İskan, Topraklandırma Ve Eşdeğer Mal Yasası

RG Sayı: 54 16 Ağustos 1977

Kıbrıs Türk Federe Meclisinin 3 Ağustos 1977 tarihli birleşiminde Kabul olunan İskan, Topraklandırma ve Eşdeğer Mal Yasası, Anayasanın 74’üncü maddesi gereğince, Kıbrıs Türk Federe Devleti Başkanı tarafından Resmi Gazetede yayınlanmak suretiyle ilan olunur.

41/1977

İSKAN, TOPRAKLANDIRMA VE EŞDEĞER MAL YASASI

(5/1981; 27/1982; 23/1985; 3/1988; 12/1989; 44/1990; 24/1991; 53/1991; 17/1992, 6/1994; 52/1995; 39/1998; 28/2014, 55/2014, 24/2018 , 40/2025 ve 47/2025 sayılı değişiklik Yasaları ile değiştirilmiş ve birleştirilmiş şekliyle)

MADDE DİZİNİ:

Madde 1. Kısa isim.

BİRİNCİ KISIM – GENEL KURALLAR

I. BÖLÜM – AMAÇLAR.

Madde 2. Amaçlar.

II. BÖLÜM – TEFSİR.

Madde 3. Tefsir.

III.BÖLÜM – KULLANILACAK KAYNAKLAR, TESPİT VE HARİTALAMA İŞLERİ.

Madde 4. Dağıtım Konusu kaynaklar.

Madde 5. Kaynakların tespiti.

Madde 6. Dağıtım Cetvellerinin tanzimi.

IV: BÖLÜM – KAMULAŞTIRMA

Madde 6A. Dağıtım Konusu malların kamulaştırılması.

İKİNCİ KISIM – TOPRAKLANDIRMA.

I. BÖLÜM – TOPRAK DAĞITIMI.

Madde 7. Dağıtım ilanı ve toprak isteklerinin saptanması.

Madde 8. Askı ve itirazların incelenmesi.

Madde 9. Hak sahipliğinin onaylanması.

Madde 10. Komisyonlar.

Madde 11. Toprak dağıtılacaklar.

Madde 12. Toprak dağıtımından yararlanma.

Madde 13. Toprak dağıtımında gözetilecek sıra.

Madde 14. Dağıtımda verilecek toprak miktarı.

Madde 15. Başka yerden toprak verilmesi.

Madde 16. Toprak dağıtılırken göz önünde bulundurulacak hususlar.

Madde 17. Topraklandırılamayan çiftçilere sağlanacak olanaklar.

II.BÖLÜM – DAĞITILAN TOPRAKLARA İLİŞKİN KURALLAR.

Madde 18. Dağıtılan toprak ile verilen aynî krediler üzerinde kayıtlamalar.

Madde 19. Taksim ve ifraz yasağı

Madde 20. Dağıtılan toprağın geri alınması.

Madde 21. Dağıtıma tabi topraklarda mirasçıların tasarrufu.

Madde 22. Toprak dağıtımına itiraz.

III.BÖLÜM – MERA TAHSİSİ

Madde 23. Tanım.

ÜÇÜNCÜ KISIM – İSKANA İLİŞKİN KURALLAR.

I. BÖLÜM – İSKAN.

Madde 24. Konut ve küçük işyerlerinin tahsisi.

Madde 25. Tahsis yapan kuruluş.

Madde 26. Konut ve işyeri tahsisinden yararlanma.

Madde 27. Tahsis hakkının kaybolması.

Madde 28. Konutların kullanılabilirlik durumu.

Madde 29. Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak tahsis, kiralama ve işgallerin durumu.

II. BÖLÜM – İÇ İSKANIN DÜZENLENMESİ.

Madde 30. İç iskanın düzenlenmesi.

Madde 31. Aynî ve nakdî yardımlar.

DÖRDÜNCÜ KISIM – REHABİLİTASYON KREDİLERİ.

Madde 32. Kredi fonunun kurulması.

Madde 33. Bankacılık işlemleri.

Madde 34. Fon kaynakları.

Madde 35. Kredi Komitesi ve kredinin verilme koşulları.

Madde 36. Fon hesaplarının denetlenmesi.

BEŞİNCİ KISIM – ÇEŞİTLİ KURALLAR.

Madde 37. Tasarruf hakkı.

Madde 38. Yasadan önce yapılan uygulamalar.

Madde 39. Sosyal yardımlardan yararlanamama hali.

Madde 39A. Hak sahiplerine kredi verilmesinde yöntem.

Madde 40. Tahsis edilen taşınmaz mallar üzerindeki kayıtlar.

Madde 40A. Hak sahibi olmayanlara konut ve küçük işyeri kiralama.

Madde 40B. Rezerv tarımsal kaynakların değerlendirilmesi.

Madde 41. Taşınmaz mallar için uygulanacak kira ve tahsis edilen konut ve işyerlerinin bakım ve onarımı.

Madde 42. Kiralamada göz önünde bulundurulacak hususlar; göçmen ve şehit eşlerine tanınacak muafiyetler.

Madde 42A. Kiralayanlara taşınmaz mal koçanı verilmesi.

Madde 43. Kamu yararı amacıyla taşınmaz malı geri alma.

Madde 44. Tahsis edilecek taşınmaz malların tahliye edilmesi.

Madde 45. Tasarrufların men edilmesi.

Madde 45A. Tahsisten hak sahibi olanlara taşınmaz mal koçanı verilmesi.

ALTINCI KISIM – EŞDEĞER MALLA İLGİLİ KURALLAR.

I.BÖLÜM – EŞDEĞER MAL VERME.

Madde 46. Eşdeğer mal verme.

Madde 47. Eşdeğer konusu malın değeri.

III. BÖLÜM – KOMİSYON, ALT KOMİSYON VE KURULLARIN KURULUŞ, GÖREV VE YETKİLERİ.

Madde 48. Saptama, Değerlendirme ve Tazmin Komisyonu

Madde 48A. İskan Encümeninin oluşumu, görev ve yetkileri.

Madde 49. Danışma Kurulu.

Madde 50. Alt Komisyonlar.

Madde 51. Komisyon, kurul ve alt komisyonların görev, yetki ve sorumlulukları.

Madde 52. Saptama, Değerlendirme ve Tazmin Komisyonunun çalışma usulü.

Madde 53. Danışma kurullarının çalışma usulü.

IV. BÖLÜM – GÜNEY BÖLGESİNDE TERKEDİLEN TAŞINMAZ MALIN SAPTANMASI.

Madde 54. Eşdeğer mal için başvurma.

Madde 55. Formalara tevsik belgelerinin eklenmesi.

Madde 56. 20.7.74’den önce veya sonra yapılan hibe ve benzeri işlemler

Madde 57. Çözümlenmemiş yükümlülükler.

Madde 58. Alacaklıların başvurması.

Madde 59. Mal değer belgesinde borç miktarlarının işlenmesi.

Madde 59A. Kuzey malları üzerindeki yükümlülükler.

Madde 60. Ödenecek harç.

Madde 61. Uzun vadeli icar durumu.

Madde 62. Formaların derlenmesi.

Madde 63. Formaların değerlendirilmesi.

Madde 64. Terk edilen taşınmaz malların değerinin saptanmasında izlenecek yöntem.

IV.BÖLÜM – TAŞINMAZ MAL SAPTAMA VE DEĞERLENDİRME İLANI VE

İTİRAZLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ.

Madde 65. Taşınmaz mal saptama ve değerlendirme ilanı.

Madde 66. İtirazların incelenmesi.

Madde 67. Mal değer belgesi verilmesi.

V.BÖLÜM -- KUZEY MALLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ “T” CETVELİNİN TANZİMİ VE TEBLİĞİ İLE EŞDEĞER MAL VERİLMESİ

Madde 68. Kuzey mallarının değerlendirilmesi.

Madde 68A. Görevlilere engel olunması

Madde 68B. Özel bölge ilanı.

Madde 69. T Cetvellerinin tanzimi

Madde 69A. Ek T Cetveli düzenlenmesi.

Madde 70. T Cetvellerinin değerlendirilmesi.

Madde 70A. Puan birleştirme.

Madde 71. Eşdeğer mal verilmesi.

VI.BÖLÜM – EŞDEĞER MAL İSTEMİNDE BULUNMA VE TAHSİS.

Madde 72. Eşdeğer mal isteminde bulunma.

Madde 72A.Kaynak paketinde alınacak taşınmazlar, ilan ve başvuru usulü.

Madde 72B.Kaynak paketi yolu ile mal verilmesinde yöntem.

Madde 73. Nakdi tazminat ödenmesi.

Madde 74. Talep edilen malın değerinin hak edilenden fazla veya az olması.

Madde 74A.Diğer Bakanlık veya kuruluşlardan intikal eden taşınmaz mallara taşınmaz mal koçanı verilmesi.

Madde 75. Kesin tasarruf belgesi verilmesi işlemine başlama.

Madde 76. Eşdeğer mal vermede öncelikler.

Madde 77. Borçların ödenmesinde vade ve faiz.

Madde 78. Kaynak paketine müracaatın geriye alınmasında sınır.

Madde 79. Eşdeğer olarak verilen malın tahliyesi..

Madde 80. Kütük tutulması ve kesin tasarruf belgesi verilmesi..

Madde 81. Eşdeğer mal belgesi verilmesi.

Madde 82. Terk edilen maldan Hazine lehine ferağ.

Madde 83. Yükümlülükler.

Madde 84. Yükümlülükleri yerine getirilmeyen malların satılması.

Madde 85. Mecburi satış yöntemi.

Madde 86. Tazminat ödenmesi.

YEDİNCİ KISIM – SON KURALLAR.

Madde 87. Görevi kötüye kullanma.

Madde 88. Mal beyanı.

Madde 88A.Sürelerin uzatılması veya yenilenmesi.

Madde 88B.Eşdeğer mal puanı devrinde kısıtlama.

Madde 89. Suç ve cezalar.

Madde 90. Özel bölgelerdeki taşınmaz malların değer takdiri.

Madde 91. Üçüncü devlet uyruklularına ait taşınmaz mallara yerleştirilenler.

Madde 92. Tahsis edilen malın geriye alınması veya koçanlı mala getirilen kısıtlama.

Madde 93. Siyasal partiler, sendikalar, Kızılay, Çocuk Esirgeme Kurumu, Belediyeler ve Köy Kooperatifleri Kredi şirketlerine taşınmaz mal koçanı verilmesi.

Madde 94. Kaynak paketi ile dağıtımda eşdeğer puanlılara öncelik.

Madde 95. Kaynak paketi ile dağıtılan taşınmazların mülkiyete alınması.

Madde 96. Göçmen Evleri ile İşçi Evlerinin mülkiyete alınması.

Geçici Maddeler.

Madde 97. Yürütme.

Madde 98. Yürürlük tarihi.

Kıbrıs Türk Federe Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar:

Kısa İsim

1. Bu Yasa, İskan, Topraklandırma ve Eşdeğer Mal Yasası olarak isimlendirilir.

41/1977

5/81

27/82

23/85

3/88

12/89

44/90

24/91

53/91

17/92

6/94

52/95

39/98

Birinci Kısım

GENEL KURALLAR

1. Bölüm

AMAÇLAR

Amaç

2. Bu Yasanın amacı:

(1) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti denetim ve yönetimindeki bölge dışında ikamet eden yabancı kişiler veya kimliği veya nerede olduğu bilinmeyen yabancılar tarafından terkedilmiş bulunan;

toprak, bahçe, konut, küçük işyeri, arsa ve benzeri taşınmaz malların; mülkiyet, tasarruf ve işletme şeklinin ve işletmelerle ilgili yapının verimlilik ve sosyal adalet ilkelerine uygun olarak düzenlenmesini;

(2) (a) Tarım sektöründe istihdamı öngörülen, göçmen veya yerleşik durumdaki, çiftçi tanımına giren topraksız ve az topraklı hak sahibi ailelerin yeter gelirli tarımsal aile işletmeleri haline getirilmeleri için topraklandırılmalarını, canlı ve cansız demirbaşla donatılmalarını ve

kredilendirilerek üretici duruma getirilmelerini,

(b) Şehit, malul gazi, hadise kurbanı ve göçmen ailelerin, nüfus durumlarına göre yeterli ve sağlık koşullarına uygun birer sosyal konuta sahip kılınmalarını, zorunlu görülen ev eşyasıyla donatılmalarını,

Küçük esnaf, sanatkar ve benzeri meslek sahiplerinin,

mesleklerini yürütebilecekleri, birer küçük işyerine

kavuşturulmaları, donatım ve işletme kredileriyle

desteklenmelerini,

Kıbrıs’ın Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları dışında veya içinde olup, askeri nedenlerle kullanamama

durumunda taşınmaz malı bulunanlara bunlara karşılık

eşdeğer miktarda mal verilmesini veya tazmin edilmelerini, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içindeki

taşınmaz malı, Rumlar tarafından hasara uğratılmış,

tahrip edilmiş veya Rumların zor kullanması sonucu, terk edilmekten ötürü hasara uğramış taşınmaz malların tamir veya tazmin edilmesini, (Hasara uğramış taşınmaz malın olanaklar ölçüsünde öncelikle tamir edilerek, sahibine teslim edilmesi esastır,)

Göçmenlerin kendi kendilerine yeterli hale gelinceye kadar geçecek belirli bir süre içinde ayni ve nakdi yardımlarla desteklenmelerini,

sağlamaktır.

II. Bölüm

TEFSİR

Tefsir

3. Bu Yasada metin başka türlü gerektirmedikçe:

“Aile” karı koca ve varsa reşit olmayan füru ile evli olmayan ve aile reisi ile birlikte oturan füruları anlatır. Ancak reşit olup da yalnız yaşayan ve evli olmayan erkek fürularla vesayet altında bulunanlar da “aile” sayılır. Aile reisi, varsa koca yoksa kadındır.

“Aile işletmesi” veya “Yeter gelirli tarımsal aile işletmesi” çiftçilik yapılması için norm dahilinde gerekli toprak, bina, tesis, alet, makine, bitkisel ve hayvansal üretim araçları gibi tarımsal girdilerden tümü veya birkaçı ile işgücünün birlikte kullanıldığı üretim birimini anlatır.

“Arsa”, arsa olarak parsellenip parsellenmemesine bakılmaksızın yürürlükteki mevzuata göre inşai faaliyetlerin yapılmasına elverişli arazi parçasını anlatır.

55/2014 “Bakan”, İskan İşleriyle Görevli Bakanı anlatır.

“Bakanlık”, İskan İşleriyle Görevli Bakanlığı anlatır.

“Çiftçi”, çiftçilik işlerini, bedeni güçlerini kısmen veya tamamen katarak doğrudan doğruya yapan ve esas geçim kaynağını bu işlerden sağlayanları anlatır.

“Dönüm”, 14.400 ayak kare yüzölçümünü anlatır.

“Göçmen”, aşağıdaki niteliklerden herhangi birisini haiz olanları anlatır:

(a) Esas yerleşim yeri Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları dışında Kıbrıs’ta olup, 20 Temmuz 1974 tarihinden sonra Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti bölgesine intikal eden Kıbrıslı Türkler;

(b) 20 Temmuz 1974 tarihinden evvel Ulusal direniş uğruna veya direniş sırasında değişik yıllarda Kıbrıs dahilinde göç

2(a).27/1982 etmek durumunda kalanlar;

(c) Türk makamlarınca yerleşme yerlerini değiştirmek

zorunda bırakılanlar;

(ç) Geçmiş yıllarda Rumların yaptığı baskılar ve çeşitli nedenler sonucu, zorunlu olarak Adayı terk ettikleri Bakanlar Kurulunca saptanmış bulunanlar;

(d) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti bölgesinin topyekün kalkındırılmasında; emek, bilgi ve sermayelerinden yararlanmak üzere ve Kuzey Kıbrıs Türk

Cumhuriyeti yurttaşlığına geçmek kaydıyla veya Bakanlar Kurulunun saptayacağı özel koşullarla, iskan edilmeleri uygun görülenler.

2(1).52/1995 “Göçmen Evleri”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti hudutları dahilinde bulunan ve 1963 olaylarında bulundukları bölgeden göç etmek zorunda kalan Türk yurttaşlarının emniyetli Türk bölgelerinde iskan ve rehabilite edilmeleri amaçları ile yaptırılan konutları anlatır.

“Güney bölgesi”, Kıbrıs’ta Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları dışında kalan veya sınırları dahilinde olup, her türlü tasarrufu askeri bakımdan sakıncalı görülen taşınmaz malın bulunduğu bölgeyi anlatır.

“Hak sahibi”, Türk yurttaşı olmak kaydıyla:

(a) Toprak dağıtımı açısından;

Toprak dağıtımı çalışmalarının yapıldığı yörede oturan, geçimini bizzat tarımdan sağlayan veya sağlamak zorunda bulunan, çiftçilik dışında küçük esnaf, sanatkar, kadrolu işçi statüsünde ve görevi devamlı olmayan işçiler ve

benzeri durumda olup çiftçilik yapabilme yeteneğini haiz yılda saf 36.000 TL’nin altında gelir elde eden kamu

görevlisi olmamak kaydıyla bilgi, beceri ve öğrenimi itibariyle örnek çiftçilik yapabilme yeteneğine sahip olan

aile reisi durumundaki,

(b) Konut tahsisi açısından;

Şehit ve hadise kurbanı kişilerin en yakınına; malul gaziler ile aile reisi durumunda olup da göçmenlik ve iktisaden güçlendirilecekler tanımına girenlerden Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti bölgesinde kendisinin, eşinin veya velayeti altındaki çocuklarının ayrı ayrı veya birlikte toplam

yarı hisseden fazla koçanlı konutu bulunmayanlar

veya yukarıda sıralanan aile fertlerinden herhangi

birinin sağlık koşullarına ve oturmaya uygun

konutu olmayan,

(c) Küçük işyeri açısından;

Öncelikle göçmenlik tanımına giren, tahsis edilecek işyerinin niteliklerine uygun bir meslek veya sanatı icra edebilme durumunda olan,

(ç) Eşdeğer mal veya tazminat açısından:

Kıbrıs’ta Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları dışında kalan veya sınırları içinde olup, her türlü tasarrufu askeri bakımdan sakıncalı görülen taşınmaz malı bulunanlarla,

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti bölgesindeki taşınmaz

malı, Rumlar tarafından hasara uğratılmış, tahrip edilmiş veya Rumların zor kullanması sonucu terk edilmekten ötürü hasara uğramış ve tazmin edilmeyenlerle mülhak vakıfların mütevellileri ve galleharları olan özel ve tüzel

kişileri anlatır.

Ancak:

2(b).27/1982 (i) Ayni kişi hem (a) hem (c) fıkraları uyarınca hak sahibi olamaz.

31 Temmuz, 1982 tarihinden sonra, eşdeğer mal uygulamaları tamamlanmadan, yukarıda (a),(b), ve (c) fıkraları uyarınca vaki olacak hak sahiplilik müracaatları işleme konulmaz ve yeni hak sahipleri ihdas edilmez.

Eşdeğer mal taleplerinin yoğunluk kazanmadığı yörelerde, boştaki kaynaklar, eşdeğer mal paketlerinde ilan edildikleri halde 12 ay süre ile talep edilmedikleri takdirde İskan İşlerinden sorumlu Bakanın kararı ile bulundukları yörelerdeki eşdeğer dışındaki yeni hak

sahiplerine tahsis edilebilir.

Yukarıda (a) fıkrasında geçen 36.000 TL tutarındaki yıllık saf gelir miktarı, gerekli görülen hallerde Bakanlar Kurulu tarafından değişen koşullar göre yeniden tespit edilebilir.

(d) 1 Ağustos 1958 tarihi ile Güvenlik Kuvvetlerinin Kuruluş , Görev ve Yetkileri Yasasının yürürlüğe girdiği tarih olan 30 Kasım 1976 tarihleri arasında görev yapan ve bu görevini terhis belgesi, mukavemetçilik kimlik kartı veya askerlik kimlik kartı ile kanıtlayan mukavemetçiler ve Mücahitler ile Birinci ve İkinci Barış Harekâtına katılan ve herhangi bir zamanda Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti yurttaşlığını almış ve 3 Mayıs 1985 tarihine kadar Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetine yerleşmiş bulunan Türk Barış Kuvvetleri mensuplarına, eşdeğer mal verme işlemlerinin tamamlanmasını müteakip, Bakanlar Kurulunca yapılacak bir Tüzükle hak edecekleri puan karşılığında taşınmaz mal ve böyle bir taşınmaz malın Kesin Tasarruf Belgesi verilir.

Yukarıda sözü edilen Mücahit, Mukavemetçi ve Türk Barış Kuvvetleri mensuplarından, hangilerinin ne şekilde yararlandırılacakları ve Mukavemetçiliği Tevsik Kurulu'nun oluşumu ve çalışma şeklini gösteren esaslar Bakanlar Kurulunca çıkarılacak bir Tüzükle saptanır.

23).12/1989

29/1976

“Hasara uğrayan mal”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içerisinde kalan ve Rumlar tarafından tahrip edilen veya Rumların baskısı sonucu terk edilmek zorunda bırakılarak, bu yüzden hasara uğrayan taşınmaz malı anlatır.

“İktisaden güçlendirilecekler”, beş nüfuslu aile için tüm geliri 36.000 TL’nin altında olan ve bu Yasadaki hak sahipliliği kriterlerine durumu uygun olan ekonomik ve sosyal yönden güçlendirilmeleri gerekli olanları anlatır.

55/2014 “İskan Komitesi”, bu Yasanın 48’inci maddesi kuralları uyarınca oluşturulan ve görev ve yetkileri bu Yasanın 48A maddesi ile belirlenen Komiteyi anlatır.

2(2).52/1995 “İşçi Evleri”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti hudutları dahilinde bulunan ve 1963 öncesi idaresince sosyal konut amaçlarında kullanılmak üzere yaptırılan ve işçi evleri olarak bilinen konutları anlatır”.

55/2014 “Konut”, insanların içinde yaşadığı, ikamet amacıyla kullanılan ev, apartman, mesken ve benzeri yapıları anlatır.”

2(d).27/1982 “Komisyon”, 55/2014 sayılı yasa ile yürürlükten kaldırıldı.

55/2014

“Kuru Arazi”, sulanmayan ve alınacak tedbirlerle de sulanması mümkün görülmeyen araziyi anlatır.

2(e).27/1982 “Küçük işyeri”, rehabilitasyon amaçları ile yeterli gelir elde edilebilecek, pastahane, kahvehane, terzi, manifatura, imalathane, kasap, bakkal, lokanta, tuhafiye, fırın, kunduracı, pansiyon, manav, mobilyacı, marangoz, çeşitli tamir ve üretim atölyeleri, değişik amaçlarla kullanılan yazıhane ve benzeri yerleri anlatır. Küçük işyerinin tayini ile ilgili olarak izlenecek yöntem Bakanlar Kurulu tarafından hazırlanacak Tüzükle saptanır.

2(1).17/1992 “Mal Değer Belgesi”, Güney bölgesinde kalan mala karşılık veya hasara uğrayan malın hasarına karşılık takdir edilen puanları gösteren belgeyi anlatır ve mücahitlere, mukavemetçilere, Türk Barış Kuvvetleri mensuplarına, malul gazilere, şehit ve hadise kurbanlarının en yakınlarına verilen puanları gösteren belgeleri de kapsar.

“norm”, beş nüfuslu aile işletmesi için yılda 36.000 TL çiftçi saf geliri elde edebilecek arazi genişliğini anlatır. Yöresel olarak hazırlanacak tarımsal işletme planlarında saptanacak norm, sadece toprağa dayandırılabileceği gibi, arazi, irat hayvanları ve diğer yan gelir olanakları ortak bir şekilde hesaplanabilecektir.

2(2).27/1982 “Puan” terk edilen veya hasara uğrayan taşınmaz mala karşılık olarak verilen, ayrıca mücahide, mukavemetçiye, Türk Barış Kuvvetleri mensubuna, malul gaziye, şehit ve hadise kurbanı ailelerine tazminat olarak verilen değer birimini anlatır ve bu statüdekilerin her birine verilen puan ayni değerde olup, aynı işlemlere bağlı olur ve karşılığında mal almaya yaradığı gibi satılabilir ve bağışlanabilir.

“Sulu arazi”, bitki yetiştirme devresinde gerekli olan, ancak yağışlarla karşılanamayan su açığının, yerüstü veya yeraltı su kaynaklarından temin edilen sulama suyu ile karşılanması imkanı bulunan ve nitelikleri sulamaya elverişli olan toprak parçasını anlatır.

2(f).27/1982 “Şehit, Hadise Kurbanı ve Malul Gazi” , deyimleri, değiştirilmiş şekliyle Şehit ve Hadise Kurbanı Aileleri 7/1974 ve Malullere Yardım Yasası’nda belirtilen anlamda anılırlar.

11/1975

25/984

20/1989

2(f).271982 “Şehit ve Hadise Kurbanının en yakını”, deyimi, şehit ve hadise kurbanının eşi ve çocukları ile ana ve babasını anlatır

“Tahsis amaçlı konut”, eşdeğer mal verilmesine ilk öncelik verilmesi kaydıyla; bölge aile nüfusu, bölgedeki eşdeğer mal talebi ve rehabilitasyon amacı ile ilgili konut ihtiyacı da göz önünde tutularak Bakanlar Kurulunca çıkarılacak bir Tüzükle saptanacak konutu anlatır.

“Tarım arazisi”, üzerinde ekim, dikim, bakım, yetiştirme yapılabilen veya orman hariç doğrudan doğruya tabiattan yararlanmak suretiyle bitki veya hayvan üretimine elverişli olan araziyi anlatır ve “toprak”, “arazi” veya “tarla” deyimlerini de kapsar.

“Tarımsal büyük işletme”, aile işletmesinin üç katından fazla gelir getiren işletmeyi anlatır.

“Tarımsal orta işletme”, aile işletmesinin üç katına kadar net gelir getiren tarımsal işletmeyi anlatır.

2(2).12/1989 “Tasarruf”, Taşınmaz mallarda bu Yasa ve Yabancı Taşınmaz Mallar (Kontrol ve Yönetim) Yasası uyarınca 32/1975 yapılmış tahsis ve/veya akdedilen kira mukavelesi veya Bakanlıkça verilmiş yazılı kullanım belgesi tahtındaki kullanımı anlatır.

“Taşınmaz mal”,

(a) arazi ve toprağı,

(b) arsayı,

(c) her çeşit bina ve yapıyı,

2(g).27/1982 (ç) toprağa ekilmiş ve dikilmiş olan her çeşit bitkiyi,

(d) arazi içindeki kuyu, pınar ve diğer su kaynağını,

(e) taşınmaz mal veya üzerindekilerle ilgili her çeşit yasal hak ve imtiyazı,

(f) yukarıda sayılanlar üzerindeki bölünmemiş hisseyi

anlatır.

“Taşınmaz mal değeri”, hak sahiplerine terk ettikleri mala veya hasara uğrayan malların hasarına karşılık Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti bölgesinde verilecek taşınmaz mal veya tazminata esas olacak puan değeri anlatır.

2(h).27/1982

2(3).52/1995 “Taşınmaz Mal Koçanı”, bu Yasa kuralları uyarınca verilen ve Taşınmaz Mal (Tasarruf, Kayıt ve Kıymet Bölüm 224 Takdiri) Yasasında ona verilen anlamı taşır. Bu Yasada “Kesin Tasarruf Belgesi” olarak anılan ve bu Yasa 3/1960 kuralları uyarınca verilen “Belge” de, Taşınmaz Mal Koçanı olarak okunur ve yorumlanır.

7/1978

“Terk edilen Mal”, Güney bölgesindeki terk edilen taşınmaz malı anlatır.

“Türk Yurttaşı”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinin Türk yurttaşlarını anlatır ve Türk yurttaşlarının denetiminde bulunan tüzel kişileri de kapsar.

“Uzun vadeli icar”, en az beş yıllık süre için yapılmış olup; bina inşaatı, ağaç dikimi ve başka şekillerde inkişaf şartlarını içeren icarları anlatır.

“Yabancı”, Kıbrıs ve Yunan asıllı Rumları, bunlar tarafından kurulmuş şirket, ortaklık, firma, sosyal kültürel kurum veya kuruluşları veya bunlardaki hisselerini, Bakanlar Kurulu kararnameleri ile “yabancı” olarak tanımlanacak diğer Devlet uyruklularını veya herhangi bir ulus asıllılarını anlatır.

“Yöre”, insan-kaynak dengesini en iyi şekilde sağlayabilmek için belirli sayıda köyden oluşan toprak dağıtımının yapıldığı bölgeyi anlatır.

III. BÖLÜM

KULLANILACAK KAYNAKLAR, TESBİT VE

HARİTALAMA İŞLERİ

Dağıtım Konusu

4. (1) Yabancı Taşınmaz Malları (Kontrol ve Yönetim) Yasası ile Yabancı Malların Tahsis ve değerlendirilmesi Kaynaklar Yasası kurallarına bakılmaksızın, Kıbrıs Türk Federe Devletinin ilan edildiği 13 Şubat 1975 tarihinde 32/1975 terkedilmiş bulunan veya söz konusu tarihten sonra terkedilmiş veya sahipsiz mal olarak nitelendirilen 33/1975 tüm taşınmaz mallar, İskan işlerinden sorumlu Bakanlığın kontrol ve yönetimindedir.

Bu mallardan orman, yeşil saha, anıt ve park yerleri, sular, yeraltı suları, doğal kaynaklar ve savunma

3.12/1989 alanları, kamu yönetimi ve askeri amaçlar için gerekli bina, tesis ve arsalar ile şehir ve kırsal planlama, toprak koruma amaçları için

gerekli görülenler dışında kalan taşınmaz mallar bu Yasa amaçları için kullanılırlar.

Yukarıdaki amaçlar için ayırma, Bakanlığın önerisi üzerine Bakanlar Kurulu kararı ile yapılır.

(2) Sınai, ticari, turistik, tarımsal orta işletmeler, arsalar ve arsaya elverişli araziler ise eşdeğer mal verme dışında, iskan amaçlarıyla münferiden tahsis edilemez.

Ancak, Güneyde benzeri işletme veya puan değeri yüksek mallar bıraktığı saptanan hak sahibi gerçek veya

3.27/1982 tüzel

kişilere, eşdeğerde işletme verilebilir. Ayrıca, öncelik tek başına aynı nitelikte mal bırakan hak sahiplerinde olmak kaydıyla, bir araya gelerek işletme isteminde bulunan iki veya daha fazla eşdeğer mal alacaklısına da, toplam puan değerleri karşıladığı takdirde, bir veya daha fazla işletmeler ortaklaşa verilebilir. Bu gibi hallerde, Yasa’nın 74’üncü maddesinin (1)’inci fıkrasında öngörülen hoşgörü payı tek kişiye tanınandan fazla olamaz.

Bakanlar Kurulu kararı ile saptanacak kamu yararı kararı alınan tesis ve işletmeler bu Yasa kapsamı dışında kalır.

Eşdeğer mal verme amacıyla tahsis edilen bu gibi tesislerin, kuruluş amacına uygun bir şekilde işletilmesi esastır.

(3) Sahiller, ormanlar, parklar, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunması gerekli tabii kaynaklar, su kaynakları, savunma alanları ve anıtlar, antik değeri olan yer ve binalar, kamu hizmetinde kullanılacak olan bina ve tesisler, sosyal konut ve tesisler ile kamusal tesisler için gerekli arsalar bu Yasa amacı için tahsis kapsamı içine alınamaz.

2.24/1991 “Sahiller denizin karadan en çok yükseldiği noktadan ölçülmek üzere, 100 metreye kadar olan herhangi bir mesafe içindeki yeri anlatır. Bu yer içinde kalacak ve bu Yasa amaçları için tahsis kapsamı içine alınmayarak devletin hüküm ve tasarrufunda kalacak sahillerdeki kaynaklar, topoğrafik, ekolojik ve yapılaşma durumu dikkate alınarak, Şehir Planlama

Dairesince hazırlanacak ve Bakanlar Kurulunca onaylanacak tapu haritaları üzerinde belirlenir. Bunların dışındakiler tahsis, kira veya eşdeğer amaçları için kullanılabilir.”

Kaynakların tespiti

5. Tarımsal arazilerin miktarı ve kullanılma durumu, İskan işlerinden sorumlu bakanlık tarafından, mevcut harita ve dokümanlar da değerlendirilerek saptanır. Tapu ve Kadastro Dairesinde mevcut haritaların gerçek duruma göre revizyonu yapılabileceği gibi, gerekli görülen yerler yeniden ölçülerek haritaları yapılır.

Tespit edilen bu kaynaklara ait bilgiler form listeler halinde ve paftalardan da birer suret eklenerek Tapu ve Kadastro Müdürlüğüne intikal ettirilir.

Dağıtım cetvellerinin

6. Eşdeğer mal verme dışındaki, tahsis ve dağıtımlar yapıldıktan sonra; taşınmaz malın; pafta, parsel numaraları, tanzimi miktarı, cinsi ve kullanma hakkının verildiği hak sahibinin isminin de belirlendiği, form dağıtım cetvelleri

4.27/1982 düzenlenerek, bir örneği Tapu ve Kadastro Müdürlüğüne verilir ve Müdürlükte özel bir kütükte tutulur.

5.27/1982 IV. Bölüm

KAMULAŞTIRMA

Dağıtım Konusu 6A. Bu Yasa amaçları bakımından gerekli görülen hallerde bu Yasa kapsamına giren taşınmaz mallar, tahsis öncesi veya malların tahsisten sonra Bakanlar Kurulu kararı ile kamulaştırılabilir.

kamulaştırıl-ması

5.27/1982

İkinci Kısım

TOPRAKLANDIRMA

I. Bölüm

TOPRAK DAĞITIMI

Dağıtım ilanı ve toprak

7. Toprak dağıtımının yapılacağı yöre ve toprak isteminde bulunacakların başvurma süresi, İskan işlerinden sorumlu isteklerinin saptanması Bakanlıkça Resmi Gazetede yayımlanarak, radyo ve gazeteler aracılığı ile durum halka duyurulur.

Duyuruyu müteakip, toprak isteminde bulunan kişilere “Toprak İstek Beyan Kağıtları” doldurulur ve Beyanname Tetkik Komisyonu tarafından bunların; bölge halkı huzurunda doğruluk durumları saptanarak hak sahibi listeleri tanzim edilir. Beyanların doğruluğunu saptamada, gerektiğinde mevcut resmi belgelerin incelenmesi veya çeşitli kişilerin bilgisine başvurulması da mümkündür.

Askı ve itirazların

8. Toprak dağıtımı amacıyla, tanzim edilen “hak sahibi” listeleri köy veya kentlerde 20 gün süre ile askıya alınır.

incelenmesi Hak sahiplilik durumuna itirazda bulunacak kişilerin, askı süresinin tamamlanmasından başlayarak 20 gün içinde “İnceleme ve İtiraz Komisyonu”na başvurması şarttır.

Hak sahipliliğinin

9. Durumu kesinleşen “Hak Sahibi Listeleri” İskan işlerinden sorumlu bakan tarafından onaylanarak işleme konulur.

onaylanması Hak sahiplerinin tespitinde izlenecek yol, zamanlama, “Beyanname Tetkik Komisyonları” ile “İnceleme ve İtiraz Komisyonlarının” çalışma şekli, kullanılacak formlar, görevlendirilecek kişiler ve bu kişilerin, görev, yetki ve sorumlulukları Tüzükçe saptanır.

Komisyonlar

10. (1) Beyanname Tetkik Komisyonu;

Tarımsal Rehabilitasyon Şubelerinde görevli bir Ziraat Yüksek Mühendisinin başkanlığında, bir Tarım Teknisyeni veya bir memur, köy muhtarı, ihtiyar heyeti üyeleri ve (tercihen Kooperatif

Başkanı, sekreteri ve kır bekçisi) en az iki bilir kişiden oluşur.

(2) İnceleme ve İtiraz Komisyonu;

Kaza İdare Amirinin başkanlığında, İskan Şube Müdürü, Tarımsal Rehabilitasyon Şube Müdürü, Kaza Tapu Amiri ve

Kaza Tarım Dairesi Sorumlusu’ndan oluşur.

Toprak dağıtılacaklar

11. Toprak, bu Yasanın 3. maddesinin “hak sahibi” tanımının (a) ve (ç) bendi kapsamına giren aile reislerine verilir.

Ancak (ç) bendi kapsamına girenlere öncelikle verilir.

Toprak dağıtımından

12. Toprak dağıtımından yararlanabilmek için aşağıdaki şartları taşımak gerekir;

yararlanma (1) Türk yurttaşı olmak,

(2) Dağıtımın yapıldığı yörede yerleşmiş olmak,

(3) Çiftçilik yapmaya mani bedeni veya ruhi sakatlığı bulunmamak,

(4) Toprak dağıtımından yararlanmak için istemde bulunmak,

(5) Bu Yasa altında veya daha önce ( Ağustos 1976 tarihinden sonra) yapılan toprak dağıtımından kendisine verilen toprağı elinden çıkarmamış ve gerektiği gibi

6.27/1982 işleyip bakmış olmak,

(6) 20 Temmuz 1974 tarihinden önce izinsiz olarak Türk’ten gayrı özel veya tüzel kişilere

108.000 TL değerinden fazla ve daha sonra, herhangi bir şekilde güney bölgesi veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içinde, kendisinin, eşinin veya reşit olmayan aile fertlerinden birinin koçanlı toprağını hibe, devir veya satışını yapmamış olmak,

(7) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içinde sahip olduğu arazinin miktarı yerleşik olduğu yörede uygulanan normdan fazla olmamak,

(8) 65 yaşından büyük olmamak,

(9) Eşdeğer mal vermede (2),(3),(4),(7) ve (8). fıkralardaki şartlar aranmaz.

Toprak dağıtımında

13. (1) Eşdeğer mal kapsamı dışındaki toprak dağıtımı aşağıdaki öncelik sırasına göre yapılır:

gözetilecek sıra (a) Bu Yasanın 3. maddesi uyarınca göçmen tanımına girip geçimini çiftçilikten sağlayan veya sağlamak durumunda olan aile reisleri,

(b) 3’üncü madde uyarınca “iktisaden güçlendirilecekler” tanımına giren ve bizzat çiftçilikle uğraşan kişiler,

(c) Çiftçilik dışında küçük esnaf, zanaatkar, işçi ve benzeri durumda olup, yılda saf 36.000 TL’nin altında gelir sağlayanlar.

(2) Yukarıdaki fıkranın her bendi içindeki öncelik sırası şöyledir:

(a) Evli ve çocuk sahibi olanlar,

(b) Çocuk sahibi dullar,

(c) Evli ve çocuksuz aileler,

(d) Çocuksuz dullar ve evli olmayıp aile reisi sayılan kişiler.

Ziraat, Veteriner Fakülteleri ve bu öğrenim dalları ile ilgili meslek okulu mezunlarına, Devlet Dairelerinde görev almamayı ve tarımsal kaynağın verileceği yörede yerleşmeyi taahhüt ettikleri takdirde, örnek işletmeler kurmaları amacıyla, yukarıdaki sıraya bağlı kalınmaksızın tarımsal kaynak dağıtılabilir.

(4) Toprak dağıtımı, (3)’üncü fıkra koşulları saklı kalmak koşuluyla (1)’inci fıkranın bentleri sıra ile ele alınarak uygulanır ve ilk iki bent kapsamına girenlere bu Yasaya göre saptanan 3/4 norm kadar arazi verilmedikçe bir sonraki bent kapsamına girenlere tarımsal kaynak dağıtımı yapılmaz; (c) bendi kapsamına girenlere sadece çiftçilik dışında sağladıkları saf gelirlerini, yılda 36.000 TL’ne tamamlayabilecek miktarda arazi verilir. Her bent kapsamına girenlere uygulama yapılırken (2)’inci fıkradaki önceliklere de uyulur.

Dağıtımda verilecek

14. Toprak dağıtımında uygulanacak norm cetveli aşağıda gösterilmiştir. Bu cetvelde yer almayan türdeki toprak miktarı bitkiler veya

değişik şekilde kullanılan araziler için çiftçi saf geliri hesabı üzerinden, işletme genişliği saptanır.

(5 nüfuslu aile için 36.000 TL çiftçi saf geliri esasına göre)

Niteliği Cinsi veya Miktar 1 dönüm Bitki Türü kuru araziye göre karşılığı (dön)

Sulu Tarla Bahçe Patates 12 dönüm 12,8

“ Bostan 12 “ 12,8

“ Çilek 12 “ 12,8

“ Muhtelif sebze 12 “ 12,8

“ Narenciye 15 “ 10,2

“ Kayısı 8 “ 19,1

“ Muz 5 “ 30,6

“ Turfandacılık(Sera) 2 “ 76,5

Kuru tarla Hububat-baklagil 153 “ 1,0

Kuru (ova) Zeytin ağacı 166 adet 0,92

Kuru(dağlık) “ “ 332 adet 0,45

Kuru (ova) Harup 166 adet 0,92

Kuru (dağlık) “ 350 adet 0,43

Kuru “ Badem 166 adet 0,92

Büyükbaş İnek 7 adet 21,8

Küçükbaş Koyun 100 adet 1,53

Not: (a) İşletme tipleri tayin edilirken, zorunlu haller dışında polikültür prensibine göre hareket edilecektir.

Örnek: Hububatçı-Hayvancı İşletme tipi için

(i) Kuru tarla: 103 dön. 103 dön.

Koyun : 33 adet 50 “

Toplam : 153 dön

(ii) Münavebe= (Hububat+Baklagil+Nadas)

%33 %33 %33

(b) Çizelgede saptanan normlar iyi vasıflı tarımsal kaynaklara göre hesaplanmıştır.

Dağıtım öncesi yapılan arazi sınıflandırmaları sonucu çok iyi, orta, zayıf karakterde saptanan araziler için hazırlanacak zirai işletme planları sonucu bu normlarda artırma veya düşürme yapılır. Ancak sınıflar arasındaki mübadelet emsali %25’i geçemez.

(c) Çiftçi saf geliri= (Net gelir+Aile İşçiliği)’dir.

(2) Toprağın, tam norm uygulaması için yeterli bulunmadığı yörelerde, kısmi norm uygulaması yapılabilir. Ancak aile işletmesinin bu şekilde açık kalan gelir miktarını sağlayıcı yan gelir tedbirlerinin, Devlet tarafından alınması zorunludur.

(3) Tam ve kısmi norm olarak saptanan miktarlar, nüfusu beş ve daha az olan aile işletmeleri için uygulanır. Beşten fazla nüfusa sahip olan aile işletmelerinde her fazla nüfus için norma %10 ilave edilir. Ancak bu şekilde ilave edilen arazi miktarı normun

%50’sini geçemez.

(4) Güneyde, geçimini münhasıran tarımdan sağlayanlardan Güney Bölgesinde tam norm veya norm üstü arazi bırakanlara

öncelikle tam normun altında olmamak ve her halükarda terk etmiş oldukları arazi değerini aşmamak kaydıyla o yöre için saptanan yöre normunun iki katına kadar arazi dağıtılır.

(5) (4). fıkrada öngörülen tam norm veya yöre normunun iki katına tekabül edecek arazi miktarını, karşılayabilecek tarımsal kaynak bulunmadığı takdirde, eksik kalan kısım, tarımsal kaynakların fazla olduğu ve mümkün mertebe en yakın yörelerden karşılanır.

(6) (4) ve (5). fıkralar uyarınca yapılan toprak dağıtımına rağmen, verilen toprakla bıraktıkları arazi eşdeğer olarak karşılanamazsa; eksik kalan arazi, tarımsal kaynakların fazla olduğu diğer yörelerden karşılanabilir.

(7) Aynı yöreye isabet eden köylerdeki aynı statüdeki hak sahiplerine uygulanan norm farkı kuru arazi cinsinden 20 dönümü geçemez.

Başka yerden toprak

15. Dağıtılacak yeter toprak bulunmayan veya kalmayan yörelerde oturan çiftçi aileleri, istemde bulundukları verilmesi takdirde başka yörelerde bu Yasa kurallarına göre topraklandırılabilirler.

Toprak dağıtılırken göz

16. Aile işletmelerine, mümkün olduğu kadar değişik nitelik ve karakterdeki araziden dengeli ve olanaklar ölçüsünde önünde bulundurula-cak toplu olarak toprak vermeye çalışılır. Toprak dağıtımının, bölgenin doğal ve ekonomik şartlarına göre çeşitli hususlar üretim bölümlerini içine alan işletmeler halinde veya narenciye, bağcılık, meyvecilik, sebzecilik, tarla ziraatı ve hayvancılık gibi üretim bölümünde toplanan işletmeler kurulabilecek şekilde yapılması esastır.

Bu esaslara göre; yeter toprağı bulunmayan çiftçilere toplu olarak arazi verilebildiği takdirde, çiftçinin maliki bulunduğu eski toprak parçaları Devletin emrine geçer. Bu değiştirme işlemi gerekli görülen hallerde diğer toprak malikleri ile de yapılabilir.

Ancak değiştirilmeye konu edilecek iki tarafa ait toprak parçalarının bu Yasaya göre hesaplanacak değerleri

7.27/1982 arasındaki fark, 74’nci maddenin öngördüğü hoşgörü sınırını aşamaz ve diğer toprak sahipleriyle yapılacak değiştirmeler, eşdeğer mal uygulamasının tamamlanmasından sonraya bırakılır.

Topraklandırı-lamayan

17. Tarımsal kaynakların yeterli olmaması veya bitmesi sonucu topraklandırılamayacak aile reislerine, yerleşik çiftçilere sağlanacak oldukları yörede geçimlerini sağlamak maksadıyla girişecekleri gelir getirici teşebbüslerinde, bu Yasa kurallarına olanaklar göre kredi verilmesi ve çiftçilik dışında yeniden yaratılacak istihdam olanaklarından yararlanmada öncelik tanınır.

Bu gibi kişiler istemde bulundukları takdirde, kaynakların elverişli olduğu başka yerlere nakledilerek tarımsal iskana tabi tutulurlar.

II. Bölüm

DAĞITILAN TOPRAKLARA İLİŞKİN KURALLAR

Dağıtılan toprak ve

18. Tahsis edilen veya edilmiş topraklar, tahsis tarihinden başlayarak 20 yıllık bir süre geçmeden başkasına devir verilen ayni krediler ve temlik edilemezler. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti tarafından sağlanmış olan ayni krediler de başkalarına üzerinde kayıtlamalar devir ve temlik edilemezler.

2.44/1990 Kamu yararı dışında tahsis edilmiş topraklar üzerinde üçüncü kişiler lehine ayni haklar kurulamaz, gerçek ve tüzel kişilerin alacakları için haciz konamaz.

Ancak, eşdeğer mal karşılığı olarak tahsis edilen tarımsal kaynaklar, bu maddede belirtilen kayıtlamaların dışındadır.

