Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi’nin 26 Kasım 2015 tarihli Ondördüncü Birleşiminde Oybirliğiyle kabul olunan “Uçucu Maddelerin Zararlarından İnsan Sağlığının Korunmasına Dair Yasa” Anayasanın 94’üncü maddesinin (1)’inci fıkrası gereğince Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı tarafından Resmi Gazete’de yayımlanmak suretiyle ilan olunur.
UÇUCU MADDELERİN ZARARLARINDAN İNSAN SAĞLIĞININ
KORUNMASINA DAİR YASA
İÇDÜZENİ
Madde 1.
Kısa İsim
BİRİNCİ KISIM
Genel Kurallar
Madde 2.
Tefsir
Madde 3.
Amaç
Madde 4.
Kapsam
İKİNCİ KISIM
Ürünlerin İmali, İthali, Kullanımı, Satışı ve Denetimi ve Ceza ile İlgili Kurallar
Madde 5.
Ürünlerin İmali, İthali, Kullanımı, Satışı ve Denetimi ile İlgili Kurallar
Madde 6.
Ceza ile İlgili Kurallar
ÜÇÜNCÜ KISIM
Son Kurallar
Madde 7.
Yürütme Yetkisi
Madde 8.
Yürürlüğe Giriş
Sayı:54/2015
UÇUCU MADDELERİN ZARARLARINDAN İNSAN SAĞLIĞININ
KORUNMASINA DAİR YASA
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar:
Kısa İsim
1. Bu Yasa, Uçucu Maddelerin Zararlarından İnsan Sağlığının Korunmasına Dair Yasa olarak isimlendirilir.
BİRİNCİ KISIM
Genel Kurallar
Tefsir
57/1989
41/1993
33/1996
14/1997
13/1999
38/2000
41/2000
36/2003
Fasıl 254
59/1962
21/1976
69/1991
36/1995
23/2004
16/2014
17/2014
37/2012
2. Bu Yasada metin başka türlü gerektirmedikçe;
“Bağımlılık”, bir maddenin belirgin bir etkiyi elde etmek için alınması sürecinde ortaya çıkan bedensel, ruhsal veya sosyal sorunlara rağmen madde alımının devam etmesi, bırakma isteğine rağmen bırakılamaması, aynı etkiyi elde edebilmek için giderek madde miktarının artırılması ve maddeyi alma isteğinin durdurulamaması durumunu anlatır.
“Bakanlık”, Sağlık İşleriyle Görevli Bakanlığı anlatır.
“Çocuk”, 18 (on sekiz) yaşını doldurmamış bir kişiyi anlatır.
“Müfettiş”, Temel Sağlık Hizmetleri Yasası altında görev yapan sıhhiye müfettişleri ile Eczacılık ve Zehirler Yasası uyarınca yetkilendirilen yetkili memurları anlatır.
“Özel Sağlık Kuruluşu”, gerçek veya tüzel kişilerce Özel Hastane, Özel Dal Hastanesi, Özel Klinik, Özel Dispanser ve Özel Muayenehaneler (Denetim) Yasası altında açılıp işletilen kuruluşları anlatır.
“Uçucu Madde”, kırtasiye malzemesi, boya incelticisi gibi maddeler ile yapıştırıcı olarak kullanılan maddelerin bileşiminde bulunan ve buharlaşabilen toluen, xylol, aseton, benzen, trikloroetan, perkloroetilen, trikloroetilen, 1, 2 dikloropropan, halojenli hidrokarbonlar ve benzeri bileşikler ile bunların türevlerini anlatır.
“Ürün”, solumak, koklamak, içmek veya başka bir şekilde kullanıldığında kişilerde bağımlılık yapabilen kırtasiye malzemesi, boya incelticisi gibi maddeler ile yapıştırıcı olarak kullanılan ve uçucu madde ihtiva eden ürünleri anlatır.
Amaç
3. Bu Yasanın amacı, solumak, koklamak, içmek yoluyla veya başka bir şekilde kişilerde bağımlılık yapabilen ürünlerin kontrolünü sağlamak, özellikle çocukların erişimini ve kullanımını önleyerek onları bu maddelerin zararlı etkilerinden korumaktır.
Kapsam
4. Bu Yasa, kırtasiye malzemesi, boya incelticisi gibi maddeler ile yapıştırıcı olarak kullanılan ve uçucu madde ihtiva eden ürünleri kapsar.
İKİNCİ KISIM
Ürünlerin İmali, İthali, Kullanımı, Satışı ve Denetimi ve Ceza ile İlgili Kurallar
Ürünlerin İmali, İthali, Kullanımı,
5.
(1)
(A)
Bu Yasa kapsamına giren ürünlerin ithali için Bakanlıktan ön izin, imali için ise Bakanlıktan üretim izni alınması zorunludur.
Satışı ve Denetimi ile İlgili Kurallar
(B)
Bu ürünlerin perakende olarak satılacağı yerlerin kontrolü, Bakanlık tarafından yapılır ve ürünlerin kimlere satıldığının satıcı tarafından kayıt altına alınması ve satış kayıtlarının bu fıkra altında çıkarılacak tüzükte belirtilecek sürelerde Bakanlığa ibrazı zorunludur.
