinden vergilendirilip ekonomik varlýklarýnýn erozyona uðramasýný önlemektir.
ÝKÝNCÝ KISIM
Ýþletmelere Ait Bilançolarýn Güncelleþtirilmesi, Sermaye Ve Ekonomik Varlýklarýnýn Yeniden Deðerlendirilmesi
Ýþletmelere
5.Ýþletmelere ait 1998 vergilendirme dönemi bilançolarý esas alýnmak suretiyle, bu Yasaya ekli Ait Ek-1’deki kriterler çerçevesinde bir defaya mahsus olmak üzere yeniden deðerlendirilerek Bilançolarýn güncelleþtirilir. Müteakip yýllarda iþletmelere ait bilançolar bu Yasadaki kurallar gereðince her yýl Güncelleþtiril- yeniden deðerlendirmeye tabi tutulur ve güncelleþtirilir.
mesi
Ek:1
Yeniden Deðerlendirme
6.Ýþletmelere ait bilançolarýn yeniden deðerlendirilmesinde kullanýlacak olan yeniden deðerlendirme Faktörlerinin Ýlaný faktörleri, 1999 mali yýlýndan itibaren her yýl, Bakanlýk tarafýndan bu Yasanýn 5’inci maddesine ekli Ek-1’ deki kriterlere göre tespit edilir ve müteakip yýlýn Ocak ayý içerisinde, Bakanlar Kurulunca Resmi Gazete’de yayýmlanmak suretiyle ilan edilir.
Sermaye Maliyeti
7.Ýþletmelerin, sermayelerini yeniden deðerlendirme ve güncelleþtirme maksadý ile kullanacaklarý Tutarýnýn Hesaplanmasý sermaye maliyeti tutarý, baþka herhangi bir yasada aksine kural bulunup bulunmadýðýna bakýlmaksýzýn, Ve Kayýtlara Ýntikali ilgili dönemin Kar-Zarar Hesabýna borç olarak kaydedilir. Kar-Zarar Hesabýna borç kaydedilen sermaye maliyeti tutarý iþletmenin bilançodaki sermayesine alacak olarak kaydedilir. Sermaye maliyeti tutarýnýn hesaplanmasý, bu Yasanýn 5’inci maddesine ekli Ek-1’deki kriterlere göre yapýlýr.
Yeniden Deðerlendirme
8.Ýþletmelerin ekonomik varlýklarýný yeniden deðerlendirme ve güncelleþtirme maksadý ile Tutarýnýn Hesaplanmasý kullanacaklarý yeniden deðerlendirme tutarý, baþka herhangi bir yasada aksine kural bulunup Ve Kayýtlara Ýntikali bulunmadýðýna bakýlmaksýzýn, ilgili dönemin Kar-Zarar Hesabýna alacak olarak kaydedilir. Kar-Zarar Hesabýna alacak olarak kaydedilen yeniden deðerlendirme tutarý iþletmenin bilançosundaki ekonomik varlýklarýnýn ilgili kalemlerine borç olarak kaydedilir. Yeniden deðerlendirme tutarý bu Yasanýn 5’inci maddesine ekli Ek:1’deki kriterlere göre yapýlýr.
Sermaye Maliyeti Limiti
9.Ýlgili yýla ait Kar-Zarar Hesabýna borç olarak kaydedilen sermaye maliyeti tutarý, o yýla ait Kar-Zarar Hesabýna alacak olarak kaydedilen yeniden deðerlendirme tutarý ile dönem karý tutarý toplamýný aþamaz. Ýlgili vergilendirme döneminde dönem zararý olmasý halinde ise sermaye maliyeti yeniden deðerlendirme toplamýný aþamaz.
Kabul Edilir Giderler
10.Baþka herhangi bir yasada aksine kural bulunup bulunmadýðýna bakýlmaksýzýn, sermaye maliyeti tutarý ve vergi mevzuatýnda belirtilen oranlar kullanýlarak yeniden deðerlendirilmiþ deðerler üzerinden hesaplanan cari vergilendirme dönemine ait amortisman miktarlarý, vergi amaçlarý bakýmýndan kabul edilir gider sayýlýr.
Bilanço Deðerleri
11.Baþka herhangi bir yasada aksine kural bulunup bulunmadýðýna bakýlmaksýzýn, bu Yasadaki kurallar ve kriterlerce yeniden deðerlendirme yapýlacak bilanço deðerlerinde;
(1) 1998’e kadar olan vergilendirme dönemine ait bilançolarda, mal oluþ bedelleri (historical cost values) esas alýnýr ve herhangi bir baþka yöntemle, Yeniden Deðerlendirme ve Mali Düzenleme Yasasý, Mali Düzenleme ve Tahsilatýn Hýzlandýrýlmasý (Geçici Kurallar) Yasasý ve Mali Düzenleme (Geçici Kurallar) Yasasý kurallarý dahil, 31/1990 yeniden deðerlendirilmiþ bilanço deðerleri dikkate alýnmaz.
1/1993
39/1996
(2) 1999 vergilendirme döneminden itibaren, ilgili vergilendirme dönemi baþýndaki açýlýþ bilançosundaki deðerler esas alýnýr.
Vergi Muafiyeti
12. (1) 1998 vergilendirme dönemi sonunda bu Yasadaki hükümler uyarýnca yapýlacak ve yeniden deðerlendirme sonucu bilançolarda yer alacak artý deðerler Gelir ve Kurumlar Vergisinden muaf tutulacaktýr.
(2) Yeniden deðerlendirme yapýldýktan sonra hesaplanan 1998 vergilendirme dönemine ait bilanço ve Kar-Zarar Hesabýnda yeniden deðerlendirmeden ötürü;
(A) Bir zarar ortaya çýkmasý halinde bu zarar veya ortaya çýkan zarar varsa yeniden deðerlendirme yapýlmadan önce beyan edilen zarar fevkindeki kýsmý, vergi maksatlarý açýsýndan 1999 vergilendirme dönemi veya müteakip vergilendirme dönemlerine aktarýlamaz.
(B) Bir kar ortaya çýkmasý halinde bu kar, Gelir ve Kurumlar Vergisinden muaftýr.
Sermaye Isdarýndan
13. (1) Baþka herhangi bir yasada aksine kural bulunup bulunmadýðýna bakýlmaksýzýn, iþletmeler Vergi, Resim ve Harç her vergilendirme dönemi sonunda, o dönem için Kar-Zarar Hesabýna borç kaydedilen Muafiyeti sermaye maliyeti tutarýnda, yeni ve bedelsiz hisse senedi ýsdar etmek suretiyle, sermayelerini en geç müteakip vergilendirme dönemi sonuna kadar güncelleþtirirler.
Sermayenin güncelleþtirilmesi maksadýyla ýsdar edilecek bedelsiz hisse senetlerinin ilgili mukayyitlik tarafýndan tescili her türlü vergi, resim ve harçtan muaftýr. Sermaye tescili ile ilgili iþlemler Gelir ve Vergi Dairesinin onaylayacaðý bilançonun sunulmasýný müteakip yapýlýr.
(2) Baþka herhangi bir yasada aksine kural bulunup bulunmadýðýna bakýlmaksýzýn, sermayenin güncelleþtirilmesi maksadý ile ýsdar edilecek bedelsiz hisse senetlerinin, hissedarlara intikali, hissedarlara herhangi bir vergi mükellefiyeti getirmez.
Yeniden Deðerlendirme
14.Yeniden deðerlendirmeye baðlý tutulan ekonomik kýymetlerin her birine isabet eden deðer artýþlarý Tablosu ile bunlarýn hesaplama þekilleri ayrýntýlý bir þekilde Yeniden Deðerlendirme Tablosu ile beyan edilir. Bu tablonun þekil ve içeriðine iliþkin usul ve esaslar Bakanlýkça Resmi Gazete’de yayýmlanacak bir Tebliðle düzenlenebilir.
Hesaplarýn Sunulmasý
15.31 Ocak 2000 tarihine kadar güncelleþtirilmiþ bilanço ve Kar-Zarar Hesaplarýnýn Gelir ve Vergi Dairesine sunulmasý gerekmektedir. Sunulmamasý halinde ilgili iþletmelerin Gelir ve Vergi Dairesine sunduklarý son hesaplar güncel hesaplar olarak kabul edilir. Bu tarihten sonra güncelleþtirilerek sunulan 1998 ve öncesi vergilendirme dönemlerine ait hesaplar dikkate alýnmaz.
Ýþletme Esasýna Göre
16.Bu Yasanýn yürürlüðe giriþ tarihinde iþletme esasýna göre defter tutmakta olan yükümlülerden bu Defter Tutanlarýn Yasa kurallarýndan yararlanmak isteyenler, 31 Ocak 2000 tarihine kadar 1998 vergilendirme dönemi sonu Durumu bilançosunu düzenleyip, bu Yasa kurallarý uyarýnca güncelleþtirildikten sonra güncelleþtirilmiþ açýlýþ bilançosu olarak Gelir ve Vergi Dairesine sunmakla mükelleftirler.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Yasanýn Uygulanmasýna Ýliþkin Kurallar
Yasanýn Uygulanmasý
17.Bu Yasada aksine kural bulunmadýkça Vergi Usul Yasasý kurallarý uygulanýr.
27/1977
13/1980
Ýstisnalar
18.Bu Yasadaki kurallar, özel yasalarý gereði döviz ile hesap tutmak zorunda olan iþletmelere uygulanmaz.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Son Kurallar
Teblið
19.Bakanlýk, bu Yasanýn uygulanmasýna iliþkin usuller, esaslar ve süreler ile muhasebe tekniði Yapma açýsýndan çýkabilecek eksiklik ve sorunlarýn giderilmesine iliþkin kurallarý Resmi Gazete’de Yetkisi yayýmlanacak bir Tebliðle düzenleyebilir.
Yürürlükten Kaldýrma
20.Bu Yasanýn yürürlüðe girdiði tarihten baþlayarak Ýþletmelerin Sermaye ve Ekonomik varlýklarýnýn R.G. Ek:IV Yeniden Deðerlendirilmesi Kararnamesi, söz konusu kararname uyarýnca yapýlan iþlemlere halel Bölüm:1 gelmeksizin yürürlükten kaldýrýlýr.
Sayý:125
Tarih:1.10.99
Yürütme Yetkisi
21.Bu Yasayý, Maliye iþleri ile görevli Bakanlýk yürütür.
Yürürlüðe Giriþ
22.Bu Yasa, Resmi Gazete’de yayýmlandýðý tarihten baþlayarak yürürlüðe girer.
EK-1
(Madde 5)
I.YENÝDEN DEÐERLENDÝRME KRÝTERLERÝ
(Ý) YENÝDEN DEÐERLENDÝRME ORANI VE YENÝDEN DEÐERLENDÝRME FAKTÖRÜNÜN HESAPLANMASI
(1) Ýlgili yýlýn yeniden deðerlendirme oraný, Kuzey Kýbrýs Türk Cumhuriyetinin dýþ ticaretinde en fazla hacmi olan ilk iki yabancý para birimine karþý Türk Lirasýnýn yýllýk deðer kaybýnýn basit ortalamasý alýnmak suretiyle hesaplanýr.
Örnek:
1998 yýlýnda Türk Lirasýnýn deðer kaybý A yabancý para birimine karþý 0.60 (%60) ve B yabancý para birimine karþý 0.70 (%70) ise 1998 yýlýnýn yeniden deðerlendirme oraný 0.65 (%65)’dir.
(2) Yýllýk yeniden deðerlendirme faktörü yeniden deðerlendirme oranýna 1 rakamýnýn toplanmasýyla ortaya çýkan deðerdir.
Örnek:
Buna göre 1998 yýlý yeniden deðerlendirme oranýnýn yukarýdaki örnekte de görüldüðü gibi 0.65 olmasý halinde o yýla ait yeniden deðerlendirme faktörü 1.65 olarak hesaplanacaktýr.
(ÝÝ)SERMAYE MALÝYETÝ TUTARININ HESAPLANMASI
(1) Sermaye maliyeti tutarý, ilgili yýlýn yeniden deðerlendirme oranýnýn açýlýþ bilançosundaki sermaye ile çarpýlmasý suretiyle hesaplanýr.
(2) 1998 vergilendirme döneminden itibaren, bir iþletmenin dönem boyunca yeni sermaye tezyidine gitmiþ olmasý halinde, toplam sermayenin bu kýsmýna tekabül eden ve o dönem içinde ödenmiþ olan sermaye maliyetinin hesaplanmasýnda, yeniden deðerlendirme oraný pro-rata olarak uygulanýr.
(ÝÝÝ) YENÝDEN DEÐERLENDÝRME TUTARININ HESAPLANMASI
(1) SABÝT KIYMETLERÝN YENÝDEN DEÐERLENDÝRME TUTARININ HESAPLANMASI:
(A) Ýþletmelerin açýlýþ bilançolarýndaki sabit kýymetler hesabýnda görülen toplam tutarýnýn yeniden deðerlendirme oranýyla çarpýlmasý ile sabit kýymetlerin yeniden deðerlendirme tutarý hesaplanýr.
(B) Sabit kýymetlerin yeniden deðerlendirme tutarýnýn sabit kýymetler hesabýndaki mevcut tutara eklenmesi suretiyle iþletme sabit kýymetlerinde yeniden deðerlendirme yapýlýr.
(C) Ancak, iþletme aktiflerine mali yýl boyunca yeni bir sabit kýymet kaydý yapýlmýþ olmasý halinde, bu kýsma tekabül eden sabit kýymetlerin yeniden deðerlendirilmesinde yeniden deðerlendirme oraný pro-rata olarak uygulanýr.
(Ç) Sabit kýymetlerin yeniden deðerlendirilmesinde sadece iþletme kayýtlarýndaki mal oluþ bedelleri esas alýnýr.
(D) Ýþletme sabit kýymetlerinin yeniden deðerlendirilmesi yapýldýktan sonra ilgili vergilendirme dönemine ait amortisman hesaplanýr ve bu tutar bilançoya alacak, Kar-Zarar Hesabýna ise borç olarak kaydedilir.
(E)Açýlýþ bilançosundaki amortismanlar hesabýnda görülen toplam tutarýn yeniden deðerlendirme oraný ile çarpýlmasý suretiyle birikmiþ amortismanlar yeniden deðerlendirilir ve ilgili vergilendirme dönemine ait amortisman tutarýnýn da amortismanlar hesabýna ilave edilmesiyle amortismanlar hesabý güncelleþtirilir.
(2) STOKLARIN YENÝDEN DEÐERLENDÝRME TUTARININ HESAPLANMASI:
(A) Ýþletmelerin açýlýþ bilançolarýndaki stok hesaplarýnda görülen tutarlar toplamýnýn yeniden deðerlendirme oranýyla çarpýlmasý ile stoklarýn yeniden deðerlendirme tutarý hesaplanýr.
(B) Ýþletmeler, stoklarýnýn bir vergi dönemi boyunca gösterdiði seyre göre stoklarýn reel ekonomik kýymetini yansýtan ve azami deðerlendirme tutarýný aþmayan bir deðerlendirme yapmakla mükelleftirler. Ýþletmeler, stoklarýn yeniden deðerlendirilmesinde kullanýlan ikame bedeli yöntemini izah eden bir stok beyannamesini her vergilendirme dönemi için Gelir ve Vergi Dairesine sunarlar.
(C) Stoklarýn yeniden deðerlendirme tutarý, Kar-Zarar Hesabýna alacak, bilançodaki stok hesabýna borç olarak kaydedilir.
(3) BORSALARDA ÝÞLEM GÖRMEYÝP TÜRK LÝRASI OLARAK KIYMETLENDÝRÝLMÝÞ HÝSSE SENETLERÝNÝN YENÝDEN DEÐERLENDÝRME TUTARININ HESAPLANMASI:
(A) Ýþletmelerin açýlýþ bilançolarýndaki menkul kýymetler hesabýnda bulunan borsalarda iþlem görmeyip Türk Lirasý olarak kýymetlendirilmiþ hisse senetlerinin tutarlarýnýn toplamýnýn yeniden deðerlendirme oranýyla çarpýlmasý ile hisse senetlerinin azami deðerlendirme tutarý hesaplanýr. Ancak, iþletmeler ilgili dönemlerdeki rayiç bedelleri dikkate alarak hisse senetlerinin deðerini yansýtan ve azami deðerlendirme tutarýný aþmayan bir deðerlendirme yapabilirler.
(B) Borsalarda iþlem görmeyip Türk Lirasý olarak kýymetlendirilmiþ hisse senetlerinin yeniden deðerlendirme tutarý Kar-Zarar Hesabýna alacak, bilançodaki menkul kýymetler hesabýna borç kaydedilir.Sabit kýymetlerin, stoklarýn ve borsalarda iþlem görmeyip Türk Lirasý olarak kýymetlendirilmiþ hisse senetlerinin yeniden deðerlendirme tutarlarý toplamý, o yýl için yapýlan yeniden deðerlendirme tutarýný oluþturur.
(ÝV) 1998 VErGÝLENDÝRME DÖNEMÝ SONUNA KADAR OLAN DÖNEMÝN GÜNCELLEÞTÝRÝLMESÝ:
(1) YAPÝLACAK YENIDEN DEÐERLENDIRMELERDE, IÞLETMELERIN BU YASA KAPSAMÝNDA DEÐERLENDIRMEYE ESAS AÇÝLÝÞ BILANÇOLARÝ OLARAK KABUL EDILEN BILANÇOLARÝNDAKI VEYA 1975 SONRASÝ KURULAN IÞLETMELERIN FAALIYETE BAÞLADÝÐÝ VERGILENDIRME DÖNEMI BILANÇOLARÝNDAKI SERMAYE TOPLAMLARÝ ILE EKONOMIK VARLÝKLAR TOPLAMLARÝNÝN HER BIRI, BU YASAYA EKLI YÝLLARA GÖRE YENIDEN DEÐERLENDIRME FAKTÖRLERI TABLOSUNDAKI ILGILI YÝLA TEKABÜL EDEN YENIDEN DEÐERLENDIRME FAKTÖRLERI ILE ÇARPÝLÝR.
(2) Açýlýþ bilançosundaki sermayenin ve ekonomik varlýklarýn yeniden deðerlendirilmesi hesaplandýktan sonra müteakip yýllardaki yeniden deðerlendirme iþlemleri yapýlýrken bir önceki yýl ile cari yýl bilançosundaki sermaye ile ekonomik varlýklardaki farklar o yýla ait faktör ile çarpýlýr. Bu suretle hesaplanan yýllýk deðerlendirmeler toplamý 31.12.1998 tarihli güncelleþtirilmiþ bilançoyu oluþturur.
(3) Ýþletmelerin sermaye ve ekonomik varlýklarýnýn yeniden deðerlendirilmesinde:
(A) Söz konusu iþletme 1975 yýlý veya öncesinde tescil edilmiþ veya faaliyete geçmiþ ise 1975 Vergilendirme Dönemi baþýndaki bilanço deðerleri yeniden deðerlendirmedeki açýlýþ bilançosu deðerleri olarak esas alýnýrlar.
(B) Bu tarihten sonra faaliyete geçmiþ olan iþletmelerde iþletmenin faaliyete geçtiði vergilendirme dönemi baþýndaki bilanço deðerleri, yeniden deðerlendirmedeki açýlýþ bilançosu deðerleri olarak esas alýnýrlar.
(4) 1975 Vergilendirme Dönemi bilançosu sadece Kýbrýs Lirasý olarak düzenlenmiþ ise açýlýþ bilançosu 1 Kýbrýs Lirasýnýn 36 Türk Lirasýna dönüþtürülmek suretiyle o yýla ait Türk Lirasý bilançosu düzenlenir ve yeniden deðerlendirmede Türk Lirasý bilançosu esas alýnýr.
(V) 1998 VErGÝLENDÝRME DÖNEMÝnden SONRAKÝ DÖNEMÝN GÜNCELLEÞTÝRÝLMESÝ:
1998 VERGILENDIRME DÖNEMI SONUNDAKI GÜNCELLEÞTIRILMIÞ BILANÇO BU YASA KAPSAMÝNDA DEÐERLENDIRMEYE ESAS AÇÝLÝÞ BILANÇOSU OLARAK KABUL EDILIR. ANCAK, 1998 VERGILENDIRME DÖNEMI VE MÜTEAKIP VERGILENDIRME DÖNEMLERINDE FAALIYETE GEÇMIÞ IÞLETMELERIN YENIDEN DEÐERLENDIRILMESINDE YENIDEN DEÐERLENDIRME ORANÝ FAALIYETE GEÇIÞ TARIHINDEN ITIBAREN PRO-RATA OLARAK UYGULANÝR.
(VÝ) YENÝDEN DEÐERLENDÝRMEDE UYULACAK DÝÐER ESASLAR:
(1) BU GÜNCELLEÞTIRME SONUCUNDA, PASIFLER TOPLAMÝ LEYHINE ÇÝKABILECEK BIR FARK OLMASÝ HALINDE, BILANÇO AKTIFLERINE BU FARKÝ AÞMAYACAK TUTARDA NAKDI VEYA AYNI BIR DEÐER EKLENEBILIR VEYA SERMAYENIN GÜNCELLEÞTIRILMESI BU DEÐER TUTARÝNDA EKSIK YAPÝLÝR. PASIFLERDEN DOÐAN FARKTAN DOLAYÝ AKTIFLERE EKLENECEK BU GIBI DEÐERLERIN VERGILENDIRILMIÞ OLMASÝ VE/VEYA KAYNAÐÝNÝN NITELIÐI HAKKÝNDA HERHANGI BIR VERGI VEYA BEYAN MÜKELLEFIYETI YOKTUR.
(2) Bu güncelleþtirme sonucunda, aktifler toplamý leyhine çýkabilecek bir fark olmasý halinde, Kar/Zarar Hesabýnda yeniden deðerlendirmeden dolayý bir artý deðer olarak görünecek bu tutar kadar, sermaye yeniden deðerlendirilir.
(3) Sermayenin yeniden deðerlendirilmesinden dolayý pasiflerde meydana gelebilecek artý deðerler “sermaye maliyeti” olarak Kar-Zarar Hesabýna borç kaydedilir. Ayrýca, ekonomik varlýklarýn yeniden deðerlendirilmesinden dolayý aktiflerde meydana gelebilecek artý deðerler “yeniden deðerlendirme” olarak Kar-Zarar Hesabýna alacak kaydedilir.
II. YILLARA GÖRE YENÝDEN DEÐERLENDÝRME
FAKTÖRLERÝ TABLOSU
YIL FAKTÖR
1975 19012,02
1976 18695,63
1977 16925,46
1978 11967,55
1979 7647,23
1980 4860,64
1981 3300,62
1982 2181,55
1983 1689,18
1984 1428,41
1985 855,99
1986 585,95
1987 442,65
1988 291,84
1989 166,63
1990 138,19
1991 100,36
1992 56,00
1993 38,46
1994 23,05
1995 8,39
1996 5,46
1997 2,90
1998 1,53