Taksim ve itiraz yasağı

19. Dağıtılan topraklar hükmen veya rızaen taksim edilemez veya ifraz işlemlerine konu olamaz.

Yalnız eşdeğer mal karşılığı verilen norm üstü genişlikteki araziler, işletme bütünlüğü bozulmamak ve asgari işletme genişliğinin altına inilmemek kaydıyla ifraz edilebilir.

3.24/1991

Dağıtılan toprağın geri

20. Kendilerine toprak verilenler, topraklarını boş bırakmamak, ortakçı veya kiracıya vermeden bu Yasanın öngördüğü alınması biçimde işletmekle yükümlüdür. Yangın, kuraklık, tabii afet, ağır hastalık, tutukluluk ve benzeri zorlayıcı nedenler ile ilgili Bakanlıkça makul görülebilecek diğer haller hariç bu şekilde işletilmeyen, terk edilen veya 18.

ve 19. maddelerde belirtilen istisnalar dışında devredilen ve ifraz edilen toprak, üzerindeki yapı veya tesisler ve varsa sağlanan ayni kredilerle verilen araç ve gereçleri geri alınır.

Bu geri alma işlemine, İskan işlerinden sorumlu Bakanlığın mahalli örgütlerinin önerisi üzerine Bakanlıkça karar verilir.

Toprağı alınan kişi bu karara karşı 75 gün içerisinde mahkemeye başvurabilir.

Bu madde kuralları eşdeğer mal alanlara uygulanmaz.

9.27/1982

Dağıtıma tabi

21. Eşdeğer mal verme kapsamı dışında topraklandırılan aile reisinin ölümü ve 20 yıllık takyit süresinin dolmaması topraklarda halinde, kendisine verilen toprak ile varsa üzerindeki tarımsal yapı veya tesisler, işletme araç ve gereçleri bir mirasçıların tasarrufu bütün sayılır ve mirasçılar arasında hiçbir şekilde taksim edilemez.

Aile reisinin ölümünden itibaren en geç iki ay içinde mirasçılar, yukarıda belirtilen tarımla ilgili taşınır ve taşınmaz malları, İskan işleriyle ilgili Bakanlığa bildirmekle yükümlüdür.

Mirasçılar, tereke idare memurunun tayininden başlayarak en geç altı ay içerisinde sözü edilen bu malların üzerindeki tahsis hakkını öncelikle bu Yasaya göre toprak dağıtımından yararlanabilecek mirasçılardan birisine devrederek miras ortaklığına son verebilirler. Bu gerçekleşmediği takdirde ilgili Bakanlık hak sahibi mirasçılardan birine tahsis edebilir.

Ancak, ölen hak sahibinin veya mirasçılarının Güneyde kalan malları varsa, bunlara karşılık bu mallar öncelikle eşdeğer olarak “T” cetvellerine eklenmek suretiyle eşdeğerde verilebilir.

3.23/1985

Toprak dağıtımına

22. Dağıtılan toprağa; miktar, nitelik ve benzeri nedenlerle itirazı olan kişiler, toprağın kendilerine teslim itiraz işleminden sonra en geç bir ay içinde; İskan işlerinden sorumlu Bakanlığa itirazlarını yapmak zorundadırlar.

Bu itirazlar üzerine, Bakanlıkça yapılacak tetkik sonucu, verilen karar bir ay zarfında başvurana tebliğ edilir.

Geçit elde etmek veya

23. Hak sahiplerine dağıtılan taşınmaz malların tahsisli sahipleri ile koçanlı mal sahipleri, Taşınmaz Mal geçit vermek (Tasarruf, Kayıt ve Takdiri Kıymet) Yasasının II ve II A maddeleri uyarınca tapuya başvurmak ve gerekli harç ve

10.27/1982 tazminatı ödeyerek koçanlı veya tahsisli mallar üzerinden geçit temin etmek hakkına haizdirler. Tahsisli mallardan Bölüm 224 alınan geçit için ödenecek tazminat, başka herhangi bir Yasada aksine kural bulunmasına bakılmaksızın, tahsis 3/60 sahibine ödenir. Geçit ve geçit veren parsellerin, kütüklerdeki mevcut kaydına şerh düşmek suretiyle geçit tapuca 7/78 tescil edilir.

ÜÇÜNCÜ KISIM

İSKÂNA İLİŞKİN KURALLAR

I. Bölüm

İSKÂN

Konut ve küçük

24. (1) Bu Yasanın 3’üncü maddesi uyarınca hak sahibi tanımına girenlere tahsis amaçlı bir konut, bir küçük işyerlerinin tahsisi işyeri veya her ikisi

11.27/1982 birlikte tahsis edilebilir.

4.23/1985 Şehit ve hadise kurbanlarının en yakınlarından eşi ve/veya çocuklarına bir ; ana ve/veya babasına da bir

3.6/1994 olmak üzere konut verilir. Ana ve babası sağ ise her biri 1/2 hisse alır; İkisinden biri ölmüş ise, hayatta olan tümünü alır;

Eş ve çocuklar ise yasal hisselerini alır. Çocuk yoksa eş konutun tümünü alır. Verilen taşınmaz mallar için Kesin Tasarruf Belgesi verilir.

Bu şekilde verilen konutlar için ilgili hak sahibinin, eğer varsa, eşdeğer puan değerinden herhangi bir indirim yapılmaz.

(a) Bu Yasanın 3’üncü. maddesi uyarınca hak sahibi olduğuna karar verilenlere, 31 Temmuz 1982 tarihinden önce tahsis edilmiş bulunan konutların tahsis amaçlı olmaları kaydı aranmaz.

Şu kadar ki, kent merkezlerinde ve turistik yörelerde, fiziki ve mimari özellikleri, alanı, arsa değeri, konumu ve diğer nitelikleri itibariyle çok yüksek değerde bulunan konutlar yukarıdaki istisnanın kapsamı dışındadır. Bu bendin uygulanmasını

11.27/1982 kolaylaştırmak amacıyla 1978 Tahsis Amaçlı Konu Tüzüğünde gerekli düzenlemeler yapılır.

(b) Şehit ve hadise kurbanlarının en yakını tanımına giren ailelere, 31 Temmuz 1982 tarihinden sonra da yapılacak konut tahsislerinde, tahsis amaçlı olması kaydı aranmaz.

3.52/1995 (2) Fiili durum ne olursa olsun, binalara gerektiğinden fazla genişlikte arsanın bırakılmaması esastır.

Bu nedenle kaynağın topografik durumu, komşu parsel veya parsellerle ilişkisi, geçit ve yol durumu, şekli ve kaynağın bulunduğu yerleşim yeri dikkate alınarak, binalara kalacak arazi alanı, İskan ve Rehabilitasyon Dairesinin talebi üzerine Şehir Planlama Dairesi tarafından Taşınmaz Mal (Tasarruf, Kayıt Bölüm 224 ve Kıymet Takdiri) Yasası, İmar Yasası ve Yollar ve Binalar Düzenleme Yasası kuralları çerçevesinde 3/1960 saptanır ve karar vermek üzere ilgili birime iletilir.

7/1978

55/1989

Bölüm 96

14/1959

67/1963

16/1971

3/1976

18/1979

47/1984

48/1989

6/1992

3.17/1992 (3) 1’inci, 2’nci, 3’üncü, 4’üncü, 5’inci ve 6’ncı dereceye kadar malul gazi olanlara ve malul gazi oldukları resmi belgelerle saptanıp belgelendirilenlere, eşdeğer mal verme işlemlerinin tamamlan- masını müteakip, bir konut veya konut bulunmaması halinde,

500.000 puan değerini aşmayan başka bir kaynak ve böyle bir konut veya kaynağın kesin tasarruf belgesi veya 500.000 puanlık puan belgesi verilir.

3.17/1992 (4) Şehit ve hadise kurbanlarının en yakınlarından eş ve/veya çocuklarına ve ana ve/veya babasına, yukarıdaki (1)’inci fıkra

kurallarına uygun olarak bir konut verilememesi halinde, kendilerine yine (1)’inci fıkra kurallarına uygun olarak 500.000 puan değerini aşmayan başka bir kaynak ve böyle bir kaynağın mülkiyeti veya 500.000 puanlık puan belgesi verilir.

Tahsis yapan kuruluş

25. (1) Konut, küçük işyeri ve tarımsal kaynakların tespit, tahsis ve 4(1).6/1994 iptaline dönük işlemler, gerektiğinde ilgili kuruluşların da görüş ve 55/2014 teknik yardımları alınarak, İskan Komitesi tarafından karara bağlanır.

(2) Konut ve küçük işyeri açısından öncelik kriterleri:

(a) Şehit ve hadise kurbanı aileleri ve malul gaziler;

(b) 1974 Göçmenleri;

12.27/1982 (c) Mukavemetçiler, Mücahitler ve 1. ve 2. Barış Harekatına katılan Türk Barış Kuvvetleri mensupları;

(ç) 1963 göçmenleri;

(d) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dışından gelen göçmenler;

İktisaden güçlendirilecekler;

4(2).6/1994 (3) Görevini suistimal eden nüfuzunu kötüye kullanan, Bu Yasanın kurallarına kasten aykırı davranan ve 55/2014 yanlış uygulayan İskan Komitesi başkan ve üyeleri suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde yirmi beş milyon Türk Lirasına kadar para cezasına veya on yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

Konut ve işyeri

26. Konut ve işyeri tahsisinden yararlanabilmek için durumları 3. maddedeki “hak sahibi” kriterlerine uygun olan hak tahsisinden yararlanma sahiplerinin aşağıdaki şartları haiz olması gerekir;

(1) Türk yurttaşı olmak

(2) 20 Temmuz 1974 tarihinden önce izinsiz olarak Türk’ten gayrı kişilere bu tarihten sonra da diğer şekillerde kendisinin, eşinin veya velayeti altındaki çocuklarının maliki oldukları konut, işyeri ve benzeri taşınmaz malları hibe, devir veya satmamış olmak,

(3) Bu Yasa veya diğer şekillerde; konut ve işyeri tahsislerinden yararlanıp da başkasına kiralamış, para karşılığında konut veya işyerini tahliye etmiş, hileli şekilde satışını yapmış veya tahsis amaçları dışında kullanmış olmamak.

Ayrıca;

(a) Konut tahsisi açısından

13.27/1982 Aile reisi veya aile reisi sayılan kişi olmak;

(b) Küçük işyeri açısından;

Kamu veya İktisadi Devlet Kuruluşlarında görevli olmamak

Tahsis hakkının

27. Hak sahiplerinin, meslek ve sosyal durumları, istihdam sahaları ve istekleri de dikkate alınmak kaydıyla, mevcut kaybolması olanaklar dahilinde kendilerine tahsisi öngörülen bir veya birden fazla konut içinden, herhangi birini kabul etmeleri esastır. Kendilerine durum tebliğ edildikten sonra en geç bir ay içinde kabul etmemeleri veya tahsis edildikten sonra aynı süre içinde kaynağın bizzat kendileri tarafından kullanılmaması halinde, tahsis hakları kaybolur.

Konutların

28. Tahsis edilecek konutun göçmene teslim edileceği anda, Devletçe onarılmış ve içinde oturulabilir durumda kullanılabilir-lik bulunması gerekir.

durumu

Yasanın yürürlüğe

29. Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce veya sonra;

girdiği tarihten Herhangi bir konut veya işyerini bu Yasanın kurallarına aykırı başlayarak tahsis, olarak işgal edenler,

kira- lama ve Kendisine tahsis edilen konut veya işyerini kullanmayan, işgallerin durumu başkasına devir veya satışını yapanlar, Aynı veya değişik yerlerde birden fazla konutu veya üniteyi kullanma durumunda olanlar,

(4) Yasaya göre tespit edilecek kira veya vergiyi vermekten imtina edenler,

(5) Hak sahibi olduğu halde bu Yasa kurallarına göre hakkından fazla bir tasarrufta bulunanlar, İskan işlerinden sorumlu Bakanlığın yazılı tebligatını müteakip, en geç bir ay içinde, sözü edilen konut veya işyerlerini herhangi bir hasara meydan vermeden tahliye etmek zorundadırlar.

Tahliye etmedikleri takdirde ilgili Bakanlık 30 gün içinde tahliye davası açmakla yükümlüdür.

Ancak göçmen tanımına girip, bu Yasa kurallarına göre tahsis hakkını kaybetmemiş olanlardan, oturdukları konutu terk etmek durumunda bırakılanlara, Devlet öncelikle başka bir sosyal konut tahsis etmek zorundadır.

II. BÖLÜM

İÇ İSKÂNIN DÜZENLENMESİ

İç iskânın düzenlenmesi

30. İskân edilmiş veya yerleşik bulunanlarda;

Yerleşik olduğu yörede Devletçe, kamu yararı gözetilerek yapılacak kamulaştırmalar sonucu, taşınmaz malları kısmen veya tamamen ellerinden çıkararak geçim olanaklarını kaybedenlerin, İstihdam olanakları son derece yetersiz ve ekonomik kaynakların kısıtlı olduğu yörelerde oturanların, Tabii ve diğer nedenlerle afete veya zarara uğramış veya bu tehlikenin muhtemel bulunduğu yerlerde yerleşik olanların,

Yerleşik olduğu yörede doğal, coğrafik ve toprak karakteri itibarı ile geçim olanağına sahip olmayanların, Devletçe bir başka yerleşim yerinde münferit veya toplu olarak iskanları ve topraklandırılmaları yapılarak, diğer rehabilitasyon yardımlarından da yararlandırılırlar.

Ancak bu durumdaki hak sahiplerinin, Devletten alacakları kamulaştırma bedellerini iade etmeleri veya koçanlı taşınmaz malları için hazine lehine ferağ vermeleri esastır. Ferağ edilen taşınmaz mala karşılık eşdeğer mal verilir.

Bu uygulamadan yararlanmak için hak sahiplilik durumu açılacak kredi miktarları, borçlandırma şekli ve diğer hususlar tüzükle belirtilir.

Ayni ve nakdi yardımlar

31. Yurt içinde bir yerden başka yere göçürülenler veya yurt dışından gelip iskan edilen göçmenler, rehabilite çalışmaları tamamlanarak üretici hale gelinceye kadar geçecek süre içerisinde karşılıksız ayni ve nakdi yardımlarla desteklenebilirler. Ancak bu durum, göçmen yurtlarındaki süre de dahil 18 aydan fazla olamaz, ve yardım alan kişinin ihtiyaçlı durumda bulunması esastır. Bu süre içerisinde, sosyal açıdan ve bilgi-beceri yönünden uygun bir çalışma olanağı veya işyeri gösterildiği halde sağlık mazeretleri hariç, çalışmak istemeyenlerin karşılıksız nakdi yardımları kesilir.

28/2014

32.,33.,34.,35., 36’ncı maddeler 28/2014 sayılı yasa ile yürürlükten kaldırıldı.

DÖRDÜNCÜ KISIM

ÇEŞİTLİ KURALLAR

Tasarruf hakkı

37. Eşdeğer mal verme kapsamı dışında, hak sahiplerinin iskan ve rehabilitasyonlarını amaçlayan tahsislere konu olan taşınmaz mallar için, hak sahibine o taşınmaz malın kullanımına ilişkin bir “tahsis belgesi” verilir.

Bu Yasa Kurallarına uygun olarak kendisine tahsis edilmiş taşınmaz malları; Yasada öngörülen şekilde tasarruf eden ve Devlete karşı bu maldan ötürü doğan yükümlülüklerini yerine getirenlerden, Bakanlar Kurulu Kararı ile saptanacak “kamu yararı” kararları dışında, geri alınamaz.

Yasadan önce yapılan

38. (1) Uygulamada sosyal hukuk devleti, sosyal adalet ve hakkaniyet uygulamalar ilkeleri gözetilmek koşuluyla eşdeğer mal dağıtımına öncelik verilir.

15.27/1982 (2) Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce veya sonra Yasa kurallarına uyulmadan yapılan konut, küçük işyeri, tesis, dükkan, sınai, ticari, turistik ve tarımsal işletmeler, arsa ve arazi tahsisleri; iptal edilmiştir. Yasa kurallarına uyulmadan veya idari hatalar sonucu yapılmış bulunan tahsisler müktesep hak konusu olamaz.

Yasa kuralları uyarınca ellerinden hak sahibi olamayacakları taşınmaz mal bulunduranlar, kendilerine Bakanlıkça yapılacak taahhütlü tebligatta belirtilen ve 30 günü aşmayan bir süre içinde söz konusu taşınmaz malı fiilen tahliye etmekle yükümlüdürler.

Ancak, tahsisi iptal edilenlerden tasarrufunda bu Yasa

kuralları uyarınca hak sahibi olabileceği taşınmaz mallar bulunduranlara, bu mallardan hak sahibi olabileceği kadarı öncelikle yeniden tahsis edilir veya eşdeğer mal olarak verilir.

(3) Yasaya göre hak sahibi olmadıkları halde tahsis işlemlerinden yararlananlardan veya hak sahibi olup da hakkından fazlasını alanlardan, ellerinde bulundurdukları taşınmaz malların, hale göre tamamı veya hakkından fazla olan kısmı geri alınır. Bu şekilde ortaya çıkan kaynaklar ile rezerv bırakılan tarımsal kaynaklar öncelikle eşdeğer mal verilmesinde kullanılır.

2.39/1998 (4) Saptanan yöre normunun altında arazi alan hak sahiplerine 14'üncü madde kuralları da göz önünde bulundurularak ek tahsis yapılmak sureti ile norm içi arazi tahsisi yapılır.

Bu Yasada aksine kural bulunup bulunmadığına bakılmaksızın kaynakların kısıtlı olduğu kırsal bölgelerde, tahsis

zamanında İskân işleriyle görevli Bakanlıkça kayıt düşülerek yöre normunun yarısı kadar arazi tahsisi yanında, geçimini sağlamak için kendilerine bir de küçük işyeri tahsisi yapılanlar veya tahsis edilen bir küçük işyeri yanında kendilerine yöre normunun yarısı kadar arazi tahsisi yapılanlar da bu fıkra kapsamında sayılırlar.

(5) Bu Yasa yürürlüğe girmeden önce yapılmış olan tüm:

(a) Arsaların,

(b) Konut tanımı dışında kalan inşaatı tamamlanmamış binaların,

(c) 4.’üncü madde kurallarına tabi olarak kasaba merkezlerindeki küçük işyeri dışındaki dükkanlar ile orta sinai, ticari, turistik ve tarımsal işletmelerin, tahsisleri iptal edilir ve eşdeğer mal listesine alınır.

Tahsisli malların bakım

39. Tahsis edilen taşınmaz malların her türlü bakım, onarım ve muhafazasından, tahsis alan kişi sorumludur. Ayrıca ve onarımı herhangi bir savaş veya doğal afetler dışında, tabii yıpranmanın gerektirdiği küçük ve büyük onarımları tahsis alan

3.16.27/1982 kişi yaptırmakla yükümlüdür.

Tahsis edilmiş taşınmaz malın, bu Yasaya uygun olarak Devletçe geri alınması söz konusu olan hallerde sağlam ve onarılmış surette Devlete iadesi koşuldur. İlgili Bakanlık tahsis edilen taşınmaz malların bakım, onarım ve muhafazasının yapılıp yapılmadığını kontrol eder ve makul sebep olmadan bu gereği yerine getirmeyenlerin tahsisi iptal edilebilir.

Hak sahiplerine kredi 39A. Bu Yasa uyarınca hak sahibi olup da tasarrufunda taşınmaz mal bulunan kişiler, aşağıdaki fıkralarda belirtilen verilmesinde yöntem. kurallara bağlı kalmak koşuluyla, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde faaliyet gösteren banka veya kooperatiflerden

3.44/1990 kredi alabilirler:

Kredi almak isteyen hak sahipleri, öncelikle yazılı bir dilekçeyle İskan işlerinden Sorumlu Bakanlığa müracaat etmek ve bu dilekçelerinde alacakları kredi miktarını, krediyi kullanma amacını, kredi alınacak banka veya kooperatifi ve alacakları krediyi vadesinde ödememeleri halinde tasarruflarından iptal

edilmesini kabul ettikleri taşınmaz mal veya malları bildirmekle yükümlüdürler. Bu bilgileri içermeyen dilekçeler dikkate alınmaz.

Hak sahibinin dilekçesinin alınmasından sonra İskan İşlerinden sorumlu Bakanlık, müracaatçının hak sahiplilik durumunu, krediye ihtiyaç derecesini, krediyi vadesinde ödememesi halinde tasarrufundan iptalini kabul ettiği taşınmaz mal veya malları,

tasarruf şeklini dikkate alarak kredi almasının uygun olup olmadığını karara bağlar.

17/1997

(3) İskan işlerinden sorumlu Bakanlık, (2)’inci fıkra uyarınca hak 43/1990 sahibinin kredi almasını uygun görmesi halinde, hak sahibine Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devletinin kefalet ve teminat vermesi amacıyla konuyu, Devlet Kefalet (Teminat) Yasası kuralları gereğince Bakanlar Kuruluna sunar. Bakanlar

Kurulunun hak sahibine kefalet ve teminat sağlanmasını

onaylaması halinde, Devlet Kefalet (Teminat) Yasası kuralları gereğince kefalet ve teminat verilmesi yönünde gerekli işlemler yapılır.

(4) Hak sahibinin krediyi vadesinde ödememesi halinde,

tasarrufundan iptal edilecek taşınmaz mal veya mallar bir yazıyla Tapu ve Kadastro Dairesi ile İskan ve Rehabilitasyon Dairesine bildirilir.

(5) Hak sahibinin krediyi vadesinde tümüyle veya kısmen ödememesi ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devletinin bu krediyi ödemek zorunda kalması halinde, ödenen bu meblağ hak sahibinden tahsil edilir.

Ayrıca İskan işlerinden sorumlu Bakanlık,

borcunu ödemeyen hak sahibinin dilekçesinde belirtilmiş taşınmaz mal veya mallarını tasarrufundan iptal eder. Böyle bir iptal halinde, kişi o malda veya mallarda kendiliğinden mütecaviz durumuna düşer ve iptal edilen taşınmaz mal veya malları tahliye etmekle yükümlü olur.

Kişinin tahliyeden kaçınması durumunda ise, tahliyeyi

sağlamak üzere yasal işlem başlatılır.

(6) İskan işlerinden sorumlu Bakanlık, (5)’inci fıkra uyarınca iptali yapılan taşınmaz mal veya malları, bu Yasa kurallarına uygun olarak diğer hak sahiplerine verebilir, mülkiyetini devredebilir.

Tahsis edilen taşınmaz

40. 18’inci madde kurallarına tabi olmak kaydıyla, eşdeğer mal verme dışında, hak sahiplerine tahsis edilen konut, mallar üzerindeki işyeri, tarımsal tesisler ve benzeri taşınmaz mallar, tahsis amaçları dışında kullanılamaz ve 20 yıl geçmeden kayıtlamalar devredilemez, kiraya verilemez, satılamaz ve üçüncü şahıslar lehine ayni haklar konulamaz.

17.27/1982 Bu şekilde tahsis edilen taşınmaz mallardan, hak sahibi aile reisi ile birlikte aile nüfusunu oluşturan tüm aile fertleri eşit şekilde tasarruf hakkına haizdirler. Ancak, karı ve kocanın boşanmaları halinde, bu haklar ilgili Mahkeme kararı ile yeniden düzenlenir. Esas durumda doğabilecek değişiklikler İskan işlerinden sorumlu Bakanlığa ilgililerce intikal ettirilir.

Bu taşınmaz mallara ait hakların devirlerine ilişkin usul, zaman ve diğer hususlar, Bakanlar Kurulunca hazırlanacak Tüzükle saptanır.

Mülkiyet devir işlemlerinin tamamlanmasına kadar, tahsis hakkı verilen aile fertlerinden herhangi birinin hayatta kalmaması veya sürekli olarak Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetini terk etmesi halinde, bu aileye verilen taşınmaz mallar Devletin kullanımına geçer.

Ancak şehit ve hadise kurbanının en yakını tanımına girenler için böyle bir işlem yapılmaz.

Hak sahibi olmayanlara 40A.

(1) Bu Yasa kuralları bakımından tahsis hakkı bulunmayan gerçek ve tüzel kişilerin bir küçük işyeri veya konut ve küçük işyeri 3’üncü madde kuralları uyarınca “Aile” tanımı kapsamına giren kişilerin bir konut kiralama talebinde kiralama bulunmaları halinde, bu

mal kendilerine rayiç kira bedeli üzerinden kiralanabilir.

4.52/1995 (2) Kira kararı, İskan Komitesi tarafından alınır ve Kira Sözleşmesi akdedilmek için Devlet Emlak ve 55/2014 Malzeme Dairesine aktarılır. Rayiç kira bedeli takdiri, Kira Sözleşmesinin hazırlanması, kira bedelinin tahsili ve Kira Sözleşmesine ilişkin diğer hususlar, Devlet Emlak ve Malzeme Dairesi ve/veya bu Daire bünyesinde oluşturulan Komisyon tarafından yürütülür.

(3) Kiralanması talep edilen konut veya küçük işyerinin, gerektiği hallerde parseli dahil ifrazı yapıldıktan sonra değerlendirme formaları (İTEM.21 ve 22) ilgili İskan Şubesinin hazırlayacağı rapor ile birlikte İskan ve Rehabilitasyon Dairesi Müdürlüğüne gönderilir.

(4) Kira Sözleşmesinde, kiralanacak konut veya küçük işyerinin puan değeri ile Tapu referansları açıkça belirtilir. İfraz gereken hallerde bu fıkra kuralları dikkate alınmaz.

(5) Kira Sözleşmelerinin bir sureti İskan ve Rehabilitasyon Dairesi Müdürlüğüne gönderilir.

55/2014

(6) Kira Sözleşme süresinin takdiri, İskan Komitesine aittir. İskan Komitesinin onayı alınmadan Kira Sözleşme süresi uzatılamaz ve değiştirilemez. Kira Sözleşmesinin sona erdirilmesi yetkisi, İskan Komitesine ait olup, bu husustaki bildirim, ilgili kişiye Devlet Emlak ve Malzeme Dairesi tarafından yapılır.

(7) Geriye dönük olarak yapılmış olan Kira Sözleşmeleri ve geriye dönük olarak Kira Sözleşmesi yapılması için alınmış olan kira kararları, İskan Komitesi tarafından yeniden gözden geçirilir ve geçerliliği onaylananlar bu Yasa kuralları uyarınca yapılmış 55/2014 sayılır.

İskan Komitesi, geriye dönük olarak kira sözleşmesi

yapılması zarureti olan hallerde, gerekçeli kararı ile geriye dönük kira sözleşmesi yapılmasına karar verebilir.

(8) Bu madde kuralları uyarınca yapılan Kira Sözleşmesi, başka 17/1981 herhangi bir yasada aksine kural bulunup bulunmadığına 22/1981 bakılmaksızın, Kira (Denetim) Yasası kuralları kapsamına 35/1982 girmez.

48/1983

Rezerv Tarım-sal 40 B. Rezerv tarımsal kaynaklar mevsimlik olarak ve 1 (bir) yılı aşmayan sürelerle kiralanabilir.

Kaynakların Ancak Bakanlar Kurulunun onayı ve alacağı gerekçeli bir karar ile 1 (bir) yılın üzerinde ve 5 (beş) yılı Değerlendiril-mesi aşmayan sürelerle kiralama da yapılabilir.

5.52/1995

40/2025

(2) Kiralanacak kaynaklar İskan işleriyle görevli Bakanlığa bağlı Kaza Tarımsal Rehabilitasyon Şube Amirlikleri tarafından

tespit edilir.

(3) Tespit edilen rezerv kaynakların değerlendirilmesinde aşağıdaki kriterler esas alınır:

O yerleşim biriminde ikamet eden ve tarımla

uğraşan veya uğraşabilecek topraksız veya yeterli toprağı bulunmayan müracaatçılara kiralamada öncelik verilir.

O yerleşim biriminde ikamet edenlerden talep olmadığı takdirde, yöreden gelen talepler dikkate alınır.

(B) Yukarıdaki (A) bendi kuralları uyarınca yapılabilecek kiralamalardan sonra geriye rezerv kaynak kalması halinde, bu kaynaklar, konu kaynağa yakın konut, ağıl yeri veya tarımsal kaynağı bulunanlara kiralanır.

(C) Kiralanacak kaynakların, kaynak miktarı ve parsel bütünlüğü de dikkate alınarak, müracaatçılar arasında dengeli dağıtımının yapılması esastır.

(4) Kiralama talepleri, yapılacak duyuru üzerine Kaza Tarımsal Rehabilitasyon Şube Amirliğine yapılır.

(5) Kimlere ne miktarda tarımsal kaynak kiralanacağı, Pafta/Harita, parsel ve alanı belirtilmek koşuluyla, İskan ve Rehabilitasyon Dairesince tespit edilir. Yapılan tespitler, liste halinde Devlet Emlak ve Malzeme Dairesine aktarılır. Kira Sözleşmesi, ilgili kişilerle bu Daire arasında akdedilir. Kira bedeli de bu Daire tarafından tahsil edilir.

(6) Geçmiş yıllardan kira borcu olanlara kira borçlarını ödemeden kiralama yapılamaz.

(7) Kira bedeli, her yıl kiralama dönemi öncesi maliye işleriyle ve iskan işleriyle görevli Bakanlıkların önerisi ile Bakanlar Kurulu tarafından tespit edilir.

(8) Yukarıdaki kurallar uyarınca kiralanacak taşınmazlar için yapılacak kira sözleşmeleri, kiralayan kişiye mülkiyet hakkı kazandırmaz. Kira konusu taşınmaz mal için mülkiyet hakkı kaynak paketleri yoluyla verilebilir.

Rayiç bedelden düşük ve

41. (1) 31 Temmuz 1982 tarihinden önce Devletin herhangi bir organı tarafından kiralanan mallara ait kira yüksek kiraların bedelleri bu Yasanın 40 A maddesi uyarınca yeniden gözden geçirilir ve revizyonu rayiç bedel seviyesine çıkarılır veya düşürülür.

19.27/1982 (2) 40 A maddesi uyarınca kiralanmış bulunan taşınmaz mallar, eşdeğer mal olarak hak sahiplerine verilebilir. Ancak, kiracıların evvelce akdedilmiş bulunan kira sözleşmesinde belirtilen süre kadar, bu malı tasarruf etme hakkı devam eder. Şu kadar ki; 40 A maddesi uyarınca

kira tespiti yapılmış bir malın yeni maliki, tespit edilmiş bulunan rayiç kira bedelinin, yeniden saptanması istemiyle Mahkemeye başvurabilir.

(3) Kiracı, bu maddenin (1)’inci fıkrası uyarınca veya (2)’inci fıkrada öngörülen şekilde Mahkeme tarafından tespit edilmiş bulunan kira

bedelini, malın yeni malikine ödemekle mükelleftir. Bu

mükellefiyetini yerine getirmemesi halinde, mükellefiyetini yerine getirmediği tarihten başlayarak fuzuli şagil durumuna düşer.

(4) Devletçe kiralanmış bulunan mallardan eşdeğer olarak verilmiş olanlarla ilgili kira sözleşmeleri sözleşme süresi sonunda malın yeni sahibi tarafından yenilenmezse, başka herhangi bir Yasa’da aksine kural bulunmasına bakılmaksızın

hükümsüz olur ve malı tasarrufunda bulunduran kişi, fuzuli şagil sayılır.

Kiralayanlara Taşınmaz

42. Yukarıdaki 40 A maddesi uyarınca Devletçe kiralanan taşınmaz malların bakım ve onarımı, bu mallarla ilgili Mal Koçanı Verilmesi olarak yapılan kira sözleşmesi hükümlerine tabi olur. Kira sözleşmelerinde sarahat bulunmayan hallerde, kiralanan

20.27/1982 malın bakım ve onarımından kiracı sorumlu olur.

Kiralayanlara taşınmaz 42 A.

(1) Bu yasa kuralları uyarınca 13 Ağustos 1995 tarihinden önce mal koçanı verilmesi. kendileriyle yapılan kira sözleşmesi veya Bakanlıkça verilen kullanım belgesi veya İskan Komitesince

6.52/1995 adına kira kararı alınan ancak kira sözleşmesi Devlet Emlak ve Malzeme Dairesi 3(1).39/1998 tarafından akdedilmeyen veya fiilen bir konut tasarruf edenler, aşağıdaki koşulları taşımak kaydıyla puan satın almak veya 55/2014 temin etmek suretiyle Taşınmaz Mal Koçanı alabilirler:

(A) Kendisinin, eşinin veya velayeti altındaki çocuklarının tasarruf veya mülkiyetinde benzer nitelikte taşınmaz mal olmaması; ve

(B) Kendisinin, eşinin veya velayeti altındaki çocuklarının mülkiyetinde bulunan benzer nitelikte bir taşınmaz malın, 20 Temmuz 1974 tarihinden sonra mecburi satış dışında kalan bir yolla elden çıkarılmamış olması.

Ancak, yukarıdaki (A) bendindeki ve bu benddeki koşullar, 20 Temmuz 1974 tarihinden önce kirasında veya tasarrufunda konut bulunduran kişiler için aranmaz.

Bu madde amaçları bakımından “Puan Satın Alma İzni”, İskan Komitesi tarafından verilir. İznin alındığı tarihten başlayarak 6 ay içerisinde puan satın alınarak Mal Değer Belgesi ve/veya Puan Belgesi, İskan ve Rehabilitasyon Dairesine ibraz edilir. Süre, makul sebebe dayanılarak 6 aylık sürenin bitiminden başlayarak İskan Komitesince 6 ay olarak bir defa daha uzatılabilir.

Kiracı ve eşinin, eğer varsa öncelikle ellerindeki puanları kullanmaları zorunludur.

6.52/1995 (2) (A) Bu Yasa kuralları uyarınca 13 Ağustos 1995 tarihinden önce kendileriyle yapılan kira sözleşmesi veya Bakanlıkça verilen kullanım belgesi veya İskan Komitesince adına kira kararı alınan ancak kira sözleşmesi Devlet Emlak ve Malzeme Dairesi 55/2014 tarafından akdedilmeyen küçük işyeri tasarruf edenler, kendisinin, eşinin veya velayeti altındaki çocuklarının tasarruf veya mülkiyetinde benzer nitelikte taşınmaz mal olmaması koşuluyla,

eşdeğer puanı satın alarak Taşınmaz Mal Koçanı alabilirler.

55/2014 (B) Bu madde amaçları bakımından puan satın alma izni, İskan Komitesi arafından verilir.

İznin alındığı tarihten başlayarak 6 ay içerisinde eşdeğer puanı satın alınarak Mal Değer Belgesi İskan ve Rehabilitasyon Dairesine ibraz edilir. Süre makul sebebe dayanılarak 6 aylık sürenin bitiminden

başlayarak İskan Komitesince 6 ay olarak bir defa daha uzatılabilir.

Kiracı ve eşinin, eğer varsa, öncelikle ellerindeki puanları kullanmaları zorunludur.

6.52/1995 (3) Kiracı puan satın alıp koçana gitme talebinde bulunabileceği gibi, İskan ve Rehabilitasyon Dairesi de hizmet akışı içerisinde kiracıdan puan satın alıp koçana gitmesini ister.

İskan ve Rehabilitasyon Dairesince öngörülecek yukarıda belirtilen süre içerisinde puan satın alıp koçana gitmeyenlerin kira konusu kaynakları, eşdeğer amaçlarında kullanılmak üzere kaynak paketlerine aktarılır. Ancak puan satın almaya mali gücü yetmeyenlerin, bu durumlarını Sosyal Hizmetler Dairesince tevsik etmeleri halinde, kiracı olarak konumları devam ettirilir.

(4) Kira konusu kaynakların mülkiyete gidebilmesi için İskan Encümeninin onay koşulu aranır.

(5) (Bu fıkra, 39/1998 sayılı Yasanın 3(3) maddesi ile

yürürlükten kaldırılmıştır.)

Kamu yararı amacıyla

43. Eşdeğer mal verme dışında, hak sahiplerine tahsis edilen taşınmaz mallar için takyit süresi içinde, Devletçe taşınmaz malı geri alma kamu yararı maksatlarıyla yapılacak geri alma veya kamulaştırmalarda bedeli ödenmez. Ancak bu gibi hak sahiplerine geri alınan veya kamulaştırılan taşınmaz mal karşılığı eşdeğerde taşınmaz mal tahsis edilir veya başka iskan ve istihdam olanakları sağlanır.

Tahsis edilecek

44. Bu Yasa kurallarına göre, hak sahiplerine tahsis edilen taşınmaz malların; hak sahibine teslimi sırasında, bu taşınmaz malların Yasaya aykırı nedenlerle kısmen veya tamamen başkası tarafından kullanılıyor olması halinde, İskan işlerinden tahliye edilmesi sorumlu Bakanlıkça yapılacak yazılı tebligatı müteakip bu kişiler, (bu Yasanın 29’uncu maddesindeki hakları saklı kalmak kaydıyla) sözü edilen taşınmaz malı 1 ay içinde tahliye etmek zorundadırlar.

Tasarrufların men

45. Tahsis edilecek taşınmaz mallar üzerindeki her türlü tasarrufu men edici, resmi makamlarca yapılacak edilmesi duyurulardan sonra, kişiler taşınmaz mal üzerinde yapacakları her türlü yatırım veya masraflara karşılık, hiçbir hak iddia edemezler.

Ancak; duyuru tarihinden önce, ekim veya bakım işlemi yapılmış tarımsal arazilerde, bu işleri yapanlara ekonomik değeri olan ürünü hasat etme hakkı tanınır.

Tahsisten Hak Sahibi 45A. Bu Yasanın 3’üncü maddesinin “Hak Sahibi” tefsirinin (a), (b) ve (c) fıkralarına göre “Hak Sahibi” tanımına Olanlara Taşınmaz Mal giren kişilere, tahsis edilen sadece bir konut veya bir konut ve yöre normu kadar tarımsal kaynak veya bir konut ve Koçanı Verilmesi bir küçük işyeri veya bir konut ve bir küçük işyeri ile yarım norm arazi için aşağıdaki kuralların yerine 4(1).39/1998 getirilmesi halinde Taşınmaz Mal Koçanı verilir:

7.52/1995 (1) Kaza İskân Şube Amirlikleri, hak sahibi kişinin tahsisinde bulunan tahsisli malları kütüklerden saptayarak her biri içinayrı

ayrı Değerlendirme Formu hazırlar ve bunları Aile Bilgi Forumları ile birlikte bir Dosya içerisinde toplayarak İskan ve Rehabilitasyon Dairesi Müdürlüğüne gönderir. Her hak sahibi 55/2014 için ayrı ayrı düzenlenen dosyalar, gerekli inceleme ve kontroldan sonra İskan Komitesine gönderilir.

7.52/1995 İskan Komitesi, Terk edilen ve Özel Bölgelerdeki Taşınmaz Mallar ile Yabancılara Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi Tüzüğü kurallarına uygun olarak, hak sahibinin tahsisinde bulunan bütün taşınmazları değerlendirir. Bu Yasanın 14’üncü maddesinin (3)’üncü fıkrası kuralları uyarınca 5’ten fazla nüfusa sahip ailelerde her fazla nüfus için eklenen %10’luk norm fazlası istihkak, I. derece füruuların tahsis zamanında aile bütünlüğü içerisinde olup, bilahare hak sahibi olarak ne kendisinin, evli ise ne de eşinin tahsisten kaynak almamaları koşuluyla, "T" cetvellerine işlenir. Tahsis zamanında aile 4(2).39/1998 bütünlüğü içerisinde olan I. derece füruular, kendileri veya eşleri tahsisten hak sahibi olarak kaynak almışlarsa, her kaynak tahsisi alan füruu için %10'luk norm fazlası istihkak, hak sahibinin tercihine bağlı olarak ya eksiltilerek ve yeniden değerlendirilmek suretiyle kaynak paketlerine aktarılır veya tercihe bağlı olarak eşdeğer puanı satın alınmak suretiyle mülkiyeti verilir.

İskan Komitesi, değerleri gösteren “T” Cetvelini hazırlar ve hak sahibine bildirir. Hak sahibi, “T” Cetvelinin eline ulaştığı tarihten başlayarak en geç 15 gün içerisinde yazılı ve gerekçeli olarak itiraz edebilir. “T” Cetveline itiraz, “T” Cetvelinin içeriğine olur. Bu süre içerisinde itiraz yapılmaması halinde “T” Cetvelinin içeriği kesinleşir. “T” Cetveline süresi içerisinde itiraz edilmesi halinde, İskan Komitesinde itiraz incelenir ve en geç 2 ay içerisinde karara bağlanır. İtirazın karara bağlanması halinde “T” Cetvelinin içeriği kesinleşir. Bu durum yazılı olarak Hak Sahibine bildirilir.

Hak Sahibi “T” Cetvelinin kesinleştiği tarihten başlayarak en geç 3 ay içerisinde Taşınmaz Mal Koçanı 55/2014 talep dilekçesini İskan Komitesine vermekle yükümlüdür.

7.52/1995 (3) (A) “T” Cetveli, hayatta iseler eşlerin her ikisi adına, biri vefat etmiş ise hayatta olanın adına çıkarılır.

(B) Eğer eşlerden ikisi de vefat etmiş ise, bu Yasanın 21’inci maddesi kurallarına bakılmaksızın, her ikisinin de mevcut her türlü puanları Tereke İdare Memuru ve/veya Memurları tarafından “T” Cetvelindeki taşınmaz mallar için kullanılır.

(a) Tereke puanlarının “T” Cetvelindeki taşınmazların toplam puan değerini karşılaması halinde “T” Cetvelindeki tüm taşınmaz mallar için ilgili Terekeye Taşınmaz Mal Koçanı verilir.

T cetveli çıkıp çıkmadığına bakılmaksızın, tahsisli kaynakları, bu Yasanın 21'inci maddesinin uygulanmadığı hallerde, tahsis tarihinde aile bütünlüğü içerisinde olan veya revizyonda aile bütünlüğüne dahil edilen ve bilahare tahsisten hak sahibi olarak kaynak tahsisi almayan I. derece fürular bir konut, bu maddede belirlenen norm ölçüleri içerisindeki tarımsal kaynak veya bir küçük 4(3).39/1998 işyerinin veya 38'inci maddenin (4)'üncü fıkrası tahtındaki bir norm kaynağın mülkiyetini bu maddenin

(4)'üncü fıkrası kuralları uyarınca alırlar Ancak yukarıdaki tanım çerçevesinde I. derece füruu olmaması halinde bu kaynaklar, İskân işleri ile görevli Bakanlık tarafından eşdeğer amaçları için kaynak paketlerine aktarılır.

(c) Varisleri farklı iki tereke söz konusu olduğu hallerde, Puan Satın Alma İzni, iki terekeye eşit oranda verilir.

(ç) Hiç varis olmaması halinde, kaynaklar eşdeğer amaçlarında kullanılmak üzere kaynak paketlerine aktarılır.

55/2014

(4) (A) “T” Cetvelindeki toplam puan değeri 2.000.000 (iki milyon) puan veya daha az ise, Hak Sahibi öncelikle kendisinin ve eşinin eşdeğer puanını kullanmakla yükümlüdür. Hak Sahipleri, puanının eksildiği veya hiç puanı olmaması halinde, eşdeğer puan satın alarak Taşınmaz Mal Koçanı alabilirler.

4(4).39/1998 “T” Cetvelini 13 Ağustos 1995 tarihinden önce alan hak sahipleri, bu tarihten başlayarak; “T” Cetvelini 13 Ağustos 1995 tarihinden sonra alan hak sahipleri, “T” Cetvelini alış tarihinden başlayarak 6 aylık süre içerisinde Taşınmaz Mal Koçanı alma başvurusunda bulunurlar. Bu süre içerisinde başvurmayanlara 3 ay içinde başvurmaları için İskân işleriyle görevli Bakanlıkça tebliğ yapılır. Buna rağmen başvurmayanlara Bakanlıkça resen işlem yapılır.

Ancak, tebliğ işlemleri İskân işleriyle görevli Bakanlıkça bir yıl içinde yapılır.

Hak sahibi, Taşınmaz Mal Koçanı Talep Dilekçesini verdiği tarihten başlayarak 3 ay içerisinde;

Kendisinin ve eşinin her türlü puanını öncelikle

kullanmak, eksilmesi halinde ise eksildiği

puanları eşdeğer puan satın alarak temin etmek sureti ile “T” Cetvelindeki Taşınmaz Mallar için Taşınmaz Mal Koçanı alır; veya

(b) Kendisinin veya eşinin puanlarını öncelikle kullandıktan ve eksildiği puanlar için 6 (altı) ay içerisinde eşdeğer puan satın alması halinde, “T” Cetvelindeki taşınmaz mallar için Taşınmaz Mal Koçanı almaya hak kazanır.

55/2014

55/2014

7.52/1995 Yukarıda belirtilen süre içerisinde tüm yükümlülüğünü yerine getirmeyen hak sahibine, yerine getirdiği

yükümlülüğün karşılığı kadar, öncelik konutta olmak

koşulu ile, hak sahibinin tercihi doğrultusunda taşınmaz mal için koçan verilir. Geriye kalan taşınmaz mal veya mallar için daha sonra herhangi bir zamanda taşınmaz mal koçanı talep edilemez ve iskan işleriyle görevli Bakanlık bu taşınmaz malları eşdeğer amaçları bakımından kaynak paketlerine koyar.

7.52/1995 “T” Cetvelindeki toplam puan değeri 2 Milyon puanın üzerinde ise, 2 Milyon puana kadar olan kısım için yukarıdaki fıkra kuralları uygulanır. 2 Milyon puanın üzerindeki puanlar için ise, hak sahibi, Taşınmaz Mal Koçanı Talep Dilekçesini verdiği tarihten başlayarak 3 ay içerisinde İskan Komitesinden Puan Satın Alma İzni talep eder. Hak Sahibi, İzin tarihinden başlayarak 6 ay içerisinde puan satın 55/2014 alıp Mal Değer Belgesini İskan Komitesine ibraz etmekle yükümlüdür. Makul sebeplere binaen bu süre hak sahibinin yazılı talebi üzerine 6 aylık sürenin bitiminden başlayarak bir defaya mahsus olmak kaydı ile 6 ay daha uzatılabilir. Hak Sahibinin satın alma izni verilen puanları, verilen süre içerisinde ibraz etmesi halinde, bu puanların karşılığı olan taşınmaz mal veya mallar için kendisine Taşınmaz Mal Koçanı verilir. Süresinde puan satın alınıp ibraz edilmeyen mal veya mallar için daha sonraki 4(5).39/1998 herhangi bir zamanda Taşınmaz Mal Koçanı talep edilemez ve İskan işleriyle görevli Bakanlık bu gibi taşınmaz malları eşdeğer amaçları bakımından kaynak paketlerine koyar. Bu madde amaçları bakımından eşdeğer puanı alım satım işlemleri Devlet eliyle yürütülür.

7.52/1995 (6) Eşdeğer ve tahsisten hak sahibinin ve/veya eşinin puanı bulunması ve Kuzeyde yasal olarak tasarrufunda bulundurduğu kaynakların puan değerinin 2 Milyonun üzerinde olması halinde, hak sahibi, kendisinin ve eşinin elindeki, sadece eşdeğer puanlarını öncelikle 2 milyonun üzerindeki kaynaklar için kullanır. Artan eşdeğer puanları ise, 2 milyonun altındaki kaynaklar için kullanır. 2 milyon üzerindeki miktar için eksik puanı kalması halinde ise, eksildiği puanları yukarıdaki (5)’inci fıkra 55/2014 kuralları uyarınca temin eder. 2 Milyona kadar olan puan açığını ise, eşdeğer puan satın almak suretiyle karşılar.

7.52/1995 (7) Tahsisten hak sahibi görülerek adına taşınmaz mal tahsis edilen emekli mücahitlerin, “Mücahit Tazmin Yasası” uyarınca emekli olmaları tahsis haklarını ortadan kaldırmaz. Bu statüde olup mülkiyet işlemleri askıya alınanların işlemleri sonuçlandırılır.

Mülkiyete yönelik işlemler, bu madde kuralları uyarınca yürütülür.

7.52/1995 (8) 13 Ağustos 1995 tarihinden önce Yükümlü Taşınmaz Mal Koçanı alanlar ve Hisseli Kesin Tasarruf 55/2014 Belgesi alanlar,

en geç 3 ay içerisinde İskan Komitesine başvuruda bulunmakla yükümlüdürler. Başvurular hakkında yukarıdaki kurallar aynen uygulanır

13 Ağustos, 1995 tarihinden önce işyeri, konut veya bölünmez tarımsal arazinin Hisseli Kesin Tasarruf Belgesini devralan üçüncü şahıslar İskan Komitesine başvurarak devraldıkları hisseli malın geri 4(6).39/1998 kalan hisselerini de eşdeğer puan temin etmek veya satın almak suretiyle alabilirler. Ancak tarımsal arazi bölünebilir nitelikte ise kayıtlı mal sahibinin tercihi de alınarak bölünmek suretiyle fazlalık geri alınarak kaynak paketlerinde ilan edilir. Bu durumda olan şahsın hak sahibi olma koşulu aranmaz.

Mülkiyete yönelik işlemlerde kendisinin ve eşinin her türlü puanları kullanılır.

7.52/1995 (9) Tahsisten Hak Sahibi olarak adına taşınmaz mal tahsis edilen, daha sonra kamu görevine atandığı nedenle tahsis hakları iptal edilen ancak bu kaynakları fiilen tasarruf etmeye devam edenlere bu taşınmaz malların mülkiyeti verilir.

Bu türden hak sahiplerine konuta ait Taşınmaz Mal Koçanı talep ederken, bu maddenin (4)’ üncü fıkrasındaki kurallar uygulanır. Bu türden hak sahipleri, konut dışındaki taşınmaz mallarına Taşınmaz Mal Koçanı almak için ise, puan temin etmek ve/veya satın almak zorundadır.

4(7).39/1998 (10) (3)’üncü, (4)’üncü, (5)’inci , (6)’ncı, (7)’inci, (8)’inci ve (9)’uncu fıkralar kapsamında tahsisten hak sahibi olup da, yasal tasarrufunda mal bulundurduğu halde kendisinin, eşinin veya velayeti altında bulunan çocuklarına ait puanlarını

elden çıkarmış olanlar, hak sahibi olarak mülkiyete geçiş işlemlerinde gerekli bir miktardaki puanlarını, satın almak ve/veya temin etmek suretiyle yerine koyar.

Bu Yasada aksine kural bulunup bulunmadığına bakılmaksızın 13'üncü maddenin (3)'üncü fıkrası uyarınca 4(7).39/1998 kendilerine tarımsal kaynak verilenler aynı zamanda bu Yasa altında tahsisten hak sahibi iseler, ellerinde tuttukları tarımsal kaynakların mülkiyetini almak istemeleri halinde yöre normu kadar tarımsal kaynağın mülkiyetini bu maddenin (4)'üncü fıkrası kuralları uyarınca alırlar. Fazla kaynaklar geri alınarak kaynak paketlerinde ilân edilir.

Mülkiyete yönelik işlemlerde hak sahibinin kendisinin

ve eşinin her türlü puanı kullanılır.

Eşlerden herhangi birisinin eşinin rızası olmadan üç yıl süre ile adayı terk etmesi ve bu durumun belge ile kanıtlanması koşuluyla aile bütünlüğü dikkate alınarak aile adına tahsisli kaynakların 1/2'si eşe, geri kalan 1/2'si çocuklara eşit hisse olarak verilir.

20 Mart 1994 tarihinden önce Bakanlık tarafından taşınmaz mallar için verilen yazılı kullanım 4(7).39/1998 belgelerinden 31 Temmuz 1982 tarihinden önce, Hak Sahibi olmakla birlikte, kaynak açısından yararlandırılamayan ancak bilahare kendilerine verilen yazılı kullanım belgeleri ile kaynak sahibi olanlar bu maddenin (4)'üncü fıkrası kuralları altında işlem görür.

Bu Yasada aksine kural bulunup bulunmadığına bakılmaksızın 3'üncü maddenin tefsir bölümündeki "Göçmen" ve "Hak Sahibi" tanımına giren Türk Barış Kuvvetleri mensuplarından tarımsal kaynak ve/veya işyeri 4(7).39/1998 almayan ancak bunların yerine tasarrufuna verilen diğer kaynaklar bu maddenin (4)'üncü fıkrası kuralları altında işlem görür.

31 Temmuz 1982 tarihinden önce hak sahibi görülerek toprak dağıtımından yararlanan ancak Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti yurttaşlığına geçiş işlemleri 31 Temmuz 1982 tarihine kadar tamamlanmayanlar da bu madde kuralları kapsamındadırlar.

Mülkiyete yönelik işlemler bu maddenin (4)'üncü fıkrasındaki kurallar çerçevesinde yürütülür.

4(7).39/1998

4(7).39/1998

BEŞİNCİ KISIM

EŞDEĞER MALLA İLGİLİ KURALLAR

I. Bölüm

EŞDEĞER MAL VERME

Eşdeğer mal verme

46. Bu Yasanın 3. maddesine göre eşdeğer mal bakımından hak sahibi tanımına giren kişilere, yine bu Yasada saptanan

21. 27/1982 esaslar dahilinde öncelikle eşdeğer mal verilir ve eğer varsa, uğradıkları gelir kaybı giderilir. Eşdeğer mal verilmesi olanaksız olması halinde tazminat ödenir.

Güney bölgesinde terk edilen mal ve değerinin saptanması ve gelir kaybının hesaplanması ile karşılık olarak verilecek taşınmaz mal ve değerinin veya tazminatının tespiti ve verilmesi tayin edilecek İskan Komitesi eliyle 55/2014 yürütülür.

Eşdeğer konusu malın

47. (1) Terk edilen taşınmaz mallarda eşdeğer konusu malın değeri ve değeri hasara uğrayan taşınmaz mallarda uğranılan hasarın miktarı,

22.27/1982 Yasanın 64’üncü maddesinde öngörülen Tüzük uyarınca hesaplanacak puan değeri ile bulunur.

(2) Terk edilen malın değeri veya hasara uğrayan malın gördüğü hasar miktarı puan değeri olarak saptanırken, bu malın

terk edildiği andaki veya hasara uğramadan önceki durumu da dikkate alınır.

II. Bölüm

KOMİSYON, ALT KOMİSYON VE KURULLARIN,

KURULUŞ, GÖREV VE YETKİLERİ

İskan Komitesinin

48. (1) (A) İskan Komitesi, 1 (bir) Başkan ve 5 (beş) üye olmak üzere aşağıdaki şekilde toplam 6 (altı) Oluşumu, Toplanması ve üyeden oluşur:

Karar Alması. (a) İskan Komitesi Başkanı, emekli bir yargıç veya emekli bir savcı veya en az 8 (sekiz) yıl tecrübe 55/2014 sahibi bir hukukçu veya uygun sahalarda bir üniversite veya yüksekokul mezunu olup en az 8 (sekiz) yıl meslek icra etmiş veya Devlet kadrolarında en az 8 (sekiz) yıl Şube Amiri veya daha üst kadrolarda fiilen görev yaptıktan sonra emekli olan kamu görevlileri arasından İskan İşlerinden Sorumlu Bakanın önerisi ve Bakanlar Kurulu Kararı ile atanır.

24/2018 Bakanlıkta görev yapan ve Bakan tarafından yetkilendirilen Genel Koordinatör veya Müsteşar (Üye);

İskan ve Rehabilitasyon Dairesi Müdürü (Üye);

(ç) Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürü (Üye);

(d) Şehir Planlama Dairesi Müdürü (Üye); ve

24/2018 (e) Bakanlıkta görev yapan ve Bakanlıktaki Genel Koordinatörlüğe veya Müsteşarlığa bağlı Plan Proje Müdürü (Üye).

55/2014 Başka herhangi bir yasada aksine kural bulunup bulunulmadığına bakılmaksızın İskan Komitesi Başkanı, hizmetine ihtiyaç duyulduğu sürece ve Bakanlar Kurulunun saptayacağı koşullara bağlı olarak Bakanlar Kurulunca süreli sözleşmeli istihdam edilir.

İskan Komitesi Başkanının ödeneği 3 (üç) çocuklu Yüksek Mahkeme üyesi bir yargıcın net maaşına eşit olur.

55/2014

(2) İskan Komitesi en az 4 (dört) üye ile toplanır. İskan Komitesi Başkan Vekili, Komitenin ilk toplantısında üyeler arasından oyçokluğu ile seçilir ve İskan Komitesi Başkanının yokluğunda, Komiteye Başkanlık eder. Komite üye tamsayısının salt çoğunluğu ile karar alır. Oylamada çekimser oy kullanılamaz.

55/2014 İskan Komitesinin aldığı kararlar, idari açıdan nihaidir. Alınan kararlar, Başkan ve en az 1 (bir) üyenin imzası ve denetimi ile ilgililere tebliğ edilir.

55/2014 İskan Komitesi, her ay periyodik olarak aylık çalışmalarını kapsamlı bir rapor ile Bakana sunar. Bakan gerekli gördüğü zamanlarda ise İskan Komitesinin çalışmalarına ait ek rapor talep eder.

İskan Komitesinin Görev 48A. (A) Kaynak paketlerinin hazırlanması, ilanı, her parsele yapılan başvuru sayısının isim bazında ve ve Yetkileri başvuru anındaki toplam puan durumları ile değerlendirilerek karara bağlanması, ve 55/2014 (B) Alınan kararların isim bazında ve liste halinde Resmi Gazete’de ilan edilmesi.

Tahsis kararları eksik bulunan dosyaların incelenerek karara bağlanması, T Cetveli, kaynak dağıtımı ve/veya bu konulardaki tazminat talepleri ile ilgili tüm itirazların değerlendirilerek karara bağlanması,

Tazminat taleplerinin değerlendirilerek karara bağlanması,

(A) Terk edilmek zorunda kalınan taşınmaz mal ve Kuzeyde tahsisli ve/veya rezerv kaynakların puan değerlerinin belirlenmesi,

(B) T Cetvellerinin düzenlenmesi, Eşdeğer dosyalarındaki feragat işlemlerinin sonuçlandırılması,

(C) Tahsisten mülkiyet dosyalarının sonuçlandırılması.

Konut ve küçük işyerleri ile ilgili kira kararlarının alınması, kiraların uzatılması, kira iptallerinin yapılması, 13 Ağustos 1995 tarihinden önce kiradan mülkiyete dönüştürülmesine yönelik işlemlerin yürütülmesi,

20 Mart 1994 tarihinden önce Bakanlık tarafından verilen yazılı kullanım belgelerinin tekrar gözden geçirilerek karara bağlanması,

Münferiden taşınmaz mal verilmesine ilişkin dosyaların incelenerek karara bağlanması, Terk edilmek zorunda kalınan veya hasara uğrayan taşınmaz malların ve/veya Kuzeyde tahsisli taşınmaz malların puan değerlendirmesinin yapılması, ve

Bölüm 14 Terk edilmek zorunda kalınan ve özel bölgelerdeki taşınmaz mallar ile yabancılara ait taşınmaz malların Sayı 354 bu Yasanın 64’üncü, 68’inci, 68B maddesi ve 90’ıncı maddeleri uyarınca çıkarılan Değerlendirme A.E.37 Tüzüğünün kurallarına uygun olarak taşınmaz malların değerlendirilmesi.

8 Mart 1979

A.E.535

Danışma Kurulu

49. (1) Bakanlar Kurulu tarafından; gerekli olan her köy için en az beş ve en çok on, her kent için ise en az on ve en çok yirmi kişilik bir Danışma Kurulu tayin edilerek Resmi Gazete’de yayınlanır. Tapu ve Kadastro Müdürü veya yetkili kılacağı temsilcisi, Kurulun başkanıdır ve idareden sorumludur. Bu Kurul üyelerinden biri Zarar Görmüş Güneyliler Cemiyeti ve biri de Kıbrıs Türk Çiftçiler Birliğinden alınır.

(2) Kurul üyeleri, durum ve olanaklara göre; ilgili köy ve kentin muhtarları, ihtiyar heyeti üyeleri, İnkişaf Encümenleri başkan ve üyeleri, Belediye Meclisi başkan ve üyeleri, kooperatif katipleri ve destebanlar ile köy ve kent hakkında bilgi sahibi muteber kişilerden seçilir.

55/2014

(3) Kurul üyeleri, üye tamsayısının salt çoğunluğu ile toplanır ve Başkan dahil oturuma katılan üyelerin salt çoğunluğu ile karar alır. Oyların eşitliği halinde, Başkanın ayırdedici oyu vardır. Oylamada çekimser oy kullanılamaz.

(4) Memuriyet sıfatı bulunmayan üyelere, Bakanlar Kurulu’nun saptayacağı esaslar çerçevesinde ödeme yapılır.

Sekreteryanın Oluşumu

50. İskan Komitesinin kitabet, idari ve teknik işleri, İskan ve Rehabilitasyon Dairesinde görevli personel 55/2014 tarafından yürütülür.

Ancak, Başkan veya onun yokluğunda yerine bakacak olan İskan ve Rehabilitasyon Dairesi Müdürünün gerekli gördüğü hallerde, Bakanlığa bağlı dairelerde görevli personel de görevlendirilebilir.

İskan Komitesinin

51. İskan Komitesinin üyelerini toplantıya çağırmak, tutanakları düzenlemek ve diğer görevleri yapmak, Başkanın, Çalışma Esasları yokluğunda ise İskan ve Rehabilitasyon Dairesi Müdürünün yetki ve sorumluluğundadır. Başkan, bu hizmetin gereği 55/2014 gibi yerine getirilmesi için üyeler arasında görev bölümü yapabilir.

Tüzük Yapma Yerkisi

52. İskan Komitesinin çalışma usulü, çağrı, erteleme, şahit dinleme, belgelerin kabulü ve incelenmesi ile ilgili 55/2014 usul ve esaslar, Bakanlıkça hazırlanacak, Bakanlar Kurulunca onaylanacak ve Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzükle düzenlenir.

Danışma Kurullarının

53. Danışma Kurulu, doldurulan formları incelerken; kendi bilgilerine ek olarak, ilgili herhangi bir dosya veya çalışma usulü evrakı getirip incelemeye, resmi makamdan bilgi almaya ve herhangi bir şahsı çağırtıp tanıklığına başvurmaya yetkilidir.

Danışma Kurulu, yetki alanına giren köy veya kentteki, tüm taşınmaz malların; sahiplerini, miktarını, çeşidini, yükümlülükleri ve değerine ilişkin hususları saptayarak bir raporla Komisyona bildirir.

(54’üncü madde, 27/1982 sayılı Yasanın 26’ncı maddesi ile kaldırılmış ve 55’inci ve 56’ncı maddeler de 54’üncü ve 55’inci madde olarak yeniden sayılandırılmıştır.)

III Bölüm

GÜNEY BÖLGESİNDE TERKEDİLEN

TAŞINMAZ MALIN SAPTANMASI

Eşdeğer mal için

54. (1) Terk edilen veya hasara uğrayan taşınmaz malı olan her hak sahibi, şahsen veya yasal vekili veya başvurma yetkili organı vasıtası ile Yasaya ekli II. III. ve IV. cetvellerde örnekleri verilen mal beyan

27.27/1982 formalarını doldurarak malın saptanması amacıyla herhangi bir Kaza Tapu Dairesi’ne başvuruda bulunur.

Mal Beyan Formalarına, terk edilen malların tümünün işlenmesi şarttır. 31 Temmuz 1982 tarihinden önce yukarıda beyan edildiği şekilde başvuruda bulunanların yeniden başvurmaları gerekmez.

Terekelere ait başvurular, varsa tereke idare memurları, tereke idare memuru olmayan hallerde mirasçıları tarafından, mülhak vakıflara ait başvurular ise, Vakıflar İdaresi, mütevellileri veya

galleharları kanalı ile yapılır.

Yukarıdaki esaslar çerçevesinde başvuru süresi, 1 Mayıs 1988 tarihinde sona erer.

Terkedilmiş malını kısmen veya tamamen bilerek veya

2.3/1988 kasden saklayan kişi, bu Yasa uyarınca herhangi bir sıfatla hak sahibi olma ehliyetini kaybeder, kendisine yapılmış olan bütün

6.23/1985 tahsisler geriye dönük olarak iptal edilir ve tasarrufunda bulunan mallar derhal geri alınır.

(2) Başvurma yöntemleri ilgili Bakanlıkça radyo, televizyon ve basın aracılığı, ayrıca Bakanlığın uygun göreceği başka yollardan hak sahiplerine duyurulur.

Formalara tevsik

55. Hak sahibi tarafından, II.,III. ve IV. cetveldeki örneğe uygun olarak doldurulan formalar, olanaklar ölçüsünde belgelerinin eklenmesi bir defada olmak üzere toplu olarak Kaza Tapu Dairesine verilir. Bu formalara, tarifi yapılan mal için; koçan,

28.27/1982 araştırma belgesi, ipotek, satış senedi ve varsa benzeri tevsik edici belgeler eklenir. Araştırma belgesinin birden fazla malı kapsaması halinde, bu belge yalnız bir formaya eklenir, ancak diğer formalarda bu durum belirtilir. Tevsik belgelerinin aslını iliştirmek istemeyen kişiler, bunların fotokopisini aslı ile birlikte Kaza Tapu Amirliğine ibraz ederler. Amirlik tarafından, aslına uygunluğu tespit ve tasdik edilen fotokopi üzerine gerekli şerh düşülerek, belgelerin aslı sahibine iade edilir.

20.7.74’den önce veya 56. (1) Terk edilen mallarla ilişkili olarak 20 Temmuz 1974 tarihinden sonra yapılan hibe ve sonra yer alan hibe ve alım satım akitleri, mal devir işlemleri ve benzeri işlemler benzeri tasarruflar ile bunlara ait belgeler eşdeğer mal tahsis

29.27/1982 maksatları bakımından dikkate alınmaz.

Ancak üçüncü dereceye kadar kan ve ikinci dereceye

kadar sihri hısımlar arasında yer alan hibe, alım satım akitleri, mal devir işlemleri ve benzeri tasarruflar ile bunlara ait belgeler;

(a) Bu işlemleri yapan kişinin; sattığı, hibe ettiği veya mülkiyetini devrettiği taşınmaz mallar çıkarıldıktan sonra kalan Güneydeki taşınmaz mal varlığı, Kuzeyde aldığı veya tasarrufunda bulundurduğu taşınmaz malları değer açısından karşılamaya yetiyorsa,

(b) Topraklandırma ve/veya küçük işyeri tahsisi uygulamalarını fesata uğratacak nitelikte değilse.

(c) Hibe alan akraba, reşit ve Kuzey Kıbrıs Türk

Cumhuriyetinde ikamet ediyorsa,

eşdeğer maksatları için dikkate alınabilir.

(2) Yukarıda (1)’inci fıkraya aykırı olarak yapılan hibe, alım satım akitleri ile mal devir işlemlerine ve/veya bunlara ait belgelere

dayanılarak yapılmış bulunan tahsisler, geriye dönük olarak iptal edilir ve böyle işlemlere veya belgelere dayanarak taşınmaz mal alanlar, aldıkları bu malda fuzuli şagil sayılırlar.

(3) Terk edilen taşınmaz mallarla ilişkili olarak 20 Temmuz 1974 tarihinden önce yapılan hibe, alım satım akitleri ve benzeri tasarruflar, evvelce yapılan başvurular geçerli olmak üzere 31 Temmuz 1982 tarihinden başlayarak bir ay içinde yapılacak başvurular da dikkate alınır ve kanıtlanmaları halinde eşdeğer mal taleplerine dayanak olarak kabul edilebilir.

(4) Bu Yasa maksatları bakımından, zaman aşımı sureti ile terk edilen taşınmaz mallardan birisini iktisaba hak kazanan kişi

o malın sahibi addedilir.

7.23/1985 (5) Yukarıdaki (1)’inci ve (3)’üncü fıkralar uyarınca kabul edilen başvurulara ait işlemlerin tamamlanabilmesi için esas mal sahiplerinin bu işlemlere ait belgelerin, başvuru sahibinin eşdeğer mal talebine dayanarak gösterilmesine yazılı olarak muvafakat etmeleri gerekir.

Ancak, alım satım akdinde satıcı Rum ise, hak sahibi bu alım satımı Mahkeme Kararı ile kanıtlamakla, ilgili alım satım akdini Devlete temlik etmekle ve

ödenmemiş satış bedelini (eğer varsa) Hazineye ödemekle yükümlüdür.

Mahkemede, satın aldığı iddia olunan malın hangi

mal olduğu, harita numaraları, satış bedelinin ödenmiş

olup olmadığı, hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belgelerle kanıtlanması gerekir. Belge ile kanıtlanmayan ödeme ve iddialar geçerli kabul edilemez.

Çözümlenme-miş

57. (1) Taşınmaz malla ilgili ipotek, mülkiyet, tasarruf, uzun vadeli icar ve diğer anlaşmazlıklar yetkili yükümlü-lükler Kaza Mahkemesi tarafından Karara bağlanır.

(2) Mahkeme Kararlarına tabi olmak şartıyla, herhangi bir mal üzerinde tespit edilen yükümlülüğün devam etmesi veya çözümlenmemiş olması halinde bu durum eşdeğer olarak verilen mal üzerinde de mevcut addolunur ve bu Yasada belirlenecek kütüğe kaydedilir.

Alacaklıların başvurması

58. (1) Terk edilen veya hasara uğrayan taşınmaz bir mal için, herhangi bir Türk yurttaşına ipotek veya senetle borç verip de,

yükümlülük koyan özel veya tüzel kişiliğe sahip Türk yurttaşları, örneği V. cetvelde gösterilen formayı doldurarak,

30(a).27/1982 yükümlülük belgelerinin aslı veya fotokopileri ile birlikte bu Yasa yürürlüğe girdikten sonra 54’üncü maddede saptanan süre içinde Kaza Tapu Dairesine vermek zorundadırlar.

Borç miktarı üzerinde, alacaklı ile borçlu arasında mutabakat varsa, formayı ikisi de imzalar. Mutabakat yoksa bu durum formada belirtilir. Bu konuda alınmış

veya alınacak Mahkeme kararları da formaya iliştirilir

veya Kaza Tapu Amirine teslim edilir.

(2) Yabancıya borçlu olan özel veya tüzel kişiler, borçlarının ayrıntılarını bu Yasanın II. cetvelinde örneği olan formada gösterirler. Miktar üzerinde alacaklı ile mutabakat aranmaz.

Ancak ilgili belgeler veya fotokopileri formaya eklenir.

30(b).27/1982 (3) Yabancıya borçlu olan gerçek veya tüzel kişilerin, borç miktarlarını belgeler ile kanıtlamaları ve bu borcun ödeneceği

güne kadar tüm faizleri ile birlikte Devlet hazinesinde oluşturulacak özel bir fona ödemeleri halinde ipotek ve/veya diğer yükümlülükler kaldırılır.

Mal değer belgesinde

59. Mutabakata varılan veya Mahkemece saptanan veya yabancıya olan borç miktarı, borçlunun “Taşınmaz Mal Değer borç miktarlarının belgesi”ne ayrıntılı olarak kaydedilir ve alacaklının ismi belirtilir.

işlenmesi

Kuzey malları üzerindeki 59 A.

(1) Kuzey bölgesindeki yabancıya ait taşınmaz mallar üzerinde 20 Temmuz 1974 tarihinden önce konmuş yükümlülükler ipotek veya sair yükümlülük hakları bulunan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti veya üçüncü devlet uyruklu

31.27/1982 gerçek veya tüzel kişilerin, 31 Temmuz 1982 tarihinden başlayarak 90 gün içinde, kanıtlayıcı belgeler ile birlikte, Tapu ve Kadastro Müdürlüğüne başvur-maları ve bu haklarını tescil ettirmeleri gerekir.

Bu durumda olanların, süresi içinde yapılmayan başvuruları dikkate alınmaz ve taşınmaz mallar üzerindeki haklar ortadan kalkar.

(2) Bu malların serbest bırakılarak hak sahiplerine tahsisi için yukarıdaki fıkra uyarınca kesinleşmiş olan ipotek ve sair yükümlülüklerin kaldırılmasına ve bedellerinin ödenmesine Bakanlar Kurulunca karar verilir.

Ödenecek harç

60. Hak sahipleri II. ve III. cetvellerde gösterecekleri mal değeri üzerinden, alacaklılar ise gösterecekleri borç miktarı üzerinden on binde beş harcı, evrakı teslim edeceğinde Tapu ve Kadastro Dairesine ödemek zorundadırlar.

Ancak, bu madde kurallarına uygun olarak ödenek harç miktarı hiçbir şekilde 500 TL (Beş yüz Türk Lirası)’nı geçemez. Bu tarihten önce yapılmış olan fazla ödemeler geri verilmez; ödenecek harçlarla ilgili olarak kişiler

8.23/1985 tarafından verilmiş taahhütler dikkate alınmaz.

Uzun vadeli icar durumu

61. Uzun vadeli icara verilmiş mal için, 55’inci maddede belirtilen forma icara veren ve alan tarafından müştereken doldurulur. İki suret halinde doldurulan bu formalarda malın kıymetinin yüzde kaçının icara alana ait olduğu belirtilir. Anlaşmazlık halinde, 57’nci Maddede belirtildiği gibi mahkemeye başvurulur.

Formaların derlenmesi

62. Kaza Tapu Dairelerinden gelen formalar, aynı şahsa ait olanlar bir arada olacak şekilde, her köy ve kent için 55/2014 ayrı ayrı dosyalanır. Muhafazasından Müdürün sorumlu olduğu bu formalar, gerektiğinde İskan Komitesi ve Kurul çalışmalarında incelenmek üzere verilir.

Formaların

63. İskan Komitesi; doldurulan formalarda, beyan edilen hususların doğruluğunu inceleyerek; malın gerçek sahibini, değerlendiril-mesi cins ve niteliklerini, miktarını yükümlülüklerini ve puan değerini saptar. Bu işlemi yaparken Danışma Kurulları 32(a).27/1982 ile devamlı koordinasyon sağlar. Bunun dışında, formalara eklenen belgeleri, herhangi bir kaynaktan elde 55/2014 edebilecek evrak, plan ve diğer bilgileri tetkik eder. Gerektiğinde mal sahibini veya uygun göreceği bilir kişileri çağırıp, onların bilgisine başvurabilir, hasara uğrayan malı ise bizzat yerinde inceleyebilir.

IV numaralı cetveldeki formanın değerlendirilmesinde bu Yasada saptanan hususlar ve puan değerleri esas alınır.

32(b).27/1982

Terk edilen taşınmaz

64. 63’üncü maddede belirtilen puan değerin takdir edilebilmesi için:

malların değerinin (1) Güney bölgesinde taşınmaz mal bırakılan yerlerin; sosyal, ekonomik, doğal zenginlikler ve tabii güzellikler saptanmasında izlenecek bakımından, ayrıca kentlerin önemli merkezlerine yakınlık, ulaşım, turizm, alt yapı ve benzeri durumlar dikkate yöntem alınır.

33(a).27/1982

(2) Terk edilen taşınmaz malın; genişliği veya miktarı verimlilik durumu veya geliri; sulu veya kuru oluşu üzerinde plantasyon veya tesis bulunup bulunmadığı plantasyon veya tesisin niteliği, binaların yapı durumu, eski yeni veya modern oluşu, kerpiç, yığma tuğla ve karkas betonarme oluşu ve benzeri özellikleri hakkında gerekli bilgiler derlenir.

(3) Eşdeğer mal değer takdiri işlemleri için izlenecek yöntemi belirlemek amacıyla Bakanlar Kurulu tüzük yapar.

2.53/1991 (4) Tazminat verilmesinde ve tapu harcı tahsil etme işlemlerinde 55/2014 uygulanacak puan birim fiyatı, Maliye İşleriyle görevli Bakanlıkça Resmi Gazete’de yayımlanan Kur Listelerine göre Türk Lirasının yabancı paralardan Dolar karşısında 1 Ekim 1977 tarihindeki değerine oranla meydana gelen değişiklikler dikkate alınarak İskan Komitesince saptanır. Hesaplamalarda bir yıl önceki her ayın birinci günü geçerli olan kur esas alınır.

IV. Bölüm

TAŞINMAZ MAL SAPTAMA VE DEĞERLENDİRME

İLANI VE İTİRAZLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

Taşınmaz mal saptama ve

65. Terk edilen veya hasara uğrayan taşınmaz mallara ilişkin beyanlar mülkiyet ve değerlendirme açısından karara değerlendirme bağlandıkça; hazırlanacak olan “taşınmaz mal saptama ve değerlendirme ilanı” ilgili köy veya kent halkının, Kuzeyde formalarının ilanı çoğunlukla iskan edilmiş oldukları yerleşim yerlerinde halkın kolaylıkla görüp tetkik edebileceği umumi bir yerde

34.27/1982 ve ayrıca İskan Komitesinin görev yaptığı binada 30 gün süre ile asılır.

55/2014

Yukarıdaki askı işleminin, ait olduğu köyün veya kentin adı, ilan tarihi ve yeri, en az iki gündelik gazetede bir

9.23/1985 kez ilan edilerek halka duyurulur.

Taşınmaz mal saptama ve

66. Taşınmaz mal saptama ve değerlendirme ilanları içeriğinin herhangi bir kısmının hatalı olduğunu bilenler, ilan değerlendirme ilanına süresi içinde İskan Komitesine yazılı ve gerekçeli itirazda bulunabilirler. Süresinde itiraza uğramayan taşınmaz itiraz mal saptama ve değerlendirme ilanlarının içeriği kesinleşir.

35.27/1982

55/2014

İtirazların incelenmesi

67. (1) Gerekçesiz, ayrıntısız ve menşei saptanmayan itirazlar İskan Komitesince dikkate alınmaz ve haklarında işlem yapılmaz.

36.27/1982 (2) İtirazlar, İskan Komitesince ele alınır ve süratle sonuçlandırılır. Kararlar en az 3 (üç) 55/2014 üyenin oyu ile alınır. İskan Komitesinin gerekçeli kararı itiraz sahibine ve varsa karardan etkilenen kişi veya kişilere yazılı olarak ve iadeli taahhütlü posta ile tebliğ edilir.

55/2014 İtiraz sahibi, itirazının görüşülmesi amacıyla tarih saptanarak İskan Komitesine çağrılır ve dinlenir. İtiraz sahibi itirazının görüşülmesi sırasında bilgi verebilir, belge ibraz edebilir.

Komite gerekli gördüğü hallerde, sunulan bilgi veya belgeleri kabul edebilir veya reddedebilir.

Ancak, hak sahibinin itirazının dinlenmesi için saptanan tarihte Komiteye gelmemesi halinde, Komite, böyle bir hak sahibinin itirazını re’sen görüşerek sonuçlandırır ve bunun sonucunda kararını yazılı olarak ve iadeli taahhütlü posta ile hak sahibine tebliğ eder.

37.27/1982 V. Bölüm

KUZEY MALLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ “T” CETVELİNİN TANZİMİ VE TEBLİĞİ İLE EŞDEĞER MAL VERİLMESİ

Kuzey mallarının

68. Yabancı Taşınmaz Malları (Kontrol ve Yönetim) Yasasında sözü edilen mallar, bu Yasanın 64. maddesi uyarınca değerlendiril-mesi yapılan Tüzükte öngörüldüğü şekilde İskan Komitesi tarafından değerlendirilir.

32/1975

37.27/1982

55/2014

Görevlilere engel 68 A.

(1) Değer takdiri yapılabilmesi için taşınmaz malın yerinde incelenerek değerlendirilmesi gerektiği olunması hallerde, inceleme

10.12/1989 ve değerlendirme için görevlendirilen Bakanlık personeline, bu hususlarda yetkili olduğunu gösterir Bakanlıkça imzalı ve mühürlü bir yetki belgesi verilir. Bu işlemler için hak sahibine veya taşınmaza tasarruf eden kişiye giden görevliler, yetki belgesini ibraz etmek suretiyle işlemleri tamamlarlar.

(2) Hak sahibi veya taşınmaza tasarruf eden, yetki belgesi ibraz edildiği hallerde görevlilere her türlü kolaylığı göstermekle mükelleftir.

(3) Hak sahibinin veya taşınmaza tasarruf edenin, yetki belgesi ibrazına rağmen görevlilere işlemleri tamamlamaları hususunda izin vermemesi ve/veya zorluk çıkarması halinde, konu görevlilerce bölgenin polis müdürlüğüne derhal aktarılır ve gerekli işlemler polis gözetiminde tamamlanır.

Ancak, işleme tabi tutulacak taşınmazın konut olduğu hallerde işlemlerin tamamlanabilmesi için konutun bulunduğu kaza mahkemesinden emir alınması zorunludur.

(4) Görevlilere gerekli işlemleri tamamlamaları hususunda izin vermeyen ve/veya zorluk çıkaran herkes, bir suç işlemiş

olur ve mahkumiyetleri halinde 3 yıla kadar hapis veya

55/2014 yürürlükteki aylık asgari ücretin 10 (on) katına kadar para cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

Özel bölge ilanı 68B.

(1) Bakanlar Kurulu, bakanlığın önerisi üzerine, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde turizm nitelikli

11.12/1989 özel bölgeler ilan edebilir.

(2) İlan edilecek bu bölgeler içerisinde kalan taşınmaz mal veya tesislerin eşdeğer mal verme açısından hak sahibi kişilere dağıtımı, değerlendirilmesi, değerlendirme kıstasları ile hak sahipleri tarafından kullanım biçim ve şekli, Bakanlar Kurulunca çıkarılacak bir Tüzük ile saptanır.

“T” cetvel-lerinin 69. (1) Terk edilen veya hasara uğrayan malın değerinin askı tarihinden tanzimi başlayarak en geç üç ay içerisinde ilgili kişiye; terk ettiği veya

32.27/1982 hasara uğrayan malları ile Kuzey bölgesinde tahsisinde bulunan

10.23/1985 taşınmaz malları ve puan değerlerini bundan böyle “T” cetveli olarak isimlendirilirken bir cetvele işler.

55/2014

10.23/1985 (2) Yukarıdaki (1)’inci fıkra uyarınca düzenlenen “T” cetvellerinin birer sureti İskan Komitesi tarafından 55/2014 ait olduğu şahsın

başvuru formasında gösterdiği veya bilinen en son adresine, düzenlendiği tarihten başlayarak en geç bir ay içerisinde taahhütlü posta ile gönderilir. “T” cetvelinin birer sureti de İskan işlerinden sorumlu Bakanlığa ve ilgili kişinin ikamet etmekte olduğu yerdeki Tapu Dairesine iletilir.

32.27/1982 (3) Kendisine “T” cetveli gönderilen başvuru sahibi bu cetvelin içeriğine tebellüğ tarihinden itibaren 15 55/2014 gün içinde ilgili İskan Komitesi nezdinde yazılı ve gerekçeli itirazda bulunabilir.

32.27/1982 (4) (a) Süresinde itiraza uğramayan “T” cetvelleri içeriği kesinleşir.

(b) Usulünde yapılmayan itirazlar İskan Komitesince dikkate alınmaz ve hakkında işlem yapılmaz.

(c) İtirazlar 67’nci maddesinin (2)’nci fıkrasında belirtilen usule göre ele alınır ve sonuçlandırılır.

Ek “T” Cetveli 69A. Aşağıda belirtilen hallerde Hak Sahibinin “T” Cetvelinin kesinleşmesine veya feragat imzalamış bulunmasına Düzenlenmesi bakılmaksızın Ek “T” Cetveli çıkarılabilir:

9.52/1995

(1) Hak sahibi adına tahsisli veya koçanlı bir malın kamu yararına kullanılması amacıyla geri alınması halinde karşılığında

hak sahibine mal verilebilmesi için;

(2) Hak sahibinin “T” Cetveline işlendiği halde herhangi bir nedenle “T” cetvelinden çıkarılmış bir kaynağın başka herhangi bir hak sahibi adına yasal bir işleme bağlı tutulmaması koşuluyla, haklı gerekçelere dayanarak hak sahibi adına yeniden işlenebilmesi için;

(3) Hak sahibi adına tahsisli olmasına rağmen sehven “T” Cetveline işlenmeyen veya “T” Cetveli ısdarından sonra kişiye tahsis edilen kaynakların işlenmesi için;

(4) Kişinin yeterli puanı bulunması koşuluyla kullandığı avlusunun tümü için veya yeterli puanı bulunmaması halinde kullanımına yeterli alan için, yapılacak uygulamalarda bu Yasanın 24’üncü maddesinin (2)’nci fıkrası kuralları uygulanır.

(5) Başka yasada aksine kural bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, 1 Ocak 1955 tarihinden önce tarıma açıldığı

halde, Tapu kaydında orman arazisi olarak kayıtlı olan tahsisli arazilere bu Yasa kuralları uygulanarak Taşınmaz Mal Koçanı verilir.

46/1989 Ancak Alçak Orman Tarlalarının Hak Sahiplerine Devri (Geçici Kurallar) Yasasındaki 10’uncu madde kuralları saklıdır.

7.39/1998 Bu madde kuralları uyarınca hak sahibi adına ısdar edilecek olan ek "T" cetvelleri için (1)'inci ,

(2)'nci, (3)'üncü ve (4)'üncü fıkraların uygulanmasında kişinin hak sahipliliği de esas alınarak norm içerisinde işlemler yürütülür.

“T” cetvellerinin 70. Yukarıda 69’uncu madde gereğince ısdar edilen ve eşdeğerde hak sahibine tebliğ edilen “T” cetveline eklenecek değerlendiril-mesi bir yazı ile:

32.27/1982 (1) “T” cetvellerine göre, Güney ve Kuzey için bulunan toplam puan değerinin eşit olması halinde; ilgili hak sahibine, Kuzey bölgesinde tasarrufunda bulundurduğu taşınmaz malların, eşdeğer mal olarak kendisine bırakılacağı bildirilir.

55/2014 Ayrıca, 69’uncu maddenin öngördüğü 15 gün içinde gerekli işlemler yapılmak üzere, İskan Komitesine başvurması istenir.

(2) “T” cetvellerine göre, Güney için bulunan toplam puan değerinin, Kuzey için bulunan toplam puan değerinden

fazla olması halinde; ilgili hak sahibine Kuzey bölgesinde tasarrufunda bulundurduğu taşınmaz malların, eşdeğer mal olarak kendisine bırakılacağı ve fazla puan değerleri için mal değer Belgesi verileceği bildirilir. Ayrıca 69’uncu maddenin öngördüğü 15 gün içinde, gerekli işlemler yapılmak üzere İskan Komitesine başvurması istenir.

55/2014

10.52/1995 (3) “T” Cetvellerine göre Güney için bulunan toplam puan değerinin Kuzey için bulunan toplam puan değerinden az olması halinde:

(A) Sadece Eşdeğerden Hak Sahibi olan kişinin “T” Cetveline göre Güney Mallarının toplam puan değeri, Kuzeyde yasal bir yöntemle tasarrufunda bulunan sadece bir konut veya sadece bir işyeri veya bir konut ve bir küçük işyeri veya bir konut ve yöre normundan eksik tarımsal kaynak ve bir küçük işyeri veya bir konut ve yöre normu kadar tarımsal kaynağın toplam puan değerini karşılamıyorsa, hak sahibi öncelikle kendisinin ve eşinin her türlü puanını kullanmak zorundadır. Tüm puanlar kullanıldıktan sonra:

(a) Sadece bir konut veya sadece bir küçük işyeri tasarruf edenler, eksildikleri puan değerini eşdeğer puan temin etmek ve puan satın almak suretiyle tamamlarlar.

(b) Konut ve bir küçük işyeri veya konut ve bir norm arazi tasarruf edenler, eksildikleri puan değerini eşdeğer puan temin etmek veya puan satın almak suretiyle tamamlarlar.

(c)Yukarıdaki (a) ve (b) bentlerine göre yükümlülüklerini yerine getirmeyenlerin konutları dışındaki kaynakları geri Devlete intikal eder.

55/2014

55/2014 (B) Yukarıdaki (A) bendinde gösterilen norm ölçüleri üzerinde “T” Cetvelinde kaynak bulunduranlar, kendilerinin ve eşlerinin eşdeğer puanlarını kullandıktan sonra eksildikleri 1.000.000 (bir milyon) puana kadar puan değerini, eşdeğer puan satın almak suretiyle tamamlarlar. Buna rağmen puan açıklarının bulunması halinde, öncelikle tercihleri alınarak fazla kaynaklar, Devlete intikal eder.

Bu fıkra kuralları hem eşdeğerden, hem tahsisten birlikte Hak Sahibi olanlar için geçerlidir.

8.39/1998 (C) Hak sahibinin vefatı halinde yukarıdaki (A) ve (B) bentlerinde sözü edilen işlemler, Tereke İdare Memurları tarafından aynen yürütülür.

Puan Birleştirme 70A.

(1) Hak sahibinin norm ölçüsünde tasarruf ettiği kaynakların puan değerinin 2 Milyon puanın üzerinde

11.52/1995 olması halinde, hak sahibi, kendisinin ve eşinin elindeki her türlü puanı kullandıktan sonra, geriye kalan puanlar için elinde eşdeğer

puanı bulunan hak sahipleri ile puanlarını birleştirerek bu gibi kaynaklar için puanları oranında Taşınmaz Mal Koçanı alma hakkına haizdir.

(2) Tahsisten veya eşdeğerden veya hem tahsisten hem de eşdeğerden hak sahibi olanlar, öncelikle kendilerine ve eşlerine ait her türlü puanı kullanmakla yükümlüdürler.

Bu Yasada aksine kural bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, tanınan muafiyet sınırları içerisinde veya dışında tasarruflarındaki kaynaklar için eksildikleri puan miktarını, üçüncü dereceye kadar kan veya ikinci dereceye kadar sihri akrabalarının puanları ile tamamlayabilirler. Bu takdirde elindeki mallardan, kendi aralarında anlaşacakları miktar ve hissede, onlara da Taşınmaz Mal Koçanı verilir.

Eşdeğer Mal Verilmesi

71. (1) 70’inci madde uyarınca İskan Komitesine çağrılan hak sahiplerine bu Yasa’nın 60’ıncı ve 70’inci

32.27/1982 maddelerine ilişkin işlemler tamamlandıktan sonra, 82’inci madde gerekleri yerine getirilerek hak 55/2014 ettikleri mallara ait Kesin Tasarruf Belgesi verilir.

12.23/1985 (2) Kuzey bölgesinde herhangi bir malı tasarrufunda bulundurmayanlar ile yukarıdaki fıkra uyarınca 55/2014 Kesin Tasarruf Belgesi verilen hak sahiplerine, hale göre, kullanılmayan veya arta kalan puan değerleri için Tapu ve Kadastro Müdürü, Mal Değer Belgesi ısdar eder ve bir suretini İskan Komitesine gönderir.

32.27/1982 (3) Hak sahiplerinin terk ettikleri taşınmaz mallar üzerindeki mevcut yükümlülükler, kendilerine 55/2014 verilecek olan Kesin Tasarruf Belgesine işlenir. Yükümlülüklerin, hangi Kesin Tasarruf Belgesine veya Belgelerine işleneceğine İskan Komitesi karar verir.

10.24/1991 (4) 70’inci madde uyarınca yapılan çağrıya icabet etmeyenlere, ikinci bir tebligat yapılarak 15 günlük 55/2014 yeni bir süre verilir. Buna rağmen 15 günlük süre içinde de İskan Komitesine başvurulmaması halinde, mevcut tahsisler iptal edilerek ilgili hak sahibinin tasarrufunda bulunan bütün mallar geriye alınır.

Bu durumdaki kişiler, iptal kararı tarihi ile geri almanın gerçekleştirildiği tarihe kadar geçecek süre için tasarruf ettikleri bütün malların, emsalleri için geçerli olan kira bedeli üzerinden mahrum olunan kar olarak (mesne profit), tazminat ödemekle yükümlüdürler.

(5) Bu maddenin gereklerine uymayan hak sahiplerinin “T” cetvellerinin işleme konması için sonradan başvurmaları halinde, (4)’üncü fıkra gereğince hesaplanacak tazminatı ödemeleri kaydıyla, gerekli işlemler başlatılır. Şu kadar ki;

bu arada tasarruflarındaki herhangi bir mal, başka bir hak sahibine tahsis edilmişse veya Kesin Tasarruf Belgesi tahtında

verilmişse veya kaynak paketinde ilan edilmişse bu işlemlerden geri dönülmez.

VI. Bölüm

EŞDEĞER MAL İSTEMİNDE BULUNMA ve TAHSİS

Eşdeğer mal isteminde

72. Ellerinde, mal değer belgesi bulunanlar kaynak paketleri ilan edilince, mal değer belgelerinde gösterilen puan bulunma değerlerine uygun mal isteminde bulunabilirler. Dosyaları tümü ile sonuçlanmadığından ellerinde mal değer belgesi

12.24/1991 bulunmamasına karşın ellerinde yeşil “T” Cetveli bulunanlar kaynak paketlerine müracaat edebilirler. Ancak müracaat etmeden bu formlarını İskan Komitesine tasdik ettirmeleri gerekir. Bu şekilde müracaat eden kişilere kaynak verilmesine karar verilmesi halinde bu kişilerin eşdeğer dosyaları öncelikle sonuçlandırılır ve puanları 55/2014 yettiği takdirde kendilerine kaynak verilmesi işlemi o zaman kesinleşir. Dosyalarının sonuçlandırılmasından sonra puanlarının verilmiş olan kaynağa yetmediği anlaşılırsa, kaynak paketine alınabilir.

Mal istemi, bir veya daha fazla köy veya kentteki taşınmaz mallara, bu Yasanın VIII. cetvelinde örneği verilen forma ile yapılır.

İstemde bulunulan taşınmaz malların verilememesi halinde, hak sahibi tekrar yeni bir forma ile başvurabilir.

Başvuru sahibi, başvuru anında elindeki toplam puan durumunu bu formada göstermekle mükelleftir.

11.6/1994

Kaynak Pake- tinde 72 A.

(1) Mevcut rezerv kaynaklara ilaveten bu Yasa kuralları uyarınca Alınacak Taşınmazlar geri alınan (dağıtım dışında kalan) ve 38’nci madde gereği ilan ve başvuru usulü tasarruf hakkı olmadan kullanıldığı saptanan taşınmazlar eşdeğer mala kaynak olarak listelere dahil edilir.

14.12/1989 (2) Kaynak paketleri, İskan Komitesi tarafından yukarıdaki (1)’inci fıkra kuralları ışığında 13(1)24/1991 hazırlanır ve Bakanın onayı alındıktan sonra halkın kolaylıkla görüp tetkik edebileceği umumi bir 55/2014 yerde ve bu köy veya kentin bağlı bulunduğu Kaza Tapu Dairesi ile İskan Şube Müdürlüklerinde otuz gün süreyle asılmak suretiyle ilan edilir.

14.12/1989 (3) Kaynak paketine konulduğu halde talep edilmeyen taşınmazlar, İskan Komitesi tarafından müteakip 55/2014 paket veya

paketlerde ilan edilebilir.

14.12/1989 (4) Bu kaynak paketlerinin ilan tarihi, yeri ve ilan süresi ile müracaat süresi, radyo ve en az iki gündelik gazetede ilan edilmek suretiyle hak sahiplerine duyurulur.

13(2).24/1991 (5) Paketlerin sonuncusu olarak ilan edilecek paket için Bakanlar 55/2014 Kurulu karar verir ve son paket olduğu ilan edilir. Son paket sonuçlandırıldıktan sonra eşdeğer işlemlerinin tamamlanmış olduğu ilan edilir. Ellerinde puan kalan kişiler son paketten talip bulunmayan kaynaklardan talep edip İskan Komitesi kararı ile normal paketten verilmiş gibi alabilirler.

Ellerinde puan kalan kişiler Bakanlar Kurulunun uygun göreceği şekilde tazmin edilir.

Kaynak Paketi yolu ile 72 B.

(1) Hak sahiplerinin mal değer belgeleri ışığında İskan Komitesine süresi içinde yapmış oldukları mal verilmesinde yöntem başvurular, bu Yasanın 68 B ve 76’ncı maddeleri ve bu maddeler altında yapılmış tüzük kuralları göz

15.12/1989 önünde bulundurularak en kısa süre içerisinde sonuçlandırılarak hangi kaynağın kime verileceğine 55/2014 karar verilir.

(2) Yukarıdaki (1). fıkra kuralları uyarınca kaynağın verilmesi kararlaştırılan hak sahiplerine Kesin Tasarruf Belgesi verilebilmesi için şahsın evrakı Tapu ve Kadastro Dairesine aktarılır.

55/2014

(3) İskan Komitesi incelediği kaynak paketini sonuçlandırdıktan sonra en kısa sürede başka bir kaynak paketi ilan etmek suretiyle kaynak paketlerinin sürekliliğini sağlar.

(4) (a) 15 Mart 1989 tarihine kadar eşdeğerde mal verme açısından hak sahibi kişilere, kiralanmak sureti ile kaynak paketi dışından eşdeğer mal puanlarına karşılık olmak üzere yapılmış olan işlemler ve bu işlemlere bağlı olarak verilmiş Kesin Tasarruf Belgeleri, 15 Mart 1989 tarihinden başlayarak İskan Komitesi tarafından gözden geçirilir. Hile, idari

55/2014 hata, yanıltma, yanlış beyan veya yetkinin kötüye kullanılması sonucu elde edilmiş veya verilmiş olduğu

saptananlar iptal edilir. Gözden geçirilerek geçerliliği onaylanan Kesin Tasarruf Belgeleri bu Yasa altında

yapılmış gibi addolunur.

(b) Ayrıca, yukarıdaki usule uygun olarak akdedilmiş kira mukaveleleri ile Bakanlıkça onaylanarak işlemleri tamamlanmasına karşın kira mukavelesi akdedilmemiş kira kararları da, İskan Komitesi tarafından gözden geçirilerek incelenir ve onaylanması halinde Bakanın da 55/2014 onayı alınmak sureti ile başka herhangi bir işleme gerek olmaksızın konu bir yazı ile onaylanan taşınmaz mal veya mallar için Kesin Tasarruf Belgesi verilmesi amacıyla Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürlüğüne aktarılır.

Ancak, değiştirilmiş şekliyle “Terk edilen ve Özel Bölgelerdeki Taşınmaz Mallar ile Yabancılara Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi Tüzüğü” uyarınca yeniden yapılan puan değerlendirilmesi sonucunda işleme konu taşınmazın puan değerinin yükselmiş olduğu hallerde, Eşdeğer Tazmin Komisyonu bir yazı ile bunu hak sahibine bildirerek aradaki puan farkını talep eder. Hak sahibi, yazının kendisine tebliği tarihinden itibaren yazıda belirtilmiş süre içerisinde aradaki puan farkını temin ederek yatırmakla mükelleftir.

A.E.37

8.3.1979

A.E.535

22.11.1982

A.E.300

14.6.1985

A.E.485

24.10.85

A.E.662

27.11.87

A.E.152

22.3.1988

14.24/1991 (5) Bu Yasada aksine kural bulunmasına bakılmaksızın, aşağıdaki durumlarda, talep edenin yeterli her çeşit puana sahip olması 9(1)39/1998 halinde İskan Komitesi münferiden taşınmaz mal verilmesine 55/2014 karar verebilir. Alınan karar, Bakan tarafından onaylandıktan sonra İskan Komitesi, başka herhangi bir işleme gerek

olmaksızın, konuyu bir yazı ile onaylanan taşınmaz mal veya mallar için Kesin Tasarruf Belgesi verilmesi amacıyla Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürlüğüne aktarır ve Kesin Tasarruf Belgesi verilmesini sağlar: Ancak, bu fıkranın (B), (D) ve (G)

9(2).39/1998 bentlerinin uygulanmasında eşdeğer puanı aranır

(A) Yabancıdan kalan mallarda müracaatçının hissedar olması ve yabancının hissesini talep etmesi;

(B) Taşınmazın kaynak paket yoluyla ilan edilerek verilmesi için geçecek sürede hasara veya değer kaybına uğrayabilecek olması;

(C) Hak sahibine verilmiş kaynağın münazaa konusu olması ve bu münazaayı sona erdirmek için taraflardan birine başka bir kaynak verilmesi;

(Ç) Talep edilen kaynağın, kaynak paketinde ilan edilmesine karşın kimse tarafından talep edilmemiş olması;

(D) Hak sahibinin, mülkiyetinde bulunan taşınmaza yatırım yapmış, ancak, yatırımın daha randımanlı, verimli olabilmesi amacı ile mülkiyetindeki taşınmazın yanındaki taşınmazı talep etmesi;

(E) Hak sahibinin tasarrufunda bulunmasına ve “T” Cetveline girmesi gerekmesine karşın sehven cetvele işlenmeyen malın verilmesi;

(F) Son paket ilan edildikten sonra elde kalan kaynakların talep edilmesi;

(G) Talep edilen malın müracaatçının ikamet ettiği konutun bitişiğinde bulunması.

55/2014 (H) Hak sahibinin veya hak sahibinden devralan 3’üncü şahısların adında kayıtlı bulunan konuta ve/veya işyerine yatırım yapmış veya yeniden inşa etmiş ve sehven komşu parsele yapılan en fazla 1.000 (bin) ayakkare ihlale uğrayan parselin, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti adında kayıtlı olması ve uygun görülmesi halinde, eşdeğer puan yatırması şartı ile amalgame işlemi yapılır. Eşdeğer puanı olmaması halinde ise eşdeğer puan satın almasına izin verilir.

Nakdi tazminat ödenmesi

73. Bu Yasanın 48. ve 48 A maddeleri kuralları uyarınca oluşturulan Komisyonlar, yetki alanları dahilinde eşdeğere

16.12/1989 karşılık taşınmaz mal verirken kısmen veya tamamen nakdi tazminat ödenmesini zorunlu gördükleri, hallerde bu hususu Bakanlık kanalıyla gerekçeli olarak Bakanlar Kurulunun gündemine götürüp Bakanlar Kurulunun saptayacağı yöntem ve karar çerçevesinde hareket ederler.

Hisseli Taşınmaz Mallar

74. Bu Yasada aksine kural bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, yabancıdan kalan taşınmaz mallardan Kuzey Kıbrıs Türk

17.12/1989 Cumhuriyeti yurttaşlarının yasal hisse sahibi olmaları halinde, tercihlerine göre ya bu taşınmaz mallardan hisseleri

10.39/1998 oranında ayrılarak kendilerine hisselerinin mülkiyeti verilir veya yabancı hissesinin puan değeri kadar eşdeğer puan 55/2014 satın almak veya temin etmek suretiyle tüm taşınmazın mülkiyetine sahip olabilirler veya malın bölünmesine olanak bulunmadığı hallerde, hisselerinden Devlet leyhine feragat etmeleri koşulu ile öncelikle kendi tasarruflarında bulunan mallardan, tasarruflarında mal bulunmaması durumunda ise başka taşınmaz mallardan hisselerinin puan değeri oranında ayrılarak bu taşınmaz mallar için kendilerine Kesin Tasarruf Belgesi verilebilir.

Diğer Bakanlık veya 74A. Bu Yasada aksine kural bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, başka Bakanlık veya kuruluşların kontrol ve Kuruluş-lardan intikal yönetiminden alınarak İskân işleriyle görevli Bakanlığın kontrol ve yönetimine verilen konut ve küçük işyerini 3 Mart eden taşınmaz Mallara 1989 tarihinden önce tasarrufunda bulunduran kişilerin Taşınmaz Mal Koçanı almak istemeleri halinde kendisinin ve Taşınmaz Mal Koçanı eşinin her türlü puanını kullandıktan sonra eksileceği puanı eşdeğer puanı temin etmek veya satın almak suretiyle Verilmesi işlemler yürütülür.

11.39/1998

Kesin Tasarruf Belgesi

75. İskan Komitesi, bu Yasanın 72’nci. maddesi kuralları uyarınca verilen taşınmaz mal istem formlarını 15 günlük verilmesi işlemine devreler halinde toplar ve paketin ilan süresi dolmadan pakette yer alan taşınmazların verilmesi kararlarını alamaz.

başlama Bu Yasanın 82’nci maddesi gereklerinin yerine getirilmesini müteakip ise hak sahiplerine Kesin Tasarruf Belgesi

19.12/1989 verilir. Hak sahiplerinin terk ettikleri taşınmazlar üzerinde mevcut yükümlülükler kendilerine verilecek Kesin 55/2014 Tasarruf Belgesine işlenir. Ayni şahsa, birden fazla Kesin Tasarruf Belgesi verildiği hallerde ise, bu yükümlülüklerin hangi Kesin Tasarruf Belgesine veya belgelerine işleneceğine yetki sınırları dahilinde İskan Komitesince karar verilir.

Eşdeğer mal vermede

76. Eşdeğer mal uygulaması için kaynak olarak tespit ve ilan edilen bir taşınmaz mala birden fazla talip olması öncelikler halinde hangi hak sahibine tahsis edileceği hususunda aşağıdaki esaslar dikkate alınır ve bu konudaki yöntemin saptanabilmesi için Bakanlar Kurulu tüzük yapabilir.

Talep ettiği malın bulunduğu yerleşim yerinde ikamet edene;

Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihe kadar hak sahibi olduğu halde kendisine konut dışında herhangi bir şekilde tahsis yapılmayana;

Malı bu Yasaya uygun olarak tasarruf edene;

(4) Güney bölgesindeki malının cins ve evsafına en çok uyan kişiye;

(5) Talep edilen mal tarımsal arazi ise çiftçilik yapana, işyeri ise buna uygun işle iştigal edene.

Borçların ödenmesinde

77. (1) (1) 73’üncü madde uyarınca hazineye karşı doğacak borç ve alacaklar, en çok 10 yıllık taksitlere vade ve faiz bağlanır. Her iki şekilde de %3 faiz uygulanır. Taksitlerin ödenmesi ve faiz uygulaması tahsisin

20.12/1989 yapıldığı yılı takip eden yılın başında başlar.

42.27/1982 Ancak bir küçük işyeri veya norm dahilinde tarımsal kaynak ile sadece bir konut için hazineye karşı borçlu kalanlara faiz uygulanmaz.

(*) (2) Anayasa’nın 132’nci. maddesine göre veya yürürlükteki mevzuatın başka bir kuralına göre Devletten alacağı olan

hak sahiplerinin bu alacakları, bu maddeye göre doğacak borç yükümlülüğünden düşülür.

Kaynak paketine

78. Hak sahipleri, kaynak paketinde yer alan taşınmaz mal veya mallar için yapmış oldukları müracaatlarını ancak müracaatın geriye müracaat ettikleri taşınmaz mal veya mallarla ilgili kararın verilmemiş olması halinde ve İskan Komitesinin kararı ile alınmasında sınır geriye alabilirler.

21.12/1989

12.39/1998 İskân Komitesince hak sahibine verilmesi uygun görülen kaynak Tapu ve Kadastro Dairesine aktarılır ve söz konusu Daire 55/2014 kişinin puan belgesi veya Mal Değer Belgesinden o kaynağın puanını re'sen düşürür ve Taşınmaz Mal Koçanı almaya yönelik gerekli işlemler yapılır.

Eşdeğer olarak verilen

79. Bu Yasa kurallarına göre eşdeğer mal olarak verilen taşınmaz malların, verildiği hak sahiplerine boş olarak malın tahliyesi devredilmesi asıldır.

44.27/1982

13.23/1985 İskan Komitesi Kesin Tasarruf Belgesi ısdarından hemen sonra böyle malları tasarruflarında bulunduranlara yeni mal 55/2014 sahibini yazılı olarak bildirir ve tasarrufundaki malın en geç bir ay içinde veya eğer mal kirada ise, kira süresinin sonunda tahliye ederek yeni mal sahibine teslimi gerektiği yolunda ihbarda bulunur. Bu ihbara uymayarak işgale devam edenler, fuzuli şagil durumuna düşerler.

Ancak, bu Yasanın 29’uncu maddesinin şart bendinde, göçmen tanımına girenlerle ilgili olarak, öngörülen Devlet yükümlülüğü saklıdır.

Kütük tutulması ve kesin

80. İskan Komitesi eşdeğere ilişkin yaptığı tahsisleri veya Kesin Tasarruf Belgesi verilmesine karar verdiği malları tasarruf belgesi Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürüne bildirir. Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürü Kütük ve sicillerde gerekli kaydı ve eski verilmesi kaydın transferini yaptıktan sonra ilgili kişiye Kesin Tasarruf Belgesi verir.

15.24/1991

55/2014

Eşdeğer mal belgesi

81. Tapu ve Kadastro Müdürü bu Yasa ile taşınmaz mal karşılığı olarak tahsis edilen her parsel için bir Kesin Tasarruf verilmesi Belgesi verir; bu belge ve bu Yasanın 80. maddesi gereğince tutulacak defterler Fasıl 224, Taşınmaz Mal (Tasarruf,

46.27/1982 Kayıt ve Takdiri Kıymet) Yasasının 51’inci ve 52’nci maddelerinde belirtilen taşınmaz mal kayıt ve koçanı yerine geçer Bölüm 224 ve onlar gibi işlem görür. Devirler, ipotekler ve benzeri işlemler bunlarla yapılır. Eskiden beri mevcut olan Tapu 3/1960 Kütük ve Sicillerine herhangi bir işlem yapılmaz. Bu belge sahiplerine, yürürlükteki mevzuatın taşınmaz mal 7/1978 sahiplerine tanıdığı tüm hakları verir ve vergiler dahil her türlü yükümlülükleri getirir.

Bu belge kayıtlarında yapılacak herhangi bir hatanın düzeltilmesi, Taşınmaz Mal (Tasarruf, Kayıt ve Takdiri Kıymet) Yasasının 61’inci maddesi kuralları uyarınca yapılır.

14.23/1985

Terk edilen maldan

82. (1) İskan Komitesi, “T” cetvellerinde yer alan ve verilmesini onayladığı taşınmaz mal veya mallar veya puan değeri Hazine lehine ferağ için hak sahibine Kesin Tasarruf Belgesi veya Mal Değer Belgesi verilmesini Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürlüğüne

47.27/1982 bildirmeden evvel hak sahibinden Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde kendisine verilmesine karar verilmiş taşınmaz mal

22.12/1989 veya mallara veya puan değerine karşılık olarak başvurusunda göstermiş olduğu terk edilen mallardaki mülkiyetinden hale göre bu Yasaya ekli IX. cetveldeki veya IX. cetvel A’daki örneğe uygun olarak hazine leyhine feragat vermesini ister. Ayrıca, mal hasarına karşılık taşınmaz mal veya puan değeri verilmesine karar verdiği hallerde de taşınmaz mal veya puan değeri dışında başka herhangi bir talepte bulunmayacağına dair ilgili hak sahiplerinden hale göre bu Yasa’ya ekli X. cetveldeki veya X. cetvel A’daki örneğe uygun olarak feragatname alır.

47.27/1982 (2) Bu Yasa amaçları bakımından “ferağ verme”, ferağ verenin güneyde terkettiği mallara karşılık kuzeyde kendisine verilen taşınmaz mallardaki kesin tasarruf hakkı devam ettiği sürede geçerlidir.

Kuzeyde verilen taşınmaz mallardan herhangi birine ait kesin tasarruf hakkı ferağ verenden veya bu malların yeni maliklerinden, kamu yararı için yapılacak normal kamulaştırma dışında, elde olmayan bir nedenle kısmen veya tamamen geri alınır veya sona erdirilirse, bu mal ve üzerine yapılmış bulunan sabit yatırımlara karşılık olarak, eşdeğerde başka mal verilir veya tazminat ödenir. Ancak bunların bir yıl içinde gerçekleştirilememesi halinde, Güneydeki taşınmaz mal için yapılmış ferağ işlemi, kesin tasarruf hakkının kısmen veya tamamen kaldırıldığı veya sona erdirildiği tarihten itibaren hükümsüz olur. Bu şekilde ferağ işlemi iptale uğrayan Güney malı üzerindeki mülkiyet hakkı, yukarıda sözü edilen Kuzey malının son malikine geçer. Ayrıca, kesin tasarruf hakkı ortadan kaldırılan mal üzerine yapılmış bulunan sabit yatırımların tutarı, ilgili hak sahibine Devletçe tazmin edilir.

47.27/1982 (3) Kuzeyde kesin tasarruf hakkı verilen taşınmaz malların kesin mülkiyetinin hak sahiplerine devredilebilmesi halinde, bu devir işleminin gerçekleştirildiği tarihten itibaren, Devletin yukarıda

(2)’nci fıkra uyarınca öngörülmüş bulunan yükümlülükleri ortadan kalkar.

Yükümlülük-ler

83. (1) Bu Yasanın 77’nci maddesine göre Devlet hazinesine borçlu kalanların ve bu Yasanın 59’uncu maddesi gereğince

23.12/1989 saptanan özel ve tüzel kişilere borçlu olanların borç miktarı ve alacaklıların adı Kesin Tasarruf Belgesine ve

48.27/1982 Tapu Kayıt Defterine geçirilir ve bu borçlar hakkında gerekli hususlar Devlet Emlak ve Malzeme Dairesine intikal ettirilir.

(2) Eşdeğer mal olarak verilen taşınmaz mallar üzerindeki taşınmaz mal yükümlülükleri, ilgili mevzuat uyarınca kaldırılmadıkça söz konusu taşınmaz mallar için herhangi bir devir veya ipotek işlemi yapılamaz. Yabancıya ait olan borçlar devlet hazinesine ödenir. Söz konusu taşınmaz

mallar üzerindeki yükümlülüklerin kaldırılmasına Bakanlar Kurulu yetkilidir.

Yükümlülük-leri yerine

84. Bu Yasa gereğince kendilerine eşdeğer mal karşılığı yapılan tahsisler sonucu, hazineye olan borçlarını vadesinde getirilmeyen malların ödemeyenler hakkında yürürlükteki mevzuata göre işlem yapılır ve ödenmeyen borca konu olan taşınmaz malın satılması satılması için Devlet Emlak ve Malzeme Dairesinin istemi üzerine Tapu ve Kadastro Müdürlüğünce 85’nci maddedeki usule uygun olarak satılır ve Devletin alacağı tahsil olunur.

Ancak, doğal afetler, yangın, olağanüstü durum, kuraklık ve benzeri hallerde veya borçluların ödeme güçlerinin yerine gelmediğinin saptanması hallerinde, vade, Bakanlar Kurulunca uzatılabilir.

Mecburi satış yöntemi

85. Tapu ve Kadastro Dairesince İpotekli Mal Satışı Yasası gereğince satışı yapılan taşınmaz malın satış bedelinden Bölüm 233 borç, faiz ve masraflar tahsil edildikten sonra artan para borçluya iade edilir. Satışı yapılan mal borcu karşılamadığı takdirde, borçluya ait bir başka malın satışına gidilmez.

49.27/1982 Satış işlemi sonucu, taşınmaz malın yeni malikine, Tapu ve Kadastro Müdürlüğünce Kesin Tasarruf Belgesi verilir.

Tazminat ödenmesi

86. Bu Yasanın 73. maddesi uyarınca kendilerine tazminat verilmesi öngörülen hak sahiplerine, ödemeler Devlet Emlak ve

12.6/1994 Malzeme Dairesince yapılır.

ALTINCI KISIM

SON KURALLAR

Görevi kötüye kullanma

87. Bu Yasa kuralları uyarınca kurulması öngörülen İskan Komitesi ve İskan Sekreteryası veya Danışma Kurullarında

12.6/1994 görev alacak kişilerin, kendileri veya ikinci dereceye kadar kan ve sihri akrabaları hakkında alınacak kararlara 55/2014 iştirak etmemeleri ve yetkilerini kötüye kullanmamaları esastır.

Bu madde hükümlerine aykırı hareket edenler Kamu görevini kötüye kullanmış sayılırlar ve bu Yasa kuralları saklı Bölüm 155 kalmak koşuluyla yürürlükteki diğer mevzuat gereğince kanuni kovuşturmaya tabi tutulurlar.

Madde 105. Ayrıca bu şekilde alınan kararlar hükümsüz sayılır.

Mal beyanı

88. Danışma Kurulu dışındaki İskan Komitesi, Komite ve Kurumlarda görev alanlar, göreve başlamadan önce mal beyanında 55/2014 bulunurlar.

Yalan veya yanlış beyanda bulunanlar yürürlükteki mevzuat kuralları uyarınca kanuni kovuşturmaya tabi tutulurlar.

Sürelerin uzatılması 88A. Bu Yasanın, 42 A, 45 A ve 70’inci maddesi ile 74 A maddesinde ve Geçici 7’nci maddelerinde öngörülen süreler, veya yeni-lenmesi Bakanlığın önerisi ve Bakanlar Kurulunun onayı ile uzatılabilir veya sona ermiş olmaları halinde yenilenebilirler.

16.24/1991

14.39/1998

Eşdeğer mal puanı 88 B.

(1) Taşınmaz Mal (Devir ve İpotek) Yasası ile Sözleşmeler Yasası devrinde kısıtlama kurallarına bakılmaksızın, bu Yasa kuralları uyarınca yapılacak eşdeğer mal puanı devir işlemleri vekil

24.12/1989 aracılığıyla

12.52/1995 yapılamaz.

11/1978 Ancak, bu kural daimi ikametgahı yurt dışında olan hak 29/1981 sahipleri için uygulanmaz.

Bölüm 149

21/1989

17.24/1991 (2) Herhangi bir kişi ve eşi, bu Yasanın hak sahipliliğine ilişkin tefsirin

(a),(b) ve (c) fıkraları uyarınca hak sahibi oldukları malların puanları kadarını ayırmadan puan satamazlar.

Suç ve Cezalar

89. (1) Bilerek yanlış beyanda bulunan hak sahipleri suç işlemiş olur ve beş yıla kadar hapis cezası veya 200.000 TL’sine kadar para cezası veya her iki cezaya çarptırılabilir.

(2) Bu veya başka herhangi diğer bir Yasa tahtında takibata gitme hakkına halel gelmeksizin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dahilinde veya haricindeki taşınmaz malını 1974 Barış

Harekatından sonra Rumlara veya yabancılara sattığı halde eşdeğerde mal almak için mal varmış gibi yanlış beyanda bulunan ve mal almış olanlar suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 20 yılı geçmiyen hapis cezasına veya 500.000 TL’sini geçmiyen para cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.

(3) Bu Yasa kurallarından hiçbiri başka herhangi bir Yasa gereğince saptanmış suç için takibata gidilmesine engel olur manasına alınmaz.

Ancak, hiç kimse aynı suçtan ötürü iki kez cezalandırılamaz.

Özel bölgelerdeki

90. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti sınırlarına yakın olması veya tampon bölgede bulunması veya benzeri taşınmaz malların değer nedenlerle kullanılmayan veya tam olarak kullanılmasına olanak bulunmayan taşınmaz malların puan değeri takdir takdiri edilirken 64’üncü ve 65’inci maddelerde belirtilen kıstaslara ek olarak, taşınmaz malın normal koşulların

50.27/1982 gerçekleşmemesinden doğan değer kaybı özel surette dikkate alınır.

Bu maddede belirtilen özel durumları ve bölgeleri saptamaya, ilan etmeye ve uygulama için gerekli görülen yöntemi düzenlemeye Bakanlar Kurulu yetkilidir ve bu amaçla tüzükler yapılabilir.

Üçüncü Devlet

91. Yabancılardan sözleşme ile satın aldıkları taşınmaz mallar için Yabancılardan Satın Alınan Taşınmaz Malların Kaydı Uyruklularına Ait Yasası uyarınca Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Mahkemelerinden lehlerine kayıt kararı istihsal eden ve ilgili malın Taşınmaz Mallara koçanını alan Türkler ile üçüncü uyruklulara ait konutları tahliye etmek zorunluluğunda kalan tahsisten ve/veya Yerleştirilenler eşdeğerden hak sahibi kişilerin mağduriyetlerinin giderilmesi amacıyla, İskan işleriyle görevli Bakanlığın kontrol ve

13.52/1995 yönetiminde bulunan rezerv kaynak ve/veya kaynaklar üzerinde konut inşa edilip ilgili hak sahiplerine tahsis edilebilir ve/veya eşdeğer puanlarına karşılık bu gibi konutların Taşınmaz Mal Koçanı verilebilir. İlgili konut için 55/2014 tahsis ve/veya dağıtım kararı alma yetkisi İskan Komitesine aittir.

Hak sahibi kişilere, yeni inşa edilecek konut yerine, tercihlerine göre ya tahliye ettikleri konut için Terk edilen ve Özel Bölgelerdeki Taşınmaz Mallar ile Yabancılara Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi Tüzüğü esaslarına göre belirlenecek yeni puan iadesi yapılır ve/veya kendilerine yeni puan miktarlarında herhangi bir yöreden kaynak, İskan Komitesi tarafından münferiden verilebilir. Ancak puan farkı olması halinde, aradaki puan için kendilerine Puan Satın Alma İzni verilir.

14.39/1998

Tahsis Edilen Malın Geri

92. (1) Bu Yasa uyarınca, Taşınmaz Mal Koçanı verilmiş veya tahsis Alınması veya Koçanlı edilmiş bir kaynağa, Eski Eserler Yasası çerçevesinde yasal Mala Getirilen Kısıtlama kısıtlama getirilmesi halinde;

13.52/1995 (A) Söz konusu taşınmaz, I. Derece SİD alanı içerisinde ise, veriliş tarihindeki Terk edilen ve Özel Bölgelerdeki Taşınmaz Mallar ile Yabancılara Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi Tüzüğü kuralları esas alınarak hesaplanacak değerden puan iadesi yapılır ve/veya o puan değeri üzerinden aynı nitelikte başka taşınmaz mal münferiden verilir. Ancak verilecek olan malın puan değerlendirmesinde de, geri alınan malın, veriliş tarihindeki Terk edilen ve Özel Bölgelerdeki Taşınmaz Mallar ile Yabancılara Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi Tüzüğü kuralları uygulanır ve verilecek olan malın, geri alınan malın puan değerini aşması halinde, arazinin bütünselliği ve bölünmezliği dikkate alınarak puan satın alma hakkı tanınır. Ancak arazinin bölünmezliği zorunlu kılınıyorsa, satın alınacak puan, iade edeceği arazinin puan değerinin %20’sini aşamaz.

(B) Söz konusu taşınmaz, 2. Derece SİD alanı içerisinde ise ve veriliş tarihinde arsa ve/veya arsa nitelikli arazi olarak verilmiş ise, tasarruf sahibinin istemi halinde, yukarıdaki (A) bendi kuralları uygulanır.

(2) Eski Eserler Yasası kuralları çerçevesinde ve/veya kamu yararına yönelik idari tasarrufla malı kısıtlamaya giren, bu Yasa

kuralları çerçevesinde Taşınmaz Mal Koçanı ve/veya tahsis almış ve/veya mülk sahibi kişilere de, yukarıdaki (A) ve (B) bentleri kuralları uygulanır.

47/2025

(3) (A) Hak sahibi olarak taşınmaz mal koçanı alan kişilerden 1 Ağustos 2005 tarihinden önce taşınmaz mal satın alan iyi niyetli üçüncü şahıslara ait koçanlı malların kamu yararına ayrılmasında, kısıtlanmasında veya bu malların I. ve II. derecede SİD alanı içerisinde kalması hallerinde konu mallar;

(a) istimlak edilir; veya

(b) Günün parasal rayiç değerleri üzerinden rezerv kaynaklarla takas edilmesi için Bakanlar Kurulu Kararı ile Tapu ve Kadastro Dairesi yetkili kılınır.

(B) Takas işlemlerinde kişilere avantaj sağlanmaması esastır. Ancak kaynağın bölünmezliği zorunlu kılıyorsa, kısıtlamaya uğrayan malın değerinin %20’si oranında bir değer farkı olabilir. Bu gibi durumlarda avantaj sağlayan taraf bu değer farkını rayiç değer üzerinden öder.

Siyasal Partiler,

93. (1) Siyasal partiler, Sendikalar, Kızılay ve Çocuk Esirgeme Kurumu, Belediyeler ve Köy Kooperatifleri Sendikalar, Kızılay, Kredi Şirketleri tahsis, kira veya kullanımlarında bulundurdukları kaynaklar Çocuk Esirgeme Kurumu için aşağıdaki kurallar uyarınca Taşınmaz Mal Koçanı alabilirler:

Belediyeler Ve Köy (A) Yukarıda belirtilen kurum ve kuruluşların yetkili temsilcileri tahsis, kira veya kullanımlarında Kooperatifleri Kredi olan ve Taşınmaz Mal Koçanı almak istedikleri kaynakları içeren bir dilekçe ile İskan ve Şirketlerine Taşınmaz Rehabilitasyon Dairesi Müdürlüğüne başvuruda bulunurlar. Her taşınmaz mal için ilgili Şube Mal Koçanı Verilmesi tarafından gerekli değerlendirme forumları hazırlanır.

13.52/1995 Yukarıda belirtilen tüzel kişiler böyle bir talepte bulunabilecekleri gibi, hizmet akışı içerisinde 15(1).39/1998 müracaat edenlere ilaveten, İskan ve Rehabilitasyon Dairesi, müracaat etmeyenler için de gerekli 15(2).39/1998 işlemleri yapıp puan satın almalarını ve koçana gitmelerini ister.

(B) Daire gerekli işlemleri tamamladıktan sonra dosyaları İskan Komitesine gönderir.

(C) İskan Komitesi, Terk edilen ve Özel Bölgelerdeki Taşınmaz Mallar ile Yabancılara Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi Tüzüğü Kurallarına uygun olarak dilekçe sahibinin tahsis, kira veya kullanımında olan malların değerlendirilmesini yapar ve hazırlanan “T” Cetvelini ilgililere bildirir.

55/2014 Bildirim tarihinden başlayarak 15 gün içerisinde “T” Cetveline yazılı ve gerekçeli olarak itiraz edilebilir. İtiraz “T” Cetvelinin içeriğine yapılır. Süre içerisinde itiraz yapılmaması halinde, “T” Cetveli kesinleşir. İtiraz yapılması halinde itiraz, bu Yasa kuralları uyarınca sonuçlandırılır.

“T” Cetvelinin kesinleştiği tarihten başlayarak en geç 3 ay içerisinde, Taşınmaz Mal Koçanı talep dilekçesi yetkili tarafından İskan Komitesine verilir.

15(3).39/1998 Yukarıdaki (1)'inci fıkrada belirtilen kurum ve kuruluşlar mülkiyete geçiş işlemlerinde öncelikle ellerindeki her türlü puanları kullanmak zorundadırlar.

Kaynak Paketi ile

94. Kaynak Paketindeki kaynakların dağıtımı esnasında değerlendirme yapılırken aynı kaynak için birden fazla Dağıtımda Eşdeğer müracaatçı bulunması halinde, eşdeğer puanlılara öncelik verilir.

Puanlılara Öncelik

13.52/1995

Kaynak Paketi İle

95. Kaynak paketi yoluyla dağıtılan kaynaklarda, hak sahibi görülüp kendilerine mal verildiği yönünde bildirim yapılan Dağıtılan Taşınmazların kişiler, bildirim tarihinden başlayarak en geç 6 ay içerisinde Tapu ve Kadastro Dairesine başvurarak mal değer Mülkiyete Alınması belgesini ibraz etmek suretiyle, mal için mülkiyet talebinde bulunmak zorundadır.

13.52/1995 Süresinde başvurmayanların o mala yönelik hak sahipliliği İskan Komitesince iptal edilir. Söz konusu kaynak, müteakip 55/2014 kaynak paketinde ilan edilebileceği gibi, münferit kaynak paketlerinde de ilân edilebilir.

Göçmen Evleri İle İşçi

96. (1) “Göçmen Evi” veya “İşçi Evi”ni fiili tasarrufunda bulunduran ve Evlerinin Mülkiyete “Aile” tanımı kapsamına giren kişiler, tasarrufunda bulundur- dukları konutun koçanını almak üzere İskan ve Rehabilitasyon Dairesine başvuruda bulunurlar.

Alınması

(2) Daire, konut için gerekli değerlendirme forumlarını hazırladıktan

1.52/1995 sonra, İskan Komitesine gönderir.

55/2014

A.E.37

(3) İskan Komitesi, Terk edilen ve Özel Bölgelerdeki Taşınmaz Mallar ile Yabancılara Ait Taşınmaz Malları

8.3.1979 Değerlendirilmesi

A.E.535 Tüzüğü kurallarına uygun olarak konutun değerlendirilmesini

22.11.1982 yapar. Hazırlanan “T” Cetveli ilgiliye bildirilir. Bildirim A.E.300 tarihinden başlayarak 15 gün içerisinde “T” Cetveline yazılı ve

14.6.1985 gerekçeli olarak itiraz edilebilir. Süresi içerisinde “T” Cetveline A.E.485 itiraz yapılmaması halinde “T” Cetveli kesinleşir. İtiraz yapılmış

24.10.1985 ise, bu Yasa kuralları uyarınca itiraz sonuçlandırılır.

A.E.551 “T” Cetvelinin kesinleştiği tarihten başlayarak en geç 3 ay

26.9.1986 içerisinde 45 A maddesinin (4)’üncü fıkrası kuralları uygulanır A.E.662 ve koçan Talep Dilekçesi Komisyonuna verilir.

27.11.1987

A.E.1552

22.5.1988

A.E.354

11.8.1989

A.E.151

8.4.1990

A.E.351

5.8.1992

A.E.529

10.12.1992

Geçici Madde

1. Bu Yasa uygulamalarının süratli bir şekilde yürütülebilmesi ve çalışmaların kısa sürede bitirilebilmesi bakımından;

Cari bütçeden ödenen personel ve karşılanabilen diğer giderler hariç; personel, araç-gereç, kırtasiye ve diğer hizmet alımlarına ilişkin harcamalar, hazırlanacak bir “ÖZEL PROJE” kapsamında yapılır.

Geçici Madde Cebri

2. 71’inci maddenin (3). fıkrası ile 75’inci madde uyarınca hak sahiplerine verilen Kuzey taşınmaz malları icranın bir süre üzerine nakledilen 20 Temmuz 1974 öncesi yükümlülükler, malların verildiği tarihten başlayarak işyerlerinde ertelenmesi üç, tarımsal mallarda dört ve konutlarda beş yıl süre ile cebri icraya konu edilemez.

51.27/1982

Geçici Madde Hiç mal

3. 31 Temmuz 1982 tarihine kadar, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devletinde ikamet ettiği halde konut dışında almayanların “T” gelir getiren taşınmaz mal tasarruf etmeyenlerin “T” cetvelleri süratle tanzim edilir ve kaynaklardan cetvel-lerinin süratle öncelikle ve en kısa zamanda yararlandırılmaları sağlanır.

tanzim edilmesi

51.27/1982

Geçici Madde Eşdeğer

4. Bu Yasada sözü edilen “Eşdeğer Mal Uygulamalarının” bitmiş olup olmadığına Bakanlar Kurulu karar verir.

uygulamaları-nın Kaynak listelerinde sürekli ilan edildiği halde bir yıl süre ile eşdeğer mal olarak talep edilmeyen sonuçlan-dırıldığının malların bulundukları yörelerde, eşdeğer mal uygulamasının sonuçlandığına karar verebilmek için tüm eşdeğer belirlenmesi mal uygulamalarının tamamlanmış olmasını beklemeye gerek yoktur.

51.27/1982

Geçici Madde Dava açma

5. Bu Yasanın 56’ncı maddesinin (5)’nci fıkrası uyarınca Rumdan mal satın alanlar bu alım satımı kanıtlamak süresinin uzatılması için 31 Aralık 1996 tarihine kadar mahkemeye başvurabilirler. Ancak bu haktan yararlanabilmek için Rumdan

15.23/1985 satın almış olduğu bu malı 31 Ocak 1996 tarihinden evvel vermiş olduğu eşdeğer başvurusunda belirtmiş

14.52/1995 olması gerekir.

(12/1989 sayılı Yasanın28’inci maddesi ile eklenen 6’ncı Madde, 24/1991 sayılı Yasanın 19’uncu maddesi ile 18.3.91 tarihinde yürürlükten kaldırılmıştır.)

Geçici Madde Satın

7. (1) 30 Ocak 1985 tarihine kadar eşdeğer mal puanı satın almış olup alınmış eşdeğer puanları da bu puanlarına karşılık adlarına Tapu ve Kadastro Dairesinde

28.12/1989 kayıt yaptırmış olanların bu kayıtları geçerlidir.

(2) 30 Ocak 1985 tarihine kadar eşdeğer mal puanı satın almış olanlar, bu puanlarını güney mal varlığı puanları gibi kullanabilirler.

(3) 30 Ocak 1985 tarihine kadar eşdeğer mal puanı satın almış olanlar, bu puanları satan kişinin de kabul etmesiyle bu kişiye iade edebilirler. İade Tapu ve Kadastro Dairesinde yapılır ve bu iade işlemi için bir harç ödenmez.

(4) Yukarıdaki fıkralar uyarınca eşdeğer mal puanı satın almış olanlar, bu eşdeğer mal puanlarını varsa hak sahipliliği oranında tasarruflarında bulunan taşınmaz mal veya mallar için kullanmak zorundadırlar.

Bu madde uyarınca eşdeğer mal puanı satın almış olanlar, satın almış oldukları bu puanlarını 3 Mart 1989 tarihinden itibaren iki ay içinde Saptama, Değerlendirme ve Tazmin Komisyonuna sunarak hak sahiplilikleri oranında tasarruflarındaki taşınmazların Kesin Tasarruf Belgesini talep etmekle zorunludurlar. Komisyon talep edilen taşınmaz mal veya malların puan değerini bir yazı ile kişiye bildirir. Kişi bu bildirimin kendisine tebliği tarihinden itibaren 15 gün içinde yazılı ve gerekçeli olarak Komisyona itiraz edebilir. Bunun sonucunda ise, Komisyon kişinin sunduğu satın alınmış eşdeğer mal puanlarının talep ettiği taşınmazların puan değerini karşıladığını saptarsa, Bakanlık onayını müteakip başka herhangi bir işleme gerek olmaksızın kişiye onaylanan taşınmazlar için Kesin Tasarruf Belgesi verilmesini bir yazı ile Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürlüğüne bildirerek Kesin Tasarruf Belgesi verilmesini sağlar.

Geçici Madde

8. Bu Yasa yürürlüğe girmeden önce, görev yapan ve yetki kullanan İskan Encümeni, Saptama Değerlendirme Tazmin İskan Encümeni ile Komisyonu, Eşdeğer Tazmin Komisyonu ve İnceleme ve Dağıtım Komisyonu tarafından alınan kararlara ve Komisyonların Karar ve yapılan işlemlere halel gelmez ve geçerliliklerini korurlar.

İşlemlerine İlişkin

Kural

55/2014

Yürütme yetkisi

97. Bu Yasa, Bakanlar Kurulu adına, İskan işlerinden sorumlu Bakanlık tarafından yürütülür.

25.12/1989

Geçici Madde Eşdeğer Mal

1. 1 Mayıs 1988 tarihine kadar başvuruda bulunamayanlar, bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak bir İçin Başvurular yıl içerisinde koçan ve/veya araştırma belgesi ile Esas Yasanın 54’üncü maddesi kuralları çerçevesinde 6/1994 başvurabilirler.

1 Mayıs 1988 tarihinden önce koçan ve/veya araştırma belgesi dışındaki belgeler ile başvurularak belli bir malda sahip olunan hisseler için olumlu karar alınmış ise, aynı malın öteki hisseleri için yapılacak başvurular kabul edilecek ve karar alınan hisseler gibi işlem görebilecektir.

Geçici Madde

1. 6/94 Sayılı (Değişiklik) Yasası ile 31 Mart, 1995 tarihine kadar uzatılan başvuru süresi içerisinde Esas Eşdeğer Mal İçin Yasanın 54'üncü maddesi kuralları çerçevesinde Eşdeğer Mal için başvurmayanlar, Başvurular bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak koçan ve/veya araştırma belgesiyle başvurabilirler.

39/1998

Yurt dışında yaşayan eşdeğerden hak sahiplerinin başvuruları, Dışişleri ile görevli Bakanlığın Temsilcilikleri ile Dışişleri ile görevli Bakanlığın belirleyeceği ve Bakanlar Kurulunun onaylayacağı Fahri Konsolosluklar ve noterliklerde alınarak Tapu ve Kadastro Dairesi'ne aktarılır.

Geçici Madde

1. Bu (Değişiklik) Yasasının yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak, bu (Değişiklik) Yasası ile yürürlükten Bu (Değişik-lik) kaldırılan Rehabilitasyon Kredi Fonunun mevcut vadeli ve vadesiz mevduatları, borçları ve alacakları Maliye Yasasının Yürürlüğe İşleri ile Görevli Bakanlığa devredilir. Devir ve tasfiye işleri Maliye İşleri ile Görevli Bakanlık Girdiği Tarih İtibarıyle tarafından yerine getirilir.

Fonun Varlık ve

Kaynakları İle İlgili

Kurallar

28/2014

Geçici Madde

1. Bu (Değişiklik) Yasasının yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak, bu (Değişiklik) Yasası ile değiştirilen Halen Yürürlükte Olan maddeler uyarınca çıkarılan tüzükler, bu tüzükler altında yapılan işlemlere halel gelmeksizin yürürlükten Tüzüklere İlişkin Kural kalkar.

55/2014 Ancak, tüzüklerin bu Yasaya aykırı olmayan kuralları, bu madde uyarınca yeni tüzükler çıkarılıncaya kadar yürürlükte kalır.

Yürürlük Tarihi

98. Bu Yasa, Resmi Gazete’de yayınlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer.

25.12/1989

AÇIKLAMALAR:

1. Bu Yasayı değiştiren Yasaların sayılarına göre yürürlük tarihleri aşağıda öngörülmektedir:

SAYI YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ

5/1981

14.1.1981

27/1982

10.8.1982

23/1985

3.5.1985

3/1988

29.1.1988

12/1989

3.3.1989

441990 1.5.1990

24/1991

18.3.1991

53/1991

12.4.1991

17/1992

27.3.1992

6/1994

17.3.1994

52/1995

28.8.1995

39/1998

14.7.1998

2. Bu Yasanın Anayasa Mahkemesince Anayasaya aykırı bulunan ve/veya iptal edilen maddelerine ilişkin Anayasa Mahkemesi kararları aşağıda gösterilmektedir

Karar Sayısı Karar Özeti

AM.14/85 D.7/87 1. 23/1985 sayılı Yasanın 2’nci maddesi ile değiştirilmiş şekliyle Yasanın 3’üncü maddesinin (d) fıkrası, Anayasanın Geçici 1’inci maddesinin 2’nci fıkrası kurallarına aykırı olup iptaline;.

2. 23/1985 sayılı Yasanın 4’üncü maddesi ile değiştirilmiş şekliyle Yasanın 24’üncü maddesinin (1)’inci fıkrasına yapılan eklemenin “Ayrıca” sözcüğü ile başlayan ikinci kısmı,

Anayasanın Geçici 1’inci maddesinin (2)’nci fıkrası kurallarına aykırı olup iptaline.

AM.9/89 D.D.11/89 12/1989 sayılı Değişiklik Yasasının:

1. 12’nci maddesinde yer alan “Bu yola gitmemesi halinde ise bu taşınmaz mallardan tahsis amaçlarıyla yararlandırılabilir” söz dizisinin Anayasaya aykırı olup iptaline;

2. 13’üncü maddesinin (5)’nci fıkrasının Anayasaya aykırı olup iptaline;

3. 15’nci maddesinin (5)’inci fıkrası ile 16’ncı maddesinin iptaline.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------AM.11/89 D.8/90 12/89 sayılı Değişiklik Yasasının 11’inci maddesinin iptaline.

AM.10/83 D.1/84 27/1982 sayılı Yasa ile değiştirilmiş şekliyle Yasanın 56’ncı maddesinin (5)’nci fıkrasının şart bendinde yer alan “bu gibi hallerde mahkemeye başvurma süresi 31 Temmuz 1982 tarihinden itibaren 2 aydır kuralının Anayasanın 27, 125 ve 127’nci maddelerine aykırı olduğuna.

AM.8/95 52/1995 sayılı Değişiklik Yasasının 96’ncı maddesi ile Geçici 8’nci maddesinin iptaline.

AM.13/95 52/1995 sayılı Değişiklik Yasasının 69A maddesinin (5)’nci fıkrasının Anayasaya aykırılığına