GÖTÜRÜ USULDE VERGİLENDİRME ESAS VE KISTASLARI TÜZÜĞÜ
[(25.2.1983 – R.G. 14 – EK III – A.E. 87 Sayılı Tüzüğün), (29.4.1983 – R.G. 29 – EK III – A.E.173), (15.3.1985 – R.G. 22 – EK III – A.E. 133), (7.4.1985 – R.G. 30 – EK III – Düzeltme), (4.4.1986 – R.G.
30 – EK III – A.E. 164), (26.9.1986 – R.G. 85 – EK III – A.E. 550), (31.12.1987 –R.G. 145 – EK III –
A.E. 771), (24.3.1989 – R.G. 33 – EK III – A.E. 124), (29.1.1991 – R.G. 13 –EK III – A.E. 38),
(13.2.1992 – R.G. 13 – EK III – A.E. 58), (27.12.1992 – R.G. 126 – EK III –A.E. 562), (22.2.1994 –
R.G. 20 – EK III – A.E. 99), (30.3.1995 – R.G. 48 – EK III – A.E. 245),(21.3.1996 – R.G. 38 – EK III –
A.E. 258), (14.3.1997 – R.G. 28 – EK III – A.E. 203), (24.4.1998 –R.G. 48 – EK III – A.E. 226),
(23.2.1999 – R.G. 17 – EK III – A.E. 63), (9.5.2000 – R.G. 55 – EK- III – A.E. 311), (12.3.2001 – R.G.
26 – EK III – A.E. 144), (1.3.2002 – R.G. 23 – EK III – A.E.110), (18.2.2003 – R.G. 13 – EK III – A.E.
75), (13.4.2004 – R.G. 51 – EK III – A.E. 204),(5.8.2005 – R.G. 132 – EK III – A.E. 440), (3.4.2006 –
R.G. 61 – EK III – A.E. 186), (10.5.2007 –R.G. 81 – EK III – A.E. 340), (25.3.2008 – R.G. 55 – EK III
– A.E. 226), (22.2.2010 – R.G. 32 –EK III – A.E. 119), (31.12.2010 – R.G. 220 – EK III – A.E. 785),
(29.1.2015 – R.G. 17 – EK III– A.E. 84), (25.2.2016 – R.G. 26 – EK III – A.E. 135), (21.2.2019 – R.G.
23 – EK III – A.E. 125), (3.01.2020 – R.G. 2 – EK III – A.E. 11), (31.12.2020 – R.G. 239 – EK III –
A.E. 1008), (31.12.2020 – R.G. 239 – EK III – A.E. 1008), (30.03.2022 – R.G. 63 – EK III – A.E.280),
(30.03.2023 – R.G.68 – EK III – A.E. 231), (25.04.2024 – R.G. 85 – EK III – A.E.347), (5.06.2025 –
R.G. 116 – EK III – A.E.446) ve (25.05.2026 – R.G.97 – EK III – A.E.457) Sayılı Tüzükler İle Birleştirilmiş Şekli]
GELİR VERGİSİ YASASI
(24/1982, 11/1985, 67/1987, 16/1989, 20/1990, 22/1991, 14/1992, 20/1992, 69/1993, 21/1995, 1/1997, 4/1998, 16/1998, 3/1999, 14/2001, 41/2002, 58/2003, 73/2003, 13/2005, 34/2005, 56/2006,15/2007, 53/2007, 67/2007, 3/2010, 39/2010, 45/2010, 33/2011, 53/2011, 50/2014 ve 14/2019 Sayılı Yasalar.)
Madde 49 uyarınca yapılan Tüzük
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu, Gelir Vergisi Yasası’nın 49’uncu. maddesinin verdiği yetkiyi kullanarak aşağıdaki Tüzüğü yapar.
Kısa İsim Amaç
1. Bu Tüzük, Götürü Usulde Vergilendirme Esas ve Kıstasları Tüzüğü olarak isimlendirilir.
Tefsir
2. Bu Tüzüğün amacı, Gelir Vergisi Yasası uyarınca vergiye bağlı olup kendi başına küçük bir işyeri çalıştıran, seyyar veya belli bir yerde küçük çapta perakente ticaretle veya tarımla uğraşan veya küçük çapta serbet meslek icra edenler ile kazançları 27/1977 sayılı Vergi Usul Yasası kurallarına göre kesin olarak saptanmasına olanak olmayan ve Götürü Usulde vergilendirilmeleri karara bağlanan gerçek kişilerin vergiye bağlı götürü safi kazançlarını bölge, iş kolları ve kategorilerine göre saptamak ve sınıflandırmaktır.
3. Bu Tüzükte, metin başka türlü gerektirmedikçe kullanılan kelime ve deyimler Gelir Vergisi Yasalarında verilen anlamı anlatır;
“Yasa” 24/1982 sayılı Gelir Vergisi Yasasını ve duruma göre 27/1977 sayılı Vergi Usul Yasası’nı anlatır;
“Müdür” Gelir ve Vergi Dairesi Müdürünü veya onun yetkilendireceği daire personelini anlatır;
“Daire” Gelir ve Vergi Dairesini veya onun herhangi bir Kaza Şubesini anlatır;
“Yükümlü” 27/1977 sayılı Vergi Usul Yasasındaki anlamı ve Yasa’nın
43. maddesinde belirtilen koşullara sahip gerçek kişileri anlatır;
Yükümlülerin
4. “Kent” Nüfusu beşbinin üzerinde olan ve belediye kuruluşuna sahip yerleşme birimini anlatır;
Yıllık Asgari
“Kasaba” Nüfusu beşbine kadar olan ve Belediye kuruluşuna sahip ve Azami yerleşme birimini anlatır;
Kazanç Miktarı
“Köy” Belediye kuruluşuna sahip olmayan toplu veya dağınık olarak ikamet edenlerin yerleşme birimini anlatır;
2.A.E. 84 /2015
“Serbest Meslek” Bir işverene bağlı olmaksızın ve sermayeden ziyade kişisel emek ile mesleki bilgiye, beceriye ve hizmete dayanan küçük çaptaki mesleği anlatır.
2.(1).A.E.135/2016
“Esnaf” Seyyar veya belli bir işyerinde küçük çapta mal, eşya veya emtia yapım veya bunların alım ve satımını perakente olarak yapanları anlatır;
Yükümlülerin sınıflandırılacakları grup ve kategorilerine istinaden takdir edilecek yıllık asgari ve azami safi kazanç miktarı bu Tüzüğe ekli Cetvel’de saptanmıştır. Bu miktarların saptanmasında Yasa’nın öngördüğü safi kazanç alt sınırı 280,000.-TL üst sınırı da 1,820,000.-TL olarak düzenlenmiştir.
2.(1).A.E.125/2019
2.(1).A.E.11/2020
2.(1).A.E.1008/2020
2(1).A.E.280/2022
2(1).A.E.231/2023
2(1).A.E.347/2024
2(1).A.E.446/2025
2(1).A.E.457/2026
Sınıflandırma ve
5. (a) Müdür, her vergilendirme dönemi için kendi veya
itiraz görevlendireceği bir Vergi memuru veya ilgili Kaza komisyonlarının Sorumlusunun başkanlığında ve en az iki vergi memurundan oluşumu oluşan Sınıflandırma Komisyonları kurar.
4.A.E.124 /1989
(b) Sınıflandırma Komisyonlarının vereceği kararlara karşı yapılacak itirazları incelemek ve karara bağlamak amacıyla Müdür, her yetkileri vergilendirme dönemi için kendi veya görevlendireceği bir vergi memuru başkanlığında ve en az iki vergi memurundan oluşan İtiraz Komisyonları kurar.
Komisyonların
4.A.E.124 /1989
Bu Komisyonda, Sınıflandırma Komisyonlarından ancak bir üye de bulunur.
(c) Gerekli görülecek durumlarda Komisyonların çalışmalarına yardımcı olmak veya bilgi almak amacıyla kamu ve yerel
kuruluşlardaki görevlilerden veya bölge muhtarlıklarındaki ilgililerden bazı kişiler belli bir süre için özel olarak görevlendirilebilirler.
6. (1) Sınıflandırma Komisyonları:
(a) Toplantıda hazır bulunan üyelerin oy çokluğu ile bu Tüzüğün 7. maddesinde belirtilen esaslar uyarınca Yasa’nın Götürü Usulde Vergilendirme koşullarına haiz olan ve
usulüne uygun olarak başvuruda bulunan yükümlüler esas
meslek veya iş kolları ile icra edildikleri bölgeler itibarıyle bu Tüzüğe ekli grup ve safi kazanç kategorilerine göre
sınıflandırır; ve bu kategorilerin alt ve üst sınırlarına bağlı kalmak suretiyle safi kazançı takdir ederek karar verir.
Sınıflandırma
3
esasları
Oyların eşitliği halinde başkanın ikinci bir oy hakkı olur
5.A.E.124 /1989
(b) Gerekli görülecek durumlarda, başvuruda bulunan
yükümlülerin meslekleri, gelirleri veya genel veya kişisel mali durumları ile ilgili beyanname, belge veya bilgilerin sunulmasını isteyebilir veya bunları dinlemek amacıyla
görüşmeye çağırabilir veya bunların işyerlerinde inceleme yapabilir. Bu konuda düzenlenecek beyanname örneği
Müdürün uygun göreceği bilgileri ihtiva eder.
5.A.E.124 /1989
3.A.E.245/1995 24/1982 11/1985 67/1987 16/1989 20/1990 22/1991 14/1992 20/1992 69/1993 5.A.E.124/1989
(c) Sınıflandırma işlemine karşı itirazda bulunan yükümlülerin itirazlarını incelemek üzere İtiraz Komisyonuna havale eder.
(2) İtiraz Komisyonları:
(a) Sınıflandırma Komisyonları kararlarına karşı itiraz eden yükümlülerin itirazlarını inceler ve oy çokluğu ile karara bağlar. Oyların eşitliği halinde Başkanın ikinci bir oy hakkı olur.
(b) İtirazın incelenmesinde bu Tüzüğün 7. maddesindeki esaslar çerçevesinde inceleme yapar.
(c) Vergi Usûl Yasası’ndaki itiraz ve incelemeye ilişkin yetkileri kullanılır
7 . Sınıflandırma Komisyonu tarafından Götürü Usülde Vergilendirilmeleri uygun bulunan yükümlülerin sınıflandırılmaları ile ilgili genel takdir esasları :
(a) Yükümlünün mesleğini fiilen ifa ettiği işyerinin veya gelir kaynağının elde edildiği bölgenin ekonomik potansiyeli ile mesleki becerisi ve personel istihdam durumu ;
(b) Başvuru konusu olan vergilendirme dönemindeki ortalama brüt hasılat miktarı ile ortalama safi kâr oranlarının uygulanması veya yükümlülerin genel mali durumları ile yaşantı giderleri;
(c) Yükümlünün esas mesleği veya esas gelir kaynağı ile ek gelirleri.
(d) Ek gelirin taşınır ve taşınmaz mal sermaye iratlarından oluşması halinde bu gelirin vergilendirilmesinde Gelir Vergisi Yasası’nın 31’inci maddesinin (6)’ncı fıkrası ile 32’nci maddesi’nin (6)’ncı ve (7)’nci fıkrasının ilgi kuralları uygulanır.
(e) Yasa’nın 50. maddesinde belirtilen taşınır veya taşınmaz mal sermaye iradları dışındaki faaliyetlerden dolayı ek gelir elde eden yükümlülerin bu ek gelirleri, esas gelirlerine ilişkin olarak Komisyonlarca takdir edilen safi kazanç miktarını aşmaması halinde, bu Tüzük kapsamında ve 8. madde kuralları uyarınca esas gelirlerine ilişkin safi kazanç miktarına eklenmek suretiyle vergilendirilebilir.
Sınıflandırma
8. 4
listeleri, tarhiyat ve Sınıflandırma Komisyonlarında görevli bulunan Dairenin ilgili Kaza Sorumlusu, sınıflandırılan yükümlülerin onaylanmış listelerini hazırlar.
tebliğler İsimleri bu listelerde bulunan yükümlülere, dahil edildikleri grup ve kategorileri ile bu Tüzüğe ekli Cetvelde saptanan ortalama safi kazanç ile taşınır veya taşınmaz sermaye iratları toplamından kişisel indirimler düşüldükten sonra hesaplanacak Gelir Vergisi miktarları ile ödeme şekli Dairenin uygun göreceği yazılı bir ihbarname ile tebliğ edilir.
Sınıflandırma
9. Yükümlülerin sınıflandırılmasında veya Yasa’nın öngördüğü kıstaslar veya cetvel dahilinde yapılacak safi kazanç değişiklikleri, ilgili vergilendirme değişiklik döneminin başlamasından önce Tüzük kapsamındaki yükümlülere 8.
tebliğleri madde kuralları uyarınca tebliğ edilir.
Götürü
vergilendirme 10. Yükümlünün 8. veya 9. maddeler uyarınca ödemekle yükümlü olacağı kapsamına dahil vergi bildirimine karşı ilgili Vergi Dairesine yazılı itirazda bulunmaması edilmenin veya veya ödemeyi kabul ettiğine dair beyanda bulunması halinde 9. maddede devamının belirtilen yeni herhangi bir değişikliğin meydana gelmesine kadar Götürü kesinleşmesi Vergilendirme kapsamına vergilendirilmesi veya devamı kesinleşir.
Mahsup ve
iadeler 11. (1) Götürü Vergilendirme kapsamında vergilendirilmeleri veya devamı kesinleşen yükümlüler içinde bulundukları vergilendirme dönemini izleyen yılda da ayni kapsamda vergilendirilmelerini istemeleri halinde 9. maddede belirtilen değişikliklerin tebliğine grup ve kadar, ilgili vergilendirme döneminde ödemekle yükümlü kategoriler ile oldukları aylık götürü vergi taksitlerine eşit bir miktarı yeni takdir edilen vergilendirme dönemindeki vergi yükümlülüklerine mahsuben ortalama aylık taksitler halinde ödemeye devam ederler.
6.A.E.124 /1989
Tüzükte saptanan
safi
kazanç (2) Bu Tüzük kapsamında vergilendirilen yükümlülerin, kazanç ve miktarlarının iratlarından Yasa’ya göre kesilmiş veya (1). fıkra uyarınca yeni geçerlilik durumu vergilendirme dönemine mahsuben ödenmiş vergiler, ilgili vergilendirme dönemini takip eden yılın vergi yükümlülüğüne mahsup edilir veya vergiye tabi geliri olmaması veya saptanacak vergi yükümlülüğünden fazla olması halinde aradaki fark Dairece iade edilir. Mahsup veya iadenin yapılması yükümlünün ilgili Vergi Dairesine başvurması ve gerekli belgelerin sunulması halinde yapılır.
Yürütme
12. Bu Tüzük Kuralları uyarınca sınıflandırılan yükümlülerin ekli Cetvelde saptanmış olan grup ve kategorileri ile bunlara takdir edilen veya değiştirilecek ortalama safi kazanç miktarları, sadece bu Tüzük amaçları bakımından geçerli olup bunun dışında kalanlara Yasa gereğince Daire tarafından yapılacak daha yüksek safi kazanç takdirlerinde dikkate alınmaz.
13. Bu Tüzüğü Maliye İşleri ile ilgili Bakanlık yürütür.
Yürürürlüğe
14. Bu Tüzük Resmî Gazete’de yayınlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe giriş girer ve 1983 vergilendirme döneminden itibaren Götürü Usülde Vergilendirilecek olan yükümlülere uygulanır.
(3.A.E.84/2015, 2.(2).A.E.135/2016, 2.(2).A.E.125/2019, 2.(2).A.E.11/2020, 2.(2).A.E.1008/2020,
2(2).A.E.280/2022, 2(2).A.E.231/2023, 2(2).A.E.347/2024, 2(2).A.E.446/2025, 2(2).A.E.457/2026)
CETVEL
Madde (4)
Götürü Usulde Gelir Vergisine bağlı yükümlülerin vergilendirilmesine ilişkin esas faaliyet bölgeleri ile esas gelir kaynaklarına göre takdir edilen safi kazanç kategorileri ve miktarları:
YILLIK SAFİ KAZANÇ KATEGORİLERİ
VE MİKTARLARI
GRUP I-
KENT VE KASABALARDA MÜNHASIRAN SERBEST MESLEK İLE ESNAFLIK YAPANLAR:
Safi Kazanç Kategorileri
Safi Kazanç Miktarları
ASGARİ (TL) AZAMİ (TL)
1-
1,680,001 1,820,000
2-
1,510,001 1,680,000
3-
1,370,001 1,510,000
4-
1,260,001 1,370,000
5-
1,180,001 1,260,000
6-
1,030,001 1,180,000
7-
890,001 1,030,000
8-
760,001 890,000
9-
560,001 760,000
10-
280,000 560,000
GRUP II-
KÖYLERDE MÜNHASIRAN SERBEST MESLEK İLE ESNAFLIK YAPANLAR:
Safi Kazanç Kategorileri
Safi Kazanç Miktarları
ASGARİ (TL) AZAMİ (TL)
1- 1,680,001 1,820,000
2- 1,510,001 1,680,000
3- 1,370,001 1,510,000
4- 1,260,001 1,370,000
5- 1,180,001 1,260,000
6- 1,030,001 1,180,000
7- 890,001 1,030,000
8- 760,001 890,000
9- 560,001 760,000
10- 280,000 560,000
GRUP III-
MÜNHASIRAN TARIMSAL FAALİYET YAPANLAR:
Safi Kazanç Kategorileri
Safi Kazanç Miktarları
ASGARİ (TL) AZAMİ (TL)
1-
1,680,001 1,820,000
2-
1,510,001 1,680,000
3-
1,370,001 1,510,000
4-
1,260,001 1,370,000
5-
1,180,001 1,260,000
6-
1,030,001 1,180,000
7-
890,001 1,030,000
8-
760,001 890,000
9-
560,001 760,000
10-
280,000 560,000
GÖTÜRÜ USULDE VERGİLENDİRME ESAS VE KISTASLARI (DEĞİŞİKLİK)
TÜZÜKLERİNDE YER ALAN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ MADDELERİ:
25.03.2008 – R.G. 55 – EK III – A.E. 226 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş Maddesi
Yürürlüğe 4. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve
Giriş
2007 vergilendirme döneminden itibaren götürü usulde ve vergilendirilecek olan
yükümlülere uygulanır.
22.02.2010 – R.G. 32 – EK III – A.E. 119 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş Maddesi:
Yürürlüğe 4. Bu Tüzük Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve
Giriş
2010 vergilendirme döneminden itibaren götürü usülde vergilendirilecek olan
yükümlülere uygulanır.
31.12.2010 – R.G. 220 – EK III – A.E. 785 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş
Maddesi:
Yürürlüğe 4. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve
Giriş
2011 vergilendirme döneminden itibaren götürü usulde vergilendirilecek olan
yükümlülere uygulanır.
29.01.2015 – R.G. 17 – EK III – A.E. 84 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş Maddesi:
Yürürlüğe 4. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve
Giriş
2015 vergilendirme döneminden itibaren götürü usulde vergilendirilecek olan
yükümlülere uygulanır.
25.02.2016 – R.G. 26 – EK III – A.E. 135 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş Maddesi:
Yürürlüğe 3. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve
Giriş
2016 vergilendirme döneminden itibaren götürü usulde vergilendirilecek olan
yükümlülere uygulanır.
21.02.2019 – R.G. 23 – EK III – A.E.125 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş Maddesi:
Yürürlüğe 3. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve
Giriş
2019 vergilendirme döneminden itibaren götürü usulde vergilendirilecek olan
yükümlülere uygulanır.
3.01.2020 – R.G. 2 – EK III – A.E.11 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş Maddesi:
Yürürlüğe 3. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve
Giriş
2020 vergilendirme döneminden itibaren götürü usulde vergilendirilecek olan
yükümlülere uygulanır.
31.12.2020 – R.G. 239 – EK III – A.E.1008 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş
Maddesi:
Yürürlüğe 3. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve
Giriş
2021 vergilendirme döneminden itibaren götürü usulde vergilendirilecek olan
yükümlülere uygulanır.
30.03.2022 – R.G. 63 – EK III – A.E.280 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş Maddesi:
Yürürlüğe 3. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve
Giriş
2022 vergilendirme döneminden itibaren götürü usulde vergilendirilecek olan
yükümlülere uygulanır.
30.03.2023 – R.G. 68 – EK III – A.E.231 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş Maddesi:
Yürürlüğe 3. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve
Giriş
2023 vergilendirme döneminden itibaren götürü usulde vergilendirilecek olan
yükümlülere uygulanır.
25.04.2024 – R.G. 85 – EK III – A.E.231 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş Maddesi:
Yürürlüğe Giriş
3. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve 2024 vergilendirme döneminden itibaren götürü usulde vergilendirilecek olan yükümlülere uygulanır.
5.06.2025 – R.G. 116 – EK III – A.E.446 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş Maddesi:
Yürürlüğe Giriş
3. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve 2025 vergilendirme döneminden itibaren götürü usulde vergilendirilecek olan yükümlülere uygulanır.
25.05.2026 – R.G.97 – EK III – A.E.457 Sayılı Değişiklik Tüzüğünün Yürürlüğe Giriş Maddesi:
Yürürlüğe Giriş
3. Bu Tüzük, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer ve 2026 vergilendirme döneminden itibaren götürü usulde vergilendirilecek olan yükümlülere uygulanır.