Sayı: 555
HAL YASASI
9/2023 Sayılı Yasa
Madde 11 Tahtında Yapılan Tüzük
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu Hal Yasası’nın 11’inci maddesinin (6)’nci fıkrasının verdiği yetkiye dayanarak aşağıdaki Tüzüğü yapar:
Kısa İsim
- Bu Tüzük, Halde Satılan Malların Taşınmasına İlişkin Kurallar Tüzüğü olarak isimlendirilir.
BİRİNCİ KISIM
Genel Kurallar
Tefsir
- Bu Tüzükte metin başka türlü gerektirmedikçe:
“Ambalaj”, gıdanın bir kaba doğrudan temas edecek biçimde yerleştirilmesini veya kabın kendisini anlatır.
“Bakanlık”, Tarım işleri ile görevli Bakanlığı veya Ticaret Dairesinin bağlı olduğu Bakanlığı anlatır.
“Frigorifik araç” Malların nakliyesi sırasında dış ortam şartlarından etkilenmemeleri için, dış ortam sıcaklığına bağlı olarak soğutucu ve/veya ısıtıcı mekanik cihazlar takılmak suretiyle belirli sıcaklık ve nem koşullarını sağlayan yalıtımlı ekipmana sahip vasıtaları anlatır,
“Hal”, Devlete ait ve Devlet tarafından Yasanın 5’inci madde kuralları uyarınca Bakanlık tarafından kurulan Yasada yer alan asgari koşulları taşıyan projeler çerçevesinde malların ayrı ayrı veya birlikte toptan alım ve satımı ile kaydının yapıldığı yerleri anlatır.
“ISPM”, (International Standards for Phytosanitary Measures) Bitki Sağlığı Önlemlerine Yönelik Uluslararası Standartları anlatır.
“ISPM 15”, IPPC tarafından, bitki sağlığı önlemleri için belirlenen uluslararası standartlardan, uluslararası ticarete konu ahşap ambalaj malzemeleri hakkındaki düzenlemeyi, ISPM 15 işaretlemesi ise, ISPM 15 standardını sağladığını belirtmek amacıyla, uluslararası düzeyde tanınmış logo ile işaretlenmesini, anlatır.
“Mal”, ticarete konu sebze ve meyveleri anlatır. Ayrıca Yasanın 7’nci maddesinin (3)’üncü fıkrası uyarınca çıkarılacak tüzükte belirlenecek malları da kapsar.
“Soğuk zincir”, Ek-1’de yer alan malların üretim yerinden itibaren soğutularak muhafaza sıcaklığına ulaştırılması ve bu sıcaklığın nihai tüketiciye ulaşana kadar geçen tüm aşamalarda muhafaza edilmesini,
“Taşımacılık Hizmeti”, bir ürünün veya malın, hale getirilmesi için tüccar veya üretici örgütü tarafından araç ve hamaliye giderlerinin üstlenilmesi suretiyle verilen hizmeti anlatır.
1723
9/2023
"Tenteli Araç", taşıma esnasında malları dış etkenlerden koruma avantajına sahip olan ve malları güvenli, sağlıklı bir şekilde taşınmasını sağlamak için üzeri tamamen kapalı veya branda ile örtülü aracı anlatır.
"Yasa", Hal Yasa'sını anlatır.
Amaç
- Bu Tüzüğün amacı, halde satılan malların taşınmasına ilişkin usul ve esaslarının belirlenmesidir.
Kapsam
- Bu Tüzük, halde satılacak malların taşınması esnasında uyulması gereken genel kuralları, malların taşınacağı iş araçlarında uyulacak şart ve koşulları, taşımacının yükümlülükleri ve malların taşınacağı araçların takibi ile ilgili kuralları kapsar.
Malların Taşınması Esnasında Uyulması Gereken Genel Kurallar 20/2015
- (1) Halde satışa sunulacak malların taşınacağı iş araçları bu tüzükte belirlenen şart ve koşullara uygun olmak zorundadır. (2) Taşıma esnasında kullanılacak ambalaj malzemeleri "Türk Gıda Kodeksi Gıda İle Temas Eden Plastik Madde ve Malzemeler Tebliği" ne uygun olmalıdır. (3) İthal edilen malın taşınması esnasında kullanılan her türlü ahşap ambalaj malzemesi Bitki Sağlığı Yasası uyarınca ISPM-15 standartının işaretini taşımalıdır. (4) Bitki Sağlığı Yasası ve yasa uyarınca çıkarılacak tüzüklerde belirlenen zararlı organizmalarla bulaşık mallar hususunda Bitki Sağlığı Yasası kuralları uygulanır. (5) Organik Tarım ürünlerinin taşınması ile ilgili, Organik Tarım Yasası ve yasa uyarınca çıkarılan tüzük kuralları uygulanır.
Taşımacının Yükümlülükleri
- (1) Taşımacılık hizmetini gerçekleştiren kişiler, taşıma işlemi esnasında düzenlenecek denetimlerde, her türlü belge ve bilgiyi denetim görevlilerine sunmakla mükelleftir. (2) Araç içerisinde malların taşındığı yer temiz ve hijyenik olmalıdır ve düzenli olarak dezenfekte edilmelidir. (3) Taşımacı, araç içerisindeki malları bozulma, kokuşma ve bulaşmadan korunacak şekilde muhafaza edilmesini sağlamak zorundadır. (4) Taşımacı, farklı malların aynı araçlarla taşınması esnasında malların birbirine zarar vermelerini önlemek için her türlü tedbiri almakla yükümlüdür.
1724
Malların Taşınacağı İş Araçlarında Uyulacak Şart Ve Koşullar
- (1) Yurt dışından ithal edilen ve bu Tüzüğe bağlı Ek-1’de yer alan mallar soğuk zincirle, palet kullanımına uygun frigorifik araçlarla taşınmak zorundadır.
(2) Bu Tüzüğe bağlı Ek-1’de yer almayıp yurt dışından soğuk zincirle ithal edilen mallarında hale giriş noktasına kadar soğuk zincir şartlarına uygun olarak taşımacılığının yapılması zorunludur.
(3) Bu Tüzüğe bağlı Ek-1 dışında kalan malların taşınmasında kapalı veya tenteli taşıma araçları kullanılmak zorundadır.
(4) Frigorifik araçlarla yapılacak taşımada kullanılan araç ve ekipmanlar aşağıda belirtilen şartları sağlar:
A) Yalıtımlı ekipmanın iç ve dış yüzeyinde herhangi bir yıpranma, delinme veya çatlak bulunmaz. Kapıları kapatıldığı zaman yalıtımlı ekipman içine herhangi bir ışık sızıntısı olmaz.
B) Yalıtımlı ekipmanın iç sıcaklığını 0- 15 °C arasında tutabilecek mekanik cihazlar bulunur. Sıcaklık değerlerinde +2 °C tolerans uygulanır.
C) Yalıtımlı ekipmanda sıcaklık takip cihazı bulunur.
Malların Taşınacağı İş Araçlarının Kayıtları
- (1) Malların taşınacağı iş araçlarının takiplerinin yapılabilmesi için Hal Kayıt Sisteminde ve Tarım işleri ile görevli Bakanlıkta yer alan kayıt sisteminde istenilen bilgilerin doğru ve zamanında girilmesi zorunludur.
(2) İthal ve ihraç edilen malların taşıma hizmeti gerçekleştirilmeden önce hal kayıt sistemine, üretici tarla/bahçesinden alınan malların ise taşımacılık hizmeti gerçekleşmeden önce Tarım işleri ile görevli Bakanlıkta yer alan kayıt sistemine, hale girişte ise hal kayıt sistemine gerekli tüm bilgilerle kayıt olması zorunludur.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Son Kurallar
Yürütme Yetkisi 9. Bu Tüzük Bakanlık tarafından yürütülür.
Yürürlüğe Giriş 10. Bu Tüzük Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak 2 yıl sonra yürürlüğe girer.
1725
EK - 1 SOĞUK ZİNCİRE TABİ İTHAL ÜRÜNLER LİSTESİ
1- AHUDUDU (FRANBUAZ) 2- ANANAS 3- ALTIN ÇİLEK 4- BLACKBERRY 5- BLUEBERRY 6- BÖĞÜRTLEN 7- BRÜKSEL LAHANASI 8- FRENK ÜZÜMÜ 9- KİRAZ 10- KİVİ 11- MANGO 12- MANGOSTAN 13- PAPAYA 14- STARFRUIT 15- VİŞNE