(C)
Ön izin ve üretim izni alınmasına ilişkin şartlar ile ürünlerin perakende olarak satılacağı yerlerin kontrolüne, satış kayıtlarının tutulmasına ve ibrazına ilişkin usul ve esaslar, Bakanlıkça hazırlanacak, Bakanlar Kurulunca onaylanacak ve Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzükle düzenlenir.
(2)
Bu Yasa kapsamına giren ürünler, hangi amaçla olursa olsun, çocuklara satılamaz ve/veya verilemez.
(3)
Bu Yasa kapsamına giren ürünlerin yarattığı sağlık riskleri konusunda çocukları bilinçlendirmek, farkındalık yaratmak ve eğitmek üzere Eğitim İşleriyle Görevli Bakanlık tarafından gerekli eğitim programları düzenlenir.
(4)
Bu Yasa kapsamına giren ürünler eğitim ve öğretim faaliyetlerinde kullanılamaz. Eğitim ve öğretim faaliyetlerinde sadece su bazlı yapıştırıcılar kullanılabilir.
Ancak, yükseköğretim kurumları ile mesleki ve teknik öğretim kurumları ve mesleki eğitim ve iş eğitimi yapan kurumlar ve işletmelerin, eğitim faaliyetleri gereği kullandıkları bu Yasa kapsama giren ürünler ile diğer ortaöğretim kurumlarının eğitim faaliyetleri gereği laboratuvar çalışmalarında kullandıkları bu Yasa kapsamına giren ürünler ancak hoş olmayan koku ihtiva etmeleri halinde kullanılabilir. Hoş olmayan kokunun içeriği ve miktarına ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça hazırlanacak, Bakanlar Kurulunca onaylanacak ve Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzükle düzenlenir.
(5)
Yukarıdaki (4)’üncü fıkra kuralları saklı kalmak kaydıyla bu Yasa kapsamına giren ürünlerin üretildiği ve/veya kullanıldığı yerlerde çocuklar çalıştırılamaz.
(6)
Bu Yasa kapsamına giren ürünlerin üretildiği yerlerde üretici tarafından, kullanıldığı yerlerde ise kullandıran tarafından gerekli sağlık tedbirlerinin alınması zorunludur. Alınması gereken sağlık tedbirleri ve bu sağlık tedbirlerinin alınmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça hazırlanacak, Bakanlar Kurulunca onaylanacak ve Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzükle düzenlenir.
(7)
Bu Yasa kapsamına giren ürün bağımlılarının tedavi ve rehabilitasyonları Bakanlığa bağlı merkezlerde veya Bakanlıkça izin verilen Özel Sağlık Kuruluşları tarafından gerçekleştirilir.
(8)
Bu Yasa kapsamına giren ürünlerin dış ambalajları ile varsa iç ambalajlarına sağlığa zararlı olduğunun ve çocuklara verilemeyeceğinin görünür ve okunaklı bir şekilde yazılması zorunludur. Bu uyarı yazılarına resim ve şekiller de eklenebilir ve uyarı yazıları ile resim ve şekillerin kaplayacağı alan, toplam alanın %30 (yüzde otuz)’undan az olamaz.
(9)
Bu Yasa amaçları bakımından gerekli ve uygun görülmesi halinde, bu Yasa kapsamına giren ürünlerin ithali, imali, satışı, bulundurulması, yasaklanması, kısıtlanması ve toplatılması Bakanlar Kurulunca çıkarılacak ve Resmi Gazete’de yayımlanacak bir Emirname ile gerçekleştirilir.
(10)
Bu Yasa kurallarına uyulup uyulmadığının tespitine ilişkin yapılacak olan denetimler, Bakanlık tarafından görevlendirilecek ve yetkilendirilecek Müfettişler tarafından yapılır.
Ceza ile İlgili
Kurallar
6.
(1)
Bu Yasanın 5’inci maddesinin (1)’inci ve (8)’inci fıkra kurallarından herhangi birine aykırı hareket eden kişiler bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde, 6 (altı) aya kadar hapis cezasına veya yürürlükteki aylık asgari ücretin 5 (beş) katına kadar para cezasına veya her 2 (iki) cezaya birden çarptırılabilirler. Ayrıca bu Yasanın 5’inci maddesinin (8)’inci fıkra kurallarına aykırı olarak ambalajlama yapılması halinde mahkeme, yukarıdaki cezalar yanında bu şekilde ambalajlanan ürünlerin müsadere edilmesine de emir verebilir.
(2)
Bu Yasanın 5’inci maddesinin (2)’nci, (4)’üncü, (5)’inci ve (6)’ncı fıkralarındaki kurallardan herhangi birine aykırı hareket eden kişiler bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde, 1 (bir) yıla kadar hapis cezasına veya yürürlükteki aylık asgari ücretin 10 (on) katına kadar para cezasına veya her 2 (iki) cezaya birden çarptırılabilirler.
(3)
Bu maddede öngörülen suçların tüzel kişi tarafından işlenmesi halinde, ilgili hapislik cezaları tüzel kişinin direktörleri ve yetkililerine uygulanır.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Son Kurallar
Yürütme
Yetkisi
7. Bu Yasa, Sağlık İşleriyle Görevli Bakanlık tarafından yürütülür.
Yürürlüğe
Giriş
8. Bu Yasa, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten 3 (üç) ay sonra yürürlüğe girer.