Y.T.No:359/5/2026) Cumhuriyet Meclisi İçtüzüğünün 85’inci maddesi gereğince Resmi Gazete’de yayımlamak suretiyle halkın bilgisine sunar, gerçek ve tüzel kişilerin, doğrudan doğruya Yasa Tasarısının içeriği ile ilgili olmak koşuluyla, görüş ve önerilerini, Tasarının Resmi Gazete’de yayımlanmasını izleyen yirmi gün içinde Meclis Başkanlığına yazılı olarak sunabileceklerini duyurur.
1976 MAHKEMELER (DEĞİŞİKLİK) YASA TASARISININ GENEL GEREKÇESİ
Bir davada tanık gösterilen herhangi bir kişinin Mahkeme salonunda hazır bulunamamasına neden olan zorunlu bir halin var olması durumunda Mahkemenin tanığın video konferans yöntemi ile duruşmaya katılmasına ve dinlenmesine izin verme yetkisi düzenlenerek adaletin daha etkin ve yargılamanın daha hızlı yürütülmesi ayrıca yargısal masrafların azaltılması amaçlanmıştır.
Yukarıda belirtilen gerekçelerle işbu Değişiklik Yasa Tasarısı hazırlanmıştır.
MADDE GEREKÇELERİ
Madde 1 Yasa’nın kısa ismi düzenlenmiştir.
Madde 2 Esas Yasa’nın 2’nci maddesine yeni “Video Konferans” tefsiri eklenerek suretiyle madde yeniden düzenlenmiştir.
Madde 3 Esas Yasa’nın mevcut 56’ncı maddesinden hemen sonra yeni 56A maddesi eklenerek Mahkemenin bir tanığın duruşmada video konferans yöntemi ile dinlenmesine İzin vermesi düzenlenmiştir.
Madde 4 Yasa’nın yürürlüğe giriş tarihi düzenlenmiştir.
71
1976 MAHKEMELER (DEĞİŞİKLİK) YASA TASARISI
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi aşağıdaki Yasayı yapar:
| Kısa İsim 9/1976 3/1978 10/1978 6/1980 23/1980 19/1981 18/1982 34/1982 56/1982 21/1983 7/1984 20/1984 4/1985 7/1986 24/1986 2/1988 5/1988 15/1988 67/1991 8/1995 15/1995 38/1995 6/1997 42/2000 2/2002 43/2005 51/2008 15/2009 17/2013 54/2017 47/2024 | 1. Bu Yasa, 1976 Mahkemeler (Değişiklik) Yasası olarak isimlendirilir ve aşağıda “Esas Yasa” olarak anılan 1976 Mahkemeler Yasası ile birlikte okunur. |
|---|---|
| Esas Yasanın 2’nci Maddesinin Değiştirilmesi | 2. Esas Yasa, 2’nci maddesine “Uluslararası Örgüt ve/veya Kurum ve/veya Kuruluş” tefsirinden hemen sonra aşağıdaki yeni “Video Konferans” tefsiri eklenmek suretiyle değiştirilir: “Video Konferans”, hukuk ve aile davalarında bir tanığın mahkeme salonunda bulunmadığı halde, Mahkemede bulunan kişileri eş zamanlı olarak görebilmesini, duyabilmesini ve Mahkemede bulunan kişiler tarafından görülmesini ve duyulmasını sağlayan video bağlantısı veya başka bir düzenlemeyi anlatır. Bu tefsirde geçen “Mahkemede bulunan kişiler” Mahkemeyi, davacıyı, davalıyı, taraf avukatlarını, tercümanı veya tanığa yardımcı olmak üzere görevlendirilen kişileri kapsar.” |
| Esas Yasaya Yeni 56A Maddesinin Eklenmesi | 3. Esas Yasa, mevcut 56’ncı maddesinden hemen sonra aşağıdaki yeni 56A maddesi eklenmek suretiyle değiştirilir: “Mahkemenin Bir Tanığın Duruşmada 56A. (1) Mahkeme, taraflardan herhangi birisinin başvurusuna bağlı olarak, talep eden tarafın veya tanığının, davanın dinlenmesi anında |
72
Video Konferans Yöntemi İle Dinlenmesine İzin Vermesi
başka bir yerde bulunmasına ve bulunduğu yerden, video konferans yöntemiyle duruşmaya katılarak dinlenilmesine izin verebilir.
(2) İzin için başvuru dilekçe yolu ile yapılır. Mahkeme izin verip vermeyeceğine karar verirken aşağıda belirtilen hususlar dikkate alınır;
(A) Tanığın Mahkeme salonunda hazır bulunamamasına neden olacak zorunlu bir halin olup olmadığı,
(B) Video konferans yöntemiyle şahadet verilmesinin taraflardan herhangi birine adaletsizlik yaratıp yaratmayacağı,
(C) Tarafların ve tanıkların video konferans yöntemi ile şahadet verilmesine itirazı bulunup bulunmadığı,
(Ç) Adaletin daha etkin yürütülmesi, yargısal masrafların azaltılması ve yargılamada hızlı hareket edilmesi gibi meşru ve temel amaçların bulunup bulunmadığı.
(3) Mahkeme, tanıklık yapacak herhangi bir kişinin video konferans yöntemiyle duruşmaya katılmasına ve dinlenmesine izin verirken, emirde, aşağıda belirtilen hususların yanı sıra adil ve uygun göreceği sair şartları da belirleyebilir;
(A) Video konferans yöntemiyle şahadet verecek tanığın şahadetini verdiği sürece, gerek Mahkeme, gerekse duruşmaya katılan sair tüm taraflarca görülüp dinlenebilmesinin ve aynı şekilde, Mahkemenin ve duruşmaya katılan sair tüm tarafların da tanık tarafından görünüp dinlenebilmesinin teknik olarak sağlanması,
(B) Video konferansın hangi sistemle gerçekleştirileceği, hangi cihazların kullanılabileceği, şahadet verecek kişinin kullanabileceği elektronik cihazların neler olabileceği,
(C) Video konferans yoluyla duruşmaya katılacak kişinin bulunabileceği yerler ve koşulları ile yanında birinin bulunup bulunmadığı,
(Ç) Kişinin nasıl yemin ve şahadet verebileceği,
(D) Emare sunup sunamayacağı ve bunun yöntemi,
(E) Video konferans sırasında şahadet verecek tanıkların kimlik tespitinin nasıl yapılacağı yöntemi.
73
(4) Video konferans yöntemi ile verilen şahadet kayıt altına alınır ve saklanır.
(5) Mahkemenin emrine bağlı olarak video konferans yöntemi ile şahadet veren tanığın şahadeti, Mahkeme salonunda fiziken hazır bulunup şahadet vermiş gibi kabul edilir ve aynı şekilde geçerli ve etkili olur.
(6) Mahkeme video konferans yöntemi ile şahadet verilmesine karar verdikten sonra, emir verilmesi için aranan koşulların yitirildiğine kanaat getirmesi halinde şahadetin verilmesinden önce bu emri iptal edebilir veya şahadet verilmesi esnasında şahadeti durdurabilir veya kesebilir veya şahadet verildikten sonra şahadetin iptaline emir verebilir.
(7) Video konferans yöntemi ile verilen şahadet veya yargısal işlem Mahkeme haricinde herhangi bir kişi tarafından kayda alınamaz veya saklanamaz. Video konferans esnasında verilen şahadeti veya yargısal işlemi kayda alan veya saklayan veya depolayan herhangi bir kişi bu Yasanın 52’nci maddesinin (1)’inci fıkrasının (I) bendi uyarınca suç işlemiş olur.”
Yürürlüğe Giriş 4. Bu Yasa, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe girer.
74
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhuriyet Meclisi Başkanı, Şahadet (Değişiklik) Yasa Tasarısını (