Y.T.No:18/1/2022) Cumhuriyet Meclisi İçtüzüğünün 85’inci maddesi gereğince Resmi Gazete’de yayımlamak suretiyle halkın bilgisine sunar, gerçek ve tüzel kişilerin, doğrudan doğruya Yasa Tasarısının içeriği ile ilgili olmak koşuluyla, görüş ve önerilerini, Tasarının Resmi Gazete’de yayımlanmasını izleyen yirmi gün içinde Meclis Başkanlığına yazılı olarak sunabileceklerini duyurur.

254

GÜMRÜK VE İSTİHSAL (DEĞİŞİKLİK) YASA TASARISI

GENEL GEREKÇE

Gümrük Otomasyon Projesi çerçevesinde Gümrük Bilgi Sistemi'nin yakın bir gelecekte uygulamaya konacak olması nedeniyle, elektronik gümrük uygulamalarına yasal dayanak sağlanması, ayrıca Dünya Gümrük Örgütü'nün oluşturmuş olduğu modern gümrük uygulamalarını Avrupa Birliği uyum çalışmaları da göz önünde bulundurularak mevcut Yasa yapısı bozulmadan uygulamaya konması maksadıyla Gümrük ve İstihsal (Değişiklik) Yasa Tasarısı hazırlanmıştır.

MADDE GEREKÇELERİ

Madde 1. Yasa'nın Kısa İsimi düzenlenmiştir.

Madde 2. Esas Yasanın 2'nci maddesi değiştirilmiştir.

Madde 3. Esas Yasa'nın 10'uncu maddesinden hemen sonra yeni 10A maddesi eklenmek suretiyle Serbest Bölgeler ve Gümrük Gözetimi konusu düzenlenmiştir.

Madde 4. Esas Yasa, 22'nci maddesinden hemen sonra yeni 22A, 22B, 22C, 22D, 22E, 22F, 22G, 22H, 22I, 22J, 22K ve 22L maddeleri eklenmek suretiyle sırasıyla; Giriş Özet Beyanının Verilmesi, Risk Analizi, Giriş Özet Beyanında Değişiklik Yapılması ve Giriş Özet Beyanının İptali, Bir Deniz veya Hava Aracının Varış Bildirimi, Gümrük Gözetimi, Eşyanın Gümrüge Sunulması, Geçici Depolanan Eşya, Geçici Depolama Beyanı, Geçici Depolama Beyanında Değişiklik Yapılması ve Geçici Depolama Beyanının İptali, Eşyanın Geçici Depolanması ile İlgili Koşullar ve Sorumluluklar, Geçici Depolama Yeri İşletme İzni ve Geçici depolamanın Sona Ermesi konuları düzenlenmiştir.

Madde 5. Esas Yasa, 23'üncü maddesinden hemen sonra yeni 23A, 23B, 23C, 23D, 23E, 23F, 23G, 23H 23I ve 23J maddeleri eklenmek suretiyle sırasıyla; Eşyanın Gümrük Beyanı ve Serbest Dolaşımda Bulunan Eşyanın Gümrük Gözetimi, Standard Gümrük Beyannamesinin İçeriği, Destekleyici Belgeler, Basitleştirilmiş Beyanname, Tamamlayıcı Beyan, Gümrük Beyannamesinin Verilmesi, Gümrük Beyannamesinin Eşyanın Gümrüge Sunulmasından Önce Verilmesi, Gümrük Beyannamesinin Tescili, Gümrük Beyannamesinde Değişiklik Yapılması ve Gümrük Beyannamesinin İptali konuları düzenlenmiştir.

Madde 6. Esas Yasa, 31'inci maddesinden hemen sonra yeni 31A, 31B, 31C ve 31D

255

maddeleri eklenmek suretiyle sırasıyla; Hariçte İşleme Rejiminin Kapsamı, Bedelsiz Tamir Edilmiş Eşya, Standart Değişim Sistemi ve İkame Ürünlerin Önceden İthalatı konuları düzenlenmiştir.

Madde 7. Esas Yasa, 33'üncü maddesinden hemen sonra yeni 33A maddesi eklenmek suretiyle, Transit konusu düzenlenmiştir.

Madde 8. Esas Yasa, 34'üncü maddesinden hemen sonra yeni 34A, 34B, 34C, 34D, 34E 34F ve 34G maddeleri eklenmek suretiyle sırasıyla; Geçici İthalat Rejiminin Kapsamı, Eşyanın Geçici İthalat Rejiminde Kalabileceği Süre, Kısmi Muafiyet Suretiyle Geçici İthalat Rejiminde İthalat Vergilerinin Hesaplanması, Nihai Kullanım Rejimi, Verimlilik Oranı, Dahilde İşleme Rejiminin Kapsamı ve Geçici Olarak Yeniden İhracat konuları düzenlenmiştir.

Madde 9. Esas Yasa, 40'ıncı maddesinden hemen sonra yeni 40A, 40B, 40C, 40D, 40E, 40F, 40G ve 40H maddeleri eklenmek suretiyle sırasıyla; Çıkış Öncesi Beyanın Verilmesi, Risk Analizi, Gümrük Gözetimi ve Çıkış İşlemleri, Serbest Dolaşımda Bulunan Eşyanın İhracı, Serbest Dolaşımda Bulunmayan Eşyanın Yeniden İhracatı, Çıkış Özet Beyanının Verilmesi, Çıkış Özet Beyanında Değişiklik Yapılması ve Çıkış Özet Beyanının İptali, Yeniden İhracat Bildirimi Verilmesi, Yeniden İhracat Bildiriminde Değişiklik Yapılması ve Yeniden İhracat Bildiriminin İptali ve Geçici Olarak İhraç Edilen Serbest Dolaşımda Bulunan Eşya İçin İhracat Vergilerinden Muafiyet konuları düzenlenmiştir.

Madde 10. Esas Yasa, 59'uncu maddesinden hemen sonra yeni 59A, 59B, 59C, 59D, 59E 59F, 59G, 59H, 59I, 59J, 59K, 59L, 59M, 59N ve 59O maddeleri eklenmek suretiyle sırasıyla; Bilgi Değişimi ve Depolaması Araçları ile Gerekli Veriler, Kayıt, Bilgi Paylaşımı ve Verilerin Korunması, Gümrük İdareleri ve Ekonomik Operatörler Arasında Diğer Bilgilerin Değişimi, Gümrük İdareleri Tarafından Bilgi Verilmesi, Gümrük İdarelerine Bilgi Verilmesi, Elektronik Sistemler, Bağlayıcı Bilgilerle İlgili Kararlar, Bağlayıcı Bilgiye İlişkin Kararların Uygulanması, Gümrük Tarifesi, Eşyanın Sınıflandırılması, Eşyanın Tercihli Olmayan Menşeinin Kapsamı, Menşe Kazanımı, Menşe İspatı ve Eşyanın Tercihli Menşei konuları düzenlenmiştir.

Madde 11. Esas Yasa, 71'inci maddesinden hemen sonra yeni 71A, 71B, 71C, 71D ve 71E maddeleri eklenmek suretiyle sırasıyla; Depolama Rejimlerinin Kapsamı, Depolama Rejimine İlişkin Süreler, Gümrük Antrepolarında Depolama, İşleme ve İzin veya Rejim Hak Sahibinin Sorumlulukları konuları düzenlenmiştir.

256

Madde 12. Esas Yasa, 78'inci maddesinin (1)'inci fikrası kaldırılmak ve yerine yeni (1)'inci fikra konmak suretiyle, Antrepoya Konmuş Mallar Üzerinden Alınacak Gümrük ve İstihsal Vergileri ve Oranları düzenlenmiştir.

Madde 13. Esas Yasa, 158'inci maddesinden hemen sonra yeni 158A maddesi eklenmek suretiyle, Döviz Kurları düzenlenmiştir.

Madde 14. Esas Yasa, 178'inci maddesinden hemen sonra yeni 178A, 178B, 178C, 178D, 178E, 178F, 178G, 178H, 178I ve 178J maddeleri eklenmek suretiyle sırasıyla; Teminata İlişkin Genel Kurallar, Zorunlu Teminat, İhtiyari Teminat, Kabul Edilebilecek Teminatlar, Teminat Seçimi, Gecikme Zammı ve Faizi, Kefil, Kapsamlı Teminat, Ek Teminat Verilmesi veya Teminatın Değiştirilmesi ve Teminatın Çözülmesi konuları düzenlenmiştir.

Madde 15. Esas Yasa, 179'uncu maddesinden hemen sonra yeni 179A, 179B ve 179C maddeleri eklenmek suretiyle sırasıyla; Risk Yönetimi ve Gümrük Kontrolü, Kurumlar Arası İşbirliği ve Sonradan Kontrol konuları düzenlenmiştir.

Madde 16. Esas Yasa, 196'ncı maddesinden hemen sonra yeni geçici 1'inci ve 2'nci maddeler eklenmek suretiyle sırasıyla, Elektronik Veri İşleme Tekniklerinin Askıya Alınma Koşulları ve Elektronik Veri İşleme Teknikleri ile Kağıt Ortamın Birlikte Kullanılması düzenlenmiştir.

Madde 17. Yasanın yürürlüğe girişi düzenlenmiştir.

257

GÜMRÜK VE İSTİHSAL (DEĞİŞİKLİK) YASA TASARISI

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar:

Kısa İsim	1. Bu Yasa, Gümrük ve İstihsal (Değişiklik) Yasa Tasarısı olarak isimlendirilir ve aşağıda “Esas Yasa” olarak anılan Gümrük ve İstihsal Yasası ile birlikte okunur.
37/1983
38/1988
16/1991
48/1991
16/1992
29/1995
14/2006
35/2011

Esas Yasanın 2’nci Maddesinin Değiştirilmesi

2. (1)

(A) Esas Yasa, 2’nci maddesinin (1)’inci fıkrasında yer alan “Devlet antreposu” tefsirinden hemen sonra aşağıdaki yeni “Ekonomik operatör” tefsiri eklenmek suretiyle değiştirilir:

“Ekonomik Operatör; işi gereği gümrük mevzuatı kapsamına giren faaliyetlerde bulunan kişiyi anlatır.”

(B) Esas Yasa, 2’nci maddesinin (1)’inci fıkrasında yer alan “Erzak ve levazımat” tefsirinden hemen sonra aşağıdaki yeni “Eşdeğer eşya” tefsiri eklenmek suretiyle değiştirilir:

“Eşdeğer eşya; özel bir rejime tabi tutulan eşya yerine depolanan, kullanılan veya işlem gören serbest dolaşımda bulunan eşyayı anlatır.”

(C) Esas Yasa, 2’nci maddesinin (1)’inci fıkrasında yer alan “Gemiyi yükleme” tefsirinden hemen sonra sırasıyla aşağıdaki yeni “Gümrük Bölgesi”, “Gümrük gözetimi”, “Gümrük idareleri”, “Gümrük idaresi”, “Gümrük vergileri”, “Gümrük rejimi” ve “Gümrük vergisi” tefsirleri eklenmek suretiyle değiştirilir:

“Gümrük Bölgesi”, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti topraklarını, kara sularını ve hava sahasını anlatır.

“Gümrük gözetimi”, Gümrük mevzuatına ve gerektiğinde diğer mevzuata uyulmasını sağlamak üzere gümrük idareleri tarafından genel olarak uygulanan işlem ve tedbirleri anlatır.

“Gümrük idareleri”, Gümrük ve Rüsumat Dairesi Şube Amirliklerini anlatır.

“Gümrük idaresi”, Gümrük ve Rüsumat Dairesi müdürlüğünü anlatır.

“Gümrük rejimi”, Serbest dolaşımla giriş rejimini, Özel rejimleri ve İhracat rejimini anlatır.

“Gümrük vergileri”, İlgili mevzuat uyarınca eşyaya uygulanan ithalat vergilerinin veya ihracat vergilerinin tümünü anlatır.

“Gümrük vergisi”, Gümrük Vergileri Tarife Yasası’na ekli II’nci Cetvelde belirtilen malların

258

karşısındaki sütunlarda gösterilen vergilerin Advalorem, Spesifik veya bileşik oranlarını anlatır.

(D) Esas Yasa, 2’nci maddesinin (1)’inci fıkrasında yer alan “Hava gemisi” tefsirinden hemen sonra yeni “İhracat vergileri” tefsiri eklenmek suretiyle değiştirilir: “ihracat vergileri”, Eşyanın ihracında ödenecek gümrük vergisi, vergi, resim, harç, fon ve mali yükleri anlatır.

(E) Esas Yasa, 2’nci maddesinin (1)’inci fıkrasında yer alan “İthal” tefsirinden hemen sonra yeni “İthalat vergileri” tefsiri eklenmek suretiyle değiştirilir: “İthalat vergileri”, Eşyanın ithalinde ödenecek gümrük vergisi, vergi, resim, harç, fon ve mali yükleri anlatır.

(F) Esas Yasa, 2’nci maddesinin (1)’inci fıkrasında yer alan “Kaptan Pilot” tefsirinden hemen sonra yeni “Karar” tefsiri eklenmek suretiyle değiştirilir: “Karar”, Gümrük idaresinin, gümrük mevzuatı ile ilgili olarak belirli bir konuda ilgili kişi veya kişiler üzerinde hukuki sonuç doğuran tasarrufunu anlatır.

(G) Esas Yasa, 2’nci maddesinin (1)’inci fıkrasında yer alan “Müdür” tefsirinden hemen sonra yeni “Özel rejim” tefsiri eklenmek suretiyle değiştirilir: “Özel rejim”, Transit, Gümrük antrepo ve serbest bölgeleri kapsayan depolama, Geçici ithalat ve nihai kullanımı kapsayan özel kullanım ve dahilde ve hariçte işlemeyi kapsayan işleme rejimlerini anlatır.

(H) Esas Yasa, 2’nci maddesinin (1)’inci fıkrasında yer alan “Vergi iadesine bağlı mallar” tefsirinden hemen sonra aşağıdaki yeni “Vergi yükümlülüğü”, “Vergi yükümlüsü” ve “Verimlilik oranı” tefsiri eklenmek suretiyle değiştirilir: “Vergi yükümlülüğü”, Gümrük vergilerini ödeme yükümlülüğünü anlatır. “Vergi yükümlüsü”, Vergi yükümlülüğünü yerine getirmekle sorumlu olan kişiyi anlatır.” “Verimlilik oranı”, Bir işleme rejimine tabi tutulan belirli miktardaki eşyanın işlenmesi sonucunda elde edilen işlem görmüş ürünlerin miktarı veya yüzde oranını anlatır.

(2) Esas Yasa, 2’nci maddesinin (2)’nci fıkrası kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni (2)’nci fıkra eklenmek suretiyle değiştirilir. “(2) Bu Yasa amaçları açısından, gün olarak belirtilen zamanların hesaplanmasında olayın yer aldığı gün hesaplanmaz.”

259

Esas Yasaya Yeni 10A Maddesini n Eklenmesi

3. Esas Yasa, 10'uncu maddesinden hemen sonra aşağıdaki yeni 10A maddesi eklenmek suretiyle değiştirilir:

"Serbest Bölgeler ve Gümrük Gözetimi 26/1983 41/1988 37/1996 37/2002 28/2011

10 A. (1) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Gümrük Bölgesi'nin belirli bölümleri, sınırları ile giriş ve çıkış noktaları da belirlenmek suretiyle Serbest Liman ve Bölge Yasası'nda yer alan tanıma uygun şekilde serbest liman ve bölgeleri kurulabilir. (2) Serbest bölgelerin etrafı çevrilidir. Serbest bölgelerin sınırları ile giriş ve çıkış noktaları gümrük gözetimine tabidir. (3) Serbest bölgeye giriş veya serbest bölgeden çıkış yapan kişiler ile eşya ve taşıma araçları gümrük kontrolüne tabi tutulur. (4) Gümrük idareleri, serbest bölgeye giren, kalan veya buradan çıkan eşyayı muayene edebilir. (5) Gümrük idaresi tarafından eşyanın niteliği ile gümrük gözetimi veya emniyet ve güvenlik gereklilikleri dikkate alınarak gümrük gözetimi altındaki eşyaya uygulanacak işlemlere yasaklama veya sınırlama getirilebilir."

Esas Yasaya Yeni 22A, 22B, 22C, 22D, 22E, 22F, 22G, 22H, 22I, 22J, 22K ve 22L Maddelerinin Eklenmesi

4. Esas Yasa, 22'nci maddesinden hemen sonra sırasıyla aşağıdaki yeni 22A, 22B, 22C, 22D, 22E, 22F, 22G, 22H, 22I, 22J, 22K ve 22L maddeleri eklenmek suretiyle değiştirilir:

"Giriş Özet Beyanının Verilmesi

22 A. (1) Gümrük Bölgesi'ne getirilen eşya için giriş özet beyanı verilir. Ancak, giriş özet beyanı, Gümrük Bölgesi'nin kara suları veya hava sahasından Gümrük Bölgesi içinde durmaksızın geçen taşıma araçları ve bunlarla taşınan eşya için ve eşyanın cinsi, taşıma şeklinden kaynaklanan haklı gerekçeler ve uluslararası anlaşmalar dikkate alınarak usul ve esasları tüzükle belirlenen özel durumlarda aranmaz. (2) Giriş özet beyanı, eşya Gümrük Bölgesi'ne getirilmeden önce belirlenen süreler içinde giriş gümrük idaresine verilir. Giriş gümrük idaresine gerekli bilgilerin derhal iletilebildiği veya elektronik ortamda erişiminin sağlandığı hallerde, giriş özet beyanının giriş gümrük idaresinden başka bir gümrük idaresine verilmesine izin verilebilir. Giriş özet beyanının

260

verilme süreleri ile giriş gümrük idaresinden başka bir gümrük idaresine verilmesine ilişkin usul ve esaslar tüzükle belirlenir.

(3) Giriş özet beyanı taşıyıcı tarafından verilir. Giriş özet beyanı, taşıyıcı yerine;

(A) İthalatçı veya alıcı veya taşıyıcının adına veya hesabına hareket ettiği, diğer bir kişi, (B) Eşyayı giriş gümrük idaresine sunabilen veya sunulmasını sağlayan kişi,

tarafından da verilebilir. Diğer kişiler tarafından giriş özet beyanı verilmesi taşıyıcının yükümlülüklerini ortadan kaldırmaz.

(4) Giriş özet beyanı, emniyet ve güvenlik amaçlı risk analizi için gerekli bilgileri kapsar. (5) Yukarıdaki (4)'üncü fıkrada belirtilen bilgiler, yukarıdaki (3)'üncü fıkrada belirtilen kişilerden temin edilemediği özel durumlarda, bu bilgileri sağlama hakkına sahip diğer kişilerden istenebilir. Bu fıkrada geçen özel durumlar ve diğer kişiler ile ilgili usul ve esaslar tüzükle belirlenir. (6) Gümrük idaresi, liman, taşıma veya ticari bilgi sistemlerinin giriş özet beyanının verilmesi için kullanılmasını, bu tür sistemlerin giriş özet beyanı için gerekli bilgileri içermesi ve bu bilgilerin, eşyanın Gümrük Bölgesi'ne getirilmesinden önce usul ve esasları tüzükle belirlenen bir süre içinde erişilebilir olması koşuluyla kabul edebilir. (7) Giriş özet beyanı için gerekli bilgilere ekonomik operatörün bilgisayar sisteminden erişilebilmesi halinde, gümrük idaresi, giriş özet beyanı yerine bir bildirimde bulunulmasını kabul edebilir.

Risk Analizi

22 B. Gümrük idaresi, usul ve esasları tüzükle belirlenen süre içinde, öncelikli olarak emniyet ve güvenlik amacıyla, bu Yasanın 22A maddesinin (1)'inci fıkrasında belirtilen giriş özet beyanı veya bu Yasanın 22A maddenin (7)'nci fıkrasında belirtilen bilgileri esas alarak risk analizini yapar ve risk analizindeki sonuçlara dayanarak gerekli önlemleri alır.

Giriş Özet Beyanında Değişiklik Yapılması ve Giriş Özet Beyanının İptali

22 C. (1) Başvuru üzerine, giriş özet beyanının verilmesinden sonra bir veya daha fazla bilginin değiştirilmesine gümrük idareleri tarafından izin verilebilir. Ancak;

(A) Giriş özet beyanı veren kişiye eşyanın muayene edileceğinin bildirilmesinden, (B) Bir veya daha fazla bilginin yanlış

261

olduğunun tespit edilmesinden,

(C) Eşyanın gümrüge sunulmasından, sonra giriş özet beyanında değişiklik yapılmasına izin verilmez.

(2) Giriş özet beyanı verilen eşya Gümrük Bölgesi’ne getirilmediğinde, gümrük idareleri giriş özet beyanını beyan sahibinin başvurusu üzerine veya verildiği tarihten itibaren iki yüz gün içinde işlem görmemesi halinde iptal eder.

Bir Deniz veya Hava Aracının Varış Bildirimi 22 D.

(1) Gümrük Bölgesi’ne giriş yapan bir deniz veya hava aracının işleticisi, taşıma aracının varışı üzerine giriş gümrük idaresine bildirimde bulunur. Deniz veya hava aracının varışına ilişkin bilgiye gümrük idareleri tarafından erişilebilmesi halinde, gümrük idaresi bu bildirimi istemeyebilir.

(2) Gümrük idaresi taşıma aracının varış bildirimi için liman veya havalimanı sistemlerinin veya diğer bilgi sistemlerinin kullanımını kabul edebilir.

(3) Deniz veya hava aracının Gümrük Bölgesi’nde birden fazla liman veya havalimanına uğrayacak olması durumunda varış bildirimi verilmesine ilişkin usul ve esaslar tüzükle belirlenir.

Gümrük Gözetimi 22 E.

(1) Gümrük Bölgesi’ne getirilen eşya, Gümrük Bölgesi’ne girişinden itibaren gümrük gözetimine tabidir ve gümrük kontrolüne tabi tutulabilir. Ayrıca bu eşya, gerektiğinde; kamu ahlakı, kamu düzeni veya güvenliği, insan, hayvan veya bitki hayatı ve sağlığı ile çevrenin, sanatsal, tarihi veya arkeolojik değeri olan ulusal hazinelerin, sınai veya ticari mülklerin korunmasına yönelik önlemler, balıkçılığa dair önlemler ve ticaret politikası önlemleri ile uyuşturucu prekürsörlerine, fikri ve sınai mülkiyet haklarını ihlal eden eşyaya ve nakit paraya ilişkin kontroller de dahil olmak üzere, yasaklama ve kısıtlamalara tabi tutulur. Bu eşya, gümrük statüsünün belirlenmesi için gerekli olduğu sürece gümrük gözetiminde kalır ve gümrük idarelerinin izni olmaksızın gümrük gözetiminden çıkartılamaz.

(2) Bu Yasanın 34D maddesi kuralları saklı kalmak üzere, gümrük statüsü tespit edildikten sonra serbest dolaşımda bulunan eşya gümrük gözetimine tabi tutulmaz. Serbest dolaşımda bulunmayan eşya ise gümrük statüsü değişene veya Gümrük Bölgesi’nden çıkarılınca veya imha edilinceye kadar gümrük gözetiminde kalır.

262

(3) Gümrük gözetimindeki eşyanın hak sahibi, gümrük idarelerinin izniyle, özellikle eşyanın tarife sınıflandırmasını, gümrük kıymetini veya gümrük statüsünü belirlemek amacıyla her zaman eşyayı inceleyebilir veya eşyadan numune alabilir.

Eşyanın Gümrüge Sunulması

22 F.

(1) Gümrük Bölgesi'ne getirilen eşya;

(A) Eşyayı Gümrük Bölgesi'ne getiren, (B) Eşyayı Gümrük Bölgesi'ne getiren kişinin adına veya hesabına hareket eden, (C) Eşyanın Gümrük Bölgesi'ne getirilmesinden sonra taşıma sorumluluğunu üstlenen, kişilerden biri tarafından gecikmeksizin gümrük idarelerine veya serbest bölgede veya gümrükçe belirlenen veya uygun görülen herhangi bir yerde gümrüge sunulur.

(2) Gümrük Bölgesi'ne deniz veya hava yoluyla getirilen ve taşıma aracında bulunan eşya, yalnızca boşaltılacağı veya aktarılacağı yerdeki liman veya havalimanında gümrüge sunulur. Ancak, eşyanın boşaltılmasını veya yüklenmesini sağlamak için taşıma aracından indirilen ve geri yüklenen diğer eşya, o limanda veya havalimanında gümrüge sunulmaz.

(3) Yukarıdaki (1)'inci fıkrada belirtilen kişilerin yükümlülükleri saklı kalmak kaydıyla;

(A) Eşyayı gecikmeksizin bir gümrük rejimine tabi tutacak olan, (B) Depolama tesisi işletme izni olan veya serbest bölgede faaliyette bulunan, kişilerden biri tarafından da eşya gümrüge sunulabilir.

(4) Eşyayı sunan kişi, giriş özet beyanı aranmayan durumlar hariç, giriş özet beyanı veya geçici depolama beyanı ile eşyayı ilişkilendirir.

(5) Giriş özet beyanı aranmayan durumlar hariç, gümrüge sunulan serbest dolaşımda bulunmayan eşya için giriş özet beyanı verilmemişse, bu Yasanın 22A maddesinde belirtilen kişilerden biri gecikmeksizin giriş özet beyanı veya bunun yerine bir gümrük beyannamesi veya geçici depolama beyanı verir.

(6) Gümrük idarelerinin gözetim ve kontrolüne ilişkin kurallar saklı kalmak kaydıyla mektuplar, posta kartları, basılı materyal ve bunların elektronik ortamdaki eşdeğerleri gibi ekonomik açıdan önem arz etmeyen eşya, yolcu beraberi eşya, sınır bölgeleri arasında veya boru hatlarıyla veya kablolarla taşınan eşyanın gümrüge

263

sunulmasına ilişkin özel kurallar getirmeye Gümrük İdaresi yetkilidir.

(7) Gümrüğe sunulan eşya gümrük idaresinin izni olmadan gümrüğe sunulduğu yerden başka yere götürülemez.

Geçici Depolanan Eşya

22 G. (1) Serbest dolaşımda bulunmayan eşya, gümrüğe sunulduğu andan itibaren geçici depolanan eşya statüsündedir.

(2) Yolcu beraberinde getirilip yolcu eşyasının depolanmasına mahsus yerlere konulan eşya geçici depolanan eşya statüsündedir.

Geçici Depolama Beyanı

22 H. (1) Gümrüğe sunulacak serbest dolaşımda bulunmayan eşyaya geçici depolamayla ilgili kuralların uygulanması için gerekli olan tüm bilgileri içeren bir geçici depolama beyanı verilir.

(2) Mevzuatın veya gümrük kontrolünün gerektirdiği hallerde, geçici depolanan eşyayla ilgili belgeler gümrük idarelerine verilir.

(3) Geçici depolama beyanı bu Yasanın 22F maddesinin (1)'inci veya (3)'üncü fıkralarında belirtilen kişilerden biri tarafından, en geç eşyanın gümrüğe sunulduğu anda verilir.

(4) Geçici depolama beyanı, giriş özet beyanının aranmadığı durumlar hariç, gümrüğe sunulan eşya için verilen giriş özet beyanıyla ilişkilendirilir. Ancak, eşyanın hali hazırda geçici depolama yerinde olduğu veya bir gümrük rejimine tabi tutulduğu ve Gümrük Bölgesi'ni terk etmemiş olduğu hallerde bu ilişkilendirme yapılmaz.

(5) Geçici depolama beyanı;

(A) Geçici depolama beyanı için gerekli ilave bilgileri de içeren bir giriş özet beyanı ile ilişkilendirme yoluyla veya,

(B) Geçici depolama beyanı bilgilerini de içeren ve bir giriş özet beyanı ile ilişkilendirilen manifesto veya başka bir taşıma belgesi ile, de yapılabilir.

Geçici Depolama Beyanında Değişiklik Yapılması ve Geçici Depolama Beyanının İptali

22 I. (1) Başka bir eşyanın beyanı sonucunu doğrumaması kaydıyla, beyan sahibinin talebi üzerine geçici depolama beyanında yer alan bir veya daha fazla bilginin değiştirilmesine gümrük idarelerine izin verilir. Ancak;

(A) Beyan sahibine eşyanın muayene edileceğinin bildirilmesinden,

264

(B) Bilgilerin yanlış olduğunun tespit edilmesinden, sonra beyanda değişiklik yapılmasına izin verilmez.

(2) Geçici depolama beyanı verilmiş eşya gümrüğe sunulmadığında gümrük idareleri, geçici depolama beyanını beyan sahibinin başvurusu üzerine veya verildiği tarihten itibaren otuz gün içinde işlem görmemesi halinde iptal eder.

Eşyanın Geçici Depolanma sı ile İlgili Koşullar ve Sorumluluk lar

22 J.

(1) Geçici depolanan eşya, bu Yasanın 22K maddesine göre sadece geçici depolama yerlerinde veya haklı sebeplerin bulunduğu durumlarda gümrük idareleri tarafından belirlenen yerler veya usul ve esasları tüzükle belirlenen koşullar dahilinde uygun görülen diğer yerlerde depolanır.

(2) Geçici depolanan eşya, görünüş veya teknik özellikleri değiştirilmeksizin, sadece aynı durumda muhafazalarını sağlamaya yönelik elleçlemeye tabi tutulabilir.

Ancak, gümrük gözetimindeki eşyanın hak sahibi, gümrük idarelerinin izniyle, özellikle; eşyanın tarife sınıflandırmasını, gümrük kıymetini veya gümrük statüsünü belirlemek amacıyla her zaman eşyayı inceleyebilir veya eşyadan numune alabilir.

(3) Geçici depolama yeri işletme izni sahibi veya eşyanın gümrük idaresi tarafından belirlenen veya uygun görülen diğer yerlerde depolanması halinde eşyayı depolayan kişi;

(A) Geçici depolanan eşyanın gümrük gözetiminden çıkmamasını sağlamaktan,

(B) Eşyanın geçici depolanmasından doğan yükümlülükleri yerine getirmekten, sorumludur.

(4) Herhangi bir sebeple, eşya geçici depolama yerinde muhafaza edilemediğinde gümrük idaresi; eşyanın imhası, tasfiyesi veya terk edilmesi için geçikmeksizin gerekli bütün önlemleri alır. İmha masrafları işletme izni sahibi tarafından karşılanır.

(5) Parlayıcı ve patlayıcı veya bir arada bulundukları eşya için tehlikeli olan veya korunmaları özel düzenek ve yapı gerektiren eşya, ancak bu niteliklerine uygun geçici depolama yerlerine konabilir.

Geçici Depolama

22 K.

(1) Geçici depolama yeri işletmek için gümrük idaresinden izin alınması gerekir. Gümrük

265

Yeri İşletme İzni

idareleri tarafından işletilen geçici depolama yerleri için izin gerekmez. Geçici depolama yerinin işletilmesine ilişkin şartlar izinde belirtilir.

(2) Yukarıdaki (1)'inci fıkrada belirtilen izin;

(A) Gümrük Bölgesi'nde yerleşik olan, (B) Faaliyetlerin usulüne uygun olarak yürütülmesi için gerekli güvenceyi sağlayan, (C) Bu Yasanın 178A maddesine göre teminat veren, kişilere verilir.

(3) Kapsamlı teminat verildiğinde, bu teminata ilişkin koşulların yerine getirilip getirilmediği izlenir. (4) Yukarıdaki (1)'inci fıkrada belirtilen izin, geçici depolama yeri açılmasına ilişkin olarak göz önünde bulundurulan ekonomik gerekliliklerle, gümrük idaresine getireceği yükler dikkate alınarak gümrük gözetiminin sağlanabildiği durumlarda verilir. (5) İzin sahibi geçici depolama yeri kayıtlarını gümrük idareleri tarafından uygun görülen şekilde tutar. Kayıtlar, gümrük idarelerinin geçici depolama yerinin faaliyetlerini denetlemesini, depolanan eşyanın belirlenmesini, gümrük statüsünü ve hareketini izlemeyi sağlayacak bilgi ve ayrıntıları içerir. (6) Geçici depolama yeri işletme izni verilmesi için gerekli usul ve esaslar tüzükle belirlenir.

Geçici Depolaman nın Sona Ermesi

22 L. (1) Geçici depolanan serbest dolaşımda bulunmayan eşyanın bir gümrük rejimine tabi tutulması veya yeniden ihraç edilmesine ilişkin işlemler eşyanın gümrüge sunulduğu tarihten itibaren doksan gün içinde tamamlanır. (2) Gümrük idaresi makul gerekçelerle yukarıdaki (1)'inci fıkrada belirtilen süreden daha kısa bir süre saptayabilir veya bu sürenin uzatılmasına izin verebilir."

Esas Yasaya Yeni 23A, 23B, 23C, 23D, 23E, 23F, 23G, 23H, 23I ve 23J Maddele rinin Eklenmesi

5. Esas Yasa, 23'üncü maddesinden hemen sonra sırasıyla aşağıdaki yeni 23A, 23B, 23C, 23D, 23E, 23F, 23G, 23H, 23I ve 23J maddeleri eklenmek suretiyle değiştirilir:

"Eşyanın Gümrük Beyanı ve

23 A. (1) Serbest bölge rejimi hariç olmak üzere, bir gümrük rejimine tabi tutulmak istenen eşya için rejime uygun şekilde gümrük idarelerine

266

Serbest Dolaşımda Bulunan Eşyanın Gümrük Gözetimi

gümrük beyannamesi verilir.

(2) Gümrük beyannamesi, bu Yasanın 59A maddenin (3)'üncü fıkrasında belirtilen durumlar dışında, usul ve esasları tüzükle belirlenen özel durumlarda elektronik veri işleme teknikleri dışındaki yollarla verilebilir.

(3) İhracat, transit veya hariçte işleme rejimleri kapsamında beyan edilen serbest dolaşımda bulunan eşya, gümrük beyannamesinin tescilinden itibaren Gümrük Bölgesi'nden çıkıncaya veya gümrüğe terk veya imha edilinceye veya gümrük beyannamesi iptal edilinceye kadar gümrük gözetimindedir.

Standart Gümrük Beyanname sinin İçeriği

23 B. Standart gümrük beyannamesi, eşyanın beyan edildiği gümrük rejimine ilişkin kuralların uygulanması için gerekli tüm bilgileri içerir.

Destekleyici i Belgeler

23 C. (1) Eşyanın beyan edildiği gümrük rejimine ilişkin kuralların uygulanması için gerekli olan destekleyici belgeler gümrük beyannamesi verildiği anda beyan sahibince hazır bulundurulur.

(2) Mevzuatın veya gümrük kontrolünün gerektirdiği durumlarda, destekleyici belgeler gümrük idaresine verilir.

(3) Usul ve esasları tüzükle belirlenen durumlarda, gümrük idaresi tarafından izin verilmiş olması kaydıyla ekonomik operatörler destekleyici belgeleri düzenleyebilirler.

Basitleştirilmiş Beyanname

23 D. (1) Gümrük idaresi, eşyanın bu Yasanın 23B maddesi uyarınca beyannamede bulunması gereken bilgilerden veya bu Yasanın 23C maddesinde yer alan destekleyici belgelerden bazılarının istenmediği basitleştirilmiş beyan ile bir gümrük rejimine tabi tutulmasını kabul edebilir.

(2) Yukarıdaki (1)'inci fıkrada yer alan basitleştirilmiş beyanın kullanımına izin verilmesine ilişkin usul ve esaslar tüzükle belirlenir.

Tamamlayıcı Beyan

23 E. (1) Bu Yasanın 23D maddesinde belirtilen basitleştirilmiş beyanda bulunulduğunda beyan sahibi, tüzükle belirlenen süre içinde gümrük idaresine ilgili gümrük rejimi için gerekli olan bilgileri içeren tamamlayıcı beyanda bulunur.

(2) Bu Yasanın 23D maddesinde belirtilen basitleştirilmiş beyanda bulunulması halinde, destekleyici belgeler beyan sahibince tüzükle

267

belirlenen süre içerisinde temin edilir ve hazır bulundurulur.

(3) Tamamlayıcı beyan; genel, dönemsel veya özet niteliğinde olabilir.

(4) Tüzükle belirlenen özel durumlarda tamamlayıcı beyan aranmaz.

(5) Gümrük idaresi;

(A) Basitleştirilmiş beyan konusu eşyanın kıymet ve miktarının, tüzükle belirlenen değerin altında olması,

(B) Basitleştirilmiş beyanın ilgili gümrük rejimi için gerekli tüm bilgileri içermesi, koşullarının tamamının karşılanması kaydıyla tamamlayıcı beyanı aramayabilir.

(6) Bu Yasanın 23D maddesinde belirtilen basitleştirilmiş beyan ile tamamlayıcı beyan birlikte tek bir beyan sayılır. Tamamlayıcı beyan, bu Yasanın 23D maddesinde belirtilen basitleştirilmiş beyanın bu Yasanın 23H maddesine göre tescil edildiği tarihten itibaren hüküm ifade eder.

(7) Tamamlayıcı beyan, ilk beyannamenin verildiği gümrük idaresine verilir.

Gümrük Beyannamesinin Verilmesi

23 F. (1) Bu Yasanın 23E maddesinin (1)'inci fıkrası kuralı saklı kalmak üzere; Gümrük beyannamesi, eşyanın beyan edildiği gümrük rejimine ilişkin kuralların uygulanması için gerekli bilgi ve belgeleri yetkili gümrük idarelerine verme yetkisine sahip olan veya verilmesini sağlayabilen kişiler tarafından verilebilir. Bu kişi aynı zamanda eşyayı gümrük idaresine sunan veya sunulmasını sağlayan kişi olmalıdır. Ancak, bir beyanın tescilinin belirli bir kişi için özel yükümlülükler getirmesi halinde, bu beyanın söz konusu kişi veya temsilcisi tarafından yapılması gerekir.

(2) Beyan sahibi Gümrük Bölgesi'nde yerleşik olmalıdır. Ancak;

(A) Transit veya geçici ithalat beyannamesi verenlerin,

(B) Gümrük idareleri tarafından kabul edilmesi şartıyla, nihai kullanım veya dahilde işleme de dahil olmak üzere arızi olarak beyanname verenlerin,

(C) Mütekabiliyet şartıyla, Gümrük Bölgesi'ne sınırlı bulunan bir ülkede yerleşik olan ve eşyayı bu ülkeye açılan sınır gümrük idaresine sunan kişilerin,

Gümrük Bölgesi'nde yerleşik olma zorunluluğu

268

yoktur.

(3) Beyannamenin imzalanması zorunludur.

Gümrük Beyannamesinin Eşyanın Gümrüge Sunulmasından Önce Verilmesi

23 G. (1) Gümrük beyannamesi eşyanın gümrüge sunulmasından önce verilebilir. Beyannamenin verilmesinden itibaren otuz gün içinde eşyanın gümrüge sunulmaması durumunda gümrük beyannamesi verilmemiş sayılır.

(2) Yukarıdaki (1)'inci fıkra uyarınca verilen beyanname, bu beyanname kapsamındaki eşya gümrüge sunulduğunda bu Yasanın 23H maddesinin (1)'inci fıkrası kurallarına göre tescil edilir.

Gümrük Beyannamesinin Tescili

23 H. (1) Öngörülen koşulları taşıyan beyannameler, kapsadığı eşyanın gümrüge sunulmuş olması halinde tescil edilir. Tescil işlemi, beyana ilişkin bilgilerin gümrük bilgisayar sistemine girilerek sistem tarafından tescil tarihi ve sayısı verilmesini ifade eder.

(2) Aksi belirtilmedikçe, beyan edilen gümrük rejimine ilişkin tüm kuralların uygulanmasında ve diğer tüm ithalat veya ihracat işlemlerinde esas alınacak tarih, beyannamenin tescil edildiği tarihtir.

Gümrük Beyannamesinde Değişiklik Yapılması

23 I. (1) Beyanda yer alan bir veya daha fazla bilginin, beyannamenin tescilinden sonra beyan sahibi tarafından değiştirilmesine, beyan sahibinin başvurusu üzerine başka bir eşyanın beyanı sonucunu doğrumaması kaydıyla gümrük idareleri tarafından izin verilir.

(2) Gümrük idareleri tarafından;

(A) Beyan sahibine eşyanın muayene edileceğinin bildirilmesinden,

(B) Beyandaki bilgilerin yanlış olduğunun tespit edilmesinden,

(C) Eşyanın serbest bırakılmasından, sonra beyanda değişiklik yapılmasına izin verilmez.

(3) Cezai hükümler saklı kalmak kaydıyla, beyanname tescil tarihinden itibaren üç yıllık süre içinde beyan sahibinin başvurusu üzerine, ilgili gümrük rejimine ilişkin yükümlülüklerin yerine getirilebilmesi için eşyanın serbest bırakılmasından sonra beyannamede değişiklik yapılmasına izin verilebilir. Bu süreyi uzatmaya gümrük idaresi yetkilidir.

Gümrük idareleri tarafından, beyan sahibinin

269

Beyanname sinin Iptali

talebi üzerine eşyanın gecikmeksizin başka bir gümrük rejimine tabi tutulması gerektiğinin veya beyan edildiği rejime tabi tutulmasının özel nedenlerle artık mümkün olmadığının anlaşılması halinde, tescil edilmiş beyanname iptal edilir. Ancak, gümrük idareleri tarafından beyan sahibine eşyanın muayene edileceğinin bildirilmiş olduğu hallerde, beyannamenin iptaline ilişkin başvuru, muayene işlemi tamamlanmadan kabul edilmez.

(2) Usul ve esasları tüzükle belirlenen haller dışında, eşyanın serbest bırakılmasından sonra gümrük beyannamesi iptal edilmez.

(3) Beyannamenin iptali, yürürlükteki cezai hükümlerin uygulanmasına engel oluşturmaz.”

Esas Yasaya, Yeni 31A, 31B, 31C ve 31D Maddelerinin Eklenmesi

6. Esas Yasa, 31’inci maddesinden hemen sonra sırasıyla aşağıdaki yeni 31A, 31B, 31C ve 31D maddeleri eklenmek suretiyle değiştirilir:

“Hariçte İşleme Rejiminin Kapsamı

31 A. (1) Hariçte işleme rejimi kapsamında serbest dolaşımda bulunan eşya, işleme faaliyetlerine tabi tutulmak üzere Gümrük Bölgesi’nden geçici olarak ihraç edilebilir. Bu eşyadan elde edilen işlem görmüş ürünler, izin sahibinin veya izin koşullarının yerine getirilmiş ve izin sahibinin onayının alınmış olması kaydıyla Gümrük Bölgesi’nde yerleşik başka bir kişinin başvurusu üzerine ithalat vergilerinden tam veya kısmi muafiyet suretiyle yeniden serbest dolaşımla giriş rejimine tabi tutulabilir.

(2) Hariçte işleme rejimi;

(A) İhracı, ithalat vergilerinin geri verilmesi kaldırılmasına yol açan,

(B) Tamir edilmesi gerekliliği haricinde ihraçından önce, nihai kullanımı nedeniyle vergi muafiyeti veya indirimli oranda ithalat vergileri uygulanmak suretiyle serbest dolaşımla giren ve henüz nihai kullanım amacı gerçekleşmemiş olan,

(C) İhracı, ihracat vergileri iadesini gerektiren,

(D) İhracı nedeniyle tarım politikası çerçevesinde vergi iadesi dışında bir mali avantaj sağlanan,

serbest dolaşımda bulunan eşyaya uygulanmaz.

(3) Gümrük idaresi, geçici olarak ihraç edilen eşyanın işlem görmüş ürün olarak Gümrük Bölgesi’ne yeniden ithal edilmesi ve ithalat

270

vergilerinden tam veya kısmi muafiyetten yararlanmak amacıyla serbest dolaşma giriş rejimine tabi tutulması için gereken süreyi belirler. Bu süre, izin sahibinin haklı gerekçelere dayanan başvurusu üzerine uzatılabilir.

Bedelsiz Tamir Edilmiş Eşya

31 B. Tamir amacıyla geçici ihraç edilen eşya, tamiratın garanti nedeniyle sözleşmeye bağlı olarak veya yasal bir yükümlülüğe dayanarak veya bir imalat veya ürün hatası nedeniyle, bedelsiz yapıldığının kanıtlanması halinde, serbest dolaşma ithalat vergilerinden tam muaf olarak girer. Ancak, bu eşyanın serbest dolaşma ilk girişi sırasında ayıplı olduğunun dikkate alınarak işlem yapılmış olması halinde bu kural uygulanmaz.

Standart Değişim Sistemi

31 C. (1) Standart değişim sistemi kapsamında, ikame ürün olarak adlandırılan ithal eşyası, bu maddenin (2)'nci, (3)'üncü, (4)'üncü ve (5)'inci fıkra kurallarına göre işlem görmüş ürün yerine geçebilir.

(2) Tarım politikasına veya tarım ürünlerinin işlenmesi sonucu elde edilen ve özel düzenlemelere tabi eşya dışında kalan serbest dolaşımda bulunan ayıplı eşyanın tamirinin söz konusu olduğu hallerde, gümrük idaresi başvuru üzerine standart değişim sisteminin uygulanmasına izin verir.

(3) İkame ürünlerin, tamire konu olan ayıplı eşya ile aynı sekizli tarife pozisyonunda sınıflandırılması, aynı ticari nitelikte olması ve aynı teknik özelliklere sahip olması gerekir.

(4) Ayıplı eşyanın ihracattan önce kullanılmış olması halinde, ikame ürünlerin de kullanılmış olmaları gerekir. Ancak, ikame ürünün satış sözleşmesindeki garanti kuralları uyarınca veya yasal bir yükümlülük veya bir imalat veya ürün hatası nedeniyle bedelsiz olarak verilmesi halinde kullanılmış eşya yerine yeni eşya getirilebilir.

(5) İşlem görmüş ürünlere uygulanacak kurallar ikame ürünlere de uygulanır.

İkame Ürünlerin Önceden İthalatı

31 D. (1) İlgili kişinin başvurusu üzerine ve gümrük idaresi tarafından belirlenen koşulların karşılanması kaydıyla ikame ürünlerin ayıplı eşya ihraç edilmeden önce ithal edilmesine izin verilir. İkame ürünün önceden ithalatı durumunda, aşağıdaki (2)'nci fıkra kurallarına göre ayıplı eşyanın ihraç edilmemesine karşılık olarak ithalat vergileri kadar teminat alınır.

271

(2) Ayıplı eşya, ikame ürünlerin serbest dolaşımı giriş beyannamesinin tescil tarihinden itibaren iki aylık süre içerisinde ihraç edilir.

(3) Ayıplı eşyanın yukarıdaki (2)'nci fıkrada belirtilen süre içerisinde ihraç edilemeyeceği istisnai durumlarda, bu süre gümrük idaresi tarafından, izin sahibinin haklı gerekçelere dayanan başvurusu üzerine uzatılabilir.”

Esas Yasaya Yeni 33A Maddesinin Eklenmesi

7. Esas Yasa, 33'üncü maddesinden hemen sonra aşağıdaki yeni 33A maddesi eklenmek suretiyle değiştirilir:

“Transit 33 A. (1) Transit rejimi, serbest dolaşımda bulunmayan eşyanın;

(A) İthalat vergilerine,

(b) Gümrük Bölgesi’ne giriş veya Gümrük Bölgesi’nden çıkışını yasaklayanlar hariç olmak üzere ticaret politikası önlemlerine, tabi tutulmaksızın Gümrük Bölgesi içindeki bir yerden diğer bir yere taşınmasında uygulanır.

(2) Usul ve esasları tüzükle belirlenen hallerde serbest dolaşımda bulunan eşya transit rejimine tabi tutulur.

(3) Müdür; kamu düzeni, kamu güvenliği, insan, hayvan ve bitki sağlık ve hayatlarının korunması, çevrenin korunması, yeraltı ve yerüstü doğal kaynakların korunması, sanatsal, tarihi veya arkeolojik değeri olan ulusal hazinelerin korunması, fikri ve sınai mülkiyet haklarının korunması gerekçeleri ile gerek üzerlerinde gerek iç ve dış ambalajlarında üretildiği ülkeden başka bir ülke ürünü olduğunu gösteren veya böyle bir izlenim uyandıran isim veya simgeler taşıyan, transit rejimi kapsamında taşınan eşyanın gümrük muayenesine tabi tutulması, teminat alınması, eşyanın memur eşliğinde sevki veya diğer önlemler alınması hususlarında düzenleme yapmaya yetkilidir.”

Esas Yasaya Yeni 34A, 34B, 34C, 34D, 34E, 34F ve 34G Maddelerinin Eklenmesi

8. Esas Yasa, 34'üncü maddesinden hemen sonra sırasıyla aşağıdaki yeni 34A, 34B, 34C, 34D, 34E, 34F ve 34G maddeleri eklenmek suretiyle değiştirilir:

“Geçici İthalat Rejiminin Kapsamı

34 A. (1) Geçici ithalat rejimi kapsamında yeniden ihraç edilecek serbest dolaşımda bulunmayan eşya, Gümrük Bölgesi’ne giriş veya Gümrük Bölgesi’nden çıkışını yasaklayanlar haricinde

272

ticaret politikası önlemlerine tabi tutulmaksızın ithalat vergilerinden tamamen veya kısmen muaf olarak Gümrük Bölgesi’nde özel kullanıma konu edilebilir. Bu özel kullanımın kapsamına ait usul ve esaslar tüzükle belirlenir.

(2) Geçici ithalat rejiminin kullanılmasına sadece;

(A) Eşyanın kullanımından doğabilecek olağan yıpranmalar hariç, herhangi bir değişikliğe uğramayacak olması,

(B) Eşyanın veya yapılacak işin niteliği itibarıyla ayniyet tespiti ile ilgili önlemlerin alınmamasının rejimin kötüye kullanılmasına sebep olmayacağı durumlar hariç olmak üzere, rejime tabi tutulan eşyanın ayniyet tespitinin mümkün olması veya eşdeğer eşya kullanıldığı durumlarda tüzükle belirlenen koşulların sağlandığının tespiti,

(C) Tam veya kısmi muafiyet suretiyle geçici ithalata ilişkin tüzükle belirlenen koşulların sağlanması,

halinde izin verilir.

(3) Geçici ithalat rejiminde rejim hak sahibinin Gümrük Bölgesi’nde yerleşik olması şartı aranmaz.

Eşyanın Geçici İthalat Rejiminde Kalabileceği i Süre

34 B. (1) Geçici ithalat rejimine tabi tutulan eşyanın yeniden ihraç edilmesine veya başka bir gümrük rejimine tabi tutulmasına ilişkin süreler izin verilen kullanım amacına uygun olacak şekilde gümrük idaresi tarafından belirlenir.

(2) Tüzükle belirlenen durumlar haricinde geçici ithalat rejiminin eşyanın başka bir özel rejime tabi tutulması suretiyle ibrasının ardından eşya tekrar geçici ithalat rejimine tabi tutulsa dahi, eşyanın aynı kullanım amacı ve aynı izin sahibinin sorumluluğu altında geçici ithalat rejimine tabi tutulma süresi azami yirmi dört aydır.

(3) İstisnai hallerde, izin verilen kullanımın yukarıdaki (1)’inci ve (2)’nci fıkralarda belirtilen sürelerde gerçekleştirilememesi durumunda gümrük idaresi izin sahibinin gerekçeli başvurusu üzerine süreyi uzatabilir.

(4) Eşyanın geçici ithalat rejimi altında kalabileceği toplam süre, tüzükle belirlenen haller hariç olmak üzere on yılı aşamaz.

(5) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar tüzükle belirlenir.

273

Kısmi Muafiyet Suretiyle Geçici İthalat Rejiminde İthalat Vergilerini n Hesaplanması

34 C. (1) Kısmı muafiyet suretiyle geçici ithalat rejimine tabi tutulan eşyadan alınacak ithalat vergileri, geçici ithalat rejimine ilişkin beyannamenin tescil tarihinde bu eşyanın serbest dolaşıma girmiş olması halinde alınacak ithalat vergileri tutarının % 3’ü olarak tespit edilir. Bu vergiler eşyanın geçici ithalat rejiminden yararlandığı her ay için alınır ve bir aydan daha az süreler bir ay olarak kabul edilir.

(2) Alınacak ithalat vergileri tutarı, bu eşyanın geçici ithalat rejimine tabi tutulduğu tarihte serbest dolaşıma girmesi halinde alınacak ithalat vergilerini aşamaz.

Nihai Kullanım Rejimi

34 D. (1) Eşya, nihai kullanım rejimi kapsamında vergi muafiyeti veya indirimli vergi oranı ile özel kullanım amacıyla serbest dolaşıma sokulabilir.

(2) Eşyanın ekonomik olarak sadece tayin edilen nihai kullanımına imkan veren bir üretim aşamasında olduğu durumlarda gümrük idaresi vergi muafiyeti veya indirimli vergi oranı uygulanması için eşyanın belirlenen amaçlarla kullanıldığını kabul ettiği koşulları izinde belirleyebilir.

(3) Eşyanın ekonomik olarak sadece tayin edilen nihai kullanımına imkan veren bir üretim aşamasında olduğu durumlarda gümrük idaresi vergi muafiyeti veya indirimli vergi oranı uygulanması için eşyanın belirlenen amaçlarla kullanıldığını kabul ettiği koşulları izinde belirleyebilir.

(4) Nihai kullanım rejimi kapsamında gümrük gözetimi;

(A) Eşyanın, vergi muafiyeti veya indirimli vergi oranından yararlanması için belirlenen amaçlar doğrultusunda kullanılmış olması,

(B) Eşyanın Gümrük Bölgesi dışına çıkarılması, imhası veya gümrüge terk edilmesi,

(C) Eşyanın, vergi muafiyeti veya indirimli vergi oranından yararlanması için belirlenen amaçlar dışında kullanılmış olması nedeniyle alınması gereken ithalat vergilerinin ödenmiş olması,

hallerinde sona erer.

(5) Verimlilik oranının belirlenmesinin gerektiği hallerde, bu Yasanın 34E maddesi kuralları uygulanır.

(6) Nihai kullanım rejimine tabi tutulan eşyanın işlenmesi veya işçiliğe tabi tutulması sonucunda

274

ortaya çıkan atık ve artıklar ile doğal kayıpların nihai kullanım amacına uygun kullanıldığı kabul edilir.

Verimlilik Oranı 34 E. Başka bir mevzuatta oran belirlenmediği hallerde, işleme faaliyeti konusu eşyanın verimlilik oranı veya ortalama verimlilik oranı veya uygun olması halinde bu oranın belirlenme yöntemi işleme faaliyetinin gerçekleştiği veya gerçekleşeceği koşullar göz önünde bulundurularak Gümrük İdaresi tarafından belirlenir.

Dahilde İşleme Rejiminin Kapsamı 34 F. (1) Serbest dolaşımda bulunmayan eşya dahilde işleme rejimi kapsamında; (A) İthalat vergilerine, (B) Gümrük Bölgesi'ne giriş veya Gümrük Bölgesi'nden çıkışı yasaklananlar hariç olmak üzere, ticaret politikası önlemlerine, tabi tutulmaksızın Gümrük Bölgesi'nde bir veya birden fazla işleme faaliyetinde kullanılabilir.

(2) Dahilde işleme rejimi, tamir veya imha işlemi haricinde ancak, rejime tabi tutulan eşyanın işlem görmüş ürünler içinde mevcudiyetinin tespit edilebildiği hallerde kullanılabilir

(3) Yukarıdaki (1)'inci ve (2)'nci fıkralara ek olarak dahilde işleme rejimi; (A) Serbest dolaşımla girebilmesi için teknik gerekliliklere uygunluk sağlamaya yönelik faaliyetlere tabi tutulacak eşya; (B) Dahilde işleme rejimine konulan eşya; korunması, görünüşünün veya pazarlama kalitesinin geliştirilmesi veya dağıtıma veya yeniden satışa hazırlanması amacıyla elleçleme faaliyetlerine tabi tutulması gerekli olan eşya, için de kullanılabilir.

(4) Dahilde işleme rejiminin usul ve esasları ve ibra süresi Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılacak bir tüzükle belirlenir.

Geçici Olarak Yeniden İhracat 34 G. Gerekli iznin alınması şartıyla, dahilde işleme rejimine tabi tutulan eşyanın veya işlem görmüş ürünlerin tamamı veya bir kısmı hariçte işleme rejimi kuralları çerçevesinde daha ileri düzeyde işlenmek üzere veya ayniyetinin tespit edilebilir olması şartıyla; test edilmek, sergilenmek veya tamir görmek amacıyla Gümrük Bölgesi dışına geçici olarak yeniden ihraç edilebilir.”

Esas Yasaya 9. Esas Yasa, 40’ıncı maddesinden hemen sonra sırasıyla aşağıdaki yeni 40A,

275

Yeni 40A, 40B, 40C, 40D, 40E, 40F, 40G, ve 40H Maddelerinin Eklenmesi

40B, 40C, 40D, 40E, 40F, 40G ve 40H maddeleri eklenmek suretiyle değiştirilir:

“Çıkış Öncesi Beyanın Verilmesi

40 A. (1) Gümrük Bölgesi’nden çıkarılacak eşya için Gümrük Bölgesi’nden çıkarılmadan önce usul ve esasları tüzükle belirlenen süre içinde gümrük idaresine çıkış öncesi beyan verilir.

(2) Çıkış öncesi beyan;

(A) Eşyanın Gümrük Bölgesi’nden çıkarılmasına ilişkin olarak gümrük beyanında bulunulmasını gerektiren bir gümrük rejimine tabi tutulması halinde bu gümrük beyanı,

(B) Bu Yasanın 40E maddesi kuralları uyarınca verilen yeniden ihracat beyanı,

(C) Bu Yasanın 40F maddesi kuralları uyarınca verilen çıkış özet beyanı, ile yapılır.

(3) Çıkış öncesi beyan;

(A) Gümrük Bölgesi’nin kara suları veya hava sahasından Gümrük Bölgesi içinde durmaksızın geçen taşıma araçları ve bunlarla taşınan eşya için,

(B) Eşyanın cinsi veya taşıma şeklinden kaynaklanan haklı gerekçelerle veya uluslararası anlaşmalar gereğince veya tüzükle belirlenen özel durumlarda, aranmaz.

(4) Çıkış öncesi beyan, emniyet ve güvenlik amaçlı risk analizi için gerekli bilgileri kapsar.

Risk Analizi

40 B. Gümrük idaresi usul ve esasları tüzükle belirlenen süre içinde, öncelikli olarak emniyet ve güvenlik amacıyla risk analizini yapar ve risk analizinin sonuçlarını esas alarak gerekli önlemleri alır.

Gümrük Gözetimi ve Çıkış İşlemleri

40 C. (1) Gümrük Bölgesi’nden çıkarılacak eşya gümrük gözetimine ve gerektiğinde gümrük kontrolüne tabidir. Gümrük idareleri gerektiğinde Gümrük Bölgesi’nden çıkarılacak eşya için uyulması gereken güzergahı ve süreyi belirler.

(2) Gümrük Bölgesi’nden çıkarılacak eşya Gümrük Bölgesi’nden çıktığı yerdeki gümrük idaresine;

(A) Eşyayı Gümrük Bölgesi’nden çıkaran,

(B) Eşyayı Gümrük Bölgesi’nden çıkaran kişi adına veya hesabına hareket eden,

(C) Eşyanın Gümrük Bölgesi’nden çıkışından

276

önce taşıma sorumluluğunu üstlenen, kişilerden biri tarafından sunulur.

(3) Gümrük Bölgesi'nden çıkarılacak eşya durumuna göre;

(A) İthalat vergilerinin geri verilmesi veya kaldırılması, (B) İhracat iadelerinin ödenmesi, (C) İhracat vergilerinin alınması, (D) Diğer mali yüklere ilişkin yürürlükteki kurallar uyarınca gereken işlemlerin yapılması, (E) Kamu ahlakı, kamu düzeni veya güvenliği, insan, hayvan veya bitki hayatı ve sağlığı ile çevrenin, sanatsal, tarihi veya arkeolojik değeri olan ulusal hazinelerin, sınai veya ticari mülklerin korunmasına yönelik önlemler, balıkçılığa dair önlemler ve ticaret politikası önlemleri ile uyuşturucu prekürsörlerine, fikri ve sınai mülkiyet haklarını ihlal eden eşyaya ve nakit paraya ilişkin kontroller de dahil olmak üzere, yasaklama ve kısıtlamaların uygulanması,

işlemlerine tabi tutulur.

(4) Gümrük veya yeniden ihracat beyanının tescil edildiği veya çıkış özet beyanının verildiği andaki durum ve niteliğini aynen muhafaza etmesi koşuluyla, gümrük idareleri tarafından eşyanın Gümrük Bölgesi'nden çıkarılmasına izin verilir.

Serbest Dolaşımda Bulunan Eşyanın İhracı

40 D. (1) Gümrük Bölgesi'nden çıkarılacak serbest dolaşımda bulunan eşya ihracat rejimine tabi tutulur.

(2) Yukarıdaki (1)'inci fıkra kuralı;

(A) Hariçte işleme rejimine tabi tutulan, (B) Nihai kullanım rejimi kapsamında gümrük gözetimi devam ederken Gümrük Bölgesi'nden çıkarılan,

serbest dolaşımda bulunan eşyaya uygulanmaz.

(3) Yukarıdaki (2)'nci fıkranın (A) ve (B) bentlerinde belirtilen durumlarda gümrük mevzuatında belirlenen ihracat beyanına ilişkin işlemler yapılır.

(4) Müdür, gerektiğinde ihraç eşyasının cinsine, niteliklerine ve ihracatın özelliğine göre ihracatın daha kolay yapılmasını sağlayacak usul ve esasları belirlemeye yetkilidir.

277

Serbest Dolaşımda Bulunmaya n Eşyanın Yeniden İhracatı

40 E. (1) Gümrük Bölgesi’nden çıkarılacak serbest dolaşımda bulunmayan eşya için gümrük idaresine yeniden ihracat beyanı verilir.

(2) Bu Yasanın 23’üncü maddesinden 23J maddesine kadar olan madde kuralları yeniden ihracat beyanı için de uygulanır.

(3) Yeniden ihracat beyanı;

(A) Transit rejimi kapsamında Gümrük Bölgesi’nden geçen,

(B) Serbest bölge içinde aktarılan veya serbest bölgeden doğrudan yeniden ihraç edilen,

(C) Bir geçici depolama yerinde geçici depolanan ve doğrudan yeniden ihraç edilen,

eşya için verilmez.

Çıkış Özet Beyanının Verilmesi

40 F. (1) Gümrük Bölgesi’nden çıkarılacak eşya için gümrük beyanı veya yeniden ihracat beyanı verilmesinin gerekmediği hallerde çıkış gümrük idaresine çıkış özet beyanı verilir.

(2) Çıkış özet beyanı taşıyıcı tarafından verilir. Çıkış özet beyanı, taşıyıcı yerine;

(A) İhracatçı veya gönderici veya taşıyıcının adına veya hesabına hareket ettiği diğer bir kişi,

(B) Eşyayı çıkış gümrük idaresine sunabilen veya sunulmasını sağlayan kişi,

tarafından da verilebilir. Diğer kişiler tarafından çıkış özet beyanı verilmesi taşıyıcının yükümlülüklerini ortadan kaldırmaz.

Çıkış Özet Beyanında Değişiklik Yapılması ve Çıkış Özet Beyanının İptali

40 G. (1) Başvuru üzerine, çıkış özet beyanının verilmesinden sonra bir veya daha fazla bilginin değiştirilmesine gümrük idareleri tarafından izin verilebilir. Ancak;

(A) Çıkış özet beyanı veren kişiye eşyanın muayene edileceğinin bildirilmesinden,

(B) Bir veya daha fazla bilginin yanlış veya eksik olduğunun tespit edilmesinden,

(C) Eşyanın çıkış için gümrük idareleri tarafından serbest bırakılmasından, sonra çıkış özet beyanında değişiklik yapılmasına izin verilmez.

(2) Çıkış özet beyanı verilen eşya Gümrük Bölgesi’nden çıkarılmadığında, gümrük idareleri çıkış özet beyanını beyan sahibinin başvurusu üzerine veya verildiği tarihten itibaren yüz elli gün içinde işlem görmemesi halinde iptal eder.

278

Geçici Olarak İhraç Edilen Serbest Dolaşımda Bulunan Eşya İçin İhracat Vergilerinden Muafiyet

40 H. Bu Yasanın 31A maddesi kuralları saklı kalmak üzere, Gümrük Bölgesi’nden geçici olarak ihraç edilen eşya, yeniden ithal edilmesi şartıyla ihracat vergileri muafiyetinden yararlanır.”

Esas Yasaya Yeni 59A, 59B, 59C, 59D, 59E 59F, 59G, 59H, 59I, 59J, 59K, 59L, 59M, 59N ve 59O Maddelerinin Eklenmesi

10. Esas Yasa, 59’uncu maddesinden hemen sonra sırasıyla aşağıdaki yeni 59A, 59B, 59C, 59D, 59E, 59F, 59G, 59H, 59I, 59J, 59K, 59L, 59M, 59N ve 59O maddeleri eklenmek suretiyle değiştirilir:

“Bilgi Değişimi ve Depolaması Araçları ile Gerekli Veriler

59 A. (1) Gümrük mevzuatı uyarınca gerekli olan beyan, başvuru veya kararlara ilişkin gümrük idarelerinin kendi aralarındaki ve ekonomik operatörlerle arasındaki tüm bilgi değişimi ve depolaması, elektronik veri işleme teknikleri kullanılarak yapılır.

(2) Gümrük işlemlerinin yerine getirilmesi için gereken veriler, bilgi değişimi ile depolamasının niteliği, amacı ve ihtiyaçlar dikkate alınarak usul ve esasları tüzükle tespit edilir.

(3) Yukarıdaki (1)’inci fıkrada belirtilen elektronik veri işleme teknikleri dışında kalan bilgi değişimi ve depolaması araçları;

(A) Bilgi değişiminin niteliğinin gerektirdiği veya elektronik veri işleme tekniklerinin kullanılmasının ilgili gümrük işlemleri için uygun olmadığı özel durumlarda kalıcı olarak,

(B) Gümrük idarelerinin veya ekonomik operatörlerin bilgisayar sisteminin arızalanması durumunda geçici olarak,

kullanılabilir. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar ile özel durumlar tüzükle belirlenir.

Kayıt

59 B. (1) Gümrük Bölgesi’nde yerleşik ekonomik operatörler, gümrük idaresine kayıt yaptırır.

(2) Özel durumlarda Gümrük Bölgesi’nde yerleşik olmayan ekonomik operatörler beyanın veril-

279

diği veya karar başvurusunun yapıldığı ilk yer gümrük idaresine kayıt yaptırır.

(3) Ekonomik operatörler haricindeki kişilerin, aksi belirtilmedikçe gümrük idaresine kayıt yaptırmaları gerekli değildir.

(4) Özel durumlarda gümrük idaresi kayıtları iptal eder.

Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar ile özel durumlar gümrük idaresi tarafından belirlenir.

Bilgi Paylaşımı ve Verilerin Korunması

59 C. (1) Gümrük idarelerinin görevlerini yerine getirirken elde ettiği, niteliği itibarıyla gizli olan veya gizlilik esasına göre temin edilen tüm bilgiler, gümrük idareleri ve diğer yetkili kurumlar tarafından saklanır. Bu bilgiler, bu Yasanın 179B maddesinin (2)’nci fıkrası hariç olmak üzere bilgi sağlayan kişi ve kurumların açık izni olmaksızın açıklanamaz. Gizli nitelikteki bilgiler ancak verilerin korunmasına ilişkin mevzuat veya yargı kararları uyarınca gümrük idaresinin gizli nitelikteki bilgiyi açıklamakla yükümlü veya yetkili kılınması halinde izinsiz olarak açıklanabilir.

(2) Yukarıdaki (1)’inci fıkrada belirtilen gizli nitelikteki verilerin diğer ülke ve bölge gümrük idareleri veya yetkili kurumlarıyla paylaşılmasına uluslararası anlaşmalar çerçevesinde izin verilebilir.

(3) Yukarıdaki (1)’inci ve (2)’nci fıkralarda belirtilen gizli nitelikteki bilginin toplanması, kullanılması, saklanması, saklama süresi ve üçüncü kişilere verilmesi verilerin korunmasına ilişkin mevzuat çerçevesinde yürütülür.

Gümrük İdareleri ve Ekonomik Operatörler Arasında Diğer Bilgilerin Değişimi

59 D. (1) Gümrük idareleri ve ekonomik operatörler arasında gümrük mevzuatında belirtilmiş olanlar dışında da, gümrük idaresi tarafından belirlenecek usul ve esaslar çerçevesinde, özellikle riskin tespiti ve önlenmesinde karşılıklı işbirliği amacıyla kullanılabilecek bilgilerin değişimi verilerin korunmasına ilişkin mevzuat yapılabilir. Bilgilerin değişimi, yazılı bir mutabakat kapsamında gerçekleştirilebilir ve ekonomik operatörlerin bilgisayar sistemlerine gümrük idarelerinin erişimini içerebilir.

