MAL BİLDİRİMİNDE BULUNULMASI YASASI
İÇDÜZENİ
Madde 1. Kısa İsim
BİRİNCİ KISIM
Genel Kurallar
Madde 2. Tefsir
Madde 3. Amaç
Madde 4. Kapsam
Madde 5. İKİNCİ KISIM
Madde 6. Mal Bildirimi
Madde 7.
Madde 8. Mal Bildiriminde Bulunacaklar
Madde 9. Haksız Mal Edinme
Madde 10. Mal Bildiriminin Kapsamı
Madde 11. Mal Bildiriminin Zamanı
Madde 12. Bildirimin Yenilenmesi
Madde 13. Mal Bildiriminin Verileceği Merciler
Madde 14. Yetkili Mercilerin Sorumluluğu
Madde 15. Bildirimlerin Gizliliği
Bilgi Verme Zorunluluğu
Madde 16. Süresi İçerisinde Mal Bildiriminde Bulunmama
Madde 17. Mal Bildirimlerinin Karşılaştırılması
Madde 18.
Madde 19. ÜÇÜNCÜ KISIM
Madde 20. Ceza Kuralları ve Soruşturma Usulü
Madde 21.
Madde 22. Süresi İçinde Mal Bildiriminde Bulunmama
Bilgilerin Açıklanması
Madde 23. Gerçeğe Aykırı Bildirimde Bulunma
Geçici Madde 1. Haksız Mal Edinme, Mal Kaçırma Veya Gizleme
Madde 24. Bilgi Verme Zorunluluğuna Uymama
Madde 25. Suçun İhbarı
Soruşturma Usulü
DÖRDÜNCÜ KISIM
Son Kurallar
Tüzük Yapma Yetkisi
Mal Bildiriminde Bulunma
Yürütme Yetkisi
Yürürlüğe Giriş
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi’nin 5 Mayıs 2008 tarihli Ellialtıncı Birleşiminde Oybirliğiyle kabul olunan “Mal Bildiriminde Bulunulması Yasası” Anayasa’nın 94’üncü maddesinin (2)’inci fıkrası gereğince Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı tarafından Resmi Gazete’de yayımlanmak suretiyle ilan olunur.
Sayı: 25/2008
MAL BİLDİRİMİNDE BULUNULMASI YASASI
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar:
Kısa İsim
1. Bu Yasa, Mal Bildiriminde Bulunulması Yasası olarak
isimlendirilir.
BİRİNCİ KISIM
Genel Kurallar
Tefsir
2. Bu Yasada metin başka türlü gerektirmedikçe;
“Bakanlar Kurulu”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulunu anlatır.
“Cumhuriyet Meclisi”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisini anlatır.
“Görevli”, Bu Yasanın 5’inci maddesinde belirtilen kişileri anlatır.
“Seçimle İş Başına Gelen Görevli”, Cumhurbaşkanı, Meclis Başkanı, Başbakan, Milletvekilleri, Belediye Başkanları ve Belediye Meclis Üyelerini anlatır.
Amaç
3. Bu Yasanın amacı, bu Yasa kapsamında olan görevlilerin mal bildiriminde bulunmalarını, bildirimlerin yenilenmesini, mal edinmelerin denetimiyle, haksız mal edinme veya gerçeğe aykırı bildirimde bulunma halinde uygulanacak kuralları düzenlemektir.
Kapsam
4. Bu Yasa, bu Yasanın 5’inci maddesinde belirtilen görevlilerin mal bildiriminde bulunmalarına ilişkin kurallar ile gerçeğe aykırı bildirimde bulunma veya haksız mal edinme halinde uygulanacak kuralları kapsamaktadır.
İKİNCİ KISIM
Mal Bildirimi
Mal Bildiriminde 5.
(1) Seçimle işbaşına gelen görevliler ve dışarıdan atanan Bulunacaklar Bakanlar Kurulu üyeleri;
(2) Yüksek Mahkeme Başkanı ve yargıçlar, Başsavcı ve
savcılar, Ombudsman, Sayıştay Başkanı ve Sayıştay
Üyeleri, Kamu Hizmeti Komisyonu Başkanı ve Üyeleri;
(3) Genel ve katma bütçeli daireler, bakanlıklar, kamu kurum ve kuruluşları, kamu iktisadi teşebbüsleri, kamu bankaları, belediyeler, özel yasalarla veya özel yasaların verdiği
yetkiye dayanarak kurulan ve kamu hizmeti gören kurum
ve kuruluşlar ile bunlara bağlı tüm kurum ve kuruluşlarda veya komisyonlarda ve kurullarda aylık ücret ve ödenek
almak suretiyle kamu hizmeti gören kamu görevlileri,
kamu personeli ve diğer personel ile yönetim ve denetim kurulu başkan ve üyeleri;
(4) Vakıfların İdare organlarında görev alanlar ve
kooperatiflerin başkan ve yönetim kurulu üyeleri
mal bildiriminde bulunmak zorundadırlar.
Haksız Mal Edinme
6. Yasalara uygun olarak sağlandığı ısbat edilemeyen mallar, bu Yasa bakımından haksız mal edinme sayılır.
Mal Bildiriminin 7.
(1) Bu Yasanın kapsamına giren görevlilerin kendilerine, eşlerine ve velâyeti altındaki çocuklarına ait bulunan
taşınmaz malları, para, hisse senetleri, tahviller ile aylık maaşının veya ödeneğinin beş katı değerindeki ziynet
eşyası ve diğer taşınır malları, hakları, alacakları ve gelirleriyle bunların kaynakları, borçları ve sebepleri mal bildiriminin kapsamına girer. Ayrıca, bu Yasa kapsamına giren görevlilerin göreve geldikten sonra, 18 yaşından
büyük çocuklarına hibe veya satış yoluyla devrettiği
taşınmaz mallar da mal bildiriminin kapsamına girer.
Kapsamı
(2) Mallar mal bildirimi tarihindeki değerleri esas alınmak suretiyle beyan olunur.
Mal Bildiriminin 8.
(1) Seçimle iş başına gelen görevliler, seçimin kesinleştiği tarihten itibaren iki ay içerisinde,
Zamanı
(2) Bakanlar Kurulu Üyeleri, atanmalarından itibaren bir ay içerisinde;
(3) Bu Yasa kapsamında olan diğer görevliler, göreve
atanmalarından itibaren bir ay içerisinde;
(4) Görevlilerin görevlerinin sona ermesi halinde, ayrılma tarihinden itibaren bir ay içerisinde;
(5) Yönetim ve denetim kurulu üyeleri ile komisyon ve kurul üyeleri, seçilmeleri veya atanmalarından itibaren bir
ay içerisinde;
(6) Mal varlığında önemli bir değişiklik olduğunda bir ay içerisinde
mal bildiriminde bulunmak zorundadırlar.
Bildirimin Yenilenmesi
9. Bu Yasanın 5’inci maddesinin (1)’inci fıkrasında sayılan görevliler ile en fazla beş yıllık bir süre için atanan veya seçilen görevliler dışındaki görevliler, sonu “sıfır” ve “beş” ile biten yılların en geç Ocak ayının sonuna kadar mal bildirimlerini yenilerler.
Mal Bildiriminin 10. (1) Mal bildirimi aşağıda belirtilen mercilere verilir:
Verileceği
(A) Cumhurbaşkanı, Cumhuriyet Meclisi ve Bakanlar
Merciler
Kurulu Üyeleri, Cumhuriyet Meclisi
Başkanlığına;
Yetkili Mercilerin Sorumluluğu
4
(B) Yüksek Mahkeme Başkanı ve yargıçlar, Başsavcı
ve savcılar, Ombudsman, Sayıştay Başkanı ve
Sayıştay Üyeleri, Kamu Hizmeti Komisyonu
Başkanı ve Kamu Hizmeti Komisyonu Üyeleri
kendilerini atayan makam veya mercilere;
Bildirimlerin Gizliliği
Bilgi Verme Zorunluluğu
(C) Genel ve katma bütçeli daireler, bakanlıklar,
kamu kurum ve kuruluşları, kamu iktisadi
teşebbüsleri, kamu bankaları, belediyeler, özel
yasalarla veya özel yasaların verdiği yetkiye
dayanarak kurulan ve kamu hizmeti gören kurum
ve kuruluşlar ile bunlara bağlı kurum ve
kuruluşlarda görev yapan kamu görevlileri, kamu
personeli ve diğer personel, görev yaptıkları
kurumun en üst amirliğine;
(Ç) Kamu kurum ve kuruluşlarının Genel Müdürleri,
yönetim ve denetim kurulu başkan ve üyeleri ve
komisyonlarda ve kurullarda seçimle veya atama
yoluyla görev yapanlar ilgili oldukları
Bakanlıklara veya mercilere;
(D) Belediye Başkanları İçişleri ile Görevli
Bakanlığa, Belediye Meclis Üyeleri ve belediye
çalışanları Belediye Başkanlıklarına;
(E) Kooperatiflerin yönetim kurulu başkan ve üyeleri
ile müdürleri kooperatif işlerinden sorumlu
kuruma;
(F) Vakıfların idare organlarında görev alanlar
Vakıflardan sorumlu Daire Müdürlüğüne.
(2) Görevden ayrılanlar bu görevde iken bildirimlerini
vermeleri gereken makam veya merciye bildirimlerini
verirler.
(3) Görevleri nedeniyle birden fazla mal bidiriminde
bulunması gerekenler, asli görevlerinden dolayı bir tek mal bildiriminde bulunurlar.
11. Yukarıdaki 10’uncu maddede belirtilen merciler, mal bildirimlerinin süresi içinde verilmesini sağlamakla sorumludurlar. Bu merciler mal bildiriminin verilmesini izlemek için birim veya personel görevlendirirler.
12. Mal bildirimleri, yukarıdaki 10’uncu maddede belirtilen mercilerin ilgili birimlerinde, bildirimde bulunanın özel dosyasında saklanır.
Mal bildirimlerinin içeriği hakkında soruşturma ve kovuşturmaya yetkili merciler dışındakilere açıklama yapılamaz, bilgi verilemez.
Ayrıca mal bildirimindeki bilgiler esas alınarak içeriği hakkında yayında bulunulamaz.
13. İlgili kişiler, özel ve kamu kuruluşları, bu Yasa kapsamındaki suçlara ilişkin olarak yapılacak soruşturma ve kovuşturma kapsamında, soruşturma ve kovuşturmaya yetkili merci tarafından istenen bilgileri eksiksiz vermek zorundadırlar.
Süresi İçerisinde Mal Bildiriminde Bulunmama
14. Bu Yasanın 8’inci maddesinde belirtilen süreler içerisinde mal bildiriminde bulunmayanlara, bildirimin verileceği mercilerce yazılı ihtarda bulunulur. İhtarın kendisine tebliğinden itibaren otuz gün içerisinde bildirimde bulunmayanlar hakkında gerekli işlem yapılmak üzere Başsavcılığa suç duyurusunda bulunulur.
Mal Bildirimlerinin Karşılaştırılması
15. Yeni mal bildirimleri, yukarıdaki 10’uncu maddede belirtilen mercilerce daha önceki bildirimler ile gizliliği korunacak şekilde karşılaştırılır.
Yapılan karşılaştırma sonucunda gerçeğe aykırı bildirimde bulundukları veya haksız mal edindikleri, kaçırdıkları veya gizledikleri anlaşılanlar hakkında yukarıdaki 10’uncu maddede belirtilen mercilerce Başsavcılığa suç duyurusunda bulunulur.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Ceza Kuralları ve Soruşturma Usulü
Süresi İçinde Mal Bildiriminde Bulunmama
16. Bu Yasanın 14’üncü maddesi uyarınca yapılan ihtarın kendisine tebliğinden itibaren otuz gün içerisinde mazaretsiz olarak mal bildiriminde bulunmayanlar bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 5,000 YTL (Beş Bin Yeni Türk Lirası)’na kadar para cezasına veya üç aya kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
Bilgilerin Açıklanması
17. Mal Bildiriminin içeriği hakkında Bu Yasanın 12’nci maddesi kurallarına aykırı davranan kişi bir suç işlemiş olur ve mahkumiyeti halinde 10,000 YTL (On Bin Yeni Türk Lirası)’na kadar para cezasına veya bir yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir. Mahkeme bu cezaya ilâveten, bir yıla kadar kamu hizmetlerinden yasaklama cezası verebilir.
Bu fiilin basın yoluyla işlenmesi halinde verilecek ceza yarı oranında artırılır.
Gerçeğe Aykırı Bildirimde Bulunma
18. Gerçeğe aykırı mal bidiriminde bulunan kişi bir suç işlemiş olur ve mahkumiyeti halinde 15,000 YTL (On Beş Bin Yeni Türk Lirası)’na kadar para cezasına veya üç yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir. Mahkeme, bu cezaya ilâveten üç yıla kadar kamu hizmetlerinden yasaklama cezası verebilir.
Haksız Mal Edinme, Mal Kaçırma Veya Gizleme
19. (1) Başka bir Yasa uyarınca daha ağır bir cezayı
gerektirmediği taktirde haksız mal edinen kişi bir suç
işlemiş olur ve mahkumiyeti halinde 20,000 YTL (Yirmi
Bin Yeni Türk Lirası)’na kadar para cezasına veya beş
yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden
çarptırılabilir. Ayrıca mahkeme bu suçla ilgili malların müsadere edilerek Hazineye intikaline veya bu malların
elde edilememesi veya bir malın tümünün haksız mal
edinme konusu teşkil etmemesi sebepleriyle müsaderenin
mümkün olmadığı hallerde haksız edinilen değere eşit
bedelin hazineye ödenmesine karar verebilir. Bu bedel
48/1977 28/1985 31/1988 31/1991 23/1997 54/1999 35/2005
6
Kamu Alacakları Tahsili Usulü Yasası kurallarına göre
tahsil edilir.
Mahkeme yukarıda belirtilen cezalara ilâveten kamu
hizmetlerinden sürekli yasaklanma cezası verebilir.
(2) Haksız edinilen malı kaçıran veya gizleyen de bir suç işlemiş olur ve mahkumiyeti halinde yukarıdaki (1)’inci fıkrada belirtilen cezalara çarptırılabilir.
Bilgi Verme Zorunluluğuna Uymama
20. Bu Yasanın 13’üncü maddesi kurallarına uymayanlar bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 10,000 YTL (On Bin Yeni Türk Lirası)’na kadar para cezasına veya bir yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
Suçun İhbarı
21. Bu Yasada öngörülen suçlara ilişkin ihbarlar doğrudan Başsavcılığa yapılır.
Soruşturma Usulü
22. Başsavcılık, soruşturma başladığında, ihbarı doğrulayan emareler bulunduğu takdirde sanıktan, haksız edinilen malın kaçırıldığı yolunda delil ve emare elde edilmişse, sanığın ikinci dereceye kadar kan ve sıhri hısımları ile varsa gelini ve damadından mal bildiriminde bulunmalarını ister. Bu istemin sanığa ve diğer ilgililere ulaştığı tarihten itibaren yedi gün içinde Başsavcılığa mal bildiriminin verilmesi zorunludur.
Başsavcılık, kamu davası açılmadan önce haksız edinildiği yolunda delil veya emare elde edilen para veya mal ile ilgili tedbirin alınmasını mahkemeden veya para veya malın bulunduğu yerin hukuk
mahkemesinden isteyebilir.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Son Kurallar
Tüzük Yapma Yetkisi
23. Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki ay içerisinde, Maliye İşleri ile Görevli Bakanlıkça hazırlanacak, Bakanlar Kurulunca onaylanacak ve Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girecek bir tüzükle, mal bildiriminin şekli ve neleri kapsayacağı hususları düzenlenir.
Geçici Madde Mal Bildiriminde Bulunma
1. Bu Yasanın 23’üncü maddesi uyarınca çıkarılacak tüzüğün yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir ay içerisinde bu Yasanın 5’inci maddesinde sayılanlar mal bildiriminde bulunurlar.
Mal bildiriminde bulunmayan veya gerçeğe aykırı beyanda bulunanlar hakkında bu Yasanın Üçüncü Kısmında öngörülen ceza kuralları uygulanır.
Yürütme Yetkisi 24. Bu Yasayı, Bakanlar Kurulu adına Maliye İşleri ile Görevli Bakanlık yürütür.
Yürürlüğe Giriş
25. Bu Yasa, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer.