Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi'nin 19 Şubat, 1991 tarihli birleşiminde kabul olunan "Şehitlikler ve Anıtlar Yasası", Anayasa'nın 94 (2) maddesi gereğince, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı tarafından Resmi Gazete'de yayımlanmak suretiyle ilan olunur. | |
Sayı : 19 / 1991
ŞEHİTLİKLER VE ANITLAR YASASI
MADDE DİZİNİ:
Madde 1. Kısa isim.
BİRİNCİ KISIM – Genel Kurallar
Madde 2. Tefsir.
Madde 3. Amaç.
İKİNCİ KISIM. – Şehitliklerin ve Anıtların Bakım, Onarım ve Korunmasına İlişkin Kurallar
Madde 4. Bakım, onarım ve koruma ile görevli kurum ve kuruluşlar
Madde 5. Şehitlikler ve Anıtlar Komisyonu’nun oluşumu
Madde 6. Şehitlikler ve Anıtlar Komisyonu’nun toplantıları ve çalışma esasları
Madde 7. Şehitlikler ve Anıtlar Komisyonu’nun görev ve yetkileri ÜÇÜNCÜ KISIM. - Çeşitli Kurallar
Madde 8. Ödenek ve harcama
Madde 9. Koruma
Madde 10. Kamulaştırma
Madde 11. Suç ve ceza
DÖRDÜNCÜ KISIM. - Son Kurallar
Madde 12. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti sınırları içinde ve dışında bulunan şehitliklerin saptanması
Geçici Madde 1. Bu Yasanın yürürlüğe girmesinden önceki şehitlikler ve anıtların durumu
Madde 13. Tüzük yapma yetkisi
Madde 14. Yürütme yetkisi
Madde 15 Yürürlüğe giriş
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar:
Kısa isim 1 Bu Yasa, "Şehitlikler ve Anıtlar Yasası" olarak isimlendirilir.
BİRİNCİ KISIM
Genel Kurallar
Tefsir 2 Bu Yasa'da metin başka türlü gerektirmedikçe:
"Anıt", Türk tarihini ve varolma mücadelemizi simgeleyen yapıtları anlatır.
"Bakan", İçişleri ile görevli Bakanı anlatır.
"Bakanlık", İçişleri ile görevli Bakanlığı anlatır.
"Bakanlar Kurulu", Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulunu anlatır.
"Dış Şehitlik", Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti sınırları dışında bulunan şehitlikleri anlatır.
"İç Şehitlik", Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti sınırları içinde bulunan şehitlikleri anlatır.
"İlçe Tapu Dairesi", Tapu ve Kadastro Dairesi Müdürlüğünün ilçelerde bulunan herhangi bir dairesini veya şubesini anlatır.
“Şehitlik", şehitlerin gömülü olduğu mezarları ve alanlarını anlatır.
"Şehitlik kapsamına alınma", şehitlerin gömülü olduğu alan veya alanların gerçek veya özel tüzel kişilere ait olması halinde İçişleri ile görevli Bakanlıkça "Zorla Mal İktisabı Yasası" kuralları uyarınca bu gibi alanların bu Yasa amaçları için kamulaştırılmasını anlatır.
"Şehitlikler ve Anıtlar Komisyonu", bu Yasanın 5'inci maddesi uyarınca oluşturulan Komisyonu anlatır.
"Koruma", şehitlikler ve anıtlar çevresinde yapılacak yapım, yıkım ve buna benzer işlerde, şehitliklerin ve anıtların görünümünün bozulmamasını anlatır.
Bölüm 224 "Tescil", şehitlerin gömülü olduğu alan veya alanların gerçek veya özel tüzel kişilere ait olması 3/1960 halinde İçişleri ile görevli Bakanlıkça "Zorla Mal İktisabı Yasası" uyarınca yapılacak Kamulaştırma 7/1978 işlemleri neticesinde, Taşınmaz Mal (Tasarruf, Kayıt ve Kıymet Takdiri) Yasası kurallarına uygun olarak Tapu kütüklerinde Bakanlık lehine yapılacak tescil işlemlerini anlatır.
Amaç 3 Bu Yasanın amacı, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti sınırları içinde veya dışında bulunan şehitlikler ve anıtların bakım, onarım ve korunmasını sağlayarak devam ettirmek, bu işleri yerine getirmekle yükümlü olacak kurum ve kuruluşların görev ve yetkilerini belirlemektir.
İKİNCİ KISIM
Şehitliklerin ve Anıtların Bakım, Onarım ve
Korunmasına İlişkin Kurallar
Bakım, onarım ve koruma 4 Aşağıda belirtilen kurum ve kuruluşlar şehitliklerin ve anıtların bakım, onarım ve korunması ile ile görevli kurum ve görevlidir:
kuruluşlar
(1) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti sınırları içerisinde bulunan şehitliklerin ve anıtların bakım, onarım ve korunması, İçişleri ile görevli Bakanlık adına şehitlikler ve Anıtlar Komisyonu tarafından yürütülür.
(2) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti sınırları dışında bulunan şehitliklerin ve anıtların bakım, onarım ve korunması, İçişleri ile görevli Bakanlık adına Dışişleri ile görevli Bakanlık tarafından yürütülür.
Şehitlikler 5 Bu Yasa amaçlarının gerçekleştirilebilmesi için aşağıda belirtilen kurum ve kuruluş temsilcilerinden ve Anıtlar oluşacak "Şehitlikler ve Anıtlar Komisyonu" kurulur;
Komisyonu’nun
oluşumu
(1) İçişleri ile görevli Bakan veya onun temsilcisi (Başkan);
(2) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığının bir temsilcisi (Üye);
(3) Sosyal Hizmetler Dairesi Müdürü veya onun bir temsilcisi (Üye);
(4) Şehitlik ve anıtın bulunduğu bölgenin Belediye Başkanı veya onun temsilcisi (Üye); ve
(5) Şehit Aileleri ve Malul Gaziler Derneği Başkanı veya bir temsilcisi; (Üye).
Şehitlikler 6
(1) Yukarıdaki 5'inci madde kuralları uyarınca oluşturulan Şehitlikler ve Anıtlar Komisyonu, ayda ve Anıtlar Komisyonu’nun en az bir kez olağan toplantısını yapar.
toplantıları ve çalışma Ancak, Başkanın veya en az iki üyenin yazılı önerisi üzerine gerektiği hallerde olağanüstü esasları toplanabilir
(2) Toplantı yeter sayısı, üye tam sayısının salt çoğunluğudur. Kararlar, hazır bulunan üyelerin basit çoğunluğu ile alınır. Oyların eşitliği halinde oya sunulan husus reddedilmiş sayılır.
(3) Toplantı tutanakları özel bir defterde tutulur ve üyelerce imzalanır.
(4) Bakanlar Kurulu, Komisyon toplantılarına ve çalışma esaslarına ilişkin Tüzük yapabilir.
Şehitlikler 7 Şehitlikler ve Anıtlar Komisyonunun görev ve yetkileri şunlardır:
ve Anıtlar
Komisyonu’nun
görev ve
yetkileri
(1) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti sınırları içerisinde bulunan şehitlikler ve anıtların bakım, onarım ve korunmasını İçişleri ile görevli Bakanlık adına yürütmek;
(2) Şehitlikler ve anıtların bakım, onarım ve korunmasında gerekli personelin görevlendirilmesi konularında İçişleri ile görevli Bakana önerilerde bulunmak;
(3) Herhangi bir mezar veya mezar topluluğunun ve alanlarının şehitlik kapsamına alınmasını, şehitliklerin münferiden veya toplu olarak naklini, Bakanlar kuruluna önermek;
(4) Şehitliklerde bulunan şehitlere ait mezarların ölçü ve şekillerine ilişkin hususlarda çıkarılacak Tüzük konusunda Bakanlar Kuruluna önerilerde bulunmak; ve
(5) İçişleri ile görevli Bakanlık bütçesi hazırlanmadan önce, şehitlik ve anıtların bakımı, onarımı ve geliştirilmesi, yeni, şehitlik ve anıt yapımı ve buna benzer işler için gereksinim duyulacak işler için gereksinim duyulacak ödenek miktarını saptayarak harcamalara ilişkin projelerle birlikte Bakanlığa sunmak
ÜÇÜNCÜ KISIM
Çeşitli Kurallar
Ödenek ve harcama 8
(1) Şehitlikler ve anıtların bakımı, onarımı ve geliştirilmesi, yeni şehitlik ve anıt yapımı ve buna benzer işler için gereksinim duyulan ödenek her yıl, İçişleri ile görevli Bakanlık bütçesine konur.
(2) Komisyon, şehitlikler ve anıtların bakımı, onarımı, geliştirilmesi, yeni şehitlik ve anıt yapımına ilişkin saptamalarını, İçişleri ile görevli Bakanlık bütçesinin hazırlanmasından önce, yapılacak harcamalara ilişkin projelerle birlikte Bakanlığa vermek zorundadır.
Koruma 9 Şehitlikler veya Anıtlar çevresinde yapılacak inşaatlarda, bina yıkımlarında ve buna benzer işlerde şehitlikler ve anıtların görünümünün bozulmaması koşuldur.
Kamulaştırma 10 Aşağıda belirtilen hallerde İçişleri ile görevli Bakanlıkça Zorla Mal İktisabı Yasası kuralları 15/1962 uyarınca kamulaştırma yapılır:
(1) Şehitlerin gömülü olduğu arazinin mülkiyetinin gerçek veya özel tüzel kişilere ait olması;
(2) Şehitlik olarak düzenlenmesi amaçlanan arazinin mülkiyetinin gerçek veya özel tüzel kişilere ait olması; ve
(3) Mevcut anıtların veya yapılması tasarlanan anıtlar için gereksinim duyulan arazi, mülkiyetinin gerçek veya özel tüzel kişilere ait olması.
Suç ve ceza 11
(1) Bu Yasanın 9'uncu maddesi kurallarına aykırı davranarak şehitlikler ve anıtlar çevresinde yapılan inşaatlarda, bina yıkımlarında ve buna benzer işlerde, şehitlikler ve anıtların görünümünün bozulmasına neden olan; veya
(2) Şehitlik mezarlarını, belirlenen ölçü ve şekillere aykırı bir şekle sokan; veya
(3) Şehitlik ve anıtları tahrip eden, kirleten herhangi bir kişi suç işlemiş olur ve mahkumiyeti halinde altı aya kadar hapis cezasına veya 1,000,000.- Türk Lirasına kadar para cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Son Kurallar
Kuzey Kıbrıs Türk 12
(1) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti sınırları içinde ve dışında bulunan şehitlikler ve Cumhuriyeti Devleti anıtlar, İçişleri ile görevli Bakanlığın önerisi üzerine Bakanlar Kurulunun çıkaracağı sınırları içinde ve tüzüklerle saptanır.
dışında bulunan
şehitliklerin saptanması
(2) Herhangi bir mezar veya mezar topluluğunun ve alanlarının şehitlik kapsamına alınması, şehitliklerin münferiden veya toplu olarak nakli, Şehitlikler ve Anıtlar Komisyonunun önerisi ve Bakanlar Kurulunun onayı ile olur.
Ancak, şehitliklerin nakli ile ilgili yukarıda belirtilen kural, şehitliklerin korunması esasına halel getirmemelidir.
Geçici Madde 1 Bu Yasanın yürürlüğe girmesinden önce şehitlik ve anıt olarak kabul edilmiş olan şehitlik ve anıtlar, Bu Yasanın yürürlüğe İçişleri ile görevli Bakanlığın önerisi, Bakanlar Kurulunun onayı ile şehitlik ve anıt olarak kabul ve girmesinden önceki ilan edilir.
şehitlikler ve anıtların
durumu
Tüzük yapma yetkisi 13 Bakanlar Kurulu, aşağıda belirtilen konularda Tüzükler yapabilir
(1) Şehitliklerdeki mezarların ölçü, şekil ve esaslarının saptanması;
(2) Bu Yasanın 8'inci maddesi kuralları uyarınca Şehitlikler ve Anıtlar komisyonu tarafından yapılacak harcamalara ilişkin usul ve esasların saptanması.
Yürütme yetkisi 14 Bu Yasayı, İçişleri ile görevli Bakanlık yürütür.
Yürürlüğe giriş 15 Bu Yasa, Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer.