ÇIRAKLIK VE İŞLETMELERDE YAPILAN MESLEK EĞİTİMİNİN
DENETİM TÜZÜĞÜ
(13.4.1989 – R.G. 44 – EK III – A.E. 161 Sayılı Tüzük)
ÇIRAKLIK VE MESLEK EĞİTİMİ YASASI
(28/1988 Sayılı Yasa)
Madde 42 (2) ve 44 Altında Tüzük
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Milli Eğitim ve Kültür Bakanlığı Çıraklık ve Meslek Eğitimi Yasası’nın 42 (2) ve 44. maddelerinin kendisine verdiği yetkiye dayanarak aşağıdaki Tüzüğü yapar.
Kısa isim Tefsir
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
1. Bu Tüzük “Çıraklık ve İşletmelerde Yapılan Meslek Eğitiminin Denetim Tüzüğü” olarak adlandırılır.
2. Bu Tüzükte metin başka türlü gerektirmedikçe;
“Bakan”, “Bakanlık”, “Çırak”, “Öğrenci”, “Kalfa”, “Çıraklık ve Meslek
Eğitimi Kurulu”, “Usta”, “İşyeri”, “İşveren”, “İşletmelerde Meslek Eğitimi”, “Öğretici Usta”, bu Tüzüğün yapılmasına cevaz veren Yasadaki anlamları anlatır.
Amaç Kapsam
3. Bu Tüzüğün amacı, çırak ve kalfaların eğitimleri ile işletmelerde yapılan meslek eğitiminin denetlenmesine ilişkin esas ve usulleri düzenlemektir.
4. Bu Tüzük, Çıraklık Eğitimi, Kalfalık Eğitimi ve Meslek Kursları ile işletmelerde Meslek Eğitimi uygulamalarının yürütüldüğü kurum ve kuruluşları ile özel kurum ve kuruluşları kapsar.
Denetim
İKİNCİ BÖLÜM
Denetleme Esas ve Usulleri
5. (1) Bakanlığa bağlı eğitim kurumları dışında yapılan çıraklık, kalfalık ve meslek eğitimi kursları ile ilgili denetim; Bakanlık ilgili müfettişleri, Çalışma Dairesi ile Sosyal Sigortalar Dairesi Müfettişleri tarafından yapılır. Ancak, işletmelerde meslek eğitimi gören öğrencilerin eğitim denetimi sadece ilgili Bakanlık Müfettişlerince gerçekleştirilebilir.
Ayrıca Çıraklık ve Meslek Eğitimi Kurulu kendi bünyesinde en az üç kişiden oluşturacağı Denetleme Komisyonu ile her türlü denetimi yaptırabilir.
(2) Çalışma Dairesi ve Sosyal Sigortalar Dairesi Müfettişlerince yapılan denetimlerde;
(a) İşyerlerinde Çırak ve Kalfa olup olmadığı ve varsa Yasa Hükümlerine uygun olarak;
(i) Çıraklık sözleşmesinin yapılıp yapılmadığı ve bu sözleşme hükümlerine uyulup uyulmadığı,
(ii) Çırak ve öğrencilere sözleşmede belirtilen ücretin ödenip ödenmediği,
Denetleme
(iii) Çırak ve öğrenciler için işyerinde alınması gereken işçi komisyonunun sağlığı ve iş güvenliği tedbirlerinin alınıp alınmadığı, görevleri
(iv) Çırak ve öğrencilere Yasada belirtilen ücretli izinlerin verilip verilmediği,
(b) Kalfa ve usta olarak çalıştırılan kalfalık ve ustalık belgesine sahip olup olmadıkları ve ünvanlarına uygun olarak çalıştırılıp çalıştırılmadıkları,
(c) Çalıştırılanların iş kazaları ve meslek hastalıkları ile ilgili hususlardan korunup korunmadığı yönündeki hususları tetkik ederler,
(ç) Denetim sonucu tanzim edilecek raporların eğitime dönük bölümü Çıraklık ve Meslek Eğitimi Kuruluna gönderilir.
6. Denetleme Komisyonu:
(a) Eğitim için gerekli olan makine, takım, araç ve gereçlerin mevcudiyetini ve yeterliliğini,
(b) İş yerinde yapılan eğitimin eğitim ortamına uygunluğunu,
(c) Öğretici ustalar ile çırak ve kalfaların ortak ihtiyaçlarının
karşılanması için alınan tedbirleri, meslek disiplinini ve meslek ahlâkının tesiri amacıyla yapılan rehberlik faaliyetlerini,
(ç) Pratik eğitim derslerini yürütmekte olan öğretici ustaların teknik bilgi ve pedagojik formasyon bakımından yeterli olup olmadığını,
(d) Yasanın 10’uncu maddesi ile ilgili Tüzük hükümlerine uyulup uyulmadığını,
(e) Pratik eğitimin öğretim programlarına uygun olarak yapılıp yapılmadığını,
(f) Bir önceki denetimde tesbit edilen noksanlıkların giderilip giderilmediğini, denetler ve denetim sonundaki bulgularının hazırlayacağı bir rapor ile Çıraklık ve Meslek Eğitimi Kurulu Başkanına sunar.
Denetleme
7. Denetleme Komisyonu veya Müfettişlerce yapılan denetlemeler sonunda raporunda hazırlanan raporlarda; denetimi yapılan iş yerlerinde mevzuata göre tesbit belirtilecek hususlar edilen eksiklikler, uygun bulunmayan işlem ve hareketler, alınması gerekli görülen işlemler ve öneriler ile Yasaya göre suç sayılan hususlar belirtilir.
Düzenlenen raporlar Çıraklık ve Meslek Eğitimi Kurulu Başkanlığınca Bakanlığa sunulur. Bakanlıkça gerekli görülmesi halinde raporda belirtilen eksikliklerin tamamlanması ve tavsiyelerin yerine getirilmesi için raporun bir özeti iş yerine tebliğ edilir. İş yeri ilgilileri tebligatta belirtilen hususları tamamlamak zorundadırlar.
Denetleme
8. Kapsama alınan meslek dalında eğitim yaptırılan her iş yeri için bir dosya raporlarının tutulur. Bu dosyalarda denetleme raporları, bu konuda yapılan yarışmalar ve saklanması diğer belgeler saklanır.
Yürütme
9. Bu Tüzüğü Milli Eğitim ve Kültür Bakanlığı yürütür.
Yürürlük
10. Bu Tüzük, Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer.