ORGANİK ÜRÜNLERİN ETİKETLENMESİ TÜZÜĞÜ
(26.04.2024 - R.G.86 - EK III - A.E. 356 Sayılı Tüzük)
ORGANİK TARIM YASASI
(20/2018 Sayılı Yasa)
Madde 40 Altında Yapılan Tüzük
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu Organik Tarım Yasasının 40’ıncı maddesinin
(2)’nci fıkrasının kendisine verdiği yetkiye dayanarak aşağıdaki Tüzüğü yapar:
Kısa İsim Tefsir
1. Bu Tüzük, Organik Ürünlerin Etiketlenmesi Tüzüğü olarak
isimlendirilir.
5/3/2020 R.G EKIII A.E 163
BİRİNCİ KISIM
Genel Kurallar
2. Bu Tüzükte metin başka türlü gerektirmedikçe;
“Bakanlık”, Tarım işleriyle görevli Bakanlığı anlatır.
“Dönüşümdeki Üretim Birimi”, Yasa’nın 13’üncü maddesinde belirtilen
ve yürürlükteki organik üretim gerekliliklerine uygun olarak yönetilen
üretim birimlerini anlatır. Bu aynı zamanda Yasa’nın 13’üncü maddesinde
belirtilen dönüşüm için arazi parselleri veya diğer varlıkları ile
oluşturulabileceğini anlatır.
“Etiketleme”, bir ürüne eşlik eden veya o ürüne atıfta bulunan herhangi
bir ambalaj, belge, bildirim, etiket, yüzük veya yaka üzerine yerleştirilen
herhangi bir kelime, ayrıntı, ticari marka, marka adı, piktogram veya
sembolü anlatır.
“Kod Numaraları”, bu Tüzüğe ekli Ek’1 de yer alan, ülke kodu, organik
üretimi gösteren “org” terimi ve Kontrol Kuruşlarına verilen kod
numarasından oluşan formatı anlatır.
“Kontrol Kuruluşu”, Yasa uyarınca çıkarılan tüzük kurallarına uygun
olarak organik üretim alanında kontrol ve sertifikasyon işlemlerini
gerçekleştirmek ve yürürlükteki ISO-IEC 17065/2012 standartlarına göre
akredite olmuş ve organik ürünün veya girdinin, üretiminden tüketiciye
ulaşıncaya kadar ki aşamalarını kontrol etmek üzere, Bakanlık tarafından
yetkilendirilmiş kamu veya özel kontrol kuruluşunu anlatır.
“Org”, Organik üretimi gösteren terimi anlatır.
“Organik Ürün Etiketi”, Organik ürün veya ambalajı üzerinde yer alan,
ürünü tanıtan veya içindekini belirten herhangi bir kelime, detay, ticari
marka, tescilli marka, paket üzerinde yer alan resim, sembol, doküman,
ilan, tabela veya tasma gibi her türlü yazılı ve basılı bilgi ve materyali
anlatır.
“Ulusal Organik Ürün Logosu”, Ulusal Organik Logo Tüzüğünde ekli EK
1’de tanımlanan basılı işareti anlatır.
20/2018
“Yasa”, Organik Tarım Yasasını anlatır.
1
https:// mevzuat.gov.ct.tr
Amaç Kapsam
3. Bu Tüzük, organik ürünlerin etiketlenmesine ilişkin kuralları düzenlemek amacıyla hazırlanmıştır.
Organik Üretime Atıfta Bulunan Terimlerin Kullanımı
4. Bu Tüzük, gıda, yem ve diğer organik ürünlerin etiketlenmesine ilişkin kuralların yanı sıra bitkisel üretimde kullanılan ürün ve maddelerin etiketlenmesiyle ilgili özel kuralları, zorunlu olarak belirtilmesi gereken bilgileri ve yapılacak kontrol ile kontrol kuruluşları için sağlanacak kod numaralarının formatını kapsar.
İKİNCİ KISIM
Organik Üretime Atıfta Bulunan Terimlerin Kullanımı
5. (1) Bu ürün, bu Tüzüğün amaçları doğrultusunda, organik üretimle ilgili terimlerin kullanımına ilişkin Tüzük’teki maddelerin belirtilen koşullara uygun olması halinde organik üretimle ilgili terimleri taşıyor olarak kabul edilir.
(2) Bu maddenin yukarıdaki (1)’inci fıkrada belirtilen terimler, Yasa’nın 4’üncü maddesinde belirtilen ürünler için, Yasa uyarınca çıkarılan tüzüklere uygun olmayan bir ürünün etiketinde, reklam malzemesinde veya ticari belgelerinde kullanılamaz.
Ayrıca, ticari markalarda veya şirket adlarında kullanılan terimler veya uygulamalar da dahil olmak üzere, bir ürünün veya içeriğinin Yasa uyarınca çıkarılan tüzüklere uygun olduğunu öne sürerek tüketiciyi veya kullanıcıyı yanlış yönlendirebilecek hiçbir terim etiketleme veya reklamda kullanılamaz.
(3) (A) Dönüşüm sürecinde üretilen ürünler, organik ürünler veya dönüşüm sürecindeki ürünler diye etiketlenemez veya o
şekilde reklamı yapılamaz.
Ancak, dönüşüm sürecinde üretilmiş bitki üretim materyalleri, bitkisel gıda ürünleri ve bitkisel yemler, yukarıdaki (1)’inci fıkrada belirtilen terimlerle birlikte “dönüşüm sürecinde” terimi veya buna karşılık gelen bir ifade kullanılarak
“dönüşüm sürecindeki ürün” olarak etiketlenebilir ve reklamı yapılabilir.
(a) Dönüşüm sürecinde üretilen bitki üretim materyali, en az 12 aylık bir dönüşüm süresine uyulması koşuluyla
dönüşüm sürecinde ürün olarak pazarlanabilir
(b) Bitkisel gıda ürünleri ve bitkisel yem ürünleri, ürünlerin sadece bir tarımsal bitki bileşeni içermesi ve hasattan önce en az 12 aylık bir dönüşüm süresine uyulması
koşuluyla dönüşüm sürecinde ürün olarak
pazarlanabilirler.
(B) Yukarıda belirtilen dönüşüm sürecindeki bitkisel ürünler için sağlanan bilgi şu şekilde olmalıdır:
(a) Ürünün satış açıklamasından daha belirgin olmayan bir renk, büyüklük ve yazı stili olmalı ve söz konusu bilgi aynı boyutta harflere sahip olmalı;
(b) Bu Tüzüğün 8’inci maddesinin (3) ‘üncü fıkrasında
belirtilen kontrol kuruluşunun kod numarası ile aynı
yerde olmalı.
https:// mevzuat.gov.ct.tr
(4) İşlenmiş gıdalarda yukarıdaki (1)’inci fıkrada belirtilen terimler kullanılabilir:
(A) Satış açıklamasında ve aşağıdaki koşullarda böyle bir listenin zorunlu olduğu içerik listesinde
(a) Organik Üretimde, Organik Tarımın Esasları ve
Uygulanmasına İlişkin Tüzük’te yer alan işlenmiş gıda,
bitkisel ve hayvansal üretim kontrolü ve
sertifikasyonuna ilişkin ayrıntılı belirtilen üretim
kurallarına uygunsa;
(b) Ürünün tarımsal bileşenlerinin ağırlıkça en az % 95’inin organik olması durumunda ve
(c) Aromalar söz konusu olduğunda, bunlar sadece doğal
aroma maddeleri ve doğal aroma müstahzarları için
kullanılır ve ilgili aromada aroma bileşenlerinin ve
aroma bileşenlerinin taşıyıcılarının tümü organik ise;
(B) Aşağıdakilerin olması koşuluyla sadece içerik listesinde:
(a) Ürünün tarımsal içeriklerinin ağırlıkça %95’inden
azının organik olması ve bu bileşenlerin Yasa ve bu
yasa uyarınca çıkarılan tüzüklerde belirtilen üretim
kurallarına uygun olması kaydıyla; ve
(b) İşlenmiş gıda, şarap için belirlenen organik olmayan tarımsal bileşenlerin sınırlı kullanımına ilişkin kurallar hariç olmak üzere, Organik Üretimde, Organik Tarımın
Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Tüzük’te yer alan
Bitkisel ve Hayvansal Üretim kontrolü ve
sertifikasyonuna ilişkin ayrıntılı kurallara uygun olması durumunda;
(C) Satış açıklamasında ve içerik listesinde aşağıdakilerin olması koşuluyla:
(a) Ana bileşen bir avcılık veya balıkçılı ürünüyse;
(b) Yukarıdaki (1)’inci fıkrada belirtilen terimin, satış açıklamasında organik olan ve ana bileşen olmayan
başka bir bileşenle açıkça ilişkili olması durumunda;
(c) Diğer tüm tarımsal içerik maddeleri organik ise ve
(d) İşlenmiş gıda, şarap için belirlenen organik olmayan tarımsal bileşenlerin sınırlı kullanımına ilişkin kurallar hariç olmak üzere, Organik Üretimde, Organik Tarımın
Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Tüzükte ayrıntılı
kuralları düzenleyen üretim kurallarına uygunsa;
Yukarıdaki (4)’üncü fıkranın (B) bendinde düzenlenen
içerik listesi, hangi bileşenlerin organik olduğunu
gösterecektir. Organik üretime yapılan atıflar, yalnızca organik olan içeriklerle ilgili olabilir.
(e) Bu maddenin (4)’üncü fıkransının (B) bendinde
düzenlenen içerik listesi, toplam tarımsal içerik
miktarına oranla organik içerik maddelerinin toplam
yüzdesini belirtmelidir.
(f) (1)’inci fıkrada belirtilen terimler, (4)’üncü fıkranın (B) bendinde düzenlenen içerik listesi bileşenler listesinde kullanıldığında ve (4)’üncü fıkranın (A) bendinde
düzenlenen içerik listesi atıfta bulunulan yüzde
https:// mevzuat.gov.ct.tr
göstergesi ve diğer göstergelerle aynı renk, aynı boyut
ve yazı stilinde görünecektir.
(5) İşlenmiş yem için, yukarıdaki (1)’inci fıkrada belirtilen terimler,
aşağıdakilerin sağlanması koşuluyla, satış açıklamasında ve içerik
listesinde kullanılabilir:
(A) İşlenmiş yem, alg ve su ürünleri hayvanlarının üretim
kurallarına ilişkin tüzükte ve Organik Üretimde, Organik
Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Tüzü’ğün
Dördüncü Bölümünde belirtilen üretim kurallarına uygundur;
(B) İşlenmiş yemde bulunan tarımsal kökenli bileşenlerin tümü
organiktir; ve
(C) Ürünün kuru maddesinin en az %95’i organiktir.
Bitkisel
6. Yasanın 12’nci maddesinde belirtilen kurallara bakılmaksızın, Organik
Üretimde
Üretimde, Organik Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Tüzük
Kullanılan
kuralları uyarınca yetkilendirilmiş bitki koruma ürünlerinde veya gübre,
Ürün ve
toprak düzenleyici veya besin maddesi olarak kullanılan ürün ve maddeler
Maddelerin
Yasa’nın ve ilgili tüzük uyarınca organik üretimde kullanılmasına izin
Etiketlenmesi.
verildiğine dair bir referans içerebilir.
Zorunlu Göstergeler
7. (1) Ürünler, bu Tüzüğün 5’inci maddesinin (3)’üncü fıkrasının (A) bendine göre dönüşüm sürecindeki ürünler olarak etiketlenen ürünler de dahil olmak üzere, bu Tüzüğün 5’inci maddesinin
(1)’inci fıkrasının bulunulan şartlara sahip olduğunda:
(A) Etikette, organik üretim logosu ile aynı görsel alanda, son üretim veya hazırlama işlemini gerçekleştiren müteşebbisin tabi olduğu kontrol kuruluşunun kod numarası da yer
alacaktır; ve
(B) Hazır ambalajlı gıda durumunda, bu Tüzüğün 5’inci
maddesinin (3)’üncü fıkrası ve 5’inci maddesinin (4)’üncü fıkrasında belirtilen durumlar dışında, Logo Tüzüğünde yer alan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Ulusal Ürün Logosu da ambalaj üzerinde yer alır ve
(2) Yasanın 21’inci maddesine göre Organik Üretim Logosu’nun kullanıldığı yerlerde, ürünün meydana geldiği tarımsal
hammaddelerin yetiştirildiği yerin göstergesi logo ile aynı görsel alanda yer alacaktır. Yukarıdaki (1)’inci fıkranın (A) bendinde belirtilen kod numarasının hemen altına yerleştirilecek ve uygun olduğu şekilde aşağıdaki şekillerden birini alacaktır:
(A) Tarımsal hammaddenin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde yetiştirildiği
(B) Tarımsal hammaddenin diğer ülkelerde yetiştirildiği (Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde üretilmeyen ürün)
(C) Tarımsal hammaddelerin bir kısmının Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde yetiştirildiği ve bir kısmının diğer ülkede yetiştirildiği (KKTC/KKTC’den Olmayan Tarım). Ürünü
oluşturan tarımsal hammaddelerin yetiştirildiği yerin
belirtilmesi için, dikkate alınmayan bileşenlerin toplam miktarının, tarımsal hammaddelerin ağırlıkça toplam
miktarının %5’ini geçmemesi koşuluyla, ağırlıkça küçük
https:// mevzuat.gov.ct.tr
Kontrol Organlarına Kod Numarasının Atanması
miktarlar dikkate alınmayabilir.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde / Kuzey Kıbrıs Türk
Cumhuriyeti’nden Olmayan tarım kelimeleri, ürünün adından daha belirgin bir renk, boyut ve yazı stilinde görünmeyecektir.
(3) Yukarıdaki (1)’inci ve (2)’nci fıkralarda belirtilen işaretler, kolayca görülebilecek ve açıkça okunabilir ve silinemez olacak şekilde göze çarpan bir yere işaretlenecektir.
5/3/2020 R.G EK III A.E 163
İKİNCİ BÖLÜM
BİRİNCİ KISIM
Kod Numaralarının Genel Biçimi
Yürürlükten Kaldırma Yürütme Yetkisi Yürürlüğe Giriş
8. (1) Kod Numarası “NCY” ile başlayacaktır. Kod numaralarının genel formatı bu Tüzüğe ekli Ek 1’de belirtilmiştir.
(2) Yasanın 20’nci maddesinin (1)’inci ve (2)’nci fıkraları ile Ulusal Organik ürün Logo Tüzüğü ile uyumlu olarak organik üretim metodu ile bağlantı sağlayan “ORG” terimini içerir.
(3) Yasanın 23’üncü maddesi kapsamında kendilerine verilen kontrol görevlerini yerine getiren Kontrol ve Sertifikasyon Kuruluşuna verilen ve Bakanlık tarafından belirlenecek en fazla üç rakamdan oluşan bir referans numarası içerir.
(4) Kontrol Organlarına atanan kod numaralarının formatı bu Tüzüğe ekli Ek I’de belirtilmiştir.
(5) Bakanlık, kod numaralarını internet ortamında yayınlamak da dahil olmak üzere uygun olan her türlü teknik yolla kamuoyunu bilgilendirir.
İKİNCİ KISIM
Son Kurallar
9. Bu Tüzük yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak Organik Ürünlerin Etiketlenmesi Tüzük altında yapılan işlemlere halel gelmeksizin yürürlükten kaldırılır.
10. Bu Tüzük, tarım işlerinden sorumlu Bakanlık tarafından yürütülür.
11. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihinden başlayarak yürürlüğe girer.
https:// mevzuat.gov.ct.tr
EK-I
Madde (5)
Kod Numaralarının Genel Formatı
1. Kod numaralarının genel formatı ABC-DEF-999 şeklindedir. Burada
(A) “ABC”, 8’inci maddenin (1)’nci fıkrasında belirtildiği üzere kontrollerin gerçekleştirildiği ülkenin kodu (NCY):
(B) “DEF”, 8’nci maddenin (2)’nci fıkrasında belirtildiği üzere Bakanlık tarafından belirlenecek olan organik üretim yöntemi ile ilişki kuran “ORG” gibi üç harfle ifade edilen bir terim:
(C) “999”, 8’nci maddenin (3)’üncü fıkrasında belirtildiği üzere Bakanlık tarafından Yasa’nın 22’nci ve 23’üncü maddelerinde belirtildiği üzere kendilerine verilen kontrol görevlerini yürüten Kontrol Makamlarına veya Kontrol Kurumlarına verecek, en fazla sayı ile belirtilen referans numarasıdır.
https:// mevzuat.gov.ct.tr