SUÇ GELİRLERİNİN AKLANMASININ, TERÖRİZMİN FİNANSMANININ VE KİTLE İMHA
SİLAHLARININ YAYGINLAŞMASININ FİNANSMANININ
ÖNLENMESİ YASASI
İÇDÜZENİ
Madde 1. Kısa İsim
BİRİNCİ KISIM
Genel Kurallar
Madde 2. Tefsir
Madde 3. Amaç
Madde 4. Kapsam
İKİNCİ KISIM
Suç Geliri Aklama Suçu, Terörizmin Finansmanı Suçu ve Kitle İmha Silahlarının Yaygınlaşmasının
Finansmanı Suçu
Madde 5. Suç Geliri Aklama Suçu
Madde 6. Terörizmin Finansmanı Suçu ve Kitle İmha Silahlarının Yaygınlaşmasının Finansmanı Suçu
Madde 7. Suçlar İçin Geçerli Veriler
ÜÇÜNCÜ KISIM
Esas Faydalanıcı, Siyasi ve/veya Nüfuz Sahibi Kişiler, Finansal Kuruluşlar ve Trust veya Şirket
Hizmet Sağlayıcıları
Madde 8. Esas Faydalanıcı
Madde 9. Siyasi ve/veya Nüfuz Sahibi Kişiler
Madde 10. Finansal Kuruluşlar
Madde 11. Trust veya Şirket Hizmet Sağlayıcıları
DÖRDÜNCÜ KISIM
Yükümlüler ve Yükümlülükler
Madde 12. Yükümlüler
Madde 13. Yükümlülükler
BEŞİNCİ KISIM
Müşteri Tanı Prensibi ile İş İlişkilerine İlişkin Kurallar
Madde 14. Müşteri Tanı Prensibi
Madde 15. Standart Müşteri Tanı Prensibi
Madde 16. Standart Müşteri Tanı Prensibine İlişkin Önlemler
Madde 17. İş İlişkisinin Sona Erdirilmesi
Madde 18. Geliştirilmiş Müşteri Tanı Prensibi
Madde 19. Geliştirilmiş Müşteri Tanı Prensibine İlişkin Önlemler
Madde 20. İş İlişkisini İzlemek
Madde 21. Basitleştirilmiş Müşteri Tanı Prensibi ve Basitleştirilmiş Müşteri Tanı Prensibine
Madde 22. İlişkin Önlemler
Madde 23. Üçüncü Taraflara Güven
Müşteri Tanı Prensibi ile İlgili Diğer Düzenlemeler
Madde 24.
Madde 25. ALTINCI KISIM
Kayıt Tutma
Madde 26.
Madde 27. Kayıtların Saklanması
Kayıt Saklamayı Sağlayan İç Süreçler ve Sistemler
Madde 28.
Madde 29. YEDİNCİ KISIM
Madde 30. Bildirim Yükümlülükleri
Madde 31.
Madde 32. Şüpheli İşlem Bildirimi
Madde 33. Nakdi Para Limitini Aşan İşlemler
Madde 34. SEKİZİNCİ KISIM
Madde 35. Bilgi ve Belge Talebi İle İstatistik Tutulmasına İlişkin Kurallar
Madde 36.
Yükümlülerden Bilgi ve Belge Talebi
Madde 37. Kamu Kurum ve Kuruluşlarından Bilgi ve Belge Talebi Yabancı Mali İstihbarat Biriminin Talebinin Karşılanması İçin Bilgi ve Belge
Madde 38. Talebi
Erişim Sistemi
Bilgilerin Kullanılması
Bilgi Verilmesi ve İstatistik Tutulması
DOKUZUNCU KISIM
Bilgilerin Gizliliğine İlişkin Kurallar
Bilgilerin Gizliliği, Sır Saklama ve Açıklama Yasağı
Bilgi Gizliliği İstisnaları
Şüpheli İşlem Bildirimleri İle İlgili Açıklama Yasakları ve İstisnaları
ONUNCU KISIM
Geri Bildirim
Geri Bildirim
ONBİRİNCİ KISIM
Uyum Görevlisi ve Uyum Görevlisi Yardımcısına İlişkin Kurallar
Uyum Görevlisi ve Uyum Görevlisi Yardımcısı Atanmasına İlişkin Kurallar
2
Madde 39. Uyum Görevlisinin ve Uyum Görevlisi Yardımcısının Görevleri
Madde 40. Tüzel Kişi Yükümlülerin Uyum Görevlisine Karşı Sorumlulukları
ONİKİNCİ KISIM
İç Denetim ve Eğitim
Madde 41. İç Denetim
Madde 42. Eğitim Yükümlülüğü
ONÜÇÜNCÜ KISIM
Yetkili Denetim Makamları ve Yükümlülük Denetimi
Madde 43. Yetkili Denetim Makamları
Madde 44. Yükümlülük Denetimi
ONDÖRDÜNCÜ KISIM
Birime İlişkin Kurallar
Madde 45. Birimin Oluşumu, Görev ve Yetkileri
Madde 46. Yabancı Mali İstihbarat Birimleri ile Yapılan Bilgi ve Belge Alışverişindeki Yetkiler
ONBEŞİNCİ KISIM
Kurulun Oluşumu, Çalışma Usul ve Esasları ile Görev ve Yetkileri
Madde 47. Kurulun Oluşumu
Madde 48. Kurulun Çalışma Usul ve Esasları
Madde 49. Kurulun Görev ve Yetkileri
ONALTINCI KISIM
Mal Varlıklarına Tedbir Konulması, Müsadere, Müsadereye İlişkin Özel Kurallar, Müsadereden
Elde Edilen Gelirler ve Kullanılması
Madde 50. Mal Varlıklarına Tedbir Konulması
Madde 51. Müsadere
Madde 52. Müsadereye İlişkin Özel Kurallar
Madde 53. Müsadereden Elde Edilen Gelirlerin Bütçeye Kaydı ve Ödenek Kalemi Oluşturulması
ONYEDİNCİ KISIM
İdari Para Cezaları ile Suç ve Cezalar
Madde 54. İdari Para Cezalarında Uygulanacak Yöntem ve Yetki
Madde 55. İdari Para Cezaları
Madde 56. Suç ve Cezalar
3
ONSEKİZİNCİ KISIM
Geçici ve Son Kurallar
Geçici Madde 1. Yükümlülerin Mevcut Müşterilerine İlişkin Kurallar
Geçici Madde 2.
Bu Yasanın Yürürlüğü Girdiği Tarihten Önce Açılmış ve Henüz Sonuçlanmamış Ceza Davalarına İlişkin Kurallar
Tüzük Yetkisi
Bu Yasanın Yürürlüğe Girdiği Tarihten Önce Oluşturulan Trust ve Benzeri Yasal Oluşumlara İlişkin Kural
Geçici 4’üncü Maddeye İlişkin Ceza
Yürürlükten Kaldırma
Yürütme Yetkisi
Yürürlüğe Giriş
Geçici Madde 3. Geçici Madde 4.
Geçici Madde 5. Madde 57. Madde 58. Madde 59.
4
Sayı: 1/2024
SUÇ GELİRLERİNİN AKLANMASININ, TERÖRİZMİN FİNANSMANININ VE KİTLE İMHA
SİLAHLARININ YAYGINLAŞMASININ FİNANSMANININ
ÖNLENMESİ YASASI
(22/2025 Sayılı Değişiklik Yasasıyla Değiştirilmiş ve Birleştirilmiş Şekli)
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar:
Kısa İsim
1. Bu Yasa, Suç Gelirlerinin Aklanmasının, Terörizmin Finansmanının ve Kitle İmha Silahlarının Yaygınlaşmasının Finansmanının Önlenmesi Yasası olarak isimlendirilir.
BİRİNCİ KISIM
Genel Kurallar
Tefsir
2. Bu Yasada metin başka türlü gerektirmedikçe:
“Araçlar veya Enstrümanlar”, herhangi bir şekilde, tamamıyla veya kısmen, ceza gerektiren bir suç veya suçlar için kullanılan veya kullanılmaya teşebbüs edilen herhangi bir mal varlığını anlatır.
62/2017 22/2020
“Bağlantılı Görünen İşlemler”, bu Yasada öngörülen yasal yükümlülüklerden kaçınmak amacıyla, müşterinin veya esas faydalanıcının nakdi para limitinden daha düşük miktarlara bölerek yaptığı işlemlerini anlatır.
41/2008 33/2009 44/2011
“Bahis Hizmeti Sağlayıcıları”, fiziki bir ortamda veya internet gibi sanal bir ortamdan belirli bir mesafeden sağlanan piyango, kumar oyunları ve bahis işlemleri gibi şans oyunlarında parasal değer üzerinden bahse girmeyi kapsayan herhangi bir hizmeti veren gerçek veya tüzel kişileri anlatır.
“Bakanlık”, Para, Kambiyo ve İnkişaf Sandığı İşleri Dairesinin bağlı olduğu Bakanlığı anlatır.
“Bakanlar Kurulu”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulunu anlatır.
“Banka”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bankacılık Yasası uyarınca faaliyet gösteren bankalar ile Uluslararası Bankacılık Birimleri Yasası uyarınca faaliyet gösteren birimleri anlatır.
“Birim”, Bu Yasanın 45’inci maddesi uyarınca oluşturulan ve Daire altında görev yapan ve suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı şüphesi taşıyan durumlarda bilgi almak, talep etmek, analiz etmek ve yetkili makamlara bilgi vermekten sorumlu Mali Bilgi Edinme Birimi (MABEB)’ni anlatır.
5
38/2007
“Ciddi İhmal”, başkalarının haklarıyla ilişkili olarak bu haklara veya kişilere ve mülklere zarar verici şekilde yasal görev veya sorumluluğun bilinçli ve /veya kasıtlı olarak göz ardı edilmesini anlatır.
“Daire”, Para, Kambiyo ve İnkişaf Sandığı İşleri Dairesini anlatır.
“Denk Ülkeler”, Avrupa Birliği Üye Ülkeleri veya Avrupa Ekonomik Bölge Anlaşmasını imzalayan ülkeler veya bu Yasada öngörülen yükümlülüklerin benzerlerini uygulamaya koyan ve bunların uygulanmasını denetleyen ülkeleri anlatır.
“Düzenlenmiş Piyasa”, Avrupa Birliği mevzuatına uygun bildirim yükümlülüklerine veya onunla aynı, eşdeğer uluslararası standartlara tabi olan piyasaları anlatır.
“Elektronik Para”, ihraç eden kuruluş tarafından kabul edilen ve fon karşılığı ihraç edilen, elektronik olarak saklanan, ödeme işlemlerini gerçekleştirmek için kullanılan ve elektronik para ihraç eden kuruluş dışındaki gerçek ve tüzel kişiler tarafından da ödeme aracı olarak kabul edilen parasal değeri anlatır.
“Emanet Cüzdanı Hizmet Sağlayıcıları”, müşterileri adına özel şifreleme anahtarlarını korumak, kripto varlıkları tutmak, saklamak ve aktarmak için hizmet veren kuruluşları anlatır.
“Emlakçı”, Emlakçıların Kayıt ve İşlemleri Yasası uyarınca faaliyet gösteren kişileri anlatır.
“Emlak Şirketleri”, Emlakçıların Kayıt ve İşlemleri Yasası uyarınca faaliyet gösteren şirketleri anlatır.
“Esas Faydalanıcı”, bu Yasanın 8’inci maddesinde belirtilen gerçek kişi veya kişileri anlatır.
“Finansal Grup”, merkezi Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde veya yurt dışında bulunan bir ana kuruluşa bağlı olan veya ana kuruluşun kontrolünde bulunan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde yerleşik finansal kuruluşlar ile bunların şube, acente, temsilci ve ticari vekil ve benzeri bağlı birimleri anlatır.
“Finansal Kuruluş”, bu Yasanın 10’uncu maddesinde belirtilen kuruluşları anlatır.
“Foreks İşlemi”, yatırılan teminat tutarı karşılığında, her türlü döviz, kıymetli maden ve yetkili otorite tarafından belirlenecek diğer varlıkların kaldıraçlı olarak elektronik ortamda oluşturulmuş bir platformda alım satım işlemini anlatır.
“İş Günü”, hafta sonu ve resmi tatil günlerini içermeyen yirmi dört saatlik süreyi anlatır.
“İş İlişkisi”, yükümlülerin profesyonel veya ticari faaliyetleri ile ilişkili olan ve oluşturulduğu anda bir sürekliliği olması beklenen profesyonel veya ticari ilişkileri anlatır.
“Kimlik”, kişinin kimliğini ortaya koymak amacıyla yerel veya yabancı bir resmi makam tarafından verilen ve üzerinde o kişinin fotoğrafını bulunduran pasaport veya kimlik kartı veya sürüş ehliyetini anlatır.
“Kitle İmha Silahlarının Yaygınlaşmasının Finansmanı Suçu”, bu Yasanın 6’ncı maddesinin (2)’nci fıkrasında belirtilen eylemleri anlatır.
“Kripto Varlık”, dağıtık defter teknolojisi veya benzer bir teknoloji kullanarak sanal olarak oluşturulup dijital ağlar üzerinden dağıtımı yapılan, ancak itibari para, kaydi para, elektronik para, ödeme aracı, menkul kıymet veya diğer sermaye piyasası aracı olarak nitelendirilmeyen gayri maddi varlıkları anlatır.
“Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıları”, kripto varlıkların alım satımlarına elektronik işlem platformları üzerinden aracılık eden kuruluşları anlatır.
6
31/2009 57/2011
“Kripto Varlık İhraççısı”, her türden kripto varlığı, kendi yaratması, üretmesi ve/veya geliştirmesi şartı aranmaksızın, halka arz için hazırlayan veya düzenleyen veya halka 1/2012 arz eden veya her türden kripto varlığın ihracını gerçekleştiren veya kripto varlıkların, elektronik işlem platformlarına (kripto varlık ticaret borsaları ve pazar yerleri) kabul edilmesi ile yerleştirilmesine ilişkin işlemleri yürüten tüzel kişiyi anlatır.
38/2015
“Kurul”, bu Yasanın 47’nci maddesi uyarınca oluşturulan Suç Gelirlerinin Aklanmasını Önleme Kurulunu anlatır.
“Kuyumcu”, kıymetli metal, kıymetli taş ve bunlardan mamül eşyanın yurt içinde alım ve satımı, imali ve ithal ve/veya ihracı ile iştigal eden tüzel kişileri anlatır.
“Mal Varlığı”, maddi veya gayri maddi, taşınır veya taşınmaz, somut veya soyut her türlü varlığı ve bu varlıklara ilişkin tasarruf hakkını veya ayni hakkı belgeleyen elektronik veya dijital da dahil olmak üzere herhangi bir biçimdeki yasal belge veya araçları anlatır.
“Muhabir Bankacılık İlişkisi”, bankacılık işlemlerinde bir yerel bir de yabancı bankanın söz konusu olduğu durumlarda, bu bankalardan birinin (muhabir banka) diğerine (muhatap banka) bankacılık hizmetleri sağlamasını anlatır.
“Müsadere”, mahkeme tarafından emredilen ve mal varlığının daimi kaybı ile sonuçlanacak veya bu Yasanın 51’inci maddesinin (6)’ncı fıkrası uyarınca para cezasına da çevrilebilir bir ceza ve/veya önlemi anlatır.
“Müşteri Kabul Politikası”, müşteri risk kategorilerinin, müşteri kabul prosedürlerinin ve müşteri kabul seviyeleri ile ürün ve hizmet türlerinin düzenlenmesini anlatır.
“Nakdi Para Limiti”, 10,000.-Euro (On Bin Euro) ve/veya muadili, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde tedavülde bulunan resmi para dahil diğer paraları anlatır.
“Ödeme Hizmetleri”, nakit, çek veya bir başka ödeme aracını belli bir noktadaki kaynağından elektronik bir ağ vasıtasıyla transfer etmek suretiyle başka bir noktadaki en son faydalanıcıya ödeme yapılmasını anlatır.
“Öncül Suç”, bir yıl veya daha fazla hapis cezası gerektiren, sonucunda kazanç elde edilen suçları veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı suçlarını anlatır.
“Siyasi ve/veya Nüfuz Sahibi Kişiler”, bu Yasanın 9’uncu maddesinde belirtilen gerçek kişileri anlatır.
“Suç Faaliyeti”, öncül suç kapsamındaki vergi suçları da dahil olmak üzere, öncül suçu işlemek veya öncül suça iştirak etmek faaliyetini anlatır.
“Suç Geliri”, suç faaliyetinden kaynaklanan mal varlığı değerini anlatır.
“Suç Geliri Aklama Suçu”, bu Yasanın 5’inci maddesinin (1)’inci fıkrasında belirtilen eylemleri anlatır.
“Suç Geliri Aklama veya Terörizmin Finansmanı veya Kitle İmha Silahlarının Yaygınlaşmasının Finansmanı Riski”, müşterinin finansal sistemi, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı amaçları için kötüye kullanması riskini anlatır.
“Şans Oyunu Salonu”, Şans Oyunları Yasası uyarınca faaliyet gösteren şans oyunu salonlarını anlatır.
“Trust veya Şirket Hizmet Sağlayıcıları”, bu Yasanın 11’inci maddesinde belirtilen gerçek veya tüzel kişileri anlatır.
7
Fasıl 193
“Şüpheli İşlem”, yükümlüler nezdinde veya bunlar aracılığıyla yapılan veya yapılmaya teşebbüs edilen işlemlere konu mal varlığının yasa dışı yollardan elde edildiğine veya yasal bir mal varlığı olsa dahi yasa dışı amaçlarla veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı amacıyla kullanılacağına dair herhangi bir bilgi, şüphe veya şüpheyi gerektirecek bir hususun bulunmasını anlatır.
“Tabela Banka”, bir ülkede kurulmuş olan ancak o ülkede hiçbir fiziki varlığı bulunmayan ve yasayla düzenlenmiş bir finansal grupla bağlantısı olmayan banka veya bankacılık faaliyetlerinde bulunan kurumu anlatır.
“Tedbir Koyma”, bu Yasanın 50’nci maddesi tahtında Hukuk Dairesi (Başsavcılık)’nin yazılı talimatı ile veya yetkili mahkeme tarafından verilen bir emre dayanarak, talimatın ve emrin geçerli olduğu süre boyunca, mal varlığının devredilmesine veya yok edilmesine veya değiştirilmesine veya dönüştürülmesine veya kullanım yetkisine veya intikaline geçici olarak yasak konulmasını veya geçici olarak gözetim veya kontrol altında tutulmasını anlatır.
“Terör Faaliyeti”, insan hayatını tehlikeye atan saldırılar, kaçırma, rehin alma, binaların, tesislerin, altyapının zarara uğratılması, yok edilmesi, uçak, gemi ve diğer ulaşım araçlarının ele geçirilmesi gibi şiddet yoluyla veya şiddet tehdidi yoluyla gerçekleştirilen, kamu için tehlike oluşturan ve halkta endişe, belirsizlik, korku, panik veya dehşet yaratan, ve amacı, doğası veya kapsamı bakımından halkı sindirmek ve/veya amaçlarına dikkat çekmek veya bir hükümeti veya uluslararası örgütü bir şey yapmaya veya yapmamaya mecbur etmek veya terörist yapı veya amaçları lehine bir karar alınmasını sağlamak ve/veya bir ülkenin veya uluslararası örgütün temel siyasi, anayasal, ekonomik veya sosyal yapısındaki istikrarı bozmak veya yok etmek olan herhangi bir faaliyet ve/veya tehdit terör faaliyetini anlatır. Ayrıca bu amaçlarla, insan hayatı için tehlike oluşturan kitle imha silahlarının kullanımı ve herhangi bir nükleer veya biyolojik veya kimyasal maddenin kullanımına ilişkin tehditler terör faaliyeti sayılır.
“Terörizmin Finansmanı Suçu”, bu Yasanın 6’ncı maddesinin (1)’inci fıkrasında belirtilen eylemleri anlatır.
“Trust”, Mütevelliler Yasası uyarınca kendisine verilen anlamı taşır.
“Uluslararası Kurum veya Kuruluş”, uluslararası düzeyde faaliyet gösteren veya devletler tarafından kurulmuş kurum veya kuruluşları anlatır.
“Uluslararası Listeler”, Birleşmiş Milletlerin veya Avrupa Birliğinin veya Mali Eylem Görev Gücü (FATF)’nün veya benzeri kurumların veya denk ülkelerin yayımladığı terör örgütü veya terörist listelerini anlatır.
“Uyum Görevlisi”, bu Yasanın 38’inci maddesinin (1)’inci fıkrası uyarınca yükümlüler tarafından atanan ve bu Yasanın öngördüğü şekilde, suç geliri aklama, terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi amacıyla alınan tedbirlerin uygulanması için oluşturulan kurum politika ve prosedürlerinin koordinasyonundan ve şüpheli işlemlerin bildiriminden sorumlu olan kişiyi anlatır.
“Üçüncü Taraflar”, bu Yasanın 12’nci maddesinde belirtilen yükümlüler veya muadil uygulamaları olan üçüncü ülke yükümlülerini anlatır.
“Üçüncü Ülke”, denk ülkeler dışındaki ülkeleri anlatır.
8
“Üst Yönetim”, kurum veya kuruluş veya tüzel kişinin suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı risklerine maruz kalması ile ilgili yeterli bilgisi olan ve kurum veya kuruluş veya tüzel kişinin riske girmesini etkileyen kararlar verebilecek konuma sahip olan üst düzey yöneticiyi anlatır.
“Yabancı Mali İstihbarat Birimi”, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı şüphesi taşıyan durumlarda bilgi almak, talep etmek, analiz etmek ve yetkili makamlara bilgi vermekten sorumlu olan yabancı birimi anlatır.
“Yetkili Denetim Makamları”, bu Yasanın 43’üncü maddesinde belirtilen denetim makamlarını anlatır.
“Yükümlüler”, bu Yasanın 12’nci maddesinde belirtilen gerçek veya tüzel kişileri anlatır.
Amaç
3. Bu Yasanın amacı, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi için yapılan mücadelede uluslararası kriterlere uyum sağlanması, risk temelli bir yaklaşımla sistemin güvence altına alınması ve söz konusu suçların önlenmesini sağlayacak kuralları belirlemektir.
Kapsam
4. Bu Yasa;
(1) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi ve tespit edilmesi amacıyla özellikle bankacılık, finansal işlemler ve nakit işlemlerde alınacak önlemleri;
(2) Bu Yasa kuralları uyarınca gerekli önlemleri alan ve gerekli faaliyetleri gerçekleştiren yükümlüleri ve yükümlülerin denetimini;
(3) Kurulun ve Birimin görev ve yetkilerini;
(4) Bu Yasanın uygulanması amacına yönelik olarak kamu kurum ve kuruluşları ile yürütülecek iş birliği ve koordinasyon çalışmaları ile ilgili usul ve esasları;
(5) Bu Yasaya aykırı hareket edilmesi durumunda ortaya çıkacak suçları ve suçlara karşılık uygulanacak cezai ve idari yaptırımları;
(6) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili mal varlıklarına tedbir konulması ve/veya müsaderesi ve/veya müsadereye ilişkin özel kuralları; ve
(7) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi kapsamında bir sistemin geliştirilmesi ile ilgili diğer konuları
kapsar.
İKİNCİ KISIM
Suç Geliri Aklama Suçu, Terörizmin Finansmanı Suçu ve Kitle İmha Silahlarının Yaygınlaşmasının
Finansmanı Suçu
5. (1) Suç geliri aklama suçunu oluşturan eylemler şunlardır:
9
Suç Geliri Aklama Suçu
(A) Bir suç faaliyetinden elde edilmiş veya bir suç faaliyetine iştirakten kaynaklandığı bilinen mal varlığını tasarruf etmek, yasadışı kaynağını gizlemek veya olduğundan farklı göstermek veya böyle bir suç faaliyetine iştirak etmiş kişinin faaliyetin yasal sonuçlarından kaçınmasına yardımcı olmak amacıyla dönüştürülmesi veya ülkemiz içerisinde veya ülkemiz ile diğer ülkelerin yargı yetki alanları veya toprakları arasında transfer edilmesi.
(B) Bir suç faaliyetinden veya bir suç faaliyetine iştirakten kaynaklandığı bilinen mal varlığının gerçek niteliğinin, kaynağının, yerinin, kullanımının, hareketinin, mal varlığına ilişkin hakların, mülkiyet sahibinin veya mal sahibinin gizlenmesi veya olduğundan farklı gösterilmesi.
(C) Teslim alma sırasında, bir suç faaliyetinden elde edilmiş veya bir suç faaliyetine iştirakten kaynaklandığı bilinen bir mal varlığının edinilmesi, bulundurulması veya kullanılması.
(Ç) Yukarıdaki bendlerde yer alan eylemlerden herhangi birine katılmak, eylemi gerçekleştirme konusunda iş birliği yapmak, gerçekleştirmeye teşebbüs etmek, yardım ve yataklık etmek, kolaylaştırmak ve/veya yol göstermek.
(2) Suç faaliyetinin yurt dışında işlendiği durumlarda, bahse konu suç faaliyetinin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde de suç oluşturması halinde, bu faaliyet suç faaliyeti olarak kabul edilir.
(3) (A) Suçu işleyenin ve/veya esas faydalanıcının kim olduğuna bakılmaksızın, bir gerçek veya tüzel kişinin bir suç faaliyetinden elde ettiği veya ileride elde edeceği fayda doğrudan veya dolaylı veya bütünüyle veya kısmen suç faaliyetinden elde edilmiş mal varlığı olarak kabul edilir.
(B) Suç faaliyetinden elde edilmiş mal varlığı, suç faaliyetinden elde edilen mal varlığının değiştirilmesini, başka bir şekle dönüştürülmesini, birbirine karıştırılmasını veya bu mal varlığından elde edilen veya kazanılan geliri veya diğer ekonomik kazançları da içerir.
Terörizmin
6. (1) Terör faaliyeti gerçekleştirmek veya desteklemek amacıyla bir terör örgütü
Finansmanı
veya terörist tarafından kullanılacağı bilinen yasal veya yasadışı fonun
Suçu
veya mal varlığının doğrudan veya dolaylı olarak edinilmesi veya
ve Kitle toplanması veya kullanıma sunulması veya herhangi bir finansal kuruluşta
İmha
veya bankada işleme tabi tutulması veya bu eylemleri gerçekleştirmeye
Silahlarının
teşvik veya yardım veya yataklık yapılması veya örgütlenilmesi veya yol
Yaygınlaşması-
gösteren eylemler yapılması terörizmin finansmanı suçunu oluşturur.
nın Finansmanı (2) Kısmen veya tamamen nükleer, kimyasal veya biyolojik silahların ve
Suçu
bunların sevkiyat araçlarının imalatı, temini, edinilmesi, geliştirilmesi,
ihracatı, aktarılması, aracılığı, nakliyesi, taşınması, depolanması veya
hizmete sokulması için kullanılacağı bilinen fonların veya finansal
10
Fasıl 154
hizmetlerin sağlanması kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının 3/1962 finansmanı suçunu oluşturur.
43/1963
(3) Terör örgütü veya terörist olarak aşağıdakiler kabul edilir:
15/1972 (A) Ceza Yasasının 63’üncü maddesi uyarınca Bakanlar Kurulu 20/1974
31/1975 tarafından Resmi Gazete’de yayımlanan emirnamede yer alan gerçek 6/1983 veya tüzel kişiler;
22/1989 (B) Terör faaliyetlerine dahil olan veya bir terör faaliyetini kolaylaştıran 64/1989 veya teşvik eden gerçek veya tüzel kişiler veya kuruluşlar; veya 11/1997
20/2004 (C) Terörle mücadele kapsamında çıkarılan uluslararası listeleri referans 41/2007 alarak bu Yasa uyarınca oluşturulan ve Bakanlar Kurulu tarafından 20/2014 Resmi Gazete’de yayımlanacak bir emirnamede yer alan gerçek 45/2014 veya tüzel kişiler veya örgüt veya örgütler.
26/2018
14/2020
Suçlar İçin
7. Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının
Geçerli Veriler yaygınlaşmasının finansmanı faaliyetleri için gerekli olan bilgi, şüphe, niyet veya
amaç, gerçek objektif koşullardan elde edilir.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Esas Faydalanıcı, Siyasi ve/veya Nüfuz Sahibi Kişiler, Finansal Kuruluşlar ve Trust veya Şirket
Hizmet Sağlayıcıları
Esas Faydalanıcı
8. Esas faydalanıcı, bir işlemin veya faaliyetin adına yapıldığı gerçek ve/veya tüzel kişiyi doğrudan veya dolaylı olarak emri veya kontrolü altında tutan gerçek kişi veya kişilerdir. Esas faydalanıcının tespitinde uygulanacak kurallar şunlardır:
(1) Tüzel kişilerde;
(A) Bir tüzel kişinin hisselerinin veya oy hakkının % 25 (yüzde yirmi beş) veya daha fazlasını doğrudan veya dolaylı olarak elinde bulunduran veya kontrol eden gerçek kişi veya kişiler;
(B) Bir tüzel kişinin yönetimini yukarıdaki (A) bendinde sayılanlar dışında başka bir yolla kontrolünde bulunduran gerçek kişi veya kişiler; ve
(C) Yukarıdaki bentlerde belirtilen esas faydalanıcının tespit edilemediği durumlarda, üst yönetimdeki kişiler
esas faydalanıcı kabul edilir.
(2) Trust, vakıf, tereke ve benzeri yasal oluşumlarda;
(A) Kurucular;
(B) Mütevelli/Yönetici;
(C) Yediemin/Emanetçi;
11
Siyasi ve/veya Nüfuz Sahibi Kişiler
(Ç) Faydalanıcılar veya henüz belirlenmemişse, esasen hangi zümre için kurulmuşsa;
(D) Diğer herhangi bir şekilde doğrudan veya dolaylı olarak sahip veya başka yollarla nihai kontrolü elinde bulunduranlar,
esas faydalanıcı kabul edilir.
(3) Trust ve benzeri yasal oluşumlardan herhangi bir yasa tahtında kayıt
zorunluluğu olmayanların esas faydalanıcılarının bilgilerinin ve oluşumun mal varlığının Gelir ve Vergi Dairesince oluşturulan sicile esas faydalanıcılar tarafından sözleşmenin imzalandığı ve/veya yasal oluşumun kurulduğu tarihten itibaren 30 (otuz) gün içerisinde kaydettirilmesi zorunludur.
(4) Yukarıdaki (3)’üncü fıkra uyarınca yapılacak kayıtlara ilişkin usul ve esaslar Birimin önerisi ile Bakanlıkça hazırlanacak ve Bakanlar Kurulu tarafından onaylanarak Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzük ile belirlenir.
9. (1) Siyasi ve/veya nüfuz sahibi kişi, önemli bir kamu görevinde bulunan veya geçmişte böyle bir görev üstlenmiş olan gerçek kişiler, bu kişilerin birinci dereceden akrabaları ve bu kişilere yakın olduğu alenen bilinen kişilerdir.
(2) Bu Yasa uyarınca önemli bir kamu görevi üstlenmiş olan gerçek kişiler şunlardır:
(A) Devlet Başkanları, Hükümet Başkanları, Milletvekilleri, Avrupa
Komisyonu Üyeleri, Hükümet Yetkilileri, Bakanlar, Müsteşarlar, Koordinatörler, Genel Müdürler, Müdürler ve Siyasi Danışmanlar;
(B) Yüksek Mahkeme Başkanı ve Üyeleri, Yargıçlar, Başsavcı ve Savcılar;
(C) Sayıştay, Ombudsman ve farklı ülkelerde bu işlevi yürüten kurumların Başkan ve Üyeleri, Merkez Bankası Başkanı ve Yönetim Kurulu üyeleri,
(Ç) Büyükelçiler, Maslahatgüzarlar/Temsilciler, polis ve askeri üst düzey yetkililer;
(D) Devletin hissedar olduğu ve/veya yönetici atadığı şirketlerin ve/veya kurumların veya bankaların yönetim ve denetim kurulu üyeleri; veya
(E) Uluslararası kuruluşlarda yönetim kurulu başkanı ve üyeleri, müdür, müdür yardımcısı veya eşdeğer mevkilere sahip kişiler.
(3) Siyasi ve/veya nüfuz sahibi kişilerin görevinden ayrılmasının üzerinden en az 18 (on sekiz) ay süre geçmesi durumunda, yükümlüler bu kişiyi, bu kişilerin birinci dereceden akrabalarını ve yakın iş birliği içinde bulunduğu kişileri siyasi ve/veya nüfuz sahibi kişiler olarak kabul etmek zorunda değildir.
Ancak geliştirilmiş müşteri tanı prensibine ilişkin önlemlerin riske duyarlı bir temelde uygulanması olaya göre kararlaştırılır.
(4) Bu Yasa kuralları uyarınca, bu maddenin (2)’nci fıkrasında belirtilen kişilerin birinci dereceden akrabaları, bu kişilerin eşlerini, çocuklarını, anne ve babalarını ve çocuklarının eşlerini anlatır.
(5) Bu Yasa kuralları uyarınca, bu maddenin (2)’nci fıkrasında belirtilen kişilere yakın olduğu alenen bilinen kişiler şunlardır:
12
Finansal Kuruluşlar
(A) Bu maddenin (2)’nci fıkrasındaki kişilerden biri ile birlikte bir tüzel kişilik veya yasal oluşuma sahip olan veya esas faydalanıcı olan veya bu kişilerden biri ile herhangi yakın bir iş ilişkisi içerisinde olan kişiler;
(B) Bu maddenin (2)’nci fıkrasındaki kişilerden birinin faydasına kurulmuş olan bir tüzel kişi, yapı veya yasal oluşumun sahibi veya esas faydalanıcısı olan kişiler.
10. Finansal kuruluşlar şunlardır:
(1) Finansal kuruluşlar aşağıdaki faaliyet veya işlemlerden bir veya daha fazlasını gerçekleştiren banka dışındaki kuruluşlardır:
(A) Tüketici kredisi, konut kredisi, faktoring hizmetleri ve finansal kiralama hizmetleri de dahil olmak üzere tüm borçlanma veya borçlandırma faaliyetleri,
(B) Para gönderme veya para transferi de dahil ödeme hizmetleri,
(C) Bu maddenin (B) bendinde belirtilen faaliyetlerin dışında kalan seyahat çekleri ve banka çekleri ve benzeri diğer ödeme araçlarının verilmesi ve ödemelerin geri alınması işlemleri,
(Ç) Teminat ve taahhüt verilmesi işlemleri,
(D) Kendi hesabına veya müşterinin hesabına aşağıda belirtilen alanlarda alım-satım yapmak:
(a) Çek, senet, bono, mevduat sertifikaları gibi para piyasası enstrümanları;
(b) Vadeli işlemler ve opsiyonlar;
(c) Kaldıraçlı olarak elektronik ortamda oluşturulmuş bir platformda her türlü döviz, kıymetli maden ve yetkili otorite tarafından belirlenecek diğer varlıklar (Foreks işlemleri);
(ç) Devredilebilen menkul kıymetler ve diğer finansal
enstrümanlar.
(E) Teminat altına alıp satarak veya satıp yan hizmetler sunarak yapılan menkul kıymetler ve diğer finansal enstrümanlara iştirak işlemleri;
(F) Sermaye yapısı, iş stratejisi ve diğer ilgili alanlardaki danışmanlık hizmetleri ile birleşmeler ve teşebbüslerin satın alımı ile ilgili diğer hizmetler ve diğer danışmanlık hizmetleri;
(G) Portföy yönetimi ve danışmanlığı;
(H) Finansal enstrümanların korunması ve idaresi;
(I) Bankalararası piyasada menkul kıymet alım-satımında aracılık;
(İ) Kasa muhafaza/kiralık kasa hizmetleri;
(J) Elektronik para çıkarmak.
(2) Sigorta ve reasürans şirketleri ve sigorta aracıları,
(3) Finansal yatırım şirketleri ve yatırım danışmanlığı şirketleri,
(4) Döviz Büroları,
(5) Yukarıdaki fıkralarında belirtilen ve merkez ofisleri yurtdışında olan finansal kuruluşların Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetindeki şubeleri veya acenteleri,
13
(6) Yukarıda sayılanlar dışında, ihtiyaca göre Bakanlar Kurulu tarafından belirlenecek kuruluşlar,
(7) Bu maddenin (6)’ncı fıkrası uyarınca belirlenecek kuruluşlar, Birimin önerisi ile Bakanlıkça hazırlanacak ve Bakanlar Kurulu tarafından onaylanarak Resmi Gazete’de yayımlanacak tüzükle belirlenir.
Trust veya Şirket Hizmet Sağlayıcıları
11. Aşağıdaki hizmetlerin herhangi birini sağlayan gerçek veya tüzel kişiler trust veya şirket hizmet sağlayıcılarıdır:
(1) Trust ve benzeri yasal oluşumlar ile şirket veya vakıf veya dernek gibi tüzel kişilik oluşturmak;
(2) Şirketin direktörü veya sekreteri, bir ortaklığın ortağı veya benzeri bir pozisyonda görev yapmak veya bir başkasının görev yapması için gerekli düzenlemeyi yapmak;
(3) Bir şirket, ortaklık veya herhangi başka bir tüzel kişi veya oluşuma, kayıtlı bir ofis, iş adresi, yazışma veya idari adres veya ilgili başka bir hizmet sağlamak;
(4) Yabancı bir ülkenin yasalarına tabi ve belli bir amaç için ekonomik fayda sağlayan, yöneten ve dağıtan bir kuruluş, fon veya benzeri tüzel kişinin yöneticisi rolünü üstlenmek veya bir başkasının bu rolü üstlenmesini sağlamak;
(5) Düzenlenmiş bir piyasada işlem gören şirketlerin menkul kıymetleri hariç, bir başka kişinin hisselerini oy hakkını kullanmak amacı ile kullanmak veya bir başkasının kullanmasını sağlamak.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Yükümlüler ve Yükümlülükler
Yükümlüler
12. Bu Yasa kuralları uyarınca aşağıda yer alan gerçek veya tüzel kişiler yükümlü sayılırlar:
(1) Bankalar,
(2) Finansal Kuruluşlar,
(3) Profesyonel faaliyetleri çerçevesinde hareket eden ve aşağıda belirtilen
gerçek veya tüzel kişiler:
(A) Muhasip ve murakıplar ile vergi danışmanları,
(B) Herhangi bir finansal işlemde veya gayrimenkul işleminde
müşterileri adına veya müşterileri için hareket eden veya aşağıdaki durumlarda müşteriye işlemin planlanması veya
gerçekleştirilmesinde yardımcı olan avukatlar;
(a) Gayrimenkul veya işletmelerin alım veya satımında;
(b) Müşterilerin parasının, menkul kıymetlerinin veya diğer
varlıklarının yönetiminde;
(c) Banka, mevduat veya menkul kıymetler hesabı açılması veya
yönetiminde;
(ç) Şirketlerin kurulması, işletilmesi veya yönetimi için gerekli
işlemlerin düzenlenmesinde;
(d) Trustların oluşturulması, işletmesi veya yönetiminde.
14
(C) Trust veya şirket hizmet sağlayıcıları;
(Ç) Emlakçı ve/veya emlak şirketleri ve/veya ticari amaçla
gayrimenkul yapan, satan, aracılık eden gerçek veya tüzel kişiler;
(4) Kuyumcular;
(5) Şans Oyunu Salonları;
(6) Bahis hizmeti sağlayıcıları;
(7) Kamu kurum ve kuruluşları;
(8) Kripto varlık hizmet sağlayıcıları ve kripto varlık ihraççıları;
(9) Emanet Cüzdanı Hizmet Sağlayıcıları;
(10) Motorlu araç satıcıları ve/veya oto galeriler;
(11) Bakanlar Kurulu tarafından belirlenecek yükümlüler,
(12) Bu maddenin (11)’inci fıkrası uyarınca belirlenecek yükümlüler,
uluslararası standartlar çerçevesinde ve Birimin önerisi ile Bakanlıkça hazırlanacak ve Bakanlar Kurulu tarafından onaylanarak Resmi Gazete’de yayımlanacak tüzükle belirlenir.
Yükümlülükler 13. (1) Yükümlülerin, bu Yasa ve bu Yasa tahtında çıkarılacak tüzükler uyarınca suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi için aşağıda belirtilen yükümlülükleri yerine getirmeleri zorunludur:
(A) Kurum politika ve prosedürlerinin oluşturulması,
(B) Müşteriler, iş ilişkileri, işlemler ve ürünlerle bağlantılı olarak suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili riskin değerlendirilmesi,
(C) Müşteri tanı prensibinin gerektirdiği önlemlerin alınması,
(Ç) Şüpheli işlem bildirimlerinin yapılması,
(D) Nakdi para limitini aşan işlemlerle ilgili bildirimlerin yapılması,
(E) Verilerin muhafaza edilmesi, kayıtların korunması ve saklanmasının sağlanması,
(F) Uyum görevlisi ve uyum görevlisi yardımcısının atanması, atanan kişilerin isim, yetki ve sorumluluklarının Birime bildirilmesi ve bu kişilerin görevlerini yerine getirebilmeleri için gerekli koşulların sağlanması,
(G) Çalışanların eğitimine imkan verilmesi ve düzenli iç denetimlerin yapılmasının sağlanması,
(H) Bu Yasada yer alan diğer görev ve sorumlulukların yerine getirilmesi.
(2) Bankalar, finansal kuruluşlar, şans oyunu salonları, bahis hizmeti sağlayıcıları, kripto varlık hizmet sağlayıcıları, kripto varlık ihraççıları ve emanet cüzdanı hizmet sağlayıcıları bu maddenin (1)’inci fıkrasında belirtilen yükümlülüklerle birlikte aşağıda öngörülen yükümlülükleri de yerine getirmek zorundadırlar:
(A) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili tüzükte yer alan şüpheli işlem kriterleri dışında kendi faaliyet alanlarında tespit
15
ettikleri şüphe uyandıran yeni şüpheli işlem kriterlerinin ve müşteri profilinin Birime bildirilmesi,
(B) Birim ve/veya yetkili denetim makamları tarafından herhangi bir gerçek veya tüzel kişi ile ilgili bilgi talep edilmesi durumunda, talep edilen tarihte veya geçmişte bir iş ilişkisine sahip olup olmadıklarını ve varsa bu ilişkinin niteliğini ivedilikle ve eksiksiz olarak bildirmelerini sağlayacak bir bilgi sisteminin oluşturulması,
(C) Bu maddenin (1)’inci fıkrasının (G) bendinde belirtilen faaliyetlerin en az yılda bir kez gerçekleştirilmesi.
Müşteri Tanı Prensibi
BEŞİNCİ KISIM
Müşteri Tanı Prensibi ile İş İlişkilerine İlişkin Kurallar
14. (1) Bankalar, finansal kuruluşlar, şans oyunu salonları, bahis hizmeti sağlayıcıları, kripto varlık hizmet sağlayıcıları, kripto varlık ihraççıları ve emanet cüzdanı hizmet sağlayıcıları suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı faaliyetleri kapsamında müşterileri tarafından kötüye kullanılmalarını engellemek için bu Yasanın 13’üncü maddesinde belirtilen yükümlülüklerle birlikte müşteri tanı prensibi prosedürlerini de uygularlar.
(2) Müşteri tanı prensibi prosedürleri, yükümlünün faaliyetinin niteliğine, hacmine, karmaşıklığına ve faaliyet alanına uygun olarak, hizmet sunduğu müşteri grupları, sunulan ürün veya hizmetlerin risk seviyesine göre uyarlanmış ve yetkili denetim makamlarınca da önerilecek diğer prosedür ve önlemleri de içerecek şekilde yükümlüler tarafından oluşturulur ve asgari aşağıdaki unsurları içerir:
(A) Her müşteri grubu için ayrı bir müşteri kabul politikası oluşturulması,
(B) Müşterileri belirli gruplara ayıran ve müşterilerin gruplarının değişmesine olanak sağlayan, müşteri tespit ve sürekli izleme prosedürleri oluşturulması,
(C) Müşteri gruplarına yönelik ürün ve işlem için uygulanacak standart, geliştirilmiş ve basitleştirilmiş müşteri tanı prensibi önlemlerinin oluşturulması,
(Ç) Olağandışı, şüpheli, karmaşık veya büyük meblağlı işlemlerin tespit edilebilmesi için müşteriler tarafından gerçekleştirilen işlemlerin sürekli izlenmesini sağlayan prosedürlerin
oluşturulması,
(D) Üçüncü ülkelerle yapılan işlemler ve bu ülkelerle olan müşteri ilişkileri için prosedürler oluşturulması,
(E) Bu Yasanın 24’üncü maddesinde belirtilen kayıtların saklanması prosedürlerinin oluşturulması,
16
Standart Müşteri Tanı Prensibi
(F) Müşteri tanı prensibi alanında çalışan personelin, işe alım ve eğitim programı için standartlar oluşturulması,
(G) İç raporlama ve yetkili denetim makamlarına bildirim yapma prosedürleri oluşturulması.
(3) Müşteri tanı prensibi prosedürleri, bankalar, finansal kuruluşlar, şans oyunu salonları, bahis hizmeti sağlayıcıları, kripto varlık hizmet sağlayıcıları, kripto varlık ihraççıları ve emanet cüzdanı hizmet sağlayıcılarının yönetim kurulu ve/veya yetkili organları tarafından onaylanır ve gerekli olduğu zamanlarda ve en az yılda bir kez gözden geçirilir. Müşteri tanı prensibi prosedürleri yönetim kurulu ve/veya yetkili organlar tarafından değiştirildikten ve/veya onaylandıktan sonra en geç 5 (beş) iş günü içerisinde Birime ve Yetkili Denetim Makamlarına sunulur.
(4) Bankalar, finansal kuruluşlar, şans oyunu salonları, bahis hizmeti sağlayıcıları, kripto varlık hizmet sağlayıcıları, kripto varlık ihraççıları ve emanet cüzdanı hizmet sağlayıcıları, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanını önlemek için müşteri tanı prensibi alanında çalışan ve bu çerçevede sorumluluklar üstlenen personele bu prosedürlerin anlatılmasını sağlar.
(5) Yükümlüler suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı risklerini değerlendirirken, müşteri tanı prensibini ne oranda uygulayacaklarına aşağıda belirtilen risk değişkenlerini de dikkate alarak karar verirler:
(A) Hesabın veya iş ilişkisinin amacı,
(B) Müşteri tarafından yatırılacak olan varlıkların parasal büyüklüğü veya gerçekleştirilen işlemlerin boyutu,
(C) İş ilişkisinin sürekliliği veya süresi.
15. Yükümlüler, aşağıdaki durumlarda bu Yasanın 16’ncı maddesinde belirtilen standart müşteri tanı prensibi önlemlerini uygular:
(1) (A) Bir iş ilişkisi oluştururken,
(B) Tek bir işlemde veya birbiri ile bağlantılı görünen işlemlerle 10,000.-Euro (On Bin Euro) ve/veya muadili para birimine eşit ve/veya üzerinde bir işlem gerçekleştirirken;
Ancak şans oyunu salonları ve bahis hizmeti sağlayıcıları için parasal değer 2,000.-Euro (İki Bin Euro) ve/veya muadili para birimine eşit ve/veya üzerinde miktar olarak; elektronik fon transfer hizmetlerinde işlem tutarı için ise parasal değer 1,000.- Euro (Bin Euro) ve/veya muadili para birimine eşit ve/veya üzerinde miktar olarak dikkate alınır.
(C) Yapılan işlemdeki para miktarına bakılmaksızın işlemin suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı amaçlarına hizmet ettiği şüphesinin bulunduğu durumlarda;
17
(Ç) Daha önce alınmış olan müşteri kimlik bilgilerinin doğruluğu ve yeterliliği ile ilgili şüphelerin olması durumunda;
(D) Yükümlüler, işlemin kabulü sırasında işlem tutarını bilmemesi ancak işlemin tutarından haberdar oldukları anda bu tutarın yukarıda (B) bendinde belirtilen asgari sınıra ulaşması durumunda.
(E) Bir kiralık kasanın ziyaret edildiği her seferde.
Kimlik tespiti ve teyidi, kiralık kasanın, kiralık kasa
sözleşmesinde belirtilen esas kullanıcısı veya onun yasal temsilcisi veya yasal kullanıcı veya yasal temsilcisi vekaletiyle
yetkilendirilmiş kişi olup olmadığına bakılmaksızın, kiralık kasaya fiili erişimi olan tüm gerçek kişiler için geçerlidir.
(2) Elektronik fon transfer hizmetlerinde uyulacak müşteri tanı prensibi önlemleri ile ilgili usul ve esaslar, Bakanlık tarafından hazırlanacak ve Bakanlar Kurulu tarafından onaylanarak Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzük ile düzenlenir.
Standart Müşteri Tanı Prensibine İlişkin Önlemler
16. (1) Standart müşteri tanı prensibine ilişkin önlemler şunlardır:
(A) (a) Müşterinin kimliğinin tespiti,
(b) Müşterinin kimliğinin, yerel veya yabancı resmi makamlarca verilen kimlik belgesinin aslının görülmesi suretiyle ve/veya resmi kaynaktan edinilen bilgilerle teyit edilmesi,
(B) Tüzel kişilerde, trust veya şirket hizmet sağlayıcılarında veya trust
(C) ve benzeri yasal oluşumlarda ve terekelerde müşterinin mülkiyet
(Ç) ve kontrol yapısını ortaya koyan ve esas faydalanıcının kimliğini
(2) tespit etmeye yönelik risk odaklı ve yeterli önlemlerin alınması, İş ilişkisinin amacı ve hedeflenen iş ilişkisi ile ilgili bilgi
(3) (A) edinilmesi,
Finansmanın kaynağını ve var olan belgelerin, verilerin ve bilgilerin güncel olarak tutulması da dahil müşterinin risk profili ile ilgili bilgilerinin tutarlı olmasını sağlamak amacıyla, iş ilişkisi süresince gerçekleştirilen işlemlerin kontrol edilerek sürekli olarak izlenmesi.
Yükümlüler, bir iş ilişkisi oluşturmadan veya işlemi yapmadan önce müşterinin veya esas faydalanıcının kimlik teyidini yapar.
Ancak hayat sigortalarında, poliçenin faydalanıcısına ait kimlik doğrulaması iş ilişkisi oluşturulduktan sonra yapılabilir.
Böyle bir durumda, kimlik doğrulaması ödeme işlemi öncesinde veya ödeme sırasında veya faydalanıcının poliçe altındaki haklarından faydalanmaya niyet etmesinden önce veya ettiği sırada yapılır.
Yükümlüler, standart müşteri tanı önlemlerini tüm yeni
müşterilerine uygulamak zorundadır.
18
İş İlişkisinin Sona Erdirilmesi
(B) Mevcut müşterilerine ise risk temelli değerlendirme sonrası veya müşteri durumunda herhangi bir değişiklik olması halinde uygularlar.
Geliştirilmiş Müşteri Tanı Prensibi
(4) Bankalar ve finansal kuruluşlar, isimsiz veya hesap sahibinin kimliğinin bilinmediği veya belgelendirilemediği veya isme yazılı olmayan numaralı hesaplar gibi doğrudan veya dolaylı olarak müşterinin kimliğinin gizlenmesini sağlayacak hesap açamaz ve/veya çalıştıramaz.
Ayrıca hesaplarını başkalarına kullandırdığını tespit ettikleri müşterileri ile iş ilişkisini sona erdirirler.
(5) Bankalar ve finansal kuruluşlar, yurt dışında yaşayan müşterilerine müşteri tanı önlemlerini uygularken, bu kişilerin siyasi ve/veya nüfuz sahibi kişi olup olmadıklarının tespiti için gerekli önlemi alır.
(6) Standart müşteri tanı prensibine ilişkin önlemlerin uygulanması ve kimlik tespiti ve teyidi ile ilgili usul ve esaslar Bakanlık tarafından hazırlanacak ve Bakanlar Kurulu tarafından onaylanarak Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzük ile düzenlenir.
17. (1) Yükümlüler, bu Yasanın 16’ncı maddesinin (1)’inci fıkrası kurallarını uygulayamadıkları durumlarda iş ilişkisini başlatmaz ve/veya işlemi gerçekleştirmez ve/veya iş ilişkisini sonlandırır. İş ilişkisi başlatılmışsa, yükümlüler suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili şüphe etmek için bir neden olup olmadığını değerlendirerek bu Yasanın 26’ncı maddesi kuralları uyarınca Birime şüpheli işlem bildiriminde bulunurlar.
Ancak yükümlüler tarafından şüpheli işlem bildirimi yapmaları için bir sebep bulunmaması halinde, bildirmeme nedenini içeren resmi bir kayıt tutarlar ve yetkili denetim makamına sunulmak üzere muhafaza ederler.
(2) Profesyonel faaliyetleri çerçevesinde hareket eden muhasiplere, murakıplara, vergi danışmanlarına ve avukatlara, bu Yasanın 12’nci maddesinin (3)’üncü fıkrasında belirtilen durumlar hariç, müşterilerinin yasal durumunu anlamaya çalıştıkları veya müşterilerine hukuki süreç başlatma veya temsil etme görevini yerine getirdikleri sırada bu maddenin (1)’inci fıkrası kuralları uygulanmaz.
18. (1) Yükümlüler, iş ilişkisinin niteliği, işlemin gerçekleştirilme şekli veya yöntemi, müşterinin iş profili veya müşteri veya esas faydalanıcıyla ilgili koşullardan dolayı daha yüksek bir suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı riski söz konusu olduğu veya olabileceği durumlarda, bu Yasanın 16’ncı maddesinin (1)’inci fıkrasında belirtilen önlemlere ek olarak, riske duyarlı temelde, geliştirilmiş müşteri tanı önlemlerini uygulamak zorundadırlar.
(2) Yükümlüler, aşağıda sayılan durumlarla sınırlı olmamakla birlikte, aşağıdaki durumlarda, geliştirilmiş müşteri tanı önlemlerini uygular:
19
(A) Müşterilerin kimlik tespiti ve doğrulaması sırasında veya müşteri tanı prensibi önlemlerinin uygulandığı sırada müşterinin şahsen orada bulunmaması halinde,
(B) Üçüncü ülkelerdeki bankalarla muhabir bankacılık ilişkileri söz konusu olduğunda,
(C) Yabancı bir ülkede ikamet eden siyasi ve/veya nüfuz sahibi kişilerin gerçekleştirdiği işlemlerin veya iş ilişkilerinin söz konusu olması halinde.
(3) Bu maddenin (2)’nci fıkrasının (A) bendinde belirtilen müşterinin şahsen bulunmadığı durumlardaki iş ilişkisi; yazışma, telefon, elektronik posta, internet veya yükümlülerin verdiği hizmetlere erişim imkanı sağlayan herhangi bir modern iletişim aracı yoluyla başlatılan iş ilişkilerini de kapsar.
Geliştirilmiş Müşteri Tanı Prensibine İlişkin Önlemler
19. (1) Yükümlüler, bu Yasanın 18’inci maddesinin (2)’nci fıkrasının (A) bendinde belirtilen durumlarda aşağıdaki önlemlerden en az birini uygulamak zorundadırlar:
(A) İlk işlemin denk ülkede kurulmuş olan bir bankada müşteri adına açılmış bir hesaptan yapılmış olduğundan emin olmak,
(B) Müşterinin kimliğini ek belgeler, veriler veya bilgilerle tespit etmek,
(C) Müşteri tarafından sunulan belgelerin kontrol edilmesi ve doğrulanması için müşterinin iş ilişkisinin bulunduğu, müşteri tanı prosedürünü uygulayan, denk ülkede kurulmuş banka veya finans kuruluşlarından bilgilerin doğrulanmasını talep etmek.
(2) Bankalar, bu Yasanın 18’inci maddesinin (2)’nci fıkrasının (B) bendinde belirtilen durumlarda asgari aşağıda sayılan önlemleri uygulamak zorundadırlar:
(A) Üçüncü ülke muhabir bankaları hakkında kuruluşun ve faaliyetlerinin niteliğini, saygınlığını ve denetim kalitesini tamamen anlayabilmek amacıyla halka açık bilgilere dayanarak yeterli bilgi toplamak,
(B) Üçüncü ülke muhabir bankalarının, suç gelirinin aklanmasının önlenmesi veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile mücadele amacıyla uyguladığı kontrol mekanizmalarını değerlendirmek,
(C) Üçüncü ülke muhabir bankası ile yeni muhabir bankacılık ilişkileri kurmadan önce üst yönetimin onayını almak,
(Ç) Kendisinin ve üçüncü ülke bankasının sorumluluklarını belgeler üzerinde belirlemek,
(D) Kendi adlarına işlem yapmak üzere muhabir banka hesaplarına doğrudan erişimi olan tüm müşterileri için ilgili muhabir bankanın müşterini tanı prensibi önlemlerini yerine getirmiş olduğundan ve talep edilmesi halinde, bu müşterilerle ilgili elde edilen bilgi ve verileri sağlayabileceğinden emin olmak.
20
İş İlişkisini İzlemek
(3) Yükümlüler, bu Yasanın 18’inci maddesinin (2)’nci fıkrasının (C) bendinde belirtilen durumlarda asgari aşağıda sayılan önlemleri uygulamak zorundadırlar:
(A) Siyasi ve/veya nüfuz sahibi müşterilerin kimlik tespitini sağlayan risk odaklı bir prosedür belirlemek,
(B) Siyasi ve/veya nüfuz sahibi müşteriler ile iş ilişkisi başlatmadan önce veya bir müşterinin bu kategoriye geçtiği durumlarda üst yönetimin onayını almak,
(C) İş ilişkisinde veya gerçekleştirilen işlemlerdeki fonların gelir kaynağının belirlenmesi için yeterli önlemleri almak,
(Ç) Siyasi ve/veya nüfuz sahibi müşterilerle iş ilişkisini geliştirilmiş müşterini tanı prensibine göre sürekli izlemek.
20. (1) Yükümlüler, nitelikleri gereği isimsiz olan veya suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile bağlantılı olabilecek işlemlere ve ürünlere dikkat göstermek zorundadırlar.
(2) Yükümlüler, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi için yeterli düzenlemelerin bulunmadığı ülkelerle ve bu suçlarla mücadele için iş birliği yapmayan ve bu suçlarla mücadelede bulunan uluslararası kuruluşlar ve örgütler tarafından riskli addedilen ülkelerde bulunan gerçek ve/veya tüzel kişilerle kurulan iş ilişkilerine ve işlemlere dikkat göstermek zorundadırlar.
(3) Kişiye özel bankacılık hizmeti veren bankalar, bu türde hizmet alan müşterileri için geliştirilmiş müşteri tanı prensibi önlemlerini uygulamak zorundadırlar.
(4) Yükümlüler, müşterinin varlık ve gelir büyüklüğü, müşteriye verilen hizmet türleri, müşterinin faaliyet alanı, ekonomik geçmişi, müşterinin geldiği ülkenin itibarı, müşterinin motivasyonunun doğruluğu, her işlem türünün değer limitleri ve benzeri risk göstergelerini kullanarak, bu maddenin (5)’inci fıkrasında belirtilen yüksek risk teşkil eden müşterilerini ve işlem sınıflarını belirlemek zorundadır.
(5) Yüksek risk teşkil eden müşteriler ve işlem sınıfları şunlardır:
(A) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde ikamet etmeyen müşteriler.
(B) Yatırım fonu portföyü veya trustlar ve benzeri yasal oluşumlar.
(C) Hamiline yazılı hisseleri olan şirketler.
(Ç) Şirketin faaliyet alanına bakıldığında, olağandışı veya aşırı derecede karmaşık mülkiyet yapısı olan tüzel kişiler.
(D) Nakit akışı yoğun olan işyerleri.
(E) Bankalar ve finansal kuruluşlar ile müşterileri arasındaki coğrafi mesafeden dolayı açıklanamayan ve olağandışı koşullarda yürütülen iş ilişkileri.
(F) Uluslararası kuruluşlar tarafından alınmış yaptırım, ambargo ve benzeri önlemlere tabi olan veya yolsuzluk veya başka suç
21
faaliyetleri açısından yüksek risk seviyelerinin görüldüğü ülkelerden gelen müşteriler.
(G) İlişkili olmayan üçüncü kişilerden alınan ödemeler.
(H) Siyasi ve/veya nüfuz sahibi kişiler.
(I) Kripto varlık hizmet sağlayıcıları, kripto varlık ihraççıları ve emanet cüzdanı hizmet sağlayıcıları.
(6) Yükümlüler, bu maddenin (1)’inci, (2)’nci, (3)’üncü ve (4)’üncü fıkralarını uygularken, yüksek riskli müşterileri ve yüksek riskli işlem yaptıkları tespit edilen müşterileri için standart müşteri tanı prensibi önlemleri ile birlikte aşağıdakileri de içeren geliştirilmiş müşteri tanı prensibi önlemlerini uygular:
(A) Yüksek riskli müşterilerle iş ilişkisini devam ettirirken ve/veya yüksek riskli işlemleri gerçekleştirirken ve/veya devam eden iş ilişkilerindeki tüm işlemleri için üst yönetimin onayının alınması,
(B) İlk işlemin bu Yasada belirlenen standartlara denk ve suç gelirlerinin aklanmasının önlenmesi veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile mücadele
yükümlülüklerine tabi olan bir bankada açılan bir hesaptan yapılmasının talep edilmesi,
(C) İş ilişkisinin sürekli olarak gelişmiş izlemeye tabi tutulması,
(Ç) Fonların kaynağının belirlenmesi veya doğrulanması amacıyla yeterli önlemlerin alınması,
(D) Riskli müşterilere yönelik hizmetlerin satışından ve uygulanmasından sorumlu kişilerin, müşterilerinin kişisel koşullarıyla ilgili bilgi sahibi olması ve müşterileri hakkında üçüncü taraflardan alınan bilgilere özel dikkat göstermesi.
Basitleştirilmiş Müşteri Tanı Prensibi
21. (1) Birim, Kurulun bu Yasanın 49’uncu maddesinin (1)’inci fıkrasının (H) bendi uyarınca suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili yaptığı risk tehdit ve değerlendirmesi sonucu düşük risk tespit ettiği alanlarda yükümlülerin basitleştirilmiş müşteri tanı prensibi önlemlerini uygulamasına izin verebilir.
Basitleştirilmiş Müşteri Tanı Prensibine İlişkin Önlemler
(2) Birimin yetkili denetim makamları ile iş birliği içerisinde onay vermesi durumunda, aşağıda belirtilen müşterilere, yükümlüler tarafından basitleştirilmiş müşteri tanı prensibi önlemleri uygulanır:
(A) Menkul kıymetleri düzenlenmiş piyasada işlem gören şirketlere,
(B) Kamu kurum ve kuruluşlarına,
(C) Taksitleri düşük olan hayat sigortası poliçesi sahiplerine,
(Ç) Geri satın alma (iştira) kurallarının olmadığı ve poliçenin teminat olarak kullanılamadığı emeklilik sigortası poliçesi sahiplerine.
(3) Yükümlüler, basitleştirilmiş müşteri tanı önlemlerini, risk temelinde ve suç gelirlerinin aklanmasını önleme veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı risklerini önleyecek şekilde belirler.
22
(4) Yükümlüler, basitleştirilmiş müşteri tanı prensibinde, her durumda, müşterinin ilgili prensip için gerekli olan şartları karşılayıp karşılamadığını belirlemek için yeterli bilgileri toplar ve gerektiğinde bu bilgileri güncellemek için gözden geçirir.
(5) Basitleştirilmiş müşteri tanı prensibinde, yükümlüler tarafından alınması gereken asgari önlemler Bakanlık tarafından hazırlanacak ve Bakanlar Kurulu tarafından onaylanarak Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzük ile düzenlenir.
Üçüncü Taraflara Güven
22. (1) Yükümlüler bu Yasanın 16’ncı maddesinin (1)’inci fıkrasının (A), (B) ve
(C) bendlerinde belirtilen standart müşteri tanı prensibi önlemlerini uygulayabilmek amacıyla, üçüncü taraflardan elde edilen müşteriye ilişkin bilgileri, kullandıkları formattan farklı bir formatta olması durumunda da kullanabilir.
Müşteri Tanı Prensibi
Ancak elde edilen bilgilerin, müşteri tanı prensibi önlemleriyle ile İlgili Diğer uyumlu olması bu bilgileri kullanan yükümlüye aittir.
Düzenlemeler
(2) Yükümlüler bu maddenin (1)’inci fıkrası uyarınca elde edilen bilgilerin, herhangi bir nedenle doğruluğundan veya eksikliğinden şüphe ederlerse, edinilen bilgileri kullanmazlar.
(3) Bu maddenin (1)’inci fıkrası uyarınca bilgiyi gönderen üçüncü taraflar, müşteri tanı prensibi önlemini uygulayan yükümlüye kendi kimlik tespiti veya teyidi prosedürleri gereğince edindiği tüm bilgileri paylaşır. Bu durumda yükümlü bu Yasanın 16’ncı maddesinin (1)’inci fıkrasının (A),
(B) ve (C) bendlerinde belirtilen gereklilikleri yerine getirir.
(4) Yükümlüler, müşterinin veya esas faydalanıcının kimlik tespiti veya teyidini sağlayan belgelerin kopyalarını bu maddenin (1)’inci fıkrasında belirtilen üçüncü taraflardan almak zorundadır.
(5) Yükümlüler, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi ile ilgili uluslararası kurum veya kuruluş veya denk ülkelerdeki kurum veya kuruluş tarafından hakkında olumsuz karar alınmış olan üçüncü taraflardan gelen bilgileri, müşteri tanı prensibini uygulamak amacıyla kullanamaz.
23. (1) Yükümlüler, dıştan hizmet alınan faaliyetler ve/veya acenteleri tarafından yürütülen hizmetler için, bu Yasa ve bu Yasa tahtında çıkarılan tüzük kurallarının uygulanmasını sağlamak zorundadır.
(2) Bankalar ve finansal kuruluşlar, tüm şubelerinde ve üçüncü ülkelerde bulunan ve çoğunluğuna sahip oldukları iştiraklerinde, müşteri tanı prensibi uygulamalarını ve kayıt tutma önlemlerini uygular. Bu düzenlemenin üçüncü ülkenin yasal düzenlemelerine aykırı olmadığı hallerde, bu uygulamalar asgari olarak bu Yasada belirtilenlerle aynı olur.
(3) Bankalar ve finansal kuruluşlar;
23
Kayıtların Saklanması
(A) Üçüncü ülke mevzuatının bu Yasada belirtilen müşteri tanı prensibi önlemlerinin uygulanmasına olanak tanımaması halinde, bu durumu Birime ve yetkili denetim makamlarına yazılı olarak bildirirler.
(B) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı riski ile etkin bir şekilde mücadele etmek amacıyla, alacakları önlemleri Birime ve yetkili denetim makamlarına derhal yazılı olarak bildirirler.
(4) Bankalar, bir tabela banka veya hesaplarının bir tabela banka tarafından kullanılmasına izin verdiği bilinen bir banka ile muhabir bankacılık ilişkisinde bulunamaz ve/veya ilişkisini sürdüremez.
(5) Yükümlüler, hem yeni hem de önceden var olan isimsiz kullanım sağlayan teknoloji ve iş uygulamalarından kaynaklanabilecek tüm suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı risklerine özel önem gösterir ve yeni teknoloji ve iş uygulamalarının suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı amacıyla kullanımını önleyecek politikalar oluşturarak önlem alır.
(6) Yükümlüler, karmaşık veya olağandışı büyüklükteki işlemlere ve işlem türlerine, bu tür işlemlerde herhangi bir suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı şüphesi tespit edilmemiş olsa da özel dikkat gösterir. Yükümlüler bu türdeki işlemlerin esas amacını inceler, analiz sonuçlarıyla ilgili yazılı kayıt tutar ve bu kayıtları talep edilmesi halinde Birime ve yetkili denetim makamlarına vermek üzere hazır bulundurur.
ALTINCI KISIM
Kayıt Tutma
24. (1) Yükümlüler, müşterileri ile iş ilişkisinin son bulduğu tarihten veya işlemin gerçekleşme tarihinden itibaren kimlik belgeleme amaçlı veya kimlik referansı olarak kullanılan belgelerin bir kopyasını, en az 12 (on iki) yıl süre ile muhafaza etmek zorundadır.
(2) Yükümlüler, iş ilişkisindeki veya gerçekleştirilen işlemlerdeki ikincil ve işlemsel bilgiler ile tüm işlem kayıtlarını, iş ilişkisinin son bulduğu tarihten veya işlemin gerçekleşme tarihinden itibaren, mahkemede kanıt olarak kullanılabilecek yeterli formatta en az 12 (on iki) yıl süre ile muhafaza etmek zorundadır.
(3) Yukarıdaki fıkralarda belirtilen işlem kayıtları, bireysel işlemlerin takip edilmesine olanak sağlaması yanında, gerekmesi halinde suç faaliyetlerinin soruşturulması için kanıt oluşturabilir. İşlem kayıtlarının içeriği asgari aşağıdakileri içerir:
(A) Talimatı veren müşteri ve esas faydalanıcının adı ve adresi veya yükümlü tarafından kaydı tutulan diğer belirleyici bilgiler,
(B) İşlemin türü ve tarihi,
24
Kayıt Saklamayı Sağlayan İç Süreçler ve Sistemler
(C) Kullanılan para birimi ve miktarı,
(Ç) İşlemde kullanılan hesap numaraları veya hesap kullanılmıyorsa
işlemin ne olduğu ile ilgili belirleyici bilgi.
(4) Soruşturma ve/veya kovuşturmaya konu bilgi, belge veya işlem kayıtları,
Şüpheli İşlem Bildirimi
yukarıdaki (1)’inci ve (2)’nci fıkralardaki asgari süreye bakılmaksızın yükümlüler tarafından soruşturma ve/veya kovuşturma sonuçlanıncaya kadar muhafaza edilir.
(5) Yükümlüler, uyum görevlilerinin müşteri ile ilgili kayıt ve belgelere, olağan dışı veya şüpheli işlemlere, işlem veya müşteri ile ilişkili risk düzeyinin değerlendirilmesi amacıyla yapılan analizler de dahil olmak üzere tüm bilgi ve belgeleri Birim ve/veya yetkili denetim makamlarına sunabilmeleri amacıyla tüm işlemlere erişimi sağlamak zorundadır.
25. Bankalar ve finansal kuruluşlar, iş ilişkisi kurduğu veya iş ilişkisini sürdürdüğü müşterinin kimliği ve iş ilişkisinin niteliği ile ilgili bilgilerin talep edilen süre içerisinde aktarılmasını sağlayacak iç süreçleri ve sistemleri oluşturmak ve bulundurmak zorundadır.
YEDİNCİ KISIM
Bildirim Yükümlülükleri
26. (1) (A) Yükümlülerin yapılacak olan işlem ve/veya işlemlerin suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı amacı taşıdığına dair şüphesi olması veya şüphelenmek için makul sebebi olması halinde, ilgili işlem gerçekleştirilmeden önce uyum görevlisi tarafından şüpheli işlem derhal Birime bildirilir.
(B) Yükümlülerin yapılan işlem ve/veya işlemlerin suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı amacı taşıdığına dair şüphesi olması veya şüphelenmek için makul sebebi olması halinde, şüpheli işlem ve/veya işlemler tespit edildiği anda uyum görevlisi tarafından derhal Birime bildirilir.
(C) Yükümlüler, müşteri tarafından başlatılan bir şüpheli işlemden müşterinin isteği doğrultusunda vazgeçilmesi veya
sonuçlandırılmaması durumunda en geç bir sonraki iş günü Birime şüpheli işlem bildirimi yapmak zorundadır.
(Ç) Bir işlemin suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanına sebebiyet verdiğine dair şüphenin bulunduğu ancak bu işlemi
gerçekleştirmekten kaçınmanın mümkün olmadığı hallerde veya işlemin gerçekleştirilmemesinin suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı işleminin faydalanıcılarını takip etme çalışmalarını etkileme
25
olasılığının bulunduğu hallerde, yükümlü Birime işlemin yapılmasının hemen ardından şüpheli işlem bildirimi yapmak zorundadır.
(2) Birim şüpheli işlem bildirimi aldığını, bildirimi alma anında teyit eder.
(3) (A) (a) Birim, bu maddenin (1)’inci fıkrasının (A) bendinde yer alan
kural uyarınca yapılan bildirimlerde, yükümlünün gerekçeli olarak bekletme talep etmesi veya işlemin olağan dışı nitelikli olması veya çeşitli veri tabanlarından veya diğer kaynaklardan yapılan kontroller sonucunda işlemi yapan kişi veya kişilerin suçla ilgili olduğunun veya olabileceğinin değerlendirilmesi veya işlemin tamamlanmasının terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili olduğu düşünülen fonlara veya suçtan elde edilen gelirlere tedbir konulmasını engelleyeceğine veya zorlaştıracağına ilişkin tehlikeli bir durumun bulunması ve benzeri hallerde 2
(iki) iş günü süre ile işlemi bekletebilir.
(b) Birimin 2 (iki) iş günü içerisinde geri bildirim yapmaması halinde yükümlü söz konusu işlemi yapmakta serbesttir.
(c) Birim, söz konusu işlemin analiz zorluğuyla ilgili risk nedeniyle daha fazla süreye ihtiyaç duyması halinde, uyum görevlisine 2 (iki) iş gününe ilaveten 5 (beş) iş gününe kadar işlemin bekletilmesini bildirebilir. Söz konusu miktar işlemin bekletme süresi bitinceye kadar yükümlü tarafından bloke edilir.
(ç) Birim, bekletme süresi içerisinde suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının
yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili makul şüphe ve/veya ciddi bulgu ve/veya emare olmadığına karar verirse
yükümlüye bilgi vererek işlemin yapılmasını onaylar.
(d) Birim, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili makul şüphe ve/veya ciddi bulgu ve/veya emare olması ve yukarıdaki
(c) alt bendinde belirtilen sürenin yeterli olmadığına kanaat getirmesi halinde, sürenin sonlanmasından önce, bu alt bentte belirtilen gerekçelere dayanarak konuyu Kurula aktarır.
(B) Birim, bu maddenin (1)’inci fıkrasının (B) bendinde yer alan kurala göre yapılan bildirimlerde, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili makul şüphe ve/veya ciddi bulgu ve/veya emare olması halinde konuyu Kurula aktarır.
(4) (A) Yabancı Mali İstihbarat Biriminden herhangi bir olayla veya kişiyle ilgili bu Yasada belirtilen kurallar uyarınca ve mütekabiliyet ilkesi temelinde, açıklama içeren yazılı talep gelmesi ve söz konusu talebi içeren olayın veya kişinin bu maddenin (1)’inci fıkrasının (A) bendinde belirtilen bir şüpheli işlem bildirimine konu olması halinde, Birim, yükümlülerden işlemi 5 (beş) iş gününe kadar
26
2.22/2025
bekletmesini talep edebilir. Birim, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili makul şüphe ve/veya ciddi bulgu ve/veya emare olması ve belirtilen sürenin yeterli olmadığına kanaat getirmesi halinde, sürenin sonlanmasından önce, konuyu Kurula aktarır.
(B) Birim, Yabancı Mali İstihbarat Birimlerinin suç geliri aklama, terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilişkili olmayan ve bir şüpheli işlem bildirimine konu olmayan işlemlerle ilgili taleplerini dikkate almak zorunda değildir.
(5) (A) Gümrük ve Rüsumat Dairesi yetkilileri, ülkeye giriş ve çıkışlarda suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı şüphesi bulunan nakit tespit etmesi halinde, işleme ilişkin tüm bilgileri işlemin gerçekleşmesinden sonraki ilk iş günü Birime bildirmek zorundadır.
Şüpheli işleme konu olan nakit Gümrük ve Rüsumat Dairesi yetkilileri tarafından muhafaza edilir.
(B) Yukarıdaki (A) bendine göre Birim şüpheli işlem bildirimi alınmasından itibaren 5 (beş) iş gününe kadar işlemi bekletebilir.
Birim, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili makul şüphe ve/veya ciddi bulgu ve/veya emare olması ve belirtilen sürenin yeterli olmadığına kanaat getirmesi halinde, bu sürenin sonlanmasından önce konuyu Kurula aktarır.
(C) Bu fıkra uyarınca işleme konu olan nakite bu Yasanın 50’nci maddesi uyarınca tedbir konulmaması halinde, işleme konu olan nakit kişiye geri verilir.
(6) Kurul, bu maddenin (3)’üncü fıkrasının (A) bendinin (d) alt bendinde,
(3)’üncü fıkrasının (B) bendinde, (4)’üncü fıkrasının (A) bendinde ve
(5)’inci fıkrasının (B) bendinde belirtilen gerekçelerle aktarılan konuları değerlendirir ve yaptığı değerlendirme sonucunda makul şüphe ve/veya ciddi bulgu ve/veya emare olması halinde konuyu Hukuk Dairesi (Başsavcılık)’ne aktarır.
(7) Hukuk Dairesi (Başsavcılık) kendisine iletilen konu hakkında aldığı kararı derhal ve yazılı olarak Kurula bildirir.
(8) Bu Yasanın 43’üncü maddesinde belirtilen yetkili denetim makamları veya mali veya finansal alanlarda denetim yapma yetkisine sahip diğer Devlet kurumlarının, yükümlüler nezdinde gerçekleştirdikleri denetimler sırasında veya herhangi bir şekilde, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile bağlantılı olabilecek bulguları tespit etmeleri halinde, tespit tarihinden sonraki ilk iş günü Birime şüpheli işlem bildirimi yapmaları zorunludur.
(9) Bir gerçek veya tüzel kişinin, profesyonel faaliyetleri çerçevesinde hareket eden muhasipler, murakıplar, vergi danışmanları ve avukatlardan, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı önlemlerinden kaçınmak konusunda
27
danışmanlık hizmeti alması halinde, bu yükümlülerin gerçek veya tüzel kişinin ilgili danışmanlığı talep ettiği tarihten sonraki ilk iş günü Birime şüpheli işlem bildirimi yapmaları zorunludur.
Ancak bu fıkrada belirtilen yükümlülerin, gerçek veya tüzel kişinin yasal statüsünü belirleme sürecinde veya müşteriyi belirli hukuki veya yasal süreçlerde veya bağlantılı durumlarda savunurken veya temsil ederken edindikleri bilgiyi, söz konusu bilginin sürecin başlamasından önce veya sonra edinildiği veya öğrenildiğine bakılmaksızın, bildirme zorunluluğu yoktur.
(10) Yükümlüler, bu maddenin (1)’inci fıkrasının (A) bendinde belirtilen şüpheli işlem bildirim yükümlülüğünü, bir çalışanın dikkatsizliği veya kusurlu davranması ve/veya herhangi bir nedenle işlem öncesinde yerine getirmemesi halinde, şüphe gerekçeleri anlaşılır anlaşılmaz veya bunların farkına varılır varılmaz, bildirim yükümlülüğünü yerine getirmek ve yükümlülüğün yerine getirilmemesindeki gecikme nedenlerini şüpheli işlem bildiriminde açıklamak zorundadır.
(11) Şüpheli işlem bildirimi uyum görevlisi tarafından Birime gönderilir.
Şüpheli işlem bildiriminde şüpheli işlemi tespit eden personelin adı yer almaz.
(12) Şüpheli işlem kriterleri ile şüpheli işlem bildirimi usul ve esasları Bakanlık tarafından hazırlanacak ve Bakanlar Kurulu tarafından onaylanarak Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzükle düzenlenir.
Nakdi Para Limitini Aşan İşlemler
27. (1) Yükümlülerin, bağlantılı görünen işlemler de dahil olmak üzere, nakdi para limitini aşan işlemleri Birime bildirmeleri zorunludur.
(2) Bankaların, aracılık ettikleri nakdi para limiti üzerindeki para transfer işlemleri, nakdi para limitini aşan işlem kapsamında olup, Birime bildirilmesi zorunludur.
38/1997
(3) Yolcuların, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetine girişlerde Para ve Kambiyo Yasasının 7’nci maddesinin (3)’üncü fıkrası uyarınca verilmesi gereken beyanname ile beyanda bulundukları yolcu beraberi nakit, nakdi para limitini aşan işlem kapsamında olup Gümrük ve Rüsumat Dairesi tarafından Birime bildirilmesi zorunludur.
(4) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içinde yapılan bankalar arası işlemler, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetindeki bankalarla Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası arasındaki işlemler veya bu bankalarla Hazine ve Muhasebe Dairesi arasındaki işlemler, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası ile Hazine ve Muhasebe Dairesi arasındaki işlemler ve bu tüzel kişilerin kendi adlarına yürüttüğü işlemler yukarıdaki
(1)’inci fıkrada belirtilen bildirim yükümlülüğünden muaftır.
Ancak müşterilerle ilgili olarak yapılan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içindeki bankalar arası işlemler muafiyet dışında olup bildirime tabidir.
28
(5) Nakdi para limitini aşan işlemlerin bildirim usul ve esasları Bakanlık tarafından hazırlanacak ve Bakanlar Kurulu tarafından onaylanarak Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzük ile düzenlenir.
SEKİZİNCİ KISIM
Bilgi ve Belge Talebi İle İstatistik Tutulmasına İlişkin Kurallar
Yükümlülerden 28. (1) Birim, işlemler veya müşterilerle ilgili suç geliri aklama veya terörizmin
Bilgi ve Belge
finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanından
Talebi
şüphe etmesi halinde, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya
kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanını tespit etmek ve/veya
kanıtlamak için müşteriler ve müşterilere ilişkin işlemlere iştirak etmiş
olan diğer kişiler hakkında gerekli olan her türlü veri, bilgi ve belgeyi
yükümlülerden talep edebilir.
(2) Yükümlüler, veri, bilgi ve belgeleri Birim tarafından belirtilen süre
içerisinde Birime gönderirler.
(3) Kendilerinden veri, bilgi veya belge istenen yükümlüler, kendi özel
yasalarındaki yazılı gizlilik kurallarını ileri sürerek bilgi vermekten
kaçınamazlar. Birime veri, bilgi veya belge veren yükümlülerin ve/veya
yetkililerinin bu ve benzeri bilgileri aktarması gizlilik ilkesini ihlal etmez.
Bu gibi kişiler gizlilik ilkesini ihlal ettikleri gerekçesiyle yükümlülük altına
sokulamaz.
(4) (A) Birim, belirli işlemler veya gerçek ve/veya tüzel kişiler ile ilgili suç
geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının
yaygınlaşmasının finansmanından şüphe etmesi halinde,
yükümlülere söz konusu gerçek ve/veya tüzel kişilerin tüm
işlemlerinin uygun göreceği bir süreyle izlenmesini içeren yazılı bir
talimat verebilir.
(B) Yükümlüler, yukarıdaki (A) bendinde belirtilen talimat
doğrultusunda ve talimatta belirtilen süreler içerisinde, işlemleri
gerçekleştirmeden önce ve işlemin veya işin ne zaman yapılacağı ile
ilgili Birimi bilgilendirir.
(C) Yükümlüler, işlem veya işin niteliğinden dolayı veya başka makul
bir gerekçe ile yukarıdaki (B) bendinde belirtilen yükümlülükleri
yerine getiremiyorsa, işlemin veya işin gerçekleştirilmesinin
ardından en geç 1 (bir) iş günü içinde Birimi bilgilendirmeli ve bilgi
yazısında bu fıkranın (B) bendindeki yükümlülükleri yerine
getirmeme gerekçelerini belirtmelidir.
(Ç) Yukarıdaki (A) bendinde belirtilen izleme, talimatın Birim
tarafından verildiği günden itibaren üç ay süre ile geçerlidir. İzleme
süresi, Birimin gerekli görmesi halinde yeni bir yazılı talimatla bir
defaya mahsus olmak üzere 3 (üç) ay daha uzatılabilir.
Kamu Kurum
29. (1) Birim, tüm kamu kurum ve kuruluşlarından, gerçek ve/veya tüzel kişilerle ve ilgili suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha
29
Kuruluşlarından Bilgi ve Belge Talebi
silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı şüphesi olup olmadığını değerlendirmek amacıyla ve/veya suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanını tespit etmek ve/veya kanıtlamak için gereken veri, bilgi ve belgeleri isteyebilir.
(2) Kamu kurum ve kuruluşları, istenen veri, bilgi veya belgeyi herhangi bir ücret talep etmeksizin, yazılı olarak, Birimin talebinde belirttiği süre içerisinde Birime göndermek ve/veya söz konusu veri, bilgi veya belgeyi herhangi bir ücret talep etmeksizin Birimin yazılı ve/veya elektronik erişimine sunmak zorundadır.
(3) Kamu kurum ve kuruluşları, görevlerini yerine getirirken, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili olduğunu düşündükleri herhangi bir işlem ve/veya olay ve/veya durumla karşılaşmaları halinde elde ettikleri tüm bilgileri Birime bildirmekle yükümlüdür.
Yabancı Mali İstihbarat Biriminin Talebinin Karşılanması İçin Bilgi ve Belge Talebi
30. Yabancı Mali İstihbarat Biriminden, herhangi bir olayla veya kişiyle ilgili açıklama içeren yazılı bir talep geldiğinde, Birim mütekabiliyet esası temelinde, söz konusu talebe yanıt vermek için, yükümlülerden ve/veya kamu kurum ve kuruluşlarından suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının tespit edilmesi ve kanıtlanması için gerekli olan veri, bilgi ve belgeleri isteyebilir.
Erişim Sistemi
31. Kendi özel yasaları ve faaliyet konuları uyarınca, ekonomik olaylara, servet unsurlarına, vergi yükümlülüklerine, nüfus bilgilerine ve yasa dışı faaliyetlere ilişkin kayıt tutan kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki kurum ve kuruluşların bilgi işlem sistemlerine Bakanlık ve ilgili Bakanlığın ve kamu kurumu niteliğindeki kurum ve kuruluşların yetkili organlarının birlikte belirleyeceği usul ve esaslar dahilinde Bakanlık tarafından erişim sistemi kurulabilir.
Bilgilerin Kullanılması
32. (1) Birim, bu Yasanın 26’ncı, 27’nci, 28’inci, 29’uncu, 30’uncu ve 31’inci madde kuralları uyarınca aldığı bilgileri gizlilik çerçevesinde işler ve kullanır.
(2) Birim, alınan bilgileri analiz edip değerlendirir ve suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı eylemlerinin gerçekleştiği yönünde makul şüphe ve/veya ciddi bulgu ve/veya emare olması halinde konuyu Kurula aktarır.
(3) Şüpheli işlem bildirimlerini Birime bildiren gerçek kişi veya kişilerin kimliği açıklanmaz.
(4) Şüpheli işlem bildirimleri alındıktan sonra, suç gelirini aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı dışında başka suçların işlenmiş olduğuyla ilgili makul gerekçeler bulunursa, Birim bu durumu derhal Hukuk Dairesi (Başsavcılık)’ne, Polis Genel Müdürlüğüne ve yetkili makamlara bildirir.
30
(5) Birim, kendisine yapılan tüm bildirimleri ve yaptığı analiz ve/veya değerlendirme ile ilgili kayıtları en az 12 (on iki) yıl süreyle saklamak zorundadır.
Bilgi Verilmesi
33. (1) (A) Hukuk Dairesi (Başsavcılık), bu Yasa tahtında ikame edilen tüm ve İstatistik ceza davalarının açılması ve sonuçlanması ile ilgili bilgileri ve bu Yasa kapsamındaki karşılıklı adli yardımlaşma talepleri ile ilgili bilgileri derhal Birime bildirir.
Tutulması
(B) Polis Genel Müdürlüğü bu Yasa tahtında başlatılan soruşturmaları ve uluslararası işbirliği talepleri ile ilgili bilgileri derhal Birime bildirir.
(2) Bankalar, finansal kuruluşlar, şans oyunu salonları ve Birimin önerisi ile Bakanlık tarafından yayımlanacak genelgede yer alan yükümlüler, bu Yasanın 42’nci maddesi uyarınca yaptıkları eğitim çalışmaları hakkında istatistik tutar ve bu istatistiki bilgileri her yılın Mart ayı sonuna kadar Birime gönderir.
(3) İstatistiki bilgilerin içeriği ve gönderilmesine ilişkin usul ve esaslar, Bakanlık tarafından hazırlanıp, Bakanlar Kurulunca onaylanarak Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzükle belirlenir.
DOKUZUNCU KISIM
Bilgilerin Gizliliğine İlişkin Kurallar
Bilgilerin Gizliliği, Sır Saklama ve Açıklama Yasağı
34. (1) Yükümlüler veya yöneticileri veya çalışanları, bu Yasanın 35’inci maddesinde belirtilen bilgi gizliliği istisnaları dışında, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanına ilişkin yapılan şüpheli işlem bildirimleri ve soruşturmaları ile ilgili bilgileri açıklayamazlar ve Birime gönderilen şüpheli işlem bildirimleri hakkında müşterilerini ve diğer kişileri uyaramazlar.
(2) Bu maddenin (1)’nci fıkrası uyarınca, bu Yasanın 12’nci maddesinde belirtilen yükümlüler, yükümlülerin çalışanları, yönetim kurulu üyeleri, denetim kurulu üyeleri, diğer yönetim organları ile bu Yasa uyarınca toplanan verilere herhangi bir biçimde erişim veya bunları edinme imkanı olan diğer kişiler aşağıda sayılan bilgileri müşterilere veya üçüncü kişilere açıklayamaz:
(A) Bildirime konu müşteri veya işlem hakkında veri, bilgi veya belge verildiği veya verileceği bilgisi.
(B) Şüpheli bir işlemle ilgili uygulama sürecinin geçici olarak bekletildiği bilgisi.
(C) Birimin bir müşterinin finansman işlemlerine dair sürmekte olan incelemeleri talep ettiği bilgisi.
(Ç) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı şüphesi ile bir müşteri veya üçüncü kişiye karşı ön araştırma işlemlerinin başladığı veya başlayabileceği bilgisi.
31
(D) Birimin bu Yasanın 37’nci maddesinin (2)’nci fıkrası uyarınca geri bildirimde bulunduğu bilgisi.
(3) Kurul ve/veya Birim ve/veya yetkili denetim makamı çalışanları ve/veya görevleri dolayısıyla bilgi edinen kişiler, çalışmaları esnasında elde ettikleri bilgileri bu Yasada belirtilen haller dışında açıklayamaz.
Bilgi Gizliliği İstisnaları
(4) Bu maddenin (2)’nci fıkrasında belirtilen bilgiler, faaliyet esnasında veya sonrasında Kurul ve/veya Birim ve/veya Yetkili Denetim Makamı çalışanları ve/veya yükümlüler ve/veya yöneticileri ve/veya çalışanları tarafından kişisel çıkarlar için kullanılamaz.
(5) Bu maddenin (1)’inci, (2)’nci ve (3)'üncü fıkralarında belirtilen gizlilik yükümlülüğü, ilgili maddelerde belirtilen kişiler görevlerinden ayrılsalar dahi devam eder.
35. (1) Yükümlülerin yöneticileri veya çalışanlarının, faaliyetlerini yerine getirirken gerçekleştirdikleri aşağıda sayılan eylemler, bu Yasanın 34’üncü maddesinde yer alan bilgilerin gizliliği şartına aykırılık teşkil etmez:
(A) Birim ve/veya yetkili denetim makamlarına görevlerini yerine getirebilmeleri için konu ile ilgili bilgi verilmesi.
(B) Polis Genel Müdürlüğüne, Hukuk Dairesi (Başsavcılık)’ne ve suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanına ilişkin davalara bakmaya yetkili mahkemeye bilgi verilmesi.
(C) Aynı finansal gruba ait, denk ülkelerin bankaları ve finans kurumları arasında bilgi alışverişinin sağlanması.
(2) Bu Yasanın 12’nci maddesinin (3)’üncü fıkrasının (A) ve (B) bendlerinde belirtilen yükümlülerin, kendi özel yasalarının verdiği yetki uyarınca, bir müşterinin suç teşkil eden bir eylemde bulunmasını önlemeye çalışması için yaptığı eylemler, bu Yasanın 34’üncü maddesinde belirtilen yükümlülüklere yönelik bir ihlal olarak değerlendirilmez.
Şüpheli İşlem Bildirimleri İle İlgili Açıklama Yasakları ve İstisnaları
36. (1) Birime şüpheli işlem bildirimi yapan gerçek kişi veya kişilerin kimliği, yargılama aşamasında adli makamlar dışında işleme taraf olanlar dahil hiç kimseye açıklanamaz.
(2) Bu Yasaya göre yapılan adli kovuşturma veya mahkeme sürecinde, şüpheli işlem bildirim formu dava dosyasının bir parçası haline getirilemez.
(3) Yükümlüler, şüpheli işlemleri tespit eden çalışanların korunması ve kimliklerinin gizli kalmasını sağlamak için iç gizlilik önlemleri uygular.
(4) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili bir şüphenin veya eylemin Birime bildirilmesi, bu bilginin açıklanmasına ilişkin herhangi bir sözleşme veya mevzuat veya düzenleyici veya idari kararla konulan herhangi bir kısıtlamanın ihlalini oluşturmaz. Bu bildirim, yükümlüleri veya
32
yöneticilerini veya çalışanlarını hiçbir sorumluluk altında bırakmaz ve bu kişilere herhangi bir disiplin, mali veya cezai sorumluluk yüklemez.
(5) Birime şüpheli işlemle ilgili olarak suça iştirak edenlerin kimliklerinin tespit edilmesini ve takip edilmesini kolaylaştıran bilgiler veren kişinin bu Yasanın 5’inci ve 6’ncı maddelerinde belirtilen suçları işlemesi veya işleyenlerle birlikte suç ortağı olması halinde, Birimin söz konusu kişiyle ilgili bilgileri Polis Genel Müdürlüğü ve/veya Hukuk Dairesi (Başsavcılık)’ne gizlilik içinde vermesi bir ihlal olarak değerlendirilmez.
ONUNCU KISIM
Geri Bildirim
Geri Bildirim
37. (1) Birim, uygun görülen bir prosedür zemininde, yükümlülere ve yetkili denetim makamlarına şüpheli işlemler ve suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı tipolojileriyle ilgili genel bilgiler verir.
(2) Birim, geri bildirim sağlamak için gerekli gördüğü hallerde aşağıdakileri yapar:
(A) Bankaların şüpheli işlemi fark etmelerine olanak tanımak için, gizlilik kurallarına bağlı kalmak ve güvenli bir iletişim yolu kullanma koşuluyla suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı riskiyle ilgili müşteri profili hakkında bilgi verir.
(B) Şüpheli işlemle ilgili dava kapanmış veya tamamlanmış ve bununla ilgili bilgiler erişime açık hale gelmişse, söz konusu davayla ilgili kararı veya davanın sonucunu, bu işlemi bildiren yükümlülere bildirir.
(C) Alınan şüpheli işlem bildirimleri ve bu bildirimlerle ilgili yapılan işlemlerin durumu veya sonuçlarıyla ilgili istatistiki bilgileri yılda 1
(bir) kez faaliyet raporunda yayınlar.
(Ç) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili mevcut teknikleri, yöntemleri, eğilimleri, tipolojiler hakkındaki bilgileri ve davaların özetlenmiş örneklerini eğitimlerinde verir veya yayınlar.
ONBİRİNCİ KISIM
Uyum Görevlisi ve Uyum Görevlisi Yardımcısına İlişkin Kurallar
Uyum Görevlisi 38. (1) Tüzel kişi yükümlülerin uyum görevlisi ve uyum görevlisi yardımcısı
ve Uyum ataması zorunludur. Gerçek kişi yükümlülerde ise yükümlünün bizzat
Görevlisi
kendisi uyum görevlisidir. Uyum görevlisi ve uyum görevlisi
Yardımcısı
yardımcısında aranan şart ve nitelikler şunlardır:
33
Atanmasına İlişkin Kurallar
(A) Tüzel kişi yükümlüler tarafından, yönetim kuruluna ve/veya yönetim kuruluna muadil görev yapan bir organa bağlı olarak bu Yasada belirtilen tüm görevleri etkili, verimli, zamanında ve nitelikli bir şekilde yerine getirmesine olanak sağlayan yetkilerle donatılmış, çalışmalarında bağımsız, üst yönetimle doğrudan iletişim sağlayabilecek konumda ve organizasyon yapısı içinden
görevlendirilmiş olması.
(B) Tüzel kişi yükümlülerin uyum görevlisi ve uyum görevlisi yardımcısının affa uğramış ve/veya sabıka kaydı silinmiş olsa bile, taksirli suçlar hariç olmak üzere herhangi bir yasa kuralına aykırılık nedeniyle bir yıldan fazla hapis cezasına çarptırılmamış olmak, bankalar ve/veya finansal kuruluşlara ilişkin diğer yasa kurallarına ve/veya suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili suçlardan ötürü hakkında cezai kavuşturma veya kesinleşmiş bir mahkumiyet kararı olmaması.
(C) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi ve tespit edilmesi ile ilgili görevleri yerine getirmek için görev alacağı sektörün hassasiyet arz eden unsurları için uygun nitelik, beceri ve deneyime sahip ve bu konuda gerekli eğitimi almış olması.
(2) Birim veya yetkili denetim makamları, gerekli gördüğü durumlarda, yukarıdaki (1)’inci fıkrada belirtilen şart ve niteliklerin karşılanıp karşılanmadığını kontrol edebilir.
(3) Yükümlüler uyum görevlisinin ve varsa uyum görevlisi yardımcılarının isimlerini, pozisyonları ile ilgili bilgilerini ve iletişim bilgilerini atama gerçekleştikten sonra en geç 10 (on) gün içerisinde Birime gönderir.
(4) Uyum görevlileri ve uyum görevlisi yardımcılarının çalışma usul ve esasları Bakanlık tarafından hazırlanıp Bakanlar Kurulu tarafından onaylanarak Resmi Gazete'de yayınlanacak bir tüzük ile belirlenir.
Uyum
39. (1) Uyum görevlisi, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle
Görevlisinin ve
imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanını önlemek ve tespit etmek
Uyum Görevlisi
için aşağıdaki görevleri yürütür:
Yardımcısının
(A) Gerçek kişi yükümlülerde uyum görevlileri;
Görevleri
(a) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha
3.22/2025
silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi ve
tespit edilmesi için bir sistemin kurulması, işletilmesi ve
iyileştirilmesini;
(b) Bu Yasa kuralları uyarınca bilgilerin Birime doğru ve
zamanında ulaştırılmasını;
(c) Bilgi işlem desteğinin kurulması ve geliştirilmesini;
sağlar.
(B) Tüzel kişi yükümlülerde uyum görevlileri;
(a) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha
silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi ve
34
Tüzel Kişi Yükümlülerin Uyum Görevlisine Karşı Sorumlulukları
tespit edilmesi için bir sistemin kurulması, işletilmesi ve iyileştirilmesi için yönetim kurulu nezdinde girişim ve önerilerde bulunur.
(b) Bu Yasa kuralları uyarınca bilgilerin Birime doğru ve zamanında ulaştırılmasını sağlar.
(c) Bünyesinde görev yaptığı kurumun, kurum içi belgelerin, yönergelerin ve iç kontrolün gelişmesine katkıda bulunur.
(ç) Bilgi işlem desteğinin kurulması ve geliştirilmesine dahil olur.
(d) Çalışanlara yönelik farkındalık yaratma, profesyonel eğitim,
meslek içi eğitim ve hizmetlerin iyileştirmesine ilişkin programların geliştirilmesine katkıda bulunur.
(e) İç denetim ve eğitim faaliyetlerine ilişkin bilgi ve istatistikleri Birime bildirir.
(2) Uyum görevlisi yardımcısı, uyum görevlisine yardımcı olur ve uyum görevlisi bulunmadığı durumlarda uyum görevlisinin görevlerini yürütür.
(3) Tüzel kişi yükümlülerde uyum görevlisi veya uyum görevlisi yardımcısı görevini yerine getirirken tamamen bağımsız hareket eder ve doğrudan yönetim kuruluna karşı sorumlu olur.
(4) Tüzel kişi yükümlülerde, uyum görevlisi veya uyum görevlisi yardımcısı, bu Yasanın 40’ıncı maddesinde belirtilen sorumlulukların yerine getirilmemesi sonucu görevlerini yerine getirmekte güçlüklerle karşılaşması halinde konuyu yönetim kuruluna yazılı olarak bildirir.
(5) Tüzel kişi yükümlülerde, uyum görevlisi veya uyum görevlisi yardımcısının önerdiği alınması gerekli önlemler yönetim kurulu tarafından uygun süre içerisinde alınmazsa, uyum görevlisi veya uyum görevlisi yardımcısı görevlerinin yerine getirilmesini tehlikeye atmamak amacıyla hazırladığı raporu Birime ve/veya yetkili denetim makamına gönderir. Yetkili denetim makamına gönderilmesi halinde yetkili denetim makamı raporun kontrolünü yapar, gereken işlemleri uygular ve bu Yasanın 44’üncü maddesinin (4)’üncü fıkrasının (A) bendi uyarınca Birime bildirimde bulunur.
40. (1) Tüzel kişi yükümlüler uyum görevlisine görevlerinin yerine getirilmesinde aşağıda belirtilen olanakları sağlamak zorundadırlar:
(A) Görevin yerine getirilebilmesi amacıyla gereken verilere, bilgilere ve belgelere sınırsız erişim.
(B) Uygun niteliklere haiz personel, malzeme, bilgi işlem (IT) teknolojileri ve diğer çalışma kaynakları.
(C) Yeterli bir ofis alanı ve uyum görevlisinin erişebileceği gizli bilgilerin korunabilmesi için gereken teknik koşullar.
(Ç) Sürekli profesyonel eğitim.
(D) Yokluğunda yerine vekalet edebilecek bir uyum görevlisi yardımcısı atanması.
35
İç Denetim
(E) Yetkisiz kişilerin eline geçmemesi amacıyla uyum görevlisi ile ilgili kişisel bilgilerin gizli tutulması ve görevini müdahalesiz yerine getirebilmesi amacıyla gereken tedbirlerin alınması.
(2) Üst yönetim de dahil olmak üzere tüm iç kurumsal birimler, uyum görevlisine görevlerini yerine getirmesinde yardım ve destek sağlar ve suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile bağlantılı olan veya olabilecek olaylar hakkında düzenli olarak bilgi verir.
(3) Yükümlüler, uyum görevlisi ile tüm birimleri arasında bir iş birliği prosedürü belirler ve bu prosedür, yükümlülerin kurum içi yönetmeliklerinde veya düzenlemelerinde detaylı olarak belirlenir.
(4) Yükümlüler, uyum görevlisi ve uyum görevlisi yardımcısı olarak görev yapan kişilerin çalışmalarını ve görevlerini münhasıran ve tam zamanlı olarak yapmalarını sağlar.
ONİKİNCİ KISIM
İç Denetim ve Eğitim
41. (1) Bankalar, finansal kuruluşlar, şans oyunu salonları ve Birimin önerisi ile Bakanlık tarafından yayımlanacak genelgede yer alan yükümlüler;
(A) Kurum politika ve prosedürlerinin, risk yönetimi, izleme ve kontrol faaliyetleri ile eğitim faaliyetlerinin yeterli ve verimli olup olmadığı, risk politikasının yeterliliği ve etkinliği, işlemlerin bu Yasa ve bu Yasa tahtında çıkarılan tüzükler ile kurum politika ve prosedürlerine uygun olarak yürütülüp yürütülmediği hususlarının yıllık olarak ve risk temelli bir yaklaşımla incelenmesini ve denetlenmesini sağlar.
(B) İç denetim sonucunda ortaya çıkarılan eksiklik, hata ve suistimaller ile bunların yeniden ortaya çıkmasının önlenmesine yönelik görüş ve önerileri içeren iç denetim raporu yükümlünün yönetim kurulu tarafından onaylanır.
(2) Denetimin kapsamı, izleme ve kontrol çalışmalarında tespit edilen aksaklıklar, risk içeren müşteriler, hizmetler ve işlemler dikkate alınmak suretiyle belirlenir.
(3) Denetlenecek birimler ve işlemler belirlenirken yükümlünün işletme büyüklüğü ve işlem hacmi göz önünde bulundurulur. Bu kapsamda, yükümlü tarafından gerçekleştirilen işlemlerin tamamını temsil edebilecek nicelik ve nitelikte birim ve işlemin denetlenmesi sağlanır.
(4) (A) Yapılan iç denetim sonucu hazırlanan rapor talep edilmesi halinde talep eden Birime veya yetkili denetim makamına verilir ve/veya gönderilir.
(B) İç denetim faaliyeti kapsamında gerçekleştirilen çalışmalara ilişkin olarak, yükümlünün yıllık işlem hacmi, toplam personel sayısı ve toplam şube, acente ve benzeri bağlı birimlerinin sayısı, denetlenen şube, acente ve benzeri birimlerin sayısı, bu birimlerde yapılan denetimlerin tarihleri, toplam denetim süresi, denetimde çalıştırılan
36
personel ve denetlenen işlem sayısına ilişkin bilgileri içeren istatistikler, her yılın Mart ayı sonuna kadar uyum görevlisi tarafından Birime gönderilir.
(5) Birim veya yetkili denetim makamı, gözetim ve denetim esnasında önemli veya tekrarlanan eksiklikler tespit etmesi halinde, masrafları yükümlülere ait olmak koşuluyla dış denetim yapılmasını isteyebilir.
Eğitim Yükümlülüğü
42. (1) Bankalar, finansal kuruluşlar, şans oyunu salonları ve Birimin önerisi ile Bakanlık tarafından yayımlanacak genelgede yer alan yükümlüler:
(A) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesinde sorumluluk taşıyacak ve profesyonel görevini yerine getirdiği sırada şüpheli işlemlerle temas içinde bulunabilecek çalışanlarının yeterli eğitime sahip olmalarını sağlamak amacıyla, bu alanda yeterli düzeyde eğitim verilmesini ve bünyelerinde göreve başlayan her çalışanın, görevini yerine getirmeye başlamadan önce meslek içi eğitimini sağlamak zorundadırlar.
(B) (a) Bu Yasa ve bu Yasa tahtında çıkarılan tüzük ve genelgelere uyumun sağlanması, personelin kurum politikası ve
prosedürleri ile risk temelli yaklaşım hususunda sorumluluk bilincinin artırılarak bir kurum kültürü oluşturulması ve personelin bilgilerinin sürekli olarak güncellenmesi amacıyla işletme büyüklüklerine, iş hacimlerine ve değişen koşullara uyumlu olacak şekilde bir eğitim politikası oluştururlar.
(b) Eğitim politikası; eğitim faaliyetlerinin işleyişi, eğitimin gerçekleştirilmesi, eğitim faaliyetlerine katılacak personelin ve eğiticilerin belirlenmesi, yetiştirilmesi, eğitim yöntemleri ve benzeri konuları içerir.
(2) Eğitim faaliyetleri uyum görevlisi gözetiminde ve koordinasyonunda yürütülür. Bu maddenin (1)’inci fıkrasında belirtilen yükümlüler eğitim faaliyetlerini, belirli bir eğitim programı dahilinde yürütürler. Eğitim programı uyum görevlisi tarafından ilgili bölüm ve/veya birimlerin katılımıyla hazırlanır. Eğitim programının etkin bir şekilde uygulanması uyum görevlisi tarafından gözetilir.
(3) (A) Bu maddenin (1)’inci fıkrasında belirtilen yükümlüler, bu maddenin
(1)’inci fıkrasının (A) bendinde belirtilen çalışanlarını, sorumluluklarıyla ilgili bilgi sahibi olmaları ve alanlarındaki gelişimlerini sağlamak amacıyla periyodik olarak eğitime ve sınava tabi tutarlar.
(B) Eğitim faaliyetleri, ölçme ve değerlendirme sonuçlarına göre ilgili birimlerin de katılımıyla gözden geçirilir ve ihtiyaca göre tekrarlanır.
(4) Birim ve/veya yetkili denetim makamları, bu maddenin (1)’inci fıkrasında belirtilen yükümlülerin çalışanlarına yönelik düzenledikleri eğitim programlarına katkı sağlayabilir veya yükümlüler için eğitim seminerleri
37
düzenleyebilirler. Birim, düzenlediği eğitim seminerleri ile ilgili eğitim sertifikası vermeye yetkilidir.
(5) Bu maddenin (1)’inci fıkrasında belirtilen yükümlüler, uyguladıkları eğitim faaliyetlerine ilişkin bilgi ve istatistikleri her yılın Mart ayı sonuna kadar uyum görevlisi aracılığıyla Birime bildirir.
(6) Eğitim yükümlülüğü yerine getirilirken uygulanacak eğitim yöntemleri, verilecek asgari eğitim konuları, eğitim istatistiklerinin bildirilmesi, yapılacak sınavlar ile ölçme ve değerlendirmeye ilişkin usul ve esaslar Bakanlık tarafından hazırlanıp Bakanlar Kurulunca onaylanarak Resmi Gazete'de yayımlanacak bir tüzükle belirlenir.
ONÜÇÜNCÜ KISIM
Yetkili Denetim Makamları ve Yükümlülük Denetimi
Yetkili Denetim 43. (1) Bu Yasa kurallarına uyulup uyulmadığının denetimi aşağıda sayılan yetkili
Makamları
denetim makamları tarafından yerine getirilir:
(A) Bankalar ile bu Yasanın 10’uncu maddesinde yer alan ve aşağıdaki
(B) bendinde belirtilen finansal kuruluşlar dışındaki finansal
kuruluşların denetimi konusunda yetkili denetim makamı Kuzey
Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankasıdır.
(B) Döviz büroları, sigorta ve reasürans şirketleri ve sigorta aracılarının
denetimi konusunda yetkili denetim makamı Dairedir.
(C) Şans oyunu salonlarının denetimi konusunda yetkili denetim makamı
Devlet Emlak ve Malzeme Dairesidir.
(Ç) Bahis hizmeti sağlayıcılarının denetimi konusunda yetkili denetim
makamı Spor Dairesidir.
(D) Muhasipler, murakıplar ve vergi danışmanlarının denetimi
konusunda yetkili denetim makamı Maliye İşleriyle Görevli
Bakanlıktır.
(E) Emlakçı ve/veya emlak şirketleri ve/veya ticari amaçla gayrimenkul
yapan, satan, aracılık eden gerçek veya tüzel kişilerin denetimi
konusunda yetkili denetim makamı Tapu ve Kadastro Dairesinin
bağlı olduğu Bakanlıktır.
(F) Yukarıdaki bendlerde sayılan yükümlüler dışındaki yükümlülerin
denetimi konusunda yetkili denetim makamı, ilgili yükümlüye lisans
veren ve/veya denetleyen ve/veya bağlı olduğu kurum, kuruluş veya
Bakanlıktır.
(2) Birim, yetkili denetim makamlarının talebi üzerine yetkili denetim
makamları ile birlikte ve/veya tek başına yükümlülük denetimi açısından
müşterek ve/veya münferit kontroller ve denetimler yapar.
Ancak Birim yöneticisinin gerekli görmesi halinde, bu Yasanın
44’üncü maddesinde belirtilen yükümlülük denetimi, Birimin önerisi
üzerine Bakanlık tarafından görevlendirilen personel tarafından da
yapılabilir.
38
Yükümlülük Denetimi
44. (1) Yetkili denetim makamları, bu Yasa ile getirilen yükümlülüklere ve bu Yasa kurallarına uyulup uyulmadığını değerlendirmek için, yerinde denetim de dahil olmak üzere yükümlüleri denetler.
Birimin Oluşumu, Görev ve Yetkileri
(2) Yetkili denetim makamları denetimlerde görev alan personeline konuyla ilgili yeterli düzeyde eğitim verir.
(3) Yetkili denetim makamı tarafından yazılı bir talepte bulunulması halinde, herhangi bir mahkeme emri olmaksızın, yükümlülerin ilgili tüm kayıt, belge veya bilgileri temin etmesi ve/veya vermesi zorunludur.
(4) (A) Yetkili denetim makamları, bu Yasaya ve bu Yasa kuralları tahtında çıkarılan tüzük kurallarına uyulmadığını tespit etmeleri halinde, söz konusu ihlalleri kesin bulgularla kanıtlar ve denetlenen yükümlülere veya müdürlerine veya üst düzey yöneticilerine suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile mücadele gerekliliklerine uymadıkları veya bunları doğru uygulamadıkları gerekçesiyle idari para cezalarının uygulanması amacıyla işlem başlatmak üzere durumu hazırladıkları bir rapor ile Birime bildirir.
(B) Yetkili denetim makamları, denetim sonucu elde edilen bilgilerin suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili şüphe uyandırdığı haller başta olmak üzere, şüpheli işlemlerin bildirilmemesiyle ilgili usulsüzlüklere işaret eden her türlü bulguyu ve bu Yasada belirlenen yükümlülük ihlallerini denetim sonucunda hazırladıkları bir rapor ekinde ortaya çıkarılan ilgili belgenin bir nüshasıyla birlikte idari para cezasının uygulanması amacıyla işlem başlatmak üzere derhal Birime bildirir.
(5) Yetkili denetim makamları suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının denetimini gerçekleştirirken denetledikleri yükümlünün özelliklerine, iş türlerine, faaliyet miktarına, hacmine ve diğer unsurlara bakarak denetim veya izleme sıklığını risk odaklı yaklaşımla belirlerler.
(6) Yükümlülük denetimi ile ilgili usul ve esaslar Bakanlık tarafından hazırlanacak, Bakanlar Kurulu tarafından onaylanarak Resmi Gazete’de yayımlanacak bir tüzükle belirlenir.
ONDÖRDÜNCÜ KISIM
Birime İlişkin Kurallar
45. (1) Bu Yasada yer alan görev ve yetkileri kullanmak üzere Daire altında bir Birim oluşturulur. Birimin yöneticisi Daire müdürüdür.
(A) Birim, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanını önlemek ve mücadele etmek amacıyla çalışmalarında bağımsız, her türlü etki ve müdahaleden bağımsız ve alanında uzmanlaşmış kişilerden oluşturulur.
39
(B) Birimin görevleri Daire müdürünün görevlendireceği personel tarafından yürütülür. Birim çalışanlarının, yeterli niteliğe ve uygun mesleki deneyime sahip olması zorunludur.
(2) Birimin, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesine ilişkin görev ve yetkileri şunlardır:
(A) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesine yönelik çalışmalar yapmak, bu konuda alınması gerekli her türlü önlemi almak; bu Yasa ve bu Yasa tahtında çıkaralacak tüzük kurallarına herhangi bir aykırılık olması halinde ilgilisinden yazılı savunma istemek ve savunma süresi sonunda hazırlanan dosyayı varsa yazılı savunma ile birlikte idari para cezası uygulanmak üzere Kurula aktarmak,
(B) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanıyla ilgili olarak yükümlüler, yetkili denetim makamları veya kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen bilgi, veri ve belgeleri toplamak, gereken ek bilgi ve belgeleri talep etmek ve bu Yasanın 26’ncı maddesinin (3)’üncü fıkrası uyarınca şüpheli işlemin yapılmasının geçici olarak bekletilmesi konusunda yükümlülere gerekli talimatları vermek,
(C) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı açısından herhangi bir şüpheli işlemin yapılıp yapılmadığını veya yapılıp yapılmayacağını ortaya çıkarmak amacıyla analiz yapmak ve gerekli gördüğü durumlarda ilgili birimlerden kendi görev alanları içinde inceleme ve araştırma yapmaları talebinde bulunmak,
(Ç) Yurt içinde veya yurt dışındaki bir işlem veya kişiyle ilgili olarak suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı şüphesi olması durumunda konuyu Kurula veya Hukuk Dairesi (Başsavcılık)’ne veya Polis Genel Müdürlüğüne veya mütekabiliyet esasına göre yabancı mali istihbarat birimlerine bildirmek,
(D) Bu Yasa kurallarının uygulanıp uygulanmadığını denetlemek ve gözlemlenen usulsüzlükleri ortadan kaldırmak için yetkisi dahilinde önlem ve tedbirler almak ve bu amaçla denetim yapmak veya diğer yetkili denetim makamları ile ortak denetimlere katılmak,
(E) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesiyle ilgili yabancı mali istihbarat birimleri ve diğer uluslararası yetkili kurumlarla, mütekabiliyet esasına bağlı olarak, veri, bilgi ve belge alış verişinde bulunmak,
(F) Bu Yasanın ve/veya bu Yasa tahtında çıkarılan tüzüklerin değiştirilmesinin gerekli olması halinde çalışmalar yapmak,
40
(G) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili şüphe uyandıran işlemlerin ve kişilerin tanımlanması için yetkili denetim makamları ile birlikte bir şüpheli kriterler listesi oluşturmak,
(H) Bu Yasanın ve bu Yasa tahtında çıkarılan tüzüklerin uygulanabilmesine ilişkin görüş bildirmek ve kılavuz yayınlamak,
(I) Çalışanlarının eğitimi için planlar geliştirip uygulamak ve yükümlülerin çalışanları ve yetkili denetim makamlarının çalışanlarına yönelik düzenledikleri eğitim ve farkındalık çalışmalarına katkı sağlamak,
(İ) Kamu kurum ve kuruluşları ile iş birliği anlaşmaları yapmak,
(J) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha
silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı konusunda toplumda farkındalık yaratmak amacıyla kamuoyunu bilgilendirmek,
(K) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Mahkemeleri veya Hukuk Dairesi (Başsavcılık) tarafından gönderilen yazılı bir talep uyarınca mal varlıklarının müsaderesi ve tedbir önlemlerinin alınabilmesi için gerekli olan bilgileri bu kurumlara sunmak,
(L) Yıllık faaliyet raporunu hazırlamak ve Kurula ve ilgili mercilere sunmak,
(M) Bu Yasa tahtında verilen diğer görevleri yerine getirmek.
(3) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı açısından şüpheli bir işlem yapılıp yapılmadığını veya yapılıp yapılmayacağını ortaya çıkarmak amacıyla yapılan analiz neticesinde yapılması öngörülen işlemlerle ilgili alınan kararlar ve yükümlülerden alınan şüpheli işlem bildirimleri sonrasında yapılması öngörülen işlemlerle ilgili alınan kararlar Birim tarafından yazılı olarak kaydedilir.
(4) Birim tarafından hazırlanan yıllık faaliyet raporu, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanıyla ilgili mücadele sisteminin etkinliğinin ve verimliliğinin gözden geçirilmesi amacıyla ilgili konular hakkında geniş, kapsamlı istatistikleri, mevzuat ile ilgili gelişmeleri ve Birimin faaliyetleriyle ilgili verileri içerir.
(5) Birim, çalışmalarındaki bağımsızlığı ile kendi fonksiyonları doğrultusunda görevlerini herhangi bir baskıdan bağımsız olarak ve etkin bir şekilde yerine getirir.
Yabancı Mali 46. (1) Birim ve/veya Kurul, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya
İstihbarat
kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi ve tespit
Birimleri ile
edilmesi görevlerinin yerine getirilmesi amacıyla ve mütekabiliyet esasına
Yapılan Bilgi
göre yabancı mali istihbarat birimlerinden ihtiyaç duyulan veri, bilgi ve
ve Belge belgeleri talep edebilir.
Alışverişindeki
(2) Birim ve/veya Kurul, yukarıdaki (1)’inci fıkra uyarınca aldığı veri, bilgi ve
Yetkiler
belgeleri yalnızca analitik istihbarat çalışmalarına yönelik ihtiyaçları ve bu
Yasada belirtilen amaçlar için kullanabilir. Birim ve/veya Kurul veri, bilgi
41
Kurulun Oluşumu
ve belgeleri kendisine sağlayan yabancı mali istihbarat birimi tarafından belirlenen koşul ve kısıtlamalara aykırı amaçlar için kullanamaz ve bu verilere gizlilik sınıflandırmasını uygulamakla yükümlüdür.
(3) Birim ve/veya Kurul, yabancı mali istihbarat biriminden aldığı veri, bilgi ve belgeleri, bunları kendisine sağlayan yabancı mali istihbarat biriminin yazılı izni olmaksızın üçüncü kişilere gönderemez veya üçüncü kişilerin incelemesine izin veremez.
(4) Birim ve/veya Kurul, hakkında suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı şüphesi bulunan kişiler veya işlemlerle ilgili olarak bu Yasa kuralları uyarınca toplanıp saklanan veri, bilgi ve belgeleri, yabancı mali istihbarat biriminden gelecek yazılı talep üzerine, mütekabiliyet esasına göre ve Birim ve/veya Kurul tarafından belirlenen koşul ve kısıtlamalara aykırı olmamak koşuluyla yalnızca analitik istihbarat çalışmalarına yönelik ihtiyaçlarında ve suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi mücadelesinde kullanılması koşuluyla gönderebilir.
(5) Birim ve/veya Kurul, bir kişi veya işlemle bağlantılı olarak suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili makul şüphe ve/veya ciddi bulgu ve/veya emare olması halinde, işlemin tamamlanmadan geçici olarak bekletilmesi amacıyla yabancı mali istihbarat biriminden yazılı talepte bulunabilir.
ONBEŞİNCİ KISIM
Kurulun Oluşumu, Çalışma Usul ve Esasları ile Görev ve Yetkileri
47. (1) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesine yönelik Birim tarafından aktarılan konu ile ilgili bilgileri incelemek ve bu bilgiler ışığında değerlendirme yaparak bulgularını Hukuk Dairesi (Başsavcılık)’ne ve ilgili diğer mercilere aktarmak ve kamu kurum ve kuruluşlarıyla genel çerçevede yapılacak işbirliği ve bilgi paylaşımı için stratejik, örgütsel ve işlevsel yapıda faaliyet gösteren bir Kurul oluşturulur.
(2) Kurul aşağıdaki üyelerden oluşur:
(A) Bakanlık Müsteşarı,
(B) Daire Müdürü,
(C) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası temsilcisi,
(Ç) Polis Genel Müdürlüğü temsilcisi,
(D) Gümrük ve Rüsumat Dairesi temsilcisi,
(E) Gelir ve Vergi Dairesi temsilcisi,
(F) Şans Oyunları Kurulunu temsilen Devlet Emlak ve Malzeme Dairesi Müdürü.
42
(3) Kurul Başkanı Bakanlık Müsteşarı, Kurul Başkan Yardımcısı ise Daire Müdürüdür. Kurum veya Daire temsilcilerinin yöneticilik hizmetleri sınıfından olması zorunludur.
Kurulun Çalışma Usul
48. (1) Kurul ayda bir olağan olarak veya Başkanın çağrısıyla gerekli olan zamanlarda toplanır. Kurul Başkanının yokluğunda ise, Başkanlık görevini ve Esasları Başkan Yardımcısı yürütür.
(2) Kurulun toplantı ve karar yeter sayısı üye tam sayısının salt çoğunluğudur.
(3) Kurul kararları, Kurul Karar Dosyasında muhafaza edilir ve toplantıya
katılan üyeler tarafından imzalanır. Sirküle imza yoluyla karar alınmaz.
(4) Kurul kararları, toplantı tarih ve sayısını, toplantıya katılan ve katılmayan
üyelerin ad ve soyadlarını, karar metnini, oylama sonucunu ve gerekmesi halinde üyelerin kullandıkları oyla ilgili gerekçelerini içerir.
Kurulun Görev 49. (1) Kurulun görev ve yetkileri şunlardır:
ve Yetkileri (A) Bu Yasanın, 26’ncı maddesinin (3)’üncü fıkrasının (A) bendinin (d)
alt bendinde, (3)’üncü fıkrasının (B) bendinde, (4)’üncü fıkrasının
(A) bendinde ve (5)’inci fıkrasının (B) bendinde belirtilen
gerekçelerle Birim tarafından aktarılan konuları değerlendirmek ve
yaptığı değerlendirme sonucunda makul şüphe ve/veya ciddi bulgu
ve/veya emare bulunması halinde konuyu Hukuk Dairesi
(Başsavcılık)’ne aktarmak veya araştırma ve inceleme yapılması için
talepte bulunmak veya ilgili kurumlara aktarmak;
(B) Bu Yasada yer alan idari para cezalarını vermek;
(C) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha
silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesiyle ilgili
yabancı mali istihbarat birimleri ve diğer uluslararası yetkili
kurumlarla, mütekabiliyet esasına bağlı olarak, veri, bilgi ve belge
alışverişinde bulunmak veya herhangi biri ile bilgi ve belgelerin
değişimini sağlayacak anlaşma yapmak ve anlaşmanın imzalanması
için Kurul Başkanını yetkilendirmek;
(Ç) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha
silahlarının yaygınlaşmasının önlenmesi alanında sorumlulukları
olan kamu kurum ve kuruluşlarının faaliyetlerinin uyumlaştırılması
için iş birliği çerçevesini oluşturmak;
(D) Kamu kurum ve kuruluşları arasındaki iş birliği anlaşmalarının
uygulanmasını ve idaresini denetlemek;
(E) Birimin çalışmalarındaki bağımsızlığını gözetmek ve güvence altına
almak;
(F ) Gerekli gördüğü konularda araştırma yapmak üzere uygun göreceği
teknik kişilerin danışmanlık hizmetlerinden yararlanmak, bu amaçla
ilgili kişileri konu ile ilgili bilgi ve belgelerin tetkikine yetkili
kılmak, Kurul gözetiminde uygun gördüğü kamu kurum ve
kuruluşları arasında iş birliği sağlanması yönünde karar üretmek
ve/veya kamu kurum ve kuruluşlarında görev yapan uzman kişileri
araştırma yapmak üzere görevlendirmek;
43
(G) Birimin yıllık faaliyet raporunu incelemek;
(H) Birimin hazırladığı yıllık faaliyet raporuna dayanarak, suç geliri
aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili risk tehdit değerlendirmesi yapmak ve gerekmesi halinde uluslararası standartlar doğrultusunda yasal düzenlemelerde değişiklikler yapılması için Daireye önerilerde bulunmak;
(I) Bu Yasa tahtında kendisine verilen diğer görevleri yerine getirmek.
(2) Kurul, yukarıdaki (1)’inci fıkranın (H) bendinde belirtilen değerlendirmeye dayanarak, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile mücadele etmek için olanakların tehdit ve zaafiyetlerin yüksek olduğu yerlere yönlendirilmesine ve öncelik verilmesine ilişkin Bakanlığa veya ilgili mercilere öneriler sunar.
ONALTINCI KISIM
Mal Varlıklarına Tedbir Konulması, Müsadere, Müsadereye İlişkin Özel Kurallar, Müsadereden Elde
Edilen Gelirler ve Kullanılması
Mal Varlıklarına Tedbir Konulması
50. (1) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı suçunu işlediği şüphesiyle hakkında soruşturma başlatılan gerçek veya tüzel kişilerin mülkiyetinde veya tasarrufunda bulunan mal varlıklarına veya bu kişilerle suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili ilişkisi bulunan gerçek ve/veya tüzel kişilerin mülkiyetinde veya tasarrufunda bulunan ve suç geliri olduğuna dair makul şüphe ve/veya ciddi bulgu ve/veya emare bulunan mal varlıklarına, kullanılmaması ve/veya elden çıkarılmaması için Hukuk Dairesi (Başsavcılık)’nin yazılı talimatı ile bir defaya mahsus olmak üzere 60 (altmış) gün süre için tedbir konulabilir. Altmış günü aşan tedbir kararları için Hukuk Dairesi (Başsavcılık) tarafından Mahkemeye başvurulması ve Mahkemeden bu yönde bir emir alınması zorunludur.
(2) Mahkeme, Hukuk Dairesi (Başsavcılık)’nin başvurusu üzerine soruşturma esnasında her defasında 6 (altı) ayı geçmemek üzere 2 (iki) yıl süre ile, dava dosyalanması durumunda ise kesin yargı sonucuna kadar tedbir kararının devamına emir verebilir.
(3) Mahkeme emri, kararın verildiği tarih itibarıyla hakkında soruşturma başlatılan gerçek ve/veya tüzel kişilere ve/veya bu kişilerle suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile ilgili ilişkisi bulunan gerçek veya tüzel kişilerin mal varlıklarına ve/veya bu mal varlığının bir parçası olan kira
44
Müsadere
veya faiz geliri gibi ek gelirlere ve/veya mal varlığı sahibinin izini kaybettirmek için mal varlığını elden çıkarması durumunda söz konusu mal varlığının yeni sahibi olan gerçek ve/veya tüzel kişilere ait ilgili mal varlığı için verilir. Mahkeme sürecinde ortaya çıkacak yeni suç gelirleri hakkında da mahkeme tarafından tedbir emri verilebilir.
(4) Mal varlığına tedbir konulması için yapılacak başvuru, Hukuk Dairesi (Başsavcılık) tarafından tek taraflı olarak yapılır ve dava yetkili mahkeme tarafından görülür.
(5) (A) Hakkında soruşturma ve/veya kovuşturma başlatılan ve mal
varlıklarına tedbir konulup yurt dışına çıkışı teminata bağlanan herhangi bir gerçek kişinin ve/veya tüzel kişinin direktör veya hissedarı veya tüzel kişiliği temsile yetkili kişinin, teminat emri şartlarına riayet etmeyerek ülkeyi terk etmesi ve geri dönmemesi halinde gerçek ve/veya tüzel kişinin mal varlığına konulan tedbir Mahkeme tarafından başka bir tedbir kararına gerek kalmaksızın kişinin yetkili makamlara en son ispat-ı vücut tarihinden başlayarak 2 (iki) yıl süre ile devam eder ve 2 (iki) yıllık süre sonunda tedbire konu mal varlıkları Mahkeme emri ile Bakanlığın gelirler veznesine ilgili bütçe kalemine gelir kaydedilir.
(B) Hakkında soruşturma ve/veya kovuşturma başlatılan ve mal varlıklarına tedbir konulup yurt dışına çıkışı teminata bağlanan herhangi bir gerçek kişinin ve/veya tüzel kişinin direktör veya hissedarı veya tüzel kişiliği temsile yetkili kişinin, yine Mahkeme emri ile teminat değişikliği yaptırıp yurt dışına çıkış yapması ve mahkemenin verdiği süre içinde Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetine dönmemesi halinde gerçek ve/veya tüzel kişinin mal varlıklarına konan tedbir yurt dışına çıkışından başlayarak 2 (iki) yıl süre ile devam eder ve 2 (iki) yıl süre sonunda tedbire konu mal varlıkları Mahkeme emri ile Bakanlığın gelirler veznesine ilgili bütçe kalemine gelir kaydedilir.
(6) Soruşturma esnasında tedbir konulan mal varlıklarının suçtan elde edilmiş mal varlığı olmadığının ispat yükümlülüğü, hakkında soruşturma başlatılan kişi ve/veya kişilere aittir. Tedbir konulan mal varlıklarının yasal faaliyetlerden elde edildiği veya iyi niyetle malik veya tasarrufunda olunduğu makul surette kanıtlandığı takdirde ilgili mal varlıklarına konan tedbir mahkeme tarafından kaldırılabilir.
(7) Haklarında emir alınan gerçek ve/veya tüzel kişiler ve varsa durumdan etkilenen üçüncü kişiler mahkemenin verdiği emrin şartlarının değiştirilmesi için, mal varlığına tedbir konması emrini çıkaran Mahkemeye başvuruda bulunabilirler.
51. (1) Hiç kimse suç faaliyetinden elde edilmiş bir mal varlığını tasarruf edemez.
(2) Mahkemenin yargılama neticesinde suç geliri aklama suçunun işlendiğine karar vermesi durumunda, suç faaliyetinden elde edildiği kanıtlanan mal varlığı müsadere edilir.
45
(3) Suç geliri aklamak için kullanılan veya kullanılmasına teşebbüs edilen her türlü araçlar veya enstrümanlar da müsadereye tabi olur.
(4) Suç faaliyetinden elde edildiği kanıtlanan mal varlığı üçüncü kişiye devredilmiş olsa bile, söz konusu mal varlığı bu maddede belirtilen kurallara tabi olur.
(5) Üçüncü kişinin mal varlığını iyi niyetle edindiğini ve/veya mevcut piyasa değerinden aldığını mahkemeye kanıtlaması halinde, mal varlığı yasal yollarla edinilmiş sayılır ve söz konusu mal varlığına müsadere önlemleri uygulanmaz.
(6) Mal varlığının müsadere edilmesinin mümkün olmadığı hallerde, mahkeme mal varlığının müsaderesi yerine mal varlığının değerine denk bir para ödenmesini emredebilir.
Müsadereye İlişkin Özel Kurallar
52. (1) (A) Mal varlığının suç faaliyetinden elde edildiğine dair somut delillerin bulunduğu ancak aşağıda belirtilen nedenlerden dolayı herhangi bir cezai kovuşturması yapılamadığı veya cezai kovuşturmanın sona erdiği ve/veya herhangi bir dava ikame edilemediği için bekletildiği durumlarda, Hukuk Dairesi (Başsavcılık)’nin tek taraflı talebi üzerine mahkeme mal varlığının suç neticesi elde edildiğinin delillerle ispatlanması halinde mahkumiyeti olmayan bir müsadereye karar verebilir. Mahkeme bu fıkra uyarınca aşağıda belirtilen hallerde müsadereye karar verebilir:
Mal varlığını elde eden kişinin;
(a) Vefat etmesi halinde,
(b) Firarda olması halinde,
(c) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti sınırları dışında herhangi bir ülkede olması halinde,
(ç) Bilinmemesi halinde,
(d) Öncül suçla ilgili prosedürler veya teknik sebepler nedeniyle yargılanamaması halinde,
(e) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti sınırları dışında başka bir ülkede suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı suçundan veya öncül suçlardan mahkumiyet kararı olması halinde.
(B) Bu fıkra uyarınca alınan müsadere emri Resmi Gazete’de ve günlük yerel bir gazetede bir gün süre ile yayımlanır. Bu yayım tarihinden itibaren en geç 30 gün içerisinde emirden etkilenen herhangi bir kişi mahkemeye başvurabilir. Bu süre sonunda mahkemeye herhangi bir başvuru olmaması halinde mahkemenin müsadere emrine uygun olarak işlemler yapılır.
(2) Suç işleyen ve/veya faydalanan kişinin vefat etmesi ve/veya mal sahipliğinin miras veya birleşme veya tasfiye veya başka bir yolla el değiştirmesi halinde mal varlıkları varisinden alınır.
46
(3) Suç işleyen kişinin yerinin bilinmemesi ve/veya ruhsal rahatsızlığı sebebiyle takibata tabi tutulamaması ve/veya suç işleyen kişinin medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmadığı yönünde bir karar elde etmesi ve/veya siyasi veya diplomatik dokunulmazlığı bulunması halinde de suçtan elde edilen mal varlığı müsadere edilebilir.
Müsadereden Elde Edilen Gelirlerin Bütçeye Kaydı
53. (1) Müsadere edilen mal varlıklarından elde edilecek gelirler Maliye İşleriyle Görevli Bakanlığın gelirler veznesine ilgili bütçe kalemine yatırılır.
(2) Aşağıda belirtilen amaçlar için her yıl bütçede “Suç Gelirlerinin Aklanması ve Ödenek ile Mücadele Projesi” adı altında ödenek kalemi oluşturulur:
Kalemi Oluşturulması
(A) Bu Yasa kapsamındaki suçlarla mücadelede kullanılan teknik kaynakların iyileştirilmesi.
(B) Birim, Polis Genel Müdürlüğü, Hukuk Dairesi (Başsavcılık) ve Mahkemeler dahil olmak üzere, Birimin uygun göreceği kurumların suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanının önlenmesi
mücadelesinde görev yapan personelin eğitimi.
(C) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile mücadelede kamuoyunun bilgilendirilmesi.
(Ç) Suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı ile mücadelede gerekli tüm harcamaların yapılması.
ONYEDİNCİ KISIM
İdari Para Cezaları ile Suç ve Cezalar
İdari Para Cezalarında Uygulanacak Yöntem
54. (1) Birim, bu Yasa kurallarına bir aykırılık olması halinde, yükümlüden ve/veya ilgili gerçek ve/veya tüzel kişiden yazılı savunma ister. Savunma, tebliğ tarihinden itibaren en geç 1 (bir) ay içerisinde Birime yazılı olarak verilir.
ve Yetki
(2) Bu maddenin (1)’inci fıkrasında belirtilen sürede yazılı savunma verilmemesi halinde yükümlünün ve/veya ilgili gerçek ve/veya tüzel kişinin savunma hakkından feragat ettiği kabul edilir.
(3) Birim, savunma verildiği taktirde savunmanın verildiği tarihten ve her halükarda savunma süresinin bitiminden itibaren en geç 1 (bir) ay içerisinde dosyayı Kurula aktarır.
(4) (A) Savunma verilmemesi veya alınan yazılı savunmanın yeterli görülmemesi halinde, yükümlüye ve/veya ilgili gerçek ve/veya tüzel kişiye bu Yasa kuralları uyarınca idari para cezası verilir.
(B) Verilen idari para cezasına rağmen aykırılığın giderilmemesi halinde, aykırılığın mahiyetine göre ve her halükarda 6 (altı) ayı aşmamak koşuluyla aykırılığın giderilmesini talep eden bir yazı gönderilir. Aykırılığın ilgili süre içerisinde giderilmemesi halinde idari para cezası iki kat arttırılarak uygulanır.
47
İdari Para Cezaları
(5) Bu Yasada yer alan idari para cezaları, Kurul tarafından verilir ve yükümlülere ve/veya ilgili gerçek ve/veya tüzel kişilere gerekçesi ile birlikte yazılı olarak tebliğ edilir.
48/1977 28/1985 31/1988 31/1991 23/1997 54/1999 35/2005 59/2010 13/2017
55. (1) (A) Bu Yasanın;
(a) 13’üncü maddesinin (1)’inci fıkrasının (F) ve (G) bendi,
(b) 33’üncü maddesinin (2)’nci fıkrası,
(c) 38’inci madde,
(ç) 39’uncu madde,
(d) 40’ıncı madde,
(e) 41’inci madde,
(f) 42’nci madde
kurallarına aykırı hareket eden yükümlülere ve/veya gerçek ve/veya tüzel kişilere aylık brüt asgari ücretin 15 (on beş) katı tutarında idari para cezası uygulanır.
(B) Bu Yasanın;
(a) 13’üncü maddesinin (1)’inci fıkrasının (A), (B), (C) ve (H) bendi,
(b) 13’üncü maddesinin (2)’nci fıkrası,
(c) 14’üncü madde,
(ç) 15’inci madde,
(d) 16’ncı madde,
(e) 17’nci madde,
(f) 18’inci madde,
(g) 19’uncu madde,
(h) 20’nci madde,
(ı) 21’inci madde,
(i) 22’nci madde,
(j) 23’üncü madde,
(k) 25’inci madde,
(l) 28’inci maddesinin (2)’nci fıkrası
kurallarına aykırı hareket eden yükümlülere ve/veya gerçek ve/veya tüzel kişilere aylık brüt asgari ücretin 30 (otuz) katı tutarında idari para cezası uygulanır.
(2) Bu maddede belirtilen idari para cezaları, cezanın verilmesini takip eden 30 (otuz) gün içinde Bakanlık gelirler veznesine yatırılır. İdari para cezaları kamu alacağı olup, süresi içinde ödenmeyen idari para cezaları Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Yasası kuralları uyarınca tahsil olunur.
48
Suç ve Cezalar 56.
(3) Yukarıdaki (1)’inci fıkrada belirtilen idari para cezalarının verilmesi halinde Kurul, ilgili yükümlüleri ve/veya gerçek ve/veya tüzel kişileri düzenleme ve denetleme yetkisi bulunan makamlara bilgi verebilir.
(4) Bu madde kuralları uyarınca verilen idari para cezalarına karşı yükümlüler ve/veya gerçek ve/veya tüzel kişilerin yargı yoluna başvurma hakları saklıdır.
(1) Bu Yasanın 5’inci maddesinde belirtilen suç geliri aklama suçunu veya 6’ncı maddesinde belirtilen terörizmin finansmanı veya kitle imha silahlarının yaygınlaşmasının finansmanı suçunu işleyen gerçek kişiler ve/veya tüzel kişiler ve/veya tüzel kişilerin yetkilileri bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 200,000.-Euro (İki Yüz Bin Euro) karşılığı Türk Lirasına kadar para cezasına veya 15 (on beş) yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
(2) İşini, mesleğini, görevini veya mevkisini kullanmak suretiyle, bu Yasa kurallarına aykırı davranarak bu maddenin (1)’inci fıkrasında belirtilen suçların işlenmesine olanak sağlayan gerçek kişiler ve/veya tüzel kişiler ve/veya tüzel kişilerin yetkilileri bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 200,000.-Euro (İki Yüz Bin Euro) karşılığı Türk Lirasına kadar para cezasına veya 15 (on beş) yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
(3) Ciddi ihmal yoluyla, bu maddenin (1)’inci fıkrasında belirtilen suçların işlenmesine olanak sağlayan gerçek kişiler ve/veya tüzel kişiler ve/veya tüzel kişilerin yetkilileri bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 100,000.-Euro (Yüz Bin Euro) karşılığı Türk Lirasına kadar para cezasına veya 8 (sekiz) yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
(4) Bu Yasanın 8’inci maddesinin (3)’üncü fıkrasına aykırı davranarak kayıt yükümlülüğünü yerine getirmeyen gerçek kişiler ve/veya tüzel kişiler ve/veya tüzel kişilerin yetkilileri bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 6,000.-Euro (Altı Bin Euro) karşılığı Türk Lirasına kadar para cezasına veya 5 (beş) yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
(5) Bu Yasanın 13’üncü maddesinin (1)’inci fıkrasının (Ç) bendi ve 26’ncı maddesi kurallarına aykırı davranan gerçek kişiler ve/veya tüzel kişiler ve/veya tüzel kişilerin yetkilileri bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 6,000.-Euro (Altı Bin Euro) karşılığı Türk Lirasına kadar para cezasına veya 5 (beş) yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
(6) Bu Yasanın 13’üncü maddesinin (1)’inci fıkrasının (D) bendi ve 27’nci maddesi kurallarına aykırı davranan gerçek kişiler ve/veya tüzel kişiler ve/veya tüzel kişilerin yetkilileri bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 6,000.-Euro (Altı Bin Euro) karşılığı Türk Lirasına kadar para cezasına veya 5 (beş) yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
49
(7) Bu Yasanın 13’üncü maddesinin (1)’inci fıkrasının (E) bendi ve 24’üncü maddesinde belirtilen kayıtların saklanması yükümlülüğünü yerine getirmeyen ve/veya saklanması gereken herhangi bir kaydı kasten imha eden ve/veya bozan ve/veya silen gerçek kişiler ve/veya tüzel kişiler ve/veya tüzel kişilerin yetkilileri bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 60,000.-Euro (Altmış Bin Euro) karşılığı Türk Lirasına kadar para cezasına veya 7 (yedi) yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
(8) Bu Yasanın 34’üncü maddesinde belirtilen bilgilerin gizliliği ve sır saklama gerekliliğini yerine getirmeyen ve/veya soruşturma sürecine zarar veren gerçek kişiler ve/veya tüzel kişiler ve/veya tüzel kişilerin yetkilileri bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 60,000.- Euro (Altmış Bin Euro) karşılığı Türk Lirasına kadar para cezasına veya 7 (yedi) yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
(9) Bu Yasanın 44'üncü maddesi uyarınca bu Yasaya uygun biçimde başlatılan bir denetimi reddeden veya engelleyen veya bu Yasa uyarınca saklanması ve/veya sunulması gereken kayıtları kasten gizleyen gerçek kişiler ve/veya tüzel kişiler ve/veya tüzel kişilerin yetkilileri bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 100,000.-Euro (Yüz Bin Euro) karşılığı Türk Lirasına kadar para cezasına veya 8 (sekiz) yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
(10) Bu Yasanın 50’nci maddesi uyarınca mal varlıklarına tedbir konulmasına yönelik bir kararı kasten ihlal eden ve/veya kararın ihlal edilmesine aracılık eden ve/veya kararı yerine getirmeyen gerçek kişiler ve/veya tüzel kişiler ve/veya tüzel kişilerin yetkilleri bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 50,000.-Euro (Elli Bin Euro) karşılığı Türk Lirasına kadar para cezasına veya 6 (altı) yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
(11) Haklarında bu Yasa uyarınca idari para cezası verilmesine rağmen kasten yükümlülüklerini yerine getirmeyen ve/veya yükümlülüklerini yerine getirmemeye devam eden gerçek kişiler ve/veya tüzel kişiler ve/veya tüzel kişilerin yetkilileri bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 50,000.-Euro (Elli Bin Euro) karşılığı Türk Lirasına kadar para cezasına veya 6 (altı) yıla kadar hapis cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilirler.
(12) Bu Yasaya aykırı olarak işlemi yapan ve/veya işleme talimat veren ve/veya sorumluluğu bulunan aşağıdaki gerçek kişiler bu madde amaçları bakımından tüzel kişinin yetkilisi sayılır;
(A) Tüzel kişinin direktörü, müdürü veya üst yönetiminde yer alan kişiler,
(B) Tüzel kişiyi temsil etme yetkisine sahip kişiler,
(C) Tüzel kişi adına karar alma yetkisi bulunan kişiler,
(Ç) Tüzel kişi içinde kontrol gücü olan kişiler.
(13) Bir tüzel kişinin suçlu bulunması, suçu oluşturan olaylardan sorumlu olan gerçek kişilerin sorumlu tutulmasını engellemez.
50
(14) Mahkeme ceza verirken suçlunun aşağıdaki hallerini ağırlaştırıcı sebep olarak takdir edebilir:
(A) Bizzat suçu örgütleyen kişiyse, örgütleyen grubun bir üyesiyse, bu amaçla kurulan bir gizli ittifakın üyesiyse veya suçu yabancı ülkede faaliyet gösteren örgütlü bir grup ile bağlantılı olarak gerçekleştirmişse.
Bu bent amaçları bakımından örgütlü grup; bu Yasa kapsamında suç işlemek kastıyla bir araya gelmiş birden çok kişiden oluşan grubu anlatır.
(B) Suçu ağır bir suçtan doğan bir değerle veya varlıkla bağlantılı olarak işlemişse.
(C) Suç faaliyeti ile kendisine veya başkasına önemli bir kazanç sağlamışsa.
(15) Ağırlaştırıcı sebepler olduğuna Mahkeme tarafından kanaat getirilmesi halinde, bu maddede belirtilen ceza miktarları Mahkeme tarafından 2
(iki) katına kadar artırılabilir.
ONSEKİZİNCİ KISIM
Geçici ve Son Kurallar
Geçici Madde Yükümlülerin Mevcut Müşterilerine İlişkin Kurallar
1. Yükümlüler, bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak en geç 1 (bir) yıl içerisinde, mevcut müşterilerine, bu Yasa ile getirilen müşteri tanı usul ve esaslarını uygularlar.
Geçici Madde 2. Hukuk Dairesi (Başsavcılık), bu Yasanın yürürlüğü girdiği tarihten önce açılmış ve
Bu Yasanın henüz sonuçlanmamış olan ceza davalarına ilişkin bilgileri, ilgili davaların
Yürürlüğü
sonuçlanmasına müteakip derhal Birime bildirir.
Girdiği Tarihten
Önce Açılmış
ve Henüz
Sonuçlanmamış
Ceza
Davalarına
İlişkin Kurallar
Geçici Madde 3. Bu Yasanın 8’inci maddesinin (4)’üncü fıkrası tahtında çıkarılacak tüzük, bu Tüzük Yetkisi Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak en geç 3 (üç) ay içerisinde çıkarılır.
Geçici Madde 4. Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce oluşturulan trust ve benzeri yasal
Bu Yasanın oluşumlar, bu Yasanın 8’inci maddesinin (3)’üncü fıkrasında bahsedilen sicile, bu
Yürürlüğe
Yasanın Geçici 3’üncü maddesi tahtında düzenlenen tüzüğün yürürlüğe girdiği tarihten
Girdiği Tarihten başlayarak en geç 6 (altı) ay içerisinde kaydolmak zorundadırlar.
Önce
51
Oluşturulan Trust ve Benzeri Yasal Oluşumlara İlişkin Kural
Geçici Madde 5. Bu Yasanın Geçici 4’üncü Maddesine aykırı davranarak kayıt yükümlülüğünü
Geçici 4’üncü yerine getirmeyen gerçek kişiler ve/veya tüzel kişiler ve/veya tüzel kişilerin yetkilileri
Maddeye İlişkin bir suç işlemiş olurlar ve mahkumiyetleri halinde 6,000.-Euro (Altı Bin Euro) karşılığı
Ceza
Türk Lirasına kadar para cezasına veya beş yıla kadar hapis cezasına veya her iki
cezaya birden çarptırılabilirler.
Yürürlükten Kaldırma 4/2008 73/2009
57. Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Yasası, bu Yasa altında yapılan ve/veya yapılmaya devam eden işlemlere halel gelmeksizin yürürlükten kalkar.
Ancak bu Yasa uyarınca yapılması öngörülen tüzükler yapılıncaya kadar, bu Yasa ile yürürlükten kaldırılan Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Yasası tahtında yapılan tebliğlerin bu Yasaya aykırı olmayan kuralları yürürlükte kalmaya devam eder.
Yürütme Yetkisi
58. Bu Yasayı, Dairenin bağlı bulunduğu Bakanlık yürütür.
Yürürlüğe Giriş 59. Bu Yasa, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer.
52