(2) Sağlanan bilgiler aksi kararlaştırılmadıkça gizli tutulur.

Gümrük

59 E. (1) Kişiler gümrük idarelerinden gümrük

280

İdareleri Tarafından Bilgi Verilmesi

mevzuatının uygulanması hakkında bilgi talep edebilirler. Ancak bu tür bir talep, fiilen tasarlanan bir gümrük işlemine dayanmıyorsa reddedilebilir.

(2) Gümrük idaresi, ekonomik operatörler ve dış ticaret ile ilgili diğer kurumlarla düzenli iletişim ve işbirliği tesis eder. Gümrük idaresi, şeffaflığı sağlamak amacıyla gümrük mevzuatını, idari düzenlemeleri ve başvuru formlarını teknik imkanlar dahilinde elektronik ortamda sağlar.

Gümrük İdarelerine Bilgi Verilmesi

59 F. (1) Gümrük işlemleriyle doğrudan veya dolaylı olarak ilgili bulunan kamu kurum ve kuruluşları, gerçek ve tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan diğer kişi ve kuruluşlar, gümrük idaresinin talebi üzerine gümrük vergilerinin kontrolü amacıyla eşyanın vergilendirme unsurlarına ilişkin bilgi ve belgeler de dahil olmak üzere gümrük işlemleri ile sınırlı olmak kaydıyla belirlenen süreler içinde gerekli her türlü bilgi, belge ve bunlara ait her türlü ortamdaki kayıtları, bu kayıtlara erişimi sağlamak veya okunabilir hale getirmek için gerekli tüm bilgileri tam ve doğru olarak vermek ve gerekli kolaylığı sağlamakla yükümlüdür. Kendilerinden bilgi istenilen kişiler özel yasalarda yazılı gizlilik kurallarını ileri sürerek bilgi vermekten kaçınamazlar.

(2) Gümrük beyanında, geçici depolama beyanında, giriş özet beyanında, çıkış özet beyanında, yeniden ihracat beyanında veya yeniden ihracat bildiriminde bulunan veya bir izin veya karar alınması için gümrük idaresine başvuruda bulunan kişiler;

(A) Beyan, bildirim veya başvuruda kullanılan bilgilerin doğru ve eksiksiz olmasından,

(B) Beyanı, bildirimi veya başvuruyu destekleyen belgelerin gerçekliğinden, doğruluğundan ve geçerliliğinden,

(C) Eşyanın bir gümrük rejimine tabi tutulmasına veya izin verilmiş işlemlerin uygulanmasına ilişkin tüm yükümlülüklere uyulmasından,

sorumludur,

(3) Yukarıdaki (2)'nci fıkra kuralları gümrük idaresi tarafından talep edilen veya gümrük idaresine sunulan diğer bilgiler için de geçerlidir.

281

Elektronik Sistemler

59 G. Bakanlık, gümrük idaresi dışındaki yetkili kurumlarla bilgi alışverişi yapmak ve bu bilgileri mevzuata uygun olarak saklamak için elektronik sistemler geliştirmek, bunları sürdürmek ve çalıştırmak amacıyla gerekli tedbirleri almaya yetkilidir. Bu kapsamda, kayıt altına alınacak verilerin standart şekli, içeriği, muhafazası ile yükümlü ve diğer yetkili kurumların bu verilere erişimini düzenleyen usul ve esaslar Bakanlık tarafından belirlenir.

Bağlayıcı Bilgilerle İlgili Kararlar

59 H. (1) Gümrük idaresi, başvuru üzerine usul ve esasları tüzükle belirlenen durumlarda bağlayıcı tarife bilgisine veya bağlayıcı menşe bilgisine ilişkin karar alır.

(2) Başvuru;

(A) Bağlayıcı tarife bilgisi kararı verilmiş olan kişi tarafından veya bu kişi hesabına, gümrük idaresine aynı eşya için yapılan veya yapılmış olan başka bir başvuru bulunması halinde,

(B) Bağlayıcı menşe bilgisi kararı verilmiş olan kişi tarafından veya bu kişi hesabına, gümrük idaresine aynı eşya için menşe kazanınına ilişkin aynı koşullar kapsamında yapılan veya yapılmış olan başka bir başvuru bulunması halinde,

(C) Fiilen tasarlanan bir gümrük rejiminin veya bağlayıcı tarife bilgisi veya bağlayıcı menşe bilgisi kararının kullanımına ilişkin değilse,

reddedilir.

(3) Bağlayıcı tarife veya bağlayıcı menşe bilgisi kararları sadece eşyanın tarife sınıflandırması veya eşyanın menşeinin tespiti konusunda bağlayıcıdır. Karar;

(A) Gümrük idaresini kararın muhatabına karşı, kararın yürürlük tarihinden sonra tamamlanacak gümrük işlemlerine konu olan eşya için,

(B) Muhatabını gümrük idaresine karşı, kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihten itibaren,

bağlar.

(4) Bağlayıcı tarife veya bağlayıcı menşe bilgisi kararları, kararın yürürlük tarihinden itibaren üç yıl süreyle geçerlidir.

(5) Bağlayıcı tarife veya bağlayıcı menşe bilgisi kararının belirli bir gümrük rejimi kapsamında uygulanabilmesi için kararın muhatabının;

(A) Bağlayıcı tarife bilgisi kararı için beyan

282

edilen eşya ile kararda tanımlanan eşya arasında her bakımdan uygunluk bulunduğunu,

(B) Bağlayıcı menşe bilgisi kararı için beyan edilen eşya ve eşyanın menşe kazandığını belirleyen durumun kararda tanımlanan eşya ile menşe kazanma koşullarına her bakımdan uygun olduğunu, kanıtlaması gerekir.

(6) Bağlayıcı tarife ve bağlayıcı menşe bilgisi kararlarına ilişkin süreler Bakanlık tarafından belirlenir.

Bağlayıcı Bilgiye İlişkin Kararların Uygulanması

59 I. (1) Bağlayıcı tarife bilgisi, Gümrük Tarife Cetveli ile tamamen veya kısmen Gümrük Tarife Cetveline dayanan veya bu cetvele alt açılımlar ekleyen ve eşya ticaretine ilişkin tarife önlemlerinin uygulanması için tespit edilen diğer cetvellerde değişiklik yapılması ve kararın söz konusu değişiklikle getirilen kurallara uymaması halinde geçerliliğini kaybeder:

(2) Bağlayıcı menşe bilgisi Menşe kurallarında bir mevzuat düzenlemesi veya bir uluslararası anlaşma gereğince değişiklik yapılması ve kararın söz konusu değişiklikle getirilen kurallara uymaması halinde geçerliliğini kaybeder:

(3) Yukarıdaki (1)'inci ve (2)'nci fıkralarda belirtilen hallerde bağlayıcı tarife ve menşe bilgisi kararının geçerliliğini kaybetme tarihi, Resmi Gazete'de yayımlanan söz konusu değişikliklerin yürürlük tarihidir.

(4) Bağlayıcı tarife veya menşe bilgisi kararlarının geçerliliğini kaybetmesi geriye dönük sonuç doğurmaz.

(5) Başvuru sahibinin verdiği yanlış veya eksik bilgilere dayanan bağlayıcı tarife bilgisi veya bağlayıcı menşe bilgisi kararları geri alınır. Geri alma kararı, ilk kararın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren hüküm ifade eder.

(6) Bağlayıcı tarife bilgisi veya bağlayıcı menşe bilgisi kararları, karar muhatabı tarafından yapılan başvuruya istinaden kaldırılmaz.

(7) Bağlayıcı tarife bilgisi veya bağlayıcı menşe bilgisi kararları değiştirilemez.

(8) Gümrük idaresi bağlayıcı tarife bilgisi kararlarını aşağıda belirtilen durumlarda kaldırır:

(A) Kararın, aşağıda belirtilen hallerden herhangi birisinin varlığı nedeniyle, Gümrük Tarife Cetvelinin, tamamen veya

283

kısmen Gümrük Tarife Cetveline dayanan veya bu cetvele alt açılımlar ekleyen ve eşya ticaretine ilişkin tarife önlemlerinin uygulanması için tespit edilen diğer cetvellerin yorumlarına ilişkin mevzuata uygunluğunu yitirmesi;

(i) Uluslararası tarife mevzuatında değişiklik olması, (ii) Bakanlık tarafından düzenleme yapılması,

(B) Tüzükle belirlenen diğer durumlar.

(9) Bağlayıcı menşe bilgisi kararlarının kaldırılacağı durumlar tüzükle belirlenir.

(10) Yukarıdaki (1)'inci, (2)'nci, (8)'inci veya (9)'uncu fıkra kuralları uyarınca geçerliliğini kaybeden veya kaldırılan bağlayıcı tarife veya menşe bilgisi kararları, bu kararın geçerliliğini kaybetmesinden veya kaldırılmasından önce söz konusu bağlayıcı bilgi kararına dayanılarak ilgili eşyanın alımı veya satımı üstüne bağlayıcı sözleşmeler yapıldığı takdirde kullanılabilir. Bu kullanım, bağlayıcı menşe bilgisi kararının ihraç edilecek eşyaya ilişkin olması halinde uygulanmaz.

(11) Yukarıdaki (10)'uncu fıkrada belirtilen kullanıma ilişkin süre, bağlayıcı tarife veya menşe bilgisi kararının geçerliliğini kaybettiği veya kaldırıldığı tarihten itibaren altı ayı aşamaz. Gümrük işlemleri sırasında söz konusu ürünler için bir ithalat veya ihracat belgesinin gümrüge verilmesi halinde, bu belgenin geçerlilik süresi esas alınır.

(12) Karar muhatabı, yukarıdaki (10)'uncu fıkrada belirtilen kullanımdan yararlanmak için kararın geçerliliğini kaybettiği veya kaldırıldığı tarihten itibaren otuz gün içinde, bu kullanım kapsamında işlem görecek eşya miktarını ve gümrük işlemlerinin yapılacağı gümrük idarelerini belirterek karar alan gümrük idaresine başvuruda bulunur. Gümrük idaresi gerekli olan tüm bilgilerin alındığı tarihten itibaren gecikmeksizin en geç otuz gün içinde karar alır ve bu süre içerisinde karar muhatabına bilgi verir.

Gümrük Tarifesi

59 J. (1) Gümrük vergileri, vergi yükümlülüğünün başladığı tarihte yürürlükte olan Gümrük Tarifesine göre hesaplanır. Eşya ticaretine ilişkin özel hükümlerle belirlenmiş diğer önlemler, mümkün olduğu ölçüde, söz konusu

284

eşyanın sınıflandırıldığı tarife pozisyonuna göre belirlenir ve uygulanır.

(2) Gümrük Tarifesi;

(A) Gümrük Tarife Cetvelini, (B) Tamamen veya kısmen Gümrük Tarife Cetveline dayanan veya bu cetvele alt açılımlar ekleyen ve eşya ticaretine ilişkin tarife önlemlerinin uygulanması için oluşturulan diğer cetvelleri, (C) Gümrük Tarife Cetvelinin kapsadığı eşyaya uygulanacak gümrük vergisi oranlarını, (D) Belirli ülkeler, ülke grupları veya bölgeler ile yapılan anlaşmalarda yer alan tercihli tarife uygulamalarını, (E) Tek taraflı olarak belirli ülkeler, ülke grupları veya bölgelere tanınan tercihli tarife uygulamalarını, (F) Bazı eşyaya uygulanacak muafiyet veya indirim uygulamalarını, (G) Yukarıdaki (C), (D), (E), (F) veya (H) bentlerinde belirtilen uygulamalar çerçevesinde, niteliği veya nihai kullanımı nedeniyle bazı eşyaya tanınan indirimli tarife uygulamalarını, (H) Yukarıdaki bentlerin dışında kalan diğer tarife uygulamalarını, kapsar.

(3) Yukarıdaki (2)'nci fıkranın (D), (E), (F) ile (G) bentlerinde belirlenen önlemlerde yer alan koşulları taşıyan eşyanın ithalinde, beyan sahibi (C) bendinde belirtilen önlemler yerine (D), (E), (F) ile (G) bentlerinde yer alan önlemlerin uygulanması için başvuruda bulunabilir. Bu başvuru, ilgili önlemde veya bu Yasada belirtilen süre sınırlarının ve koşulların yerine getirilmesi halinde, gümrük işlemlerinin tamamlanmasından veya eşyanın serbest bırakılmasından sonra da yapılabilir.

(4) Yukarıdaki (2)'nci fıkranın (D), (E), (F) ile (G) bentlerinin uygulanması veya (H) bendinde belirtilen uygulamalardan muafiyetin belirli bir ithalat veya ihracat hacmi ile sınırlandırıldığı durumlarda, söz konusu uygulama veya muafiyet;

(A) Tarife kotalarının söz konusu olduğu durumlarda, tespit edilen ithalat veya ihracat hacmi sınırına ulaşıldığında, (B) Tarife kontenjanlarının söz konusu olduğu durumlarda, Bakanlar Kurulu Kararı ile

285

sona erer.

Eşyanın Sınıflandırılması

59 K. (1) Eşyanın sınıflandırılması, yürürlükteki kurallara uygun olarak, Gümrük Tarifesinin uygulanması amacıyla söz konusu eşyanın girdiği;

(A) Gümrük Tarife Cetvelinin veya bu Yasanın 59J maddesinin (2)'nci fıkrasının (B) bendinde öngörülen diğer cetvelin alt açılımlarının,

(B) Tamamen veya kısmen Gümrük Tarife Cetveline dayanan veya bu tarife cetveline alt açılımlar ekleyen ve özel alanlara ait eşya ticaretine ilişkin tarife dışı önlemlerin uygulanması amacıyla Bakanlar Kurulu Kararı ile oluşturulan bir diğer cetvelin alt açılımlarının, belirlenmesidir.

(2) Yukarıdaki (1)'inci fıkraya uygun olarak belirlenen alt açılımlar, söz konusu alt açılıma ilişkin olarak belirlenmiş önlemlerin uygulanması amacıyla kullanılır.

(3) Gümrük Tarife Cetveli, izahnameler, eşya fihristi, sınıflandırma kararları ve sınıflandırma görüşleri Resmi Gazete'de yayımlanır. Bu şekilde yayımlanan metinler idari ve yargısal uygulamalarda esas tutulur.

(4) Bakanlık, yukarıdaki (1)'inci fıkra çerçevesinde eşyanın sınıflandırılmasına yönelik önlemleri almaya yetkilidir.

Eşyanın Tercihli Olmayan Menşeinin Kapsamı

59 L. Eşyanın tercihli olmayan menşei;

(1) Bu Yasanın 59J maddesinin (2)'nci fıkrasının (D) ve (E) bentlerinde belirtilen uygulamalar hariç, Gümrük Tarifesinin,

(2) Tarife önlemleri dışında, eşyanın ticaretine ilişkin alınan önlemlerin,

(3) Eşyanın menşeine bağlı diğer önlemlerin, uygulanması amacıyla bu Yasanın 59M ve 59N maddelerindeki kurallar çerçevesinde belirlenir.

Menşe Kazanımı

59 M. (1) Tümüyle bir ülkede veya bölgede elde edilen eşya o ülke veya bölge menşelidir.

(2) Üretimi birden fazla ülke veya bölgede gerçekleştirilen eşyanın bir ülke veya bölge menşeli sayılabilmesi için, o ülke veya bölgede yeni bir ürün imal edilmesi veya imalatın önemli bir aşamasının ve ekonomik yönden gerekli görülen en son esaslı işlem veya işçiliğin o ülke veya bölgede bu amaçla donatılmış işletmelerde yapılması gerekir.

286

(3) Yukarıdaki (1)'inci ve (2)'nci fıkraların uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar tüzükle belirlenir.

Menşe İspatı 59 N. (1) Gümrük idareleri, eşyanın gümrük beyanında belirtilen menşeinin kanıtlanmasını beyan sahibinden isteyebilir. (2) Gümrük idareleri, mevzuat kuralları uyarınca eşyanın menşeine ilişkin bir kanıt sunulmasına rağmen makul bir şüphe duyması halinde ek bilgi ve belge isteyebilir. (3) Ticari gereklilikler nedeniyle, varış ülkesi veya bölgesinde yürürlükte olan menşe kurallarına veya eşyanın tümüyle elde edildiği veya en son esaslı dönüşüme tabi tutulduğu ülkeyi tespit eden başka bir yönteme uygun olarak Devlette menşe ispat belgesi düzenlenebilir. (4) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar tüzükle belirlenir.

Eşyanın Tercihli Menşei 59 O. (1) Bu Yasanın 50J maddesinin (2)'nci fıkrasının (D) veya (E) bendinde belirtilen tercihli tarife uygulamalarından veya tarife dışı tercihli uygulamalardan yararlandırılmak istenilen eşyanın, bu maddenin (2)'nci ve (3)'üncü fıkralarda belirtilen tercihli menşe kurallarına uygun olması gerekir. (2) Belirli ülkeler, ülke grupları veya bölgeler ile yapılan anlaşmalar kapsamında tercihli uygulamalardan yararlandırılacak eşyaya uygulanacak tercihli menşe kuralları söz konusu anlaşmalar ile belirlenir. (3) Tek taraflı olarak belirli ülkeler, ülke grupları veya bölgelere tanıdığı tercihli uygulamalardan yararlandırılacak eşyaya ilişkin tercihli menşe kuralları, tamamen elde edilme veya yeterli işlem ve işçilik görme kriterlerine göre Bakanlar Kurulu tarafından belirlenir. (4) Bakanlar Kurulu, resen veya yararlanan ülke veya bölgenin talebi üzerine, belirli eşya için söz konusu ülke veya bölgeye yukarıdaki (3)'üncü fıkrada belirtilen tercihli menşe kuralları için geçici istisna getirebilir. Geçici istisna; (A) Yararlanan ülke veya bölgenin, geçici olarak, tercihli menşe kurallarını sağlamasını engelleyen iç ve dış faktörler, (B) Yararlanan ülke veya bölgenin söz konusu kurallara uymak için bir hazırlık dönemine ihtiyaç duyması,

287

nedenlerinden birinin varlığı durumunda getirilebilir.

(5) İstisna talebi, yukarıdaki (4)'üncü fıkrada belirtilen gerekçe ve destekleyici belgelerle birlikte yararlanan ülke veya bölge tarafından yazılı olarak yapılır. Geçici istisna, engelleyici iç veya dış faktörlerin etki süresi veya kurallara uymak için ihtiyaç duyulan hazırlık süresi ile sınırlıdır. İstisnadan yararlanan ülke veya bölge, istisnanın kullanımı ve istisnanın sağlandığı miktarların yönetimi ile ilgili bilgiyi Bakanlığı iletir.”

Esas Yasaya Yeni 71A, 71B, 71C, 71D ve 71E Maddelerinin Eklenmesi

11. Esas Yasa, 71'inci maddesinden hemen sonra sırasıyla aşağıdaki yeni 71A, 71B, 71C, 71D ve 71E maddeleri eklenmek suretiyle değiştirilir:

“Depolama Rejimlerini n Kapsamı

71 A. (1) Bir depolama rejimi kapsamında, serbest dolaşımda bulunmayan eşya; (A) İthalat vergilerine, (B) Gümrük Bölgesi'ne giriş veya Gümrük Bölgesi'nden çıkışı yasaklananlar hariç olmak üzere ticaret politikası önlemlerine, tabi tutulmaksızın Gümrük Bölgesi'nde depolanabilir.

(2) Serbest dolaşımda bulunan eşya, ithalat vergilerinin geri verilmesi veya kaldırılmasına dair bir karardan yararlanmak amacıyla veya diğer mevzuat kuralları çerçevesinde gümrük antrepo veya serbest bölge rejimine tabi tutulabilir.

(3) Gümrük idaresi, ekonomik yönden ihtiyaç bulunması ve gümrük gözetiminin olumsuz etkilenmemesi koşuluyla serbest dolaşımda bulunan eşyanın gümrük antrepolarına konulmasına izin verebilir. Bu eşya, gümrük antrepo rejimine tabi tutulmuş sayılmaz.

(4) Parlayıcı ve patlayıcı veya bir arada bulundukları eşya için tehlikeli olan veya korunmaları özel düzenek ve yapılara gerek gösteren eşya, ancak bu niteliklerine uygun genel veya özel antrepolara; serbest bölgelerdeki bu niteliklere uygun yerlere konulabilir. Bu kapsamdaki eşya tüzükle belirlenir.

Depolama Rejimine İlişkin Süreler

71 B. (1) Eşyanın, bir depolama rejimi altında kalış süresi sınırsızdır.

(2) Gümrük idaresi gerek görülen hallerde, eşyanın tabi tutulduğu depolama rejiminin sonlan-

288

dırılması için süre belirleyebilir.

(3) Depolama rejimine tabi eşyanın herhangi bir gümrük rejimine tabi tutulması veya yeniden ihraç edilmesine ilişkin beyanname verilmesi veya bildirimde bulunulması halinde, gümrük işlemlerinin beyannamenin tescil edildiği veya bildirimin verildiği tarihten itibaren otuz gün içinde bitirilmesi gerekir. Gümrük idaresi bu süreden daha kısa süre saptayabilir veya bu süreyi uzatabilir. Bu süre içinde işlemleri bitirilemeyen eşya muayene edilir. Muayene sonucunda gümrük idareleri tarafından alınacak para cezasını veya diğer takipleri gerektiren veya gerektirmeyen durumlar bir tutanağa bağlanır ve eşya tasfiye edilir.

Gümrük Antrepolarında Depolama

71 C. (1) Serbest dolaşımda bulunmayan eşya, gümrük idaresi tarafından izin verilen tesis veya başka bir yerde gümrük antrepo rejimi kapsamında ve gümrük gözetimi altında depolanabilir.

(2) Gümrük antrepoları, antrepo rejimi kapsamında herkes tarafından eşya konulabilen genel antrepolar ile sadece antrepo işletme izni sahibine ait eşya konulabilen özel antrepolardır.

(3) Gümrük antrepo rejimine tabi tutulan eşya, gümrük antreposundan geçici olarak çıkarılabilir. Eşyanın geçici olarak çıkarılması, mücbir sebep haricinde, gümrük idaresi tarafından önceden izin verilmesi şartına bağlıdır.

(4) Nitelikleri itibariyle antrepolarda ve antrepolar arası taşımalarda fire veren eşya ile antrepolarda yapılmasına izin verilen elleçlemeden dolayı noksanlaşan eşyanın fire oranları ilgili kuruluşların görüşleri veya uluslararası alanda kabul görmüş kriter ve oranlar baz alınarak Bakanlık tarafından belirlenir.

(5) Gümrük antrepoları ile gümrük kapılarında eşya satışı yapmak üzere özel antrepo statüsünde gümrüksüz satış mağazaları ve bunların depolarının açılması ve işletilmesine izin vermeye Bakanlık yetkilidir. İznin verilmesine, bu iznin geçici veya sürekli geri alınmasına, faaliyet, belge ve kayıt düzenine ve gümrüksüz satış mağazalarından eşya satışına ilişkin usul ve esaslar tüzükle belirlenir.

İşleme

71 D. (1) Gümrük idaresi, ekonomik yönden ihtiyaç bulunması ve gümrük gözetiminin olumsuz etkilenmemesi koşuluyla, eşyanın dahilde

289

işleme veya nihai kullanım rejimleri kapsamında, bu rejimlerde belirtilen koşullara tabi olarak gümrük antrepolarında işlenmesine izin verebilir.

(2) Yukarıdaki (1)'inci fıkrada belirtilen eşyanın gümrük antrepo rejimine tabi olmadığı kabul edilir.

İzin veya Rejim Hak Sahibinin Sorumlulukları

71 E. (1) İzin sahibi ve rejim hak sahibi;

(A) Gümrük antrepo rejimine tabi eşyanın gümrük gözetiminde olmasını sağlamaktan,

(B) Eşyanın gümrük antrepo rejimi kapsamında depolanmasından kaynaklanan yükümlülükleri yerine getirmekten, sorumludur.

(2) Yukarıdaki (1)'inci fıkraya istisna olarak, genel antrepo işletme izinlerinde, (1)'inci fıkranın (A) veya (B) bentlerinde belirtilen sorumlulukların münhasıran rejim hak sahibine devredildiği belirtilebilir.

(3) Rejim hak sahibi, eşyanın gümrük antrepo rejimine tabi tutulmasından kaynaklanan yükümlülükleri yerine getirmekten sorumludur.

(4) Antrepolarda yapılan sayım sonucunda ortaya çıkan noksanlığın geçerli nedenlerden ileri geldiğine gümrük idaresi tarafından kanaat getirilmediği takdirde, noksan çıkan eşyanın gümrük vergileri, duruma göre izin sahibi veya rejim hak sahibinden tahsil edilir.

(5) Yapılan sayım sonucunda fazla çıkan eşya kayıtlara alınır. Bu fazlalığın geçerli nedenlerden ileri geldiğine gümrük idaresi tarafından kanaat getirilmediği takdirde, söz konusu eşya tasfiyeye tabi tutulur."

Esas Yasa 78'inci Maddesinin Değiştirilmesi

12. Esas Yasa, 78'inci maddesinin (1)'inci fıkrası kaldırılmak ve yerine aşağıdaki yeni (1)'inci fıkra konmak suretiyle değiştirilir:

“ (1) Antrepoya konmuş mallar üzerinden alınacak gümrük vergileri ve oranları, malların gümrüklenip antrepodan teslim alınmak için verilen gümrük beyannamesinin tescil tarihinde o mallar sınıfına veya tanımına, yürürlükte olan ve uygulanan vergi ve oranlarıdır.”

Esas Yasaya Yeni 158A Maddesinin Eklenmesi

13. Esas Yasa, 158'inci maddesinden hemen sonra aşağıdaki yeni 158A maddesi eklenmek suretiyle değiştirilir:

290

“Döviz Kurları

158 A. Eşyanın gümrük vergisine esas alınacak kıymetinin Türk Lirası olarak beyanı zorunludur. Fatura veya diğer belgelerde yazılı yabancı paralar, ithalatta vergi yükümlülügünün başladığı tarihte yürürlükte olan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası döviz satış kurları, ihracatta ise döviz alış kurları üzerinden Türk Lirasına çevrilir.”

Esas Yasaya Yeni 178A, 178B, 178C, 178D, 178E 178F, 178G, 178H, 178I ve 178J Maddelerinin Eklenmesi

14. Esas Yasa, 178’inci maddesinden hemen sonra aşağıdaki yeni 178A, 178B, 178C, 178D, 178E, 178F, 178G, 178H, 178I ve 178J maddeleri eklenmek suretiyle değiştirilir:

“Teminata İlişkin Genel Kurallar

178 A. (1) Bu Yasanın 178’inci maddesinden 178J maddesine kadar olan kurallar, aksi belirtilmedikçe, doğmuş ve doğabilecek ithalat veya ihracat vergileri için verilecek teminatlara uygulanır.

(2) Teminat, vergi yükümlüsü veya vergi yükümlüsü olması muhtemel kişiden istenir. Gümrük idaresi, teminat vermesi istenen kişinin yerine başka bir kişinin de teminat vermesini kabul edebilir.

(3) Bu Yasanın 178I madde kuralları saklı kalmak üzere, gümrük idareleri belirli eşya veya belirli bir beyanname için sadece bir teminat ister. Belirli bir beyanname için verilen teminat, bu beyanname kapsamında olan veya serbest bırakılan tüm eşyaya ilişkin ithalat veya ihracat vergilerini kapsar. Teminat çözülmemişse, güvence miktarı sınırları içerisinde olmak üzere, eşyanın sonradan kontrolü sonucunda ortaya çıkan ithalat veya ihracat vergilerinin karşılanmasında da kullanılabilir.

(4) Yukarıdaki (2)’nci fıkrada belirtilen kişilerin talebi üzerine, gümrük idareleri bu Yasanın 178H maddesine uygun olarak, vergi yükümlülügü gerektiren iki veya daha fazla rejim, beyanname veya işleme ilişkin ithalat veya ihracat vergilerini kapsayacak şekilde kapsamlı teminat verilmesine izin verebilirler.

(5) Gümrük idareleri teminatın takibini yapar.

(6) Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin, sermayesinin tamamı devlete ait olan kamu iktisadi kuruluşlarının ve Devletteki yabancı misyon şeflerinin verecekleri garanti mektuplarını teminat olarak kabuledek Bakanlık

291

yetkilidir.

(7) Teminat aranmayacak ve kısmi teminat uygulanacak haller ile diğer teminat türlerini belirlemeye Bakanlar Kurulu yetkilidir.

(8) Gümrük idareleri, ithalat veya ihracat vergileri tutarının 500 Euro karşılığı Türk Lirası aşmadığı durumlarda teminat aramayabilirler.

(9) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar tüzükle belirlenir.

Zorunlu Teminat 178 B. (1) Teminat verilmesinin zorunlu olduğu hallerde, teminat tutarı gümrük idareleri tarafından vergi yükümlülüğüne ilişkin ithalat veya ihracat vergilerinin kesin olarak tespit edilebilmesi halinde bu miktar esas alınarak belirlenir. Miktarın kesin olarak tespit edilemediği hallerde, teminat tutarı doğmuş ve doğabilecek vergi yükümlülüğü ile ilgili ithalat veya ihracat vergilerinin en yüksek tutarı esas alınarak belirlenir.

(2) Bu Yasanın 178H madde kuralları saklı kalmak üzere, zaman içinde değişkenlik gösteren ithalat veya ihracat vergileri için verilen kapsamlı teminat tutarı, bu vergileri her zaman karşılayabilecek biçimde belirlenir.

İhtiyari Teminat 178 C. (1) Teminatın ihtiyari olduğu hallerde, gümrük idareleri ithalat veya ihracat vergilerinin belirlenen süre içinde ödenmeyeceğini öngörüyorsa teminat verilmesini ister. Teminat tutarı gümrük idareleri tarafından bu Yasanın 178B maddesinde belirlenen miktarı aşmayacak biçimde belirlenir.

(2) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar tüzükle belirlenir.

Kabul Edilebilecek Teminatlar 178 D. Teminat; (1) Nakit Türk Lirası veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası tarafından kabul edilen ve bu Bankanın belirlediği efektif alış kuru üzerinden hesaplanan dövizler, (2) Banka teminat mektupları, (3) Kefil taahhütnamei, (4) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası tarafından ilan edilecek değerler üzerinden kabul edilen hazine tahvil ve bonoları, (5) İthalat veya ihracat vergilerinin ödeneceğine dair eşdeğer güvence sağlayan ve tüzükle belirlenen başka bir teminat,

292

olarak verilebilir.

Teminat Seçimi

178 E. Teminat vermesi gereken kişi bu Yasanın 178D maddesinin (1)'inci fıkrasında belirtilen teminat şekilleri arasında seçim yapabilir. Ancak, gümrük idareleri ilgili gümrük rejiminin işleyişine uygun olmayan teminat şeklini reddedebilir. Gümrük idareleri, tercih edilen teminat şeklinin belirli bir süre için değiştirilmemesini isteyebilir.

Gecikme Zammı ve Faiz

178 F. (1) Nakdi teminat dışında, bu Yasaya göre;

(A) Tahsili gereken gümrük vergileri için verilen teminatın kabul edildiği,

(B) Bir özel rejime tabi tutulan eşyaya ilişkin vergi yükümlülüğü doğması halinde, vergi yükümlülüğünün başladığı,

48/1977

28/1985 31/1988 31/1991 23/1997 54/1999 35/2005 59/2010 13/2017

tarihten itibaren, Kamu Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında Yasa'ya göre tespit edilen gecikme zammı oranında gecikme faizi tahsil edilir.

(2) Bir özel rejim kapsamında eşya için indirimli teminattan faydalanılması durumunda birinci fıkrada belirtilen gecikme faizi, teminatın nakit verilen kısmı dışında kalan kısım ile teminat verilmeyen kısmın tümü için uygulanır.

(3) Nakit olarak verilen teminatın iadesinde gümrük idareleri tarafından faiz ödenmez.

Kefil

178 G. (1) Bu Yasanın 178D maddesinin (3)'üncü fıkrası çerçevesinde kefil sıfatıyla taahhütname verecek kişi, Gümrük Bölgesi'nde yerleşik olmalıdır. Kefil, yürürlükteki kurallara uygun olarak faaliyette bulunan bir kredi kuruluşu, finans kurumu, veya sigorta şirketidir.

(2) Kefil, güvence altına alınmış olan ithalat veya ihracat vergilerini ödemeyi yazılı olarak taahhüt eder.

(3) Gümrük idaresinin ithalat veya ihracat vergilerinin belirlenen süre içerisinde kesin olarak ödenmesinden şüphe duyması halinde, kefil veya önerilen teminat şekli reddedilebilir.

(4) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar tüzükle belirlenir.

Kapsamlı Teminat

178 H. Bu Yasanın 178A maddesinin (4)'üncü fıkrasında belirtilen izin sadece;

(1) Gümrük Bölgesi'nde yerleşik olması,

(2) Ekonomik faaliyetleriyle ilgili olarak herhangi bir adli suç kaydı bulunmaması dahil olmak üzere gümrük ve vergi mevzuatı kurallarını

293

ciddi bir biçimde veya tekrar eden şekilde ihlal etmemiş olması,

(3) İlgili gümrük rejimini düzenli olarak kullanması veya geçici depolama yeri işleticisi olması veya Gümrük işlemleri ile ilgili faaliyetlerin yürütülmesinde işin gerektirdiği niteliklere sahip olması, koşullarının tümünü sağlayan kişilere verilir.

Ek Teminat Verilmesi veya Teminatın Değiştirilmesi

178 I. Teminatın zaman içinde değerini yitirmesi veya yetersiz kalması halinde, gümrük idareleri ek teminat verilmesini veya ilk teminatın yeni bir teminat ile değiştirilmesini isteyebilir.

Teminatın Çözülmesi

178 J. (1) Gümrük idareleri, gümrük vergilerine ilişkin vergi yükümlülüğünün sona ermesi durumunda teminatı çözer. (2) Gümrük vergilerine ilişkin vergi yükümlülüğünün kısmen sona ermesi veya teminat miktarının doğabilecek gümrük vergilerinden fazla olması hallerinde, ilgilinin talebi üzerine teminat kısmen çözülür. Ancak, teminatın kısmen çözülmeye uygun olması gerekir. (3) Teminatın çözülmesi için gerekli süre sınırlarına ait usul ve esaslar tüzükle belirlenir.”

Esas Yasaya
Yeni 179A, 179B ve 179C
Maddelerinin
Eklenmesi

15. Esas Yasa, 179’uncu maddesinden hemen sonra sırasıyla aşağıdaki yeni 179A, 179B ve 179C maddeleri eklenmek suretiyle değiştirilir:

“Risk Yönetimi ve Gümrük Kontrolü

179 A. (1) Gümrük idareleri, gerekli gördüğü her türlü gümrük kontrolünü gerçekleştirebilir. Gümrük kontrolü, eşyanın muayenesini, numune alınmasını, beyan veya bildirimdeki bilgilerin doğru ve eksiksiz olduğunun ve belgelerin mevcudiyeti, doğruluğu ve geçerliliğinin tetkik edilmesini, ekonomik operatörün hesaplarının ve diğer kayıtlarının incelenmesini, taşıma araçlarının, bagajların ve kişilerin yanlarında veya üstlerinde taşıdıkları diğer eşyanın kontrolünü ve resmi araştırma ile benzeri uygulamaları kapsar. (2) Rastgele yapılanlar dışındaki gümrük kontrolleri, riskin tespiti, değerlendirilmesi ve gerekli önlemlerin alınması amacıyla ulusal ve gerekli görülmesi halinde uluslararası düzeyde geliştirilen kriterlere dayanan ve elektronik veri işleme tekniklerini kullanan risk analizi esas

294

alınarak yapılır.

(3) Gümrük kontrolü, çerçevesi gümrük idaresi tarafından belirlenen risk yönetimine göre, risk kriterleri ve standartları, kontrol önlemleri ve öncelikli kontrol alanları oluşturularak yürütülür.

Bu amaçla, gümrük idaresi risk kriterlerinin tespitine yönelik olarak gümrük işlemleri, gümrük kabahatleri ve kaçakçılık fiillerine ilişkin verileri toplamaya, saklamaya ve işlemeye yetkilidir. Verilerin toplanması, saklanması ve işlenmesine ilişkin usul ve esaslar tüzükle belirlenir. Söz konusu bilgi ve kriterlere dayanan kontroller, yukarıdaki (1)'inci fıkra uyarınca gerçekleştirilen veya yürürlükteki diğer kurallara göre yapılması gereken kontrolleri engellemez.

(4) Gümrük idareleri, gümrük kontrolü veya gözetimine tabi eşyaya ilişkin risk seviyelerini ve eşyanın belirli gümrük kontrollerine tabi tutulup tutulmayacağını, tabi tutulması halinde kontrolün gerçekleştirileceği yeri, risk yönetimi çerçevesinde belirler. Risk yönetimi, ulusal ve uluslararası kaynak ve stratejilere dayanılarak veri ve bilgi toplanmasını, riskin analiz edilmesi ve değerlendirilmesini, alınacak önlemlerin belirlenmesini ve uygulanmasını, bu sürecin işleyiş ve sonuçlarının düzenli olarak izlenmesi ve gözden geçirilmesini kapsar.

(5) Risk kriterleri ve standartları, kontrol önlemleri ve yukarıdaki (3)'üncü fıkrada belirtilen öncelikli kontrol alanlarının oluşturulmasında;

(A) Riskle orantılılığa, (B) Gerekli kontrol uygulamasının aciliyetine, (C) Ticaret akışına ve idarenin kontrol kapasitesine olası etkisine,

ilişkin hususlar birlikte dikkate alınır.

(6) Yukarıdaki (3)'üncü fıkrada ifade edilen risk kriterleri ve standartları;

(A) Risklerin tanımlanmasının, (B) Gümrük kontrolüne tabi tutulacak eşyanın veya yükümlünün seçiminde kullanılacak risk faktörleri ve göstergelerinin, (C) Gümrük idareleri tarafından gerçekleştirilecek gümrük kontrollerinin mahiyeti ve uygulanma süresinin,

tamamını içerir.

(7) Öncelikli kontrol alanları; gümrük idareleri tarafından uygulanan diğer gümrük kontrollerini etkilemeyecek şekilde belirli bir süre için

295

arttırılmış seviyede gümrük kontrolü ve risk analizine tabi tutulan gümrük rejimleri, eşyanın cinsi, taşıma şekli, güzergâhı veya yükümlüleri kapsar.

Kurumlar Arası İşbirliği	179 B.	(1) Eşyanın diğer yetkili kurumlar tarafından kontrolü de gümrük idaresinin koordinasyonunda, mümkün olduğu ölçüde gümrük kontrolleri ile aynı yer ve zamanda yürütülür.
		(2) Bu kısımda belirtilen kontroller çerçevesinde gümrük idareleri ile diğer yetkili kurumlar, gerekli görülen hallerde riski asgari düzeye indirmek ile kaçakçılık ve sahtecilikle mücadele amacıyla posta ve hızlı kargo yoluyla taşınan eşyaya uygulananlar da dahil yapılan gümrük kontrolü ve diğer kontroller kapsamında elde edilen verileri birbirleriyle paylaşabilirler.
		(3) Gümrük idaresi tarafından diğer kurumlar adına yapılacak denetim ve kontroller için ilgili kurumlarca yapılacak mevzuat düzenlemelerine ilişkin olarak Bakanlığın uygunluk görüşü alınır.
Sonradan Kontrol	179 C.	Gümrük idaresi, eşyanın serbest bırakılmasından sonra gümrük beyanı, geçici depolama beyanı, giriş özet beyanı, çıkış özet beyanı, yeniden ihracat beyanı veya yeniden ihracat bildirimi kapsamında yer alan bilgilerin doğru ve eksiksiz olup olmadığının, ekli belgelerin mevcudiyeti, doğruluğu ve geçerliliğinin tespitini yapabilir ve beyan sahibinin muhasebe kayıtlarını ve söz konusu eşya ile ilgili önceki veya sonraki ticari işlemlere dair diğer tüm belge ve kayıtları inceleyebilir. Gümrük idaresi, mümkün olması halinde, eşyayı muayene edebilir ve/veya eşyadan numune alabilir. Bu kontroller, eşya hak sahibine veya temsilcisine, ticari faaliyetlerinden dolayı doğrudan veya dolaylı olarak bu işlemlere dahil olan bir kişiye veya ticari amaçlarla bu belge ve verileri elinde bulunduran başka bir kişiye ait yerlerde yapılabilir.”

Esas Yasaya Geçici Madde Eklenmesi

16. Esas Yasa, 196’ncı maddesinden hemen sonra sırasıyla aşağıdaki yeni geçici 1’inci ve geçici 2’nci maddeler eklenmek suretiyle değiştirilir:

“Geçici Madde Elektronik Veri İşleme Tekniklerin in Askıya Alınması

1. Gümrük Bilgi Sistemi hazır oluncaya kadar elektronik veri işleme teknikleri uygulaması tamamen veya kısmen geçici olarak askıya alınır. Her halukarda bu süre 31 Aralık 2030 tarihini aşamaz.

296

Geçici Madde Elektronik Veri İşleme Teknikleri ile Kağıt Ortamın Birlikte Kullanılma sı

2. Gümrük mevzuatı dışında diğer mevzuatın elektronik veri işleme tekniklerinin kullanılmasına olanak sağlamadığı durumlarda, elektronik veri işleme teknikleri ve kağıt ortam birlikte kullanılır.”

Yürürlüğe Giriş

17. Bu Yasa, